Создание энергонезависимых мемристивных структур и исследование их электрофизических характеристик

Mathematics

Բարձրագույն հանրահաշվի, խմբերի տեսության և ֆունկցիոնալ վերլուծության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է խմբերի պարբերական արտադրյալների ավտոմորֆիզմների և դրանց հետ առնչվող C*-հանրահաշիվների կառուցվածքային հատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում խմբերի պարբերական արտադրյալների հանրահաշվական կառուցման սկզբունքները, դրանց հիմնական հատկությունները և խմբերի տեսության մեջ ունեցած նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ավտոմորֆիզմների խմբերի կառուցվածքին, խմբային գործողությունների նկատմամբ պահպանվող հատկություններին և հանրահաշվական համաչափությունների նկարագրությանը։ Վերլուծվում են ներքին ու արտաքին ավտոմորֆիզմների փոխհարաբերությունները, խմբերի ենթակառուցվածքները և դրանց հնարավոր ազդեցությունը համապատասխան ավտոմորֆիզմների դասակարգման վրա։ Քննարկվում են խմբերի ներկայացումների տեսության և օպերատորային հանրահաշիվների մեթոդների կիրառման հնարավորությունները՝ պարբերական արտադրյալների հետ կապված C*-հանրահաշիվների հետազոտման նպատակով։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել խմբային C*-հանրահաշիվների կառուցման առանձնահատկությունները, դրանց նորմավորված և ինվոլյուտիվ կառուցվածքները, ինչպես նաև ներկայացումների ու իդեալների հատկությունները։ Անդրադարձ է կատարվում խմբերի հանրահաշվական կառուցվածքի և համապատասխան օպերատորային հանրահաշիվների վերլուծական բնութագրերի միջև հնարավոր կապերին։ Կարևորվում է ավտոմորֆիզմների և C*-հանրահաշիվների համատեղ ուսումնասիրությունը՝ վերացական խմբերի կառուցվածքային օրինաչափությունների և դրանց ֆունկցիոնալ-վերլուծական ներկայացումների փոխառնչությունները բացահայտելու տեսանկյունից։ Աշխատանքը կարող է նպաստել խմբերի տեսության, ոչ կոմուտատիվ հանրահաշվի և օպերատորային հանրահաշիվների տեսական մեթոդների զարգացմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել վերացական հանրահաշվի, խմբերի տեսության, ֆունկցիոնալ վերլուծության, օպերատորների տեսության և մաթեմատիկական ֆիզիկայի ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Pedagogy

Աշխատությունը նվիրված է դպրոցում սովորողների կապակցված խոսքի ձևավորման և զարգացման մեթոդական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Դիտարկվում են բանավոր և գրավոր խոսքի ուսուցման հիմնական սկզբունքները, խոսքային կարողությունների զարգացման փուլերը և աշակերտների մտքերը հստակ, տրամաբանական ու հաջորդական ձևով արտահայտելու հմտությունների ձևավորման միջոցները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բառապաշարի հարստացմանը, քերականորեն ճիշտ նախադասությունների կառուցմանը, առանձին մտքերի իմաստային կապերի ապահովմանը և ամբողջական տեքստ կազմելու կարողության զարգացմանը։ Քննարկվում են պատմելու, վերապատմելու, նկարագրելու, դատողություն կառուցելու, շարադրություն և փոխադրություն գրելու, տեքստը վերլուծելու ու ստեղծագործական առաջադրանքներ կատարելու մեթոդական հնարավորությունները։ Անդրադարձ է կատարվում տարբեր տարիքային խմբերի սովորողների լեզվական պատրաստվածության և անհատական առանձնահատկությունների հաշվառմանը, ինչպես նաև ուսուցման ընթացքում հանդիպող խոսքային սխալների բացահայտման ու շտկման եղանակներին։ Կարևորվում է ընթերցանության, գրական ստեղծագործությունների ուսումնասիրության և լեզվական վարժությունների փոխկապակցված կիրառումը՝ սովորողների խոսքային մշակույթը զարգացնելու նպատակով։ Ներկայացվում են դասավանդման այնպիսի մոտեցումներ, որոնք նպաստում են աշակերտների ինքնուրույն մտածողությանը, ստեղծագործական կարողություններին, հաղորդակցական ակտիվությանը և սեփական տեսակետը հիմնավորված արտահայտելու հմտությանը։ Ուսուցչի նպատակային աշխատանքը դիտարկվում է որպես սովորողների լեզվական և հաղորդակցական կարողությունների հետևողական զարգացման կարևոր պայման։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել հայոց լեզվի և գրականության ուսուցիչների, մանկավարժների, մեթոդիստների, կրթության ոլորտի հետազոտողների և մանկավարժական մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար։

Technology

Աշխատությունը նվիրված է լեռնային պայմաններում խոտհավաք մեքենաների շահագործման ընթացքում մեքենամասերի երկարակեցության բարձրացման ռացիոնալ մեթոդների մշակմանը։ Հետազոտության արդիականությունը պայմանավորված է նրանով, որ լեռնային և բարդ ռելիեֆային պայմաններում գյուղատնտեսական տեխնիկան ենթարկվում է բարձր և փոփոխական մեխանիկական բեռնվածությունների, հարվածային ազդեցությունների, թրթռումների, շփման և մաշվածության, ինչն էապես ազդում է մեքենաների աշխատանքային հուսալիության և ծառայության ժամկետի վրա։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում են խոտհավաք մեքենաների հիմնական հանգույցների և մեքենամասերի շահագործման պայմանները, դրանց մաշման ու խափանման պատճառները, ինչպես նաև լեռնային տեղանքի, հողի և բուսական ծածկույթի առանձնահատկությունների ազդեցությունը տեխնիկական համակարգերի աշխատանքի վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն գործոնների բացահայտմանը, որոնք առավել մեծ ազդեցություն ունեն մեքենամասերի ամրության, մաշակայունության և ընդհանուր երկարակեցության վրա։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է մեքենամասերի կառուցվածքային և տեխնոլոգիական կատարելագործման հնարավորությունների գնահատումը, այդ թվում՝ նյութերի ընտրությունը, մշակման եղանակները, շփվող մակերևույթների պաշտպանությունը, բեռնվածությունների օպտիմալ բաշխումը և տեխնիկական սպասարկման արդյունավետ կազմակերպումը։ Մշակվող ռացիոնալ մեթոդները նպատակ ունեն նվազեցնել մաշվածության ինտենսիվությունը, երկարացնել մեքենամասերի շահագործման ժամկետը, կրճատել վերանորոգման և փոխարինման հետ կապված ծախսերը և բարձրացնել խոտհավաք մեքենաների աշխատանքի հուսալիությունը։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել նաև շահագործման ռեժիմների ընտրության, մեքենաների տեխնիկական վիճակի վերահսկման և կանխարգելիչ սպասարկման հարցերը, որոնք հատկապես կարևոր են լեռնային պայմաններում աշխատող գյուղատնտեսական տեխնիկայի համար։ Ստացված արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ գյուղատնտեսական մեքենաների նախագծման, արտադրության, տեխնիկական սպասարկման և վերանորոգման գործընթացների կատարելագործման գործում։ Դրանք կարող են օգտակար լինել գյուղատնտեսական մեքենաշինության, մեքենաների շահագործման և տեխնիկական սպասարկման ոլորտների մասնագետների, ինժեներների, հետազոտողների, ինչպես նաև գյուղատնտեսական ձեռնարկությունների տեխնիկական ծառայությունների համար։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը համադրում է գյուղատնտեսական մեքենաների շահագործման, նյութերի մաշվածության, մեքենամասերի ամրության և տեխնիկական սպասարկման վերաբերյալ մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով մշակել գիտականորեն հիմնավորված և գործնականորեն արդյունավետ լուծումներ լեռնային պայմաններում խոտհավաք մեքենաների հուսալիության ու երկարակեցության բարձրացման համար։

Other Subjects

Ն. Սարուխանյանը գրքում ներկայացնում է նշված մշակաբույսերի աճի և զարգացման փուլերը, հողային և կլիմայական պահանջները, ինչպես նաև դրանց սննդային և տնտեսական նշանակությունը գյուղատնտեսությունում։ Աշխատությունը մանրամասն բացատրում է մշակության հիմնական տեխնոլոգիաները՝ սերմերի և տնկիների պատրաստում, դաշտային կամ ջերմատնային տնկում, ոռոգման և պարարտացման համակարգեր, բույսերի ձևավորում և խնամք, ինչպես նաև բերքահավաքի կազմակերպում։ Գրքում ընդգրկված են նաև վնասատուների և հիվանդությունների դեմ պայքարի միջոցառումները՝ ինտեգրված բույսերի պաշտպանության սկզբունքներով, ինչպես նաև ցանքաշրջանառության և հողի բերրիության պահպանման մեթոդները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ինտենսիվ արտադրության տեխնոլոգիաներին, ջերմատնային մշակությանը և բարձր բերքատվություն ապահովող ագրոտեխնիկական լուծումներին։ Աշխատությունը նախատեսված է գյուղատնտեսական բուհերի ուսանողների, ագրոնոմների, բանջարաբույծների և ֆերմերների համար, ովքեր ցանկանում են խորացնել իրենց գիտելիքները մորմազգի մշակաբույսերի արդյունավետ և ժամանակակից աճեցման վերաբերյալ։

Culture

Ստորև ներկայացվում է պայմանական մատենագիտական ցանկի ձևաչափով ամփոփում՝ նվիրված 1979 թվականի մարտ ամսին Հայկական ՍՍՀ-ում կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ հրատարակված նոր գրականությանը․ այսպիսի ցանկերը սովորաբար ընդգրկում էին ինչպես գիտական մենագրություններ, այնպես էլ հոդվածներ, ժողովածուներ և մեթոդական նյութեր, որոնք վերաբերում էին արվեստի պատմությանը, ժողովրդական ստեղծագործությանը, երաժշտագիտությանը, թատրոնի և կերպարվեստի զարգացման խնդիրներին։ Այդ շրջանում խորհրդային գիտական միջավայրը մեծ ուշադրություն էր դարձնում ազգային մշակույթների ուսումնասիրությանը՝ դրանք դիտարկելով ընդհանուր խորհրդային մշակութային համակարգի համատեքստում, ինչի արդյունքում հրատարակվող նյութերը հաճախ համադրում էին տեղական մշակութային ժառանգության ուսումնասիրությունը և գաղափարական-մեթոդաբանական մոտեցումները։

Biology

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանում բուծվող կիսակոպտաբուրդ և կիսանրբագեղմ ոչխարների արյան ու մաշկի կենսաքիմիական ցուցանիշների համեմատական ուսումնասիրությանը և դրանց՝ կենդանիների ցեղային, տարիքային ու սեռային առանձնահատկությունների հետ ունեցած կապերի բացահայտմանը։ Հետազոտության կենտրոնում սպիտակուցային, ածխաջրային և լիպիդային նյութափոխանակությունը բնութագրող մի շարք ցուցանիշներ են, որոնք հնարավորություն են տալիս գնահատելու տարբեր ցեղատիպերի օրգանիզմում ընթացող նյութափոխանակային գործընթացների առանձնահատկությունները։ Ուսումնասիրվում են արյան ընդհանուր սպիտակուցի և սպիտակուցային ֆրակցիաների հարաբերակցությունները, գլյուկոզի ու լակտատի պարունակությունը և նյութափոխանակային գործընթացներին մասնակցող որոշ ֆերմենտների ակտիվությունը։ Զուգահեռաբար դիտարկվում են մաշկային հյուսվածքի համապատասխան կենսաքիմիական առանձնահատկությունները՝ հաշվի առնելով մաշկի անմիջական մասնակցությունը բրդածածկույթի ձևավորման գործընթացներին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում տարիքային և սեռային տարբերություններին՝ պարզելու համար, թե կենդանու զարգացման ընթացքում ինչպես են փոփոխվում ուսումնասիրվող կենսաքիմիական բնութագրերը և որքանով են այդ փոփոխությունները տարբերվում առանձին ցեղային խմբերի միջև։ Կարևորվում է նաև մաշկի ֆոսֆոլիպիդային բաղադրության ուսումնասիրությունը, քանի որ լիպիդային բաղադրիչները նշանակություն ունեն մաշկային հյուսվածքի կառուցվածքային և նյութափոխանակային գործընթացներում։ Հետազոտության մյուս կարևոր ուղղությունը կենսաքիմիական ցուցանիշների և բրդի ֆիզիկատեխնիկական հատկությունների միջև հնարավոր փոխկապակցվածությունների բացահայտումն է։ Այդ համադրումը հնարավորություն է տալիս նյութափոխանակային առանձնահատկությունները դիտարկել ոչ միայն կենդանու ֆիզիոլոգիական վիճակի, այլև բրդային արտադրողականության տեսանկյունից։ Կիսակոպտաբուրդ և կիսանրբագեղմ ոչխարների տվյալների համեմատությունը նպաստում է ցեղային տարբերությունների կենսաբանական հիմքերի ավելի ամբողջական ընկալմանը և հնարավորություն է տալիս գնահատելու նյութափոխանակության որոշ ցուցանիշների նշանակությունը կենդանիների արտադրողական հատկանիշների ձևավորման ընթացքում։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է կենդանիների կենսաքիմիայի, ֆիզիոլոգիայի և անասնաբուծության մոտեցումները՝ Հայաստանում բուծվող ոչխարների կենսաբանական առանձնահատկությունների ուսումնասիրման և դրանց արտադրողական հատկանիշների գիտական գնահատման նպատակով։