Ստվերային տնտեսության գնահատումը տնտեսամաթեմատիկական մեթոդներով (ՀՀ նյութերով)

Medicine

Այս աշխատությունը նվիրված է տարածական կոնտրաստային զգայունության կիրառմանը՝ որպես ցանցաթաղանթի և տեսողական նյարդի հիվանդությունների ախտորոշման ժամանակակից և արդյունավետ մեթոդի։ Հեղինակը ներկայացնում է տեսողական համակարգի ֆիզիոլոգիական առանձնահատկությունները, տարածական կոնտրաստային զգայունության գնահատման տեսական հիմքերը և դրա կլինիկական նշանակությունը տարբեր ակնաբուժական հիվանդությունների վաղ հայտնաբերման և ընթացքի գնահատման գործում։ Աշխատությունում վերլուծվում են ախտորոշման մեթոդաբանությունները, տեսողական ֆունկցիաների գնահատման գործիքները, ինչպես նաև տարբեր հիվանդությունների դեպքում ստացվող կլինիկական տվյալների մեկնաբանման սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարածական կոնտրաստային զգայունության ցուցանիշների կիրառմանը տեսողական նյարդի և ցանցաթաղանթի ախտահարումների տարբերակիչ ախտորոշման, հիվանդության զարգացման դինամիկայի վերահսկման և բուժման արդյունավետության գնահատման նպատակով։ Ներկայացվում են նաև հետազոտական արդյունքներ և գործնական առաջարկություններ, որոնք կարող են նպաստել ակնաբուժական ախտորոշման ճշգրտության բարձրացմանը և տեսողական խանգարումների վաղ հայտնաբերմանը։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել ակնաբույժներին, կլինիկական հետազոտողներին, բժշկական ոլորտի մասնագետներին, ռեզիդենտներին, բժշկական բուհերի ուսանողներին և տեսողական համակարգի հիվանդությունների ախտորոշմամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Other Subjects

Հայաստանի Հանրապետության հարաբերությունները Ռուսաստանի հետ (1918-1920 թթ.)-ը նորագույն պատմության և քաղաքական պատմագիտության ուսումնասիրություն է, որը վերլուծում է Հայաստանի Առաջին Հանրապետության և հետհեղափոխական Ռուսաստանի միջև ձևավորված բարդ դիվանագիտական, ռազմական և քաղաքական հարաբերությունները 1918-1920 թվականներին, ընդգրկելով այն ժամանակաշրջանը, երբ տարածաշրջանը գտնվում էր Առաջին համաշխարհային պատերազմի հետևանքների, Ռուսական կայսրության փլուզման և Խորհրդային իշխանության հաստատման գործընթացների ազդեցության տակ, աշխատությունում դիտարկվում են երկու պետությունների միջև փոխգործակցության հիմնական փուլերը՝ սկսած դիվանագիտական կապերի փորձերից և սահմանային խնդիրներից մինչև ռազմական բախումներ և քաղաքական ճնշումներ, հատուկ ուշադրություն է դարձվում բոլշևիկյան Ռուսաստանի և Հայաստանի Հանրապետության հակասություններին, ինչպես նաև տարածաշրջանային ուժերի՝ Թուրքիայի և Վրաստանի հետ փոխկապակցված հարաբերությունների ազդեցությանը այդ գործընթացների վրա, միաժամանակ վերլուծվում են արտաքին քաղաքականության ռազմավարական նպատակները, անվտանգության խնդիրները և պետականության պահպանման մարտահրավերները փոքր հանրապետության համար, աշխատությունը փորձում է ամբողջական պատկեր տալ այդ բարդ հարաբերությունների համակարգին՝ ցույց տալով, թե ինչպես միջազգային և տարածաշրջանային ուժային հավասարակշռությունը ազդեց Հայաստանի պետական ճակատագրի վրա այդ վճռորոշ տարիներին։

Sociology

Այս գիրքը ուսումնասիրում է «յուրային» և «օտար» հասկացությունների ձևավորումն ու ընկալումը սոցիոմշակութային միջավայրում՝ բացահայտելով, թե ինչպես են հասարակությունները սահմանում ինքնությունը, տարբերությունը և փոխհարաբերությունները այլ խմբերի ու մշակույթների հետ։ Հեղինակը անդրադառնում է ազգային, մշակութային, լեզվական, կրոնական և սոցիալական ինքնության խնդիրներին՝ վերլուծելով այն մեխանիզմները, որոնց միջոցով ձևավորվում են պատկանելության և օտարման զգացումները։ Գրքում քննարկվում են պատմական ու ժամանակակից հասարակություններում առկա կարծրատիպերը, մշակութային սահմանները, փոխըմբռնման և հակասությունների պատճառները, ինչպես նաև գլոբալացման պայմաններում ինքնության փոփոխվող բնույթը։ Ուսումնասիրությունը համադրում է սոցիոլոգիական, մշակութաբանական և փիլիսոփայական մոտեցումները՝ ներկայացնելով, թե ինչպես են «յուրայինի» և «օտարի» պատկերացումները ազդում հասարակական հարաբերությունների, քաղաքական գործընթացների և մշակութային հաղորդակցության վրա։ Գիրքը նպաստում է քննադատական մտածողության զարգացմանը և ընթերցողին հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ հասկանալ բազմամշակութային աշխարհի բարդ հարաբերությունները։ Այն հետաքրքիր և օգտակար կլինի հասարակագիտության, մշակութաբանության, սոցիոլոգիայի և ինքնության ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվողների համար։

Linguistics

Այս թեման վերաբերում է «հաց» և «ջուր» հասկացությունների լեզվաճանաչողական (կոգնիտիվ-լեզվաբանական) ընկալմանը անգլերենում՝ հայերենի հետ համեմատական զուգադրությամբ՝ ընդգծելով, թե ինչպես են այս երկու հիմնական կենսական հասկացությունները ձևավորվում լեզվական և մշակութային գիտակցության մեջ։ Հայերենում «հաց» և «ջուր» բառերը կրում են ոչ միայն կենսաբանական անհրաժեշտության, այլ նաև մշակութային և արժեքային խոր իմաստներ․ «հացը» հաճախ ընկալվում է որպես գոյության, աշխատանքի արդյունքի և հյուրասիրության խորհրդանիշ, իսկ «ջուրը»՝ որպես մաքրության, կյանքի աղբյուրի և կենսական շարունակականության նշան։ Անգլերենում համապատասխանաբար bread և water հասկացությունները հիմնականում պահպանում են իրենց առաջնային՝ կենսաբանական և առօրյա իմաստները, սակայն bread-ը որոշ կոնտեքստներում կարող է ձեռք բերել ավելի լայն իմաստներ՝ օրինակ՝ «livelihood» կամ «income» (bread and butter արտահայտության մեջ), մինչդեռ water-ը հաճախ օգտագործվում է նաև փոխաբերական՝ «flow», «life force» կամ «emotional depth» իմաստներով տարբեր համատեքստերում։ Լեզվաճանաչողական մոտեցմամբ կարելի է նշել, որ երկու լեզուներում էլ այս հասկացությունները ձևավորում են հիմնական կոնցեպտուալ մոդելներ՝ կապված գոյատևման, մշակութային փորձի և խորհրդանշական մտածողության հետ, սակայն հայերենում դրանց շուրջ մշակութային-հավաքական արժեքավորումը ավելի ընդգծված է ավանդական կենցաղի և սոցիալական նորմերի ազդեցությամբ։ Այս զուգադրությունը ցույց է տալիս, որ հիմնական բնական հասկացությունները տարբեր լեզուներում կարող են ունենալ համընդհանուր հիմք, բայց միաժամանակ տարբեր մշակութային շերտավորում և իմաստային ընդլայնում։

Culture

Հրատարակությունը տեղեկատվական-մատենագիտական բնույթի պարբերական ցանկ է, որի հիմնական նպատակն է համակարգված կերպով ներկայացնել Հայկական ՍՍՀ-ում մշակույթի և արվեստի տարբեր բնագավառների վերաբերյալ նոր լույս տեսած գրականությունը։ Այն կազմվել է մասնագետներին, գիտաշխատողներին, դասախոսներին, ուսանողներին, գրադարանային աշխատողներին և մշակութային ոլորտով հետաքրքրվող ընթերցողներին անհրաժեշտ մասնագիտական տեղեկատվությամբ ապահովելու նպատակով։ Մատենագիտական նյութերում ընդգրկվում են մշակույթի ընդհանուր խնդիրներին, մշակութային շինարարությանը, մշակութալուսավորական գործունեությանը, թանգարանագիտությանը, պատմության և մշակույթի հուշարձանների պահպանությանը, ինչպես նաև արվեստի տարբեր ճյուղերին վերաբերող հրապարակումներ։ Ներկայացված են նաև գրադարանագիտության և մատենագիտության ոլորտի նյութեր՝ ձևավորելով մշակութային կյանքի վերաբերյալ բազմաբնույթ տեղեկատվական շտեմարան։ Ցանկում արտացոլվում է հանրապետությունում հայերեն և ռուսերեն հրատարակվող համապատասխան գրականությունը, ինչպես նաև Հայաստանի մշակույթին ու արվեստին վերաբերող՝ հանրապետությունից դուրս լույս տեսած որոշ հրապարակումներ։ Նյութերի համակարգված դասավորությունը հնարավորություն է տալիս ընթերցողին արագ կողմնորոշվել մասնագիտական գրականության մեջ, առանձնացնել հետաքրքրող թեմատիկ ուղղությունը և հայտնաբերել հետագա ուսումնասիրության համար անհրաժեշտ աղբյուրները։ Մատենագիտական նկարագրությունների թեմատիկ և այբբենական կազմակերպումը կարևոր որոնողական նշանակություն ունի՝ հատկապես այն ժամանակաշրջանի գրադարանային տեղեկատվական համակարգի պայմաններում։ Հրատարակությունը միաժամանակ արժեքավոր աղբյուր է մշակույթի պատմության ուսումնասիրության համար, քանի որ դրա տարբեր թողարկումների համադրումը հնարավորություն է տալիս հետևելու, թե տվյալ ժամանակաշրջանում մշակույթի և արվեստի որ ուղղությունների վերաբերյալ ինչպիսի գրականություն է հրատարակվել և ինչ թեմաներ են առավել ակտիվ ներկայացված եղել մասնագիտական տեղեկատվական դաշտում։ Այն արտացոլում է նաև գրադարանների գիտատեղեկատվական գործունեության դերը մշակութային գիտելիքի հավաքագրման, դասակարգման և տարածման գործում։ Ընդհանուր առմամբ հրատարակությունը ծառայում է որպես մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ գրականության որոնման ու ուսումնասիրության մասնագիտացված ուղեցույց և միաժամանակ ներկայացնում է խորհրդային Հայաստանի մշակութային ու գրադարանային տեղեկատվական ժառանգության կարևոր մատենագիտական աղբյուր։

Pedagogy

Աշխատությունը նվիրված է սկսնակ մարմնամարզիկների ընտրության մեթոդիկայի տեսական և գործնական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել այն ֆիզիկական, շարժողական, հոգեբանական և մարդաչափական հատկանիշները, որոնք կարող են կարևոր նշանակություն ունենալ մարմնամարզությամբ զբաղվող երեխաների ու դեռահասների հետագա մարզական զարգացման և բարձր արդյունքների հասնելու ներուժի գնահատման համար։ Աշխատանքում մարմնամարզական ընտրությունը դիտարկվում է որպես բազմափուլ գործընթաց, որի ընթացքում անհրաժեշտ է համադրել երեխայի բնական նախադրյալները, առողջական և ֆիզիկական վիճակը, շարժումների համակարգման մակարդակը, ճկունությունը, ուժը, արագաշարժությունը, հավասարակշռությունը և ռիթմի զգացողությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մարմնի համամասնություններին, հասակի և քաշի հարաբերակցությանը, հենաշարժական համակարգի առանձնահատկություններին և այնպիսի ֆիզիկական որակներին, որոնք կարող են նպաստել մարմնամարզական վարժությունների արագ և անվտանգ յուրացմանը։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ է շարժողական ընդունակությունների նախնական թեստավորումը, որի միջոցով հնարավոր է համեմատաբար օբյեկտիվ գնահատել երեխաների պատրաստվածության մակարդակը և բացահայտել առավել հեռանկարային թեկնածուներին։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել նաև սովորողների մոտիվացիան, կարգապահությունը, ուշադրության կենտրոնացման ունակությունը, համառությունը, նոր շարժումներ սովորելու պատրաստակամությունը և մրցակցային իրավիճակներում իրենց դրսևորելու կարողությունը։ Կարևորվում է այն մոտեցումը, որ սկզբնական ընտրությունը չպետք է հիմնված լինի միայն տվյալ պահի ֆիզիկական ցուցանիշների վրա, այլ պետք է հաշվի առնի երեխայի զարգացման դինամիկան և մարզման ազդեցությամբ նրա հնարավոր առաջընթացը։ Աշխատությունը կարող է ներառել ընտրության չափանիշների համակարգ, թեստային վարժությունների համալիր, գնահատման չափորոշիչներ և տարբեր փուլերում մարզիկների առաջընթացի վերահսկման մեթոդներ։ Նման մեթոդական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս մարզիչներին ավելի հիմնավորված կազմակերպել սկսնակների խմբերի ձևավորումը, անհատականացնել մարզման բովանդակությունը և նվազեցնել ոչ համապատասխան ծանրաբեռնվածությունների ու վաղաժամ մասնագիտացման հետ կապված ռիսկերը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառվել մանկապատանեկան մարզադպրոցներում և մարմնամարզության խմբերում՝ սկսնակ մարզիկների ընտրության, նախնական պատրաստության և հետագա մարզական կողմնորոշման գործընթացում։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել մարմնամարզության մարզիչներին, ֆիզիկական կուլտուրայի ուսուցիչներին, սպորտային մանկավարժներին, մարզական ընտրության մասնագետներին, հետազոտողներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։