Սուրբ Գրիգոր Նարեկացու աղոթագիրք

Other Subjects

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է հասարակական և հումանիտար գիտությունների տարբեր բնագավառներում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նպատակ ունենալով ընթերցողներին, գիտաշխատողներին, դասախոսներին և ուսանողներին տրամադրել արդիական տեղեկատվություն նոր հրատարակությունների մասին։ Ցանկում ընդգրկված են հասարակական գիտություններին, բանասիրական գիտություններին, լեզվաբանությանը, գրականագիտությանը, պատմական գիտություններին, պատմությանը, աշխարհագրությանը, հնագիտությանը և ազգագրությանը վերաբերող աշխատություններ, որոնք արտացոլում են տվյալ ոլորտներում իրականացվող ժամանակակից հետազոտությունները, գիտական քննարկումները և տեսական զարգացումները։ Հրատարակությունը հնարավորություն է տալիս արագ ծանոթանալ նոր գրականությանը, ստանալ անհրաժեշտ մատենագիտական տվյալներ և ընտրել համապատասխան աղբյուրներ գիտահետազոտական, ուսումնական և մասնագիտական գործունեության համար։ Այն կարևոր տեղեկատվական ռեսուրս է, որը նպաստում է գիտելիքների տարածմանը, միջգիտակարգային համագործակցության զարգացմանը և հասարակագիտական ու հումանիտար գիտությունների ոլորտներում արդի գրականության հասանելիության ապահովմանը։

Agriculture

Աշխատությունը նվիրված է Արարատի մարզի պայմաններում ծխախոտի մշակության ընթացքում տարածված հիմնական վնասատուների ուսումնասիրությանը և դրանց դեմ արդյունավետ պայքարի միջոցների մշակմանը։ Հետազոտության առանցքում վնասատու օրգանիզմների կենսաբանական և էկոլոգիական առանձնահատկությունների բացահայտումն է՝ դրանց տարածվածությունը, զարգացման փուլերը, բազմացման ինտենսիվությունը, ձմեռման ձևերը, սննդառության առանձնահատկությունները և ծխախոտի բույսին հասցվող վնասի բնույթը։ Աշխատանքում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ վնասատուների տարածումն ու վնասակարությունը մեծապես պայմանավորված են տվյալ տարածաշրջանի կլիմայական, հողային և ագրոտեխնիկական պայմաններով, ուստի դրանց դեմ պայքարի արդյունավետ համակարգը պետք է հիմնված լինի հենց տեղական պայմանների ուսումնասիրության վրա։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարևոր տեղ է զբաղեցնում ծխախոտի վրա հանդիպող միջատների տեսակային կազմի և դրանց տնտեսական նշանակության գնահատումը։ Հատկապես կարևորվում են ծխախոտի տրիպսը, լվիճները, տարբեր կրծող թրթուրները, արջուկը, վնասակար ծղրիդները և այլ բազմակեր վնասատուներ, որոնք կարող են վնասել բույսին ինչպես սածիլանոցում, այնպես էլ դաշտում։ Տրիպսների և լվիճների նման ծծող վնասատուները սնվում են բույսի հյութով՝ առաջացնելով տերևների գունափոխություն, աճի թուլացում, վաղաժամ ծերացում և հումքի որակի նվազում, իսկ կրծող վնասատուները կարող են վնասել արմատավզիկը, ցողունը և տերևները՝ հատկապես բույսի զարգացման վաղ փուլերում։ Աշխատության կարևոր բաղադրիչը վնասատուների զարգացման կենսացիկլերի ուսումնասիրությունն է, քանի որ ձվադրման ժամանակի, թրթուրների առաջացման, հասունացման, սերունդների թվի և ձմեռման վայրերի իմացությունը հնարավորություն է տալիս պայքարի միջոցառումները իրականացնել առավել նպատակային ժամկետներում։ Այդպիսի մոտեցումը թույլ է տալիս ոչ միայն արձանագրել վնասատուի առկայությունը, այլև կանխատեսել նրա զանգվածային բազմացման հնարավորությունը և կանխարգելիչ գործողություններ իրականացնել մինչև բույսերին զգալի վնաս հասցնելը։ Հետազոտության մյուս կարևոր ուղղությունը վնասատուների հասցրած տնտեսական վնասի գնահատումն է։ Ծխախոտի տերևների վնասումը կարող է հանգեցնել ոչ միայն բերքի քանակական նվազման, այլև հումքի որակական ցուցանիշների վատթարացման, ինչն առանձնապես կարևոր է այն մշակաբույսի դեպքում, որի տնտեսական արժեքը մեծապես կախված է տերևների որակից։ Այդ պատճառով ուսումնասիրությունը դիտարկում է վնասատուների դեմ պայքարը ոչ թե որպես առանձին գործողություն, այլ որպես ծխախոտի մշակության ամբողջական տեխնոլոգիայի բաղադրիչ։ Պայքարի միջոցառումների մշակման ժամանակ հաշվի են առնվում ագրոտեխնիկական, մեխանիկական, կենսաբանական և քիմիական մեթոդները։

Religion

Աշխատության վերնագիրը մատնանշում է Վանից սերող հայի և բողոքական քարոզչի հետ կապված պատմություն կամ քննարկում՝ անդրադառնալով կրոնական համոզմունքներին, դավանաբանական տարբերություններին և հայ հասարակության մեջ բողոքականության տարածմանն առնչվող հարցերին։ Նմանատիպ գրականությունը կարող էր ներկայացնել տարբեր քրիստոնեական ուղղությունների ներկայացուցիչների հանդիպումները, զրույցները կամ բանավեճերը՝ բացահայտելով նրանց հավատալիքների, եկեղեցական ավանդույթների և կրոնական մեկնաբանությունների ընդհանրություններն ու հակասությունները։ Հատուկ հետաքրքրություն են ներկայացնում հայերի շրջանում բողոքական շարժման տարածման պատմական պայմանները, քարոզչական գործունեության ձևերը, կրոնական կրթության նշանակությունը և այդ գործընթացների ազդեցությունը համայնքային կյանքի վրա։ Նման երկխոսությունների միջոցով հնարավոր էր քննարկել Սուրբ Գրքի մեկնությունը, եկեղեցու դերը, հավատքի անձնական ընկալումը, ծիսական սովորույթները և քրիստոնեական կյանքի սկզբունքները։ Գիրքը կարևոր է նաև օսմանյան ժամանակաշրջանի բազմալեզու միջավայրի ուսումնասիրության տեսանկյունից․ հայատառ թուրքերենը հնարավորություն էր տալիս թուրքերեն խոսող հայ ընթերցողներին ծանոթանալու կրոնական, հասարակական և գաղափարական տարբեր հարցերի՝ իրենց համար հասանելի գրային համակարգով։ Հրատարակության թեմատիկան այն կապում է հայ համայնքների դավանաբանական բազմազանության, միսիոներական գործունեության և միջեկեղեցական հարաբերությունների պատմության հետ։ Այն կարող է ծառայել որպես սկզբնաղբյուր՝ ուսումնասիրելու 19-րդ դարի հայատառ թուրքերեն գրականության լեզվական առանձնահատկությունները, կրոնական բանավեճերի բնույթը և հայ հասարակության ներսում ընթացող հոգևոր ու մշակութային փոփոխությունները։

Economics

Գիրքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության պոլիգրաֆիայի արտադրական կազմակերպություններում նյութական ծախսումների կառավարչական հաշվառման համակարգի ուսումնասիրմանն ու դրա կատարելագործման մեթոդաբանական հիմնախնդիրների բացահայտմանը։ Աշխատության շրջանակում դիտարկվում են արտադրական գործընթացում օգտագործվող հումքի, հիմնական և օժանդակ նյութերի, կիսաֆաբրիկատների, փաթեթավորման միջոցների և այլ նյութական ռեսուրսների ծախսերի ձևավորման, հաշվառման, խմբավորման, վերահսկման և վերլուծության առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հարցին, թե ինչպես կարելի է նյութական ռեսուրսների օգտագործման վերաբերյալ հաշվապահական և կառավարչական տեղեկատվությունը դարձնել առավել ճշգրիտ, օպերատիվ և օգտակար արտադրական ու կառավարչական որոշումների ընդունման համար։ Աշխատությունը ներկայացնում է նյութական ծախսումների կառավարչական հաշվառման տեսական և գործնական հիմքերը՝ անդրադառնալով ծախսերի դասակարգման, նորմավորման, ինքնարժեքի ձևավորման, ծախսերի պատասխանատվության կենտրոնների, ներքին վերահսկողության և շեղումների վերլուծության խնդիրներին։ Ուսումնասիրվում են պոլիգրաֆիական արտադրության տեխնոլոգիական առանձնահատկություններից բխող նյութական ծախսումների հաշվառման դժվարությունները, քանի որ այս ոլորտում արտադրանքի բազմազանությունը, պատվերների անհատական բնույթը, նյութերի մեծ տեսականին և արտադրական գործընթացների փուլայնությունը պահանջում են հաշվառման ավելի ճկուն ու նպատակային մեթոդներ։ Նյութում կարևոր տեղ է հատկացվում նյութական ծախսումների վերաբերյալ տեղեկատվության ձևավորման և կառավարչական հաշվետվությունների կատարելագործմանը, ինչը հնարավորություն է տալիս բարձրացնել ծախսերի վերահսկելիությունը, բացահայտել ռեսուրսների ոչ արդյունավետ օգտագործման պատճառները և նվազեցնել արտադրանքի ինքնարժեքը։ Քննարկվող մոտեցումները կարող են նպաստել նաև արտադրանքի գների հիմնավորմանը, արտադրական ծրագրերի պլանավորմանը, շահութաբերության գնահատմանը և կազմակերպության ֆինանսատնտեսական արդյունքների բարելավմանը։ Աշխատանքը հատկապես արժեքավոր է կառավարչական հաշվառման և արտադրական ծախսերի կառավարման հիմնախնդիրներով զբաղվող հետազոտողների, տնտեսագետների, հաշվապահների, ֆինանսական և արտադրական կառավարման մասնագետների, ինչպես նաև տնտեսագիտական բուհերի ուսանողների համար։ Այն համադրում է տեսական դրույթները և դրանց կիրառական նշանակությունը՝ առաջարկելով նյութական ծախսումների հաշվառման և կառավարման այնպիսի կատարելագործված մոտեցումների ուսումնասիրություն, որոնք կարող են համապատասխանել Հայաստանի պոլիգրաֆիական արտադրության պայմաններին և նպաստել կազմակերպությունների գործունեության արդյունավետության բարձրացմանը։

Biology

Այս աշխատանքը նվիրված է երկրորդ սերնդի ֆոտոսենսիբիլիզատորների արդյունավետության ուսումնասիրությանը in vitro պայմաններում՝ նպատակ ունենալով գնահատել դրանց ֆոտոդինամիկ ակտիվությունը և կենսաբանական ազդեցությունը բջջային մոդելներում։ Ֆոտոսենսիբիլիզատորները այն միացություններն են, որոնք լուսային ճառագայթման ազդեցության տակ ակտիվանում են և առաջացնում ռեակտիվ թթվածնային տեսակներ՝ հանգեցնելով թիրախային բջիջների վնասման կամ ոչնչացման։ Երկրորդ սերնդի այդ միացությունները առանձնանում են բարձր ընտրողականությամբ, բարելավված լուսաակտիվացմամբ և նվազած կողմնակի թունավորությամբ՝ համեմատած առաջին սերնդի նյութերի հետ։ Հետազոտության շրջանակում գնահատվում են դրանց կուտակման աստիճանը բջիջներում, լուսային ազդեցության տակ առաջացող ցիտոտոքսիկությունը, ինչպես նաև ազդեցության արդյունավետությունը տարբեր բջջային գծերի վրա։ In vitro փորձարարական մոդելները հնարավորություն են տալիս վերահսկելի պայմաններում ուսումնասիրել ֆոտոսենսիբիլիզատորների գործողության մեխանիզմները և օպտիմալացնել դրանց կիրառման պարամետրերը։ Աշխատության արդյունքները կարևոր նշանակություն ունեն ֆոտոդինամիկ թերապիայի զարգացման համար՝ հատկապես ուռուցքային հիվանդությունների բուժման նոր մոտեցումների մշակման համատեքստում։

Geography

Աշխատությունը նվիրված է պատմական Հայաստանի աշխարհագրական, պատմական և մշակութային նկարագրությանը՝ ներկայացնելով հայ ժողովրդի հայրենիքի բնաշխարհը, տարածքային առանձնահատկությունները, պատմական բնակավայրերն ու քաղաքները, ինչպես նաև երկրի անցյալի հետ կապված կարևոր իրադարձություններն ու ավանդությունները։ Նման բնույթի նկարագրական երկերում աշխարհագրական տեղեկությունները սովորաբար համադրվում են պատմական հիշողության, բնակչության կենցաղի, սովորույթների, հասարակական կյանքի և մշակութային ժառանգության վերաբերյալ դիտարկումների հետ՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով ամբողջական պատկերացում կազմելու Հայաստանի պատմական միջավայրի մասին։ Հատուկ նշանակություն կարող են ունենալ գավառների, լեռների, գետերի, հովիտների, բնակավայրերի և պատմական տեսարժան վայրերի հիշատակումները, ինչպես նաև եկեղեցիների, վանքերի ու այլ հուշարձանների վերաբերյալ տեղեկությունները։ Նյութի աշխարհագրական և պատմական շերտերը փոխկապակցված են, քանի որ երկրի բնական պայմանները, բնակավայրերի տեղադրությունը և պատմական զարգացումները կարևոր դեր են ունեցել հայ ժողովրդի հասարակական ու մշակութային կյանքի ձևավորման գործում։ Այսպիսի աշխատությունը արժեքավոր է Հայաստանի պատմական տարածքի, ազգային ինքնության, տեղական ավանդույթների և մշակութային ժառանգության ուսումնասիրության համար՝ միաժամանակ պահպանելով անցյալի մասին գիտելիքները և դրանք հասանելի դարձնելով հայագիտական հետաքրքրություններ ունեցող ընթերցողներին։