Ավետիք Իսահակյանի քնարական արձակը և առակները

Математика

Вводный курс математической логики աշխատությունը մաթեմատիկական տրամաբանության հիմունքներին նվիրված ուսումնական ձեռնարկ է, որը ներկայացնում է ֆորմալ տրամաբանության հիմնական հասկացությունները և մեթոդները, այն բացատրում է նախադասությունների տրամաբանությունը, պրեդիկատների տրամաբանությունը, տրամաբանական կապիչները և ճշմարտության աղյուսակները, ինչպես նաև ապացուցման համակարգերի հիմունքները, գիրքը անդրադառնում է ֆորմալ լեզուների կառուցմանը, դեդուկտիվ համակարգերին և տրամաբանական բանաձևերի փոխակերպման կանոններին, միաժամանակ ընդգրկելով որոշելիության և ապացուցելիության հիմնական գաղափարները, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր մաթեմատիկայի, տեսական ինֆորմատիկայի և փիլիսոփայության ուսանողների համար։

Технология

Աշխատությունը նվիրված է հանքաքարի մանրացման տեխնոլոգիական գործընթացներում կիրառվող էլեկտրատեխնիկական համակարգերի մոնիթորինգի մոդելի մշակմանը՝ նպատակ ունենալով բարձրացնել սարքավորումների աշխատանքի հուսալիությունը, արդյունավետությունը և վերահսկելիությունը։ Ուսումնասիրվում են արդյունաբերական էլեկտրատեխնիկական համակարգերի կառուցվածքային առանձնահատկությունները, տեխնիկական վիճակի գնահատման մեթոդները և գործառնական պարամետրերի վերահսկման ժամանակակից մոտեցումները։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են տվյալների հավաքագրման, մշակման և վերլուծության մեխանիզմներ, որոնք հնարավորություն են տալիս ժամանակին հայտնաբերել սարքավորումների խափանումների նախանշանները, օպտիմալացնել տեխնոլոգիական գործընթացները և նվազեցնել արտադրական կորուստները։ Քննարկվում են ավտոմատացված կառավարման համակարգերի, չափիչ սարքերի, թվային տեխնոլոգիաների և մոդելավորման մեթոդների կիրառման հնարավորությունները հանքարդյունաբերական ոլորտում։ Հետազոտությունը կարևոր նշանակություն ունի արդյունաբերական ձեռնարկությունների տեխնիկական սպասարկման կատարելագործման, էներգաարդյունավետության բարձրացման և արտադրական գործընթացների թվայնացման խնդիրների ուսումնասիրման համար։ Այն կարող է օգտակար լինել էլեկտրատեխնիկայի, ավտոմատացման, հանքարդյունաբերության և տեխնոլոգիական համակարգերի կառավարման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

История

Աշխատությունը ներկայացնում է հայ մտավորականների նշանակալի ներդրումը քրդական մշակույթի, պատմության, լեզվի, բանահյուսության և ազգագրության ուսումնասիրման գործում՝ ընդգրկելով 1850–1990 թվականների ժամանակաշրջանը։ Հեղինակը վերլուծում է տարբեր սերունդների հայ գիտնականների, պատմաբանների, լեզվաբանների, ազգագրագետների և մշակութային գործիչների կատարած հետազոտությունները՝ անդրադառնալով նրանց գիտական աշխատություններին, հավաքագրած նյութերին և հրապարակումներին։ Ուսումնասիրվում է հայ և քուրդ ժողովուրդների պատմամշակութային փոխհարաբերությունների արտացոլումը գիտական գրականության մեջ, ինչպես նաև գնահատվում է հայ հետազոտողների դերը քրդագիտության զարգացման և պատմամշակութային ժառանգության պահպանման գործում։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում պատմաբանների, արևելագետների, մշակութաբանների, ազգագրագետների, ուսանողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրվում են տարածաշրջանի ժողովուրդների պատմությամբ, մշակութային կապերով և գիտական ժառանգությամբ։

Медицина

Ուսումնասիրությունը նվիրված է հիպոկինեզիայի՝ կենդանիների շարժողական ակտիվության սահմանափակման, ազդեցությանը նյութափոխանակության որոշ գործընթացների և օրգանիզմի բնական դիմադրողականության վրա։ Աշխատության շրջանակում դիտարկվում են շարժողական ակտիվության նվազեցման պայմաններում կենդանիների օրգանիզմում տեղի ունեցող ֆիզիոլոգիական և կենսաքիմիական փոփոխությունները, մասնավորապես՝ նյութափոխանակության տարբեր օղակների գործունեության հնարավոր խանգարումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հարցին, թե երկարատև կամ արտահայտված շարժողական սահմանափակումը ինչպես կարող է անդրադառնալ օրգանիզմի ընդհանուր ֆունկցիոնալ վիճակի, էներգետիկ փոխանակության և ներքին հավասարակշռության պահպանման մեխանիզմների վրա։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում է բնական դիմադրողականությունը՝ որպես օրգանիզմի արտաքին անբարենպաստ գործոնների նկատմամբ պաշտպանական կարողությունների կարևոր բաղադրիչ, և դրա փոփոխությունները հիպոկինեզիայի պայմաններում։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու շարժողական ակտիվության և օրգանիզմի նյութափոխանակային ու պաշտպանական համակարգերի միջև փոխկապակցվածությունը, ինչպես նաև գնահատելու երկարատև անշարժության հնարավոր հետևանքները կենդանիների ֆիզիոլոգիական վիճակի վրա։ Ստացված տվյալները կարող են նշանակություն ունենալ կենդանիների պահվածքի և պահման պայմանների, ֆիզիոլոգիական հետազոտությունների, անասնաբուժության և կենդանիների առողջության պահպանման հետ կապված խնդիրների ուսումնասիրման համար։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել ֆիզիոլոգներին, կենսաբաններին, անասնաբույժներին, կենսաքիմիկոսներին, գյուղատնտեսական գիտությունների մասնագետներին, հետազոտողներին և համապատասխան ոլորտների ուսանողներին։

Технология

Գիրքը նվիրված է գերմեծ ինտեգրալ սխեմաների պարամետրերի բարձր ճշտությամբ չափման ավտոմատացված համակարգերի մշակման, նախագծման և հետազոտման խնդիրներին։ Աշխատությունում ուսումնասիրվում են ժամանակակից միկրոէլեկտրոնային սարքերի վերահսկման և փորձարկման մեթոդները, չափման համակարգերի կառուցվածքային առանձնահատկությունները, ճշգրտության ապահովման սկզբունքները և տվյալների մշակման տեխնոլոգիաները։ Քննարկվում են ավտոմատացված չափիչ համալիրների նախագծման մոտեցումները, չափման սխալների նվազեցման եղանակները, սարքավորումների օպտիմալացման մեթոդները և ինտեգրալ սխեմաների տեխնիկական բնութագրերի գնահատման գործընթացները։ Ներկայացվում են տեսական և գործնական լուծումներ, որոնք նպաստում են բարձր հուսալիությամբ էլեկտրոնային համակարգերի մշակմանը, արտադրական վերահսկողության կատարելագործմանը և միկրոէլեկտրոնային տեխնոլոգիաների զարգացմանը։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել էլեկտրոնիկայի, միկրոէլեկտրոնիկայի, չափիչ տեխնիկայի և ավտոմատ կառավարման համակարգերի մասնագետների, ինժեներների, գիտաշխատողների, ասպիրանտների և տեխնիկական բուհերի ուսանողների համար։

Математика

Աշխատանքը նվիրված է II–VI խմբի կիսահաղորդիչներում ֆոնոն-ֆոտոնային փոխազդեցության բացահայտման և ուսումնասիրման խնդիրներին։ Հետազոտության հիմքում ընկած է կիսահաղորդչային բյուրեղներում լույսի և բյուրեղային ցանցի տատանումների փոխազդեցությունը, որը կարևոր նշանակություն ունի նյութերի օպտիկական, էլեկտրական և դինամիկ հատկությունների հասկացման համար։ Ֆոնոնները բյուրեղային ցանցի քվանտացված տատանումներն են, իսկ ֆոտոնները՝ էլեկտրամագնիսական ճառագայթման քվանտները, և դրանց փոխազդեցությունը կարող է արտահայտվել կիսահաղորդիչների լույսի կլանման, ճառագայթման, ցրման և սպեկտրային հատկությունների փոփոխություններով։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել II–VI խմբի կիսահաղորդչային միացությունների կառուցվածքը, էներգետիկ մակարդակները, բյուրեղային ցանցի տատանումների բնութագրերը և օպտիկական անցումների առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն փորձարարական երևույթների հայտնաբերմանը, որոնք կարող են վկայել ֆոտոնների և ֆոնոնների փոխազդեցության մասին։ Դրանց թվում կարող են դիտարկվել սպեկտրային գծերի տեղաշարժերը կամ լայնացումները, լրացուցիչ կառուցվածքների առաջացումը, ֆոնոնային թևակցումների դրսևորումները և ջերմաստիճանից կախված օպտիկական պարամետրերի փոփոխությունները։ Հետազոտության կարևոր ուղղություն է տարբեր արտաքին պայմանների ազդեցության ուսումնասիրությունը, մասնավորապես՝ ջերմաստիճանի, ճառագայթման ինտենսիվության և նյութի կառուցվածքային պարամետրերի փոփոխության դեպքում փոխազդեցության դրսևորումների վերլուծությունը։ Նման ուսումնասիրությունները հնարավորություն են տալիս ավելի լավ հասկանալու էներգիայի փոխանցման մեխանիզմները կիսահաղորդչային բյուրեղներում և բացահայտելու նյութի օպտիկական հատկությունների ձևավորման միկրոսկոպիկ պատճառները։ Աշխատանքը կարող է ներառել օպտիկական սպեկտրոսկոպիայի, ֆոտոլյումինեսցենցիայի, ցրման երևույթների և այլ փորձարարական մեթոդների կիրառում, որոնց միջոցով հնարավոր է առանձնացնել ֆոնոնների մասնակցությամբ ընթացող գործընթացները։ Տեսական վերլուծությունը կարող է հիմնվել բյուրեղային ցանցի տատանումների, էլեկտրոն-ֆոնոնային և ֆոտոն-ֆոնոնային փոխազդեցությունների մոդելների վրա՝ փորձարարական տվյալները ֆիզիկական պատկերացումների հետ կապելու նպատակով։ II–VI խմբի կիսահաղորդիչների ուսումնասիրությունը կարևոր է նաև դրանց լայն կիրառական նշանակության պատճառով․ այս նյութերն օգտագործվում են օպտոէլեկտրոնային սարքերում, ինֆրակարմիր և տեսանելի տիրույթի ճառագայթման աղբյուրներում ու ընդունիչներում, լազերային տեխնոլոգիաներում և այլ կիսահաղորդչային համակարգերում։ Ֆոնոն-ֆոտոնային փոխազդեցության մեխանիզմների բացահայտումը կարող է նպաստել այդ նյութերի օպտիկական հատկությունների ավելի ճշգրիտ կառավարմանը և նոր սարքային լուծումների մշակմանը։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել պինդ մարմնի ֆիզիկայով, կիսահաղորդիչների ֆիզիկայով, սպեկտրոսկոպիայով, քվանտային օպտիկայով և օպտոէլեկտրոնիկայով զբաղվող մասնագետներին, ինչպես նաև համապատասխան գիտական ուղղությունների ուսանողներին և հետազոտողներին։