Ահմեդի տոպրակը

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում կենսաթոշակային ֆոնդերի ներդրումային պորտֆելների ձևավորման սկզբունքների, ակտիվների կառուցվածքի և ռիսկերի կառավարման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում կենսաթոշակային խնայողությունների երկարաժամկետ կառավարման այն մեխանիզմներն են, որոնց միջոցով ֆոնդերի ակտիվները բաշխվում են տարբեր ֆինանսական գործիքների միջև՝ հաշվի առնելով եկամտաբերության, իրացվելիության, անվտանգության և ռիսկի փոխհարաբերությունը։ ՀՀ օրենսդրությունը սահմանում է կենսաթոշակային ֆոնդերի համար թույլատրելի ներդրումային գործիքներ և քանակական սահմանափակումներ, իսկ կարգավորման և վերահսկողության կարևոր դերակատար է Հայաստանի Հանրապետության կենտրոնական բանկը։ Պորտֆելի կառուցման գործընթացում կարևոր նշանակություն ունի ակտիվների դիվերսիֆիկացումը, որի միջոցով ներդրումային միջոցները բաշխվում են տարբեր դասերի, թողարկողների, արժույթների և շուկաների միջև՝ կենտրոնացման ռիսկը սահմանափակելու նպատակով։ Պարտադիր կենսաթոշակային ֆոնդերի միջոցները կարող են ներդրվել, մասնավորապես, բանկային հաշիվներում և ավանդներում, պետական ու Կենտրոնական բանկի կողմից թողարկված կամ երաշխավորված արժեթղթերում, կարգավորվող շուկաներում շրջանառվող արժեթղթերում և համապատասխան ներդրումային ֆոնդերի գործիքներում, իսկ ածանցյալ ֆինանսական գործիքների օգտագործումը նախատեսված է հեջավորման նպատակով։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել պահպանողական և ավելի բարձր ռիսկային ներդրումային ռազմավարությունների տարբերությունները, ակտիվների դասերի հարաբերակցությունը, ներդրումային ժամանակային հորիզոնը և մասնակիցների կենսաթոշակային խնայողությունների երկարաժամկետ բնույթը։ Օրենսդրական համակարգը նախատեսում է նաև տարբեր ներդրումային ուղղությունների սահմանաչափեր և պահանջում է, որ յուրաքանչյուր կառավարիչ առաջարկի առնվազն պահպանողական պարտադիր կենսաթոշակային ֆոնդ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում շուկայական, տոկոսադրույքային, արժութային, վարկային և իրացվելիության ռիսկերի գնահատմանը, ինչպես նաև դրանց ազդեցությանը պորտֆելի արժեքի և երկարաժամկետ եկամտաբերության վրա։ Կարևոր խնդիր է տեղական կապիտալի շուկայի հնարավորությունների և միջազգային ֆինանսական շուկաներում ներդրումների համադրումը, քանի որ աշխարհագրական ու արժութային դիվերսիֆիկացումը կարող է ընդլայնել ներդրումային հնարավորությունները, սակայն միաժամանակ առաջացնել լրացուցիչ ռիսկեր։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է պորտֆելի կառավարման, կենսաթոշակային ֆինանսների, ներդրումային վերլուծության և ռիսկերի կառավարման մոտեցումները՝ բացահայտելով Հայաստանի կենսաթոշակային համակարգում երկարաժամկետ ներդրումային պորտֆելների կառուցման հիմնական առանձնահատկությունները։

Философия

Այս գիրքը ներկայացնում է փիլիսոփայության պատմական և սիստեմատիկ դասընթացը՝ ընդգրկելով փիլիսոփայական մտքի զարգացման հիմնական փուլերը և նրա հիմնարար բաժինները։ Պատմական մասում քննարկվում են հին հունական փիլիսոփայությունից մինչև ժամանակակից ուղղություններ ընկած գաղափարական համակարգերը՝ ընդգծելով Պլատոնի, Արիստոտելի, միջնադարյան մտածողների և նոր ժամանակների փիլիսոփաների ներդրումը։ Սիստեմատիկ հատվածում ներկայացվում են փիլիսոփայության հիմնական ոլորտները՝ գոյաբանություն, իմացաբանություն, արժեքաբանություն, տրամաբանություն և էթիկա։ Հեղինակը բացատրում է փիլիսոփայական հիմնական խնդիրները, դրանց ձևակերպումները և տարբեր լուծման մոտեցումները։ Նյութը կառուցված է համակարգված և ուսումնական տրամաբանությամբ՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով ստանալ ամբողջական պատկերացում փիլիսոփայության թե՛ պատմական զարգացման, թե՛ տեսական կառուցվածքի մասին։

Политология

Այս գիրքը ուսումնասիրում է քաղաքական մասնակցության հիմնախնդիրները ժողովրդավարական համախմբման փուլում՝ վերլուծելով քաղաքացիների ներգրավվածության դերը ժողովրդավարական համակարգի կայացման և զարգացման գործընթացում։ Գրքում քննարկվում են ընտրական մասնակցության, քաղաքացիական ակտիվության, քաղաքական մշակույթի և հասարակական կազմակերպությունների ազդեցության հիմնական հարցերը։ Հեղինակը անդրադառնում է նաև անցումային հասարակություններում ժողովրդավարության ամրապնդման դժվարություններին, քաղաքական վստահության ձևավորմանը և պետական ինստիտուտների նկատմամբ հասարակության վերաբերմունքին։ Նյութում ներկայացվում են քաղաքական մասնակցության տարբեր ձևեր՝ ընտրություններ, բողոքի շարժումներ, հանրային քննարկումներ և քաղաքացիական նախաձեռնություններ, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը քաղաքական համակարգի արդյունավետության վրա։ Գիրքը համադրում է տեսական մոտեցումները և կիրառական վերլուծությունը՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով հասկանալ ժողովրդավարական գործընթացներում հասարակության ակտիվ դերակատարության նշանակությունը։

Культура

Երաժշտագիտական, միջնադարագիտական և մշակութաբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է երաժշտության ընկալման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը հայ միջնադարյան մեկնողական ավանդույթի շրջանակներում՝ հոգևոր, փիլիսոփայական և գեղագիտական մտածողության պատմական զարգացման համատեքստում։ Քննության են առնվում հայ միջնադարյան հեղինակների պատկերացումները երաժշտության էության, ծագման, նշանակության և մարդու հոգևոր կյանքի հետ դրա փոխառնչությունների վերաբերյալ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում երաժշտության և խոսքի, հնչյունի և իմաստի, ներդաշնակության և տիեզերական կարգի փոխհարաբերություններին՝ միջնադարյան աստվածաբանական ու փիլիսոփայական մեկնությունների լույսի ներքո։ Վերլուծվում են երաժշտական մտածողության արտահայտությունները հայ մեկնողական գրականության մեջ, երաժշտության խորհրդանշական նշանակությունը և դրա կապը քրիստոնեական աշխարհընկալման ու ծիսական մշակույթի հետ։ Քննարկվում են հոգևոր երգեցողության, շարականների, սաղմոսերգության և եկեղեցական երաժշտական ավանդույթների ընկալման տեսական ու գեղագիտական հիմնախնդիրները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել միջնադարյան մեկնողական երկերը, աստվածաբանական աշխատությունները, փիլիսոփայական մեկնությունները և երաժշտության վերաբերյալ պատմական վկայությունները՝ դրանց գաղափարական ու մշակութային բովանդակությունը բացահայտելու նպատակով։ Անդրադարձ է կատարվում անտիկ և քրիստոնեական երաժշտափիլիսոփայական պատկերացումների ազդեցությանը հայկական մտավոր ավանդույթի վրա, ինչպես նաև երաժշտության մեկնաբանության ազգային առանձնահատկություններին։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հայ միջնադարյան երաժշտության պատմության, երաժշտագիտության, հայագիտության, միջնադարյան փիլիսոփայության, աստվածաբանության և հայկական հոգևոր մշակույթի ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Медицина

Աշխատությունը նվիրված է առողջաբանության հիմնական սկզբունքներին և մարդու առողջության պահպանմանն ուղղված գիտելիքների ներկայացմանը։ Այն անդրադառնում է առողջության վրա ազդող արտաքին և ներքին գործոններին, մարդու կենսապայմաններին, անձնական հիգիենային և հիվանդությունների կանխարգելման նշանակությանը։ Առողջաբանության կարևոր խնդիրներից է մարդու և շրջակա միջավայրի փոխազդեցության ուսումնասիրությունը՝ պարզաբանելով, թե ինչպես են օդը, ջուրը, սնունդը, բնակարանի պայմանները, մաքրությունը և առօրյա սովորությունները կապված օրգանիզմի բնականոն գործունեության հետ։ Այս բնույթի աշխատությունները նպաստում են առողջ ապրելակերպի վերաբերյալ գիտելիքների տարածմանը և ընդգծում կանխարգելիչ միջոցառումների կարևորությունը՝ որպես առողջության պահպանման առաջնային պայման։ Գիրքը կարող է ծառայել որպես բժշկական ու հիգիենիկ տարրական գիտելիքներ փոխանցող ուսուցողական նյութ՝ օգտակար լինելով ինչպես ընդհանուր ընթերցողին, այնպես էլ առողջապահական հարցերով հետաքրքրվողներին։ Այն արժեքավոր է նաև բժշկության և հասարակական առողջապահության պատմության ուսումնասիրության համար, քանի որ արտացոլում է 19-րդ դարում հայերեն տպագիր գրականության միջոցով հիգիենայի, հիվանդությունների կանխարգելման և առողջության գիտակցված պահպանման գաղափարների տարածման ընթացքը։

Культура

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է Արևելքի և Արևմուտքի միջև գեղարվեստական և մշակութային փոխանցումների ուսումնասիրությանը՝ Հռոմի, Հայաստանի և Մետաքսի ճանապարհի փոխկապակցվածության համատեքստում։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել, թե ինչպես են տարբեր տարածաշրջանների միջև առևտրային, քաղաքական և մշակութային կապերը նպաստել գեղարվեստական գաղափարների, պատկերագրական մոտիվների, տեխնիկական հմտությունների և գեղարվեստական ձևերի տարածմանը։ Աշխատանքում Հայաստանը դիտարկվում է որպես Արևելքն ու Արևմուտքը կապող կարևոր աշխարհագրական և մշակութային տարածք, որի միջով անցնող հաղորդակցական ուղիները նպաստել են տարբեր քաղաքակրթությունների փոխազդեցությանը։ Մետաքսի ճանապարհը այս գործընթացում ներկայացվում է ոչ միայն որպես առևտրային ցանց, այլև որպես գաղափարների, մշակութային արժեքների և գեղարվեստական նորարարությունների տարածման միջավայր։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել Հռոմեական աշխարհի և Հայաստանի միջև առկա մշակութային ու գեղարվեստական կապերը, ինչպես նաև դրանց շարունակությունը դեպի Կենտրոնական Ասիա, Չինաստան և այլ արևելյան տարածաշրջաններ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել գեղարվեստական մոտիվների և պատկերային թեմաների փոխակերպմանը տարբեր մշակութային միջավայրերում։ Նույն կամ նմանատիպ պատկերագրական տարրերի տարբեր տարածաշրջաններում հայտնվելը կարող է դիտարկվել որպես մշակութային հաղորդակցության, փոխառության, վերաիմաստավորման կամ տեղայնացման արդյունք։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել ճարտարապետության, քանդակագործության, դեկորատիվ-կիրառական արվեստի, տեքստիլի, ձեռագրական մշակույթի և այլ արվեստների օրինակներ։ Հատուկ նշանակություն կարող է ունենալ նյութերի և տեխնոլոգիաների տարածման ուսումնասիրությունը, քանի որ առևտրային ճանապարհների միջոցով տարածվել են ոչ միայն պատրաստի արվեստի գործեր, այլև դրանց ստեղծման համար անհրաժեշտ հումքը, գործիքները և մասնագիտական գիտելիքները։ Հայաստանի միջնորդական դերը կարող է դիտարկվել նաև նրա քաղաքների, առևտրային կենտրոնների, եկեղեցական ու աշխարհիկ կառույցների և մշակութային հաստատությունների միջոցով։ Ուսումնասիրության կարևոր խնդիրներից է տարբերակել ուղղակի ազդեցությունը և ավելի լայն մշակութային զուգահեռները՝ խուսափելով միայն արտաքին նմանությունների հիման վրա մշակութային կապերի վերաբերյալ եզրակացություններ անելուց։ Այդ նպատակով կարող են համադրվել հնագիտական տվյալները, արվեստի գործերը, պատմական գրավոր աղբյուրները, արձանագրությունները և ժամանակակից արվեստաբանական հետազոտությունները։ Համեմատական մեթոդի կիրառումը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու գեղարվեստական ձևերի և գաղափարների շարժման ուղղությունները, դրանց փոփոխությունները և տեղական ավանդույթների հետ փոխազդեցության արդյունքները։ Աշխատանքը նաև հնարավորություն է տալիս վերանայել «Արևելք» և «Արևմուտք» հասկացությունների միջև խիստ սահմանազատումները՝ ցույց տալով, որ պատմական մշակութային զարգացումները հաճախ ձևավորվել են փոխադարձ կապերի, փոխանցումների և ստեղծագործական վերաիմաստավորումների միջոցով։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել Հռոմի, Հայաստանի և Մետաքսի ճանապարհի մշակութային պատմության առավել ամբողջական ըմբռնմանը, ինչպես նաև Եվրասիական տարածքում գեղարվեստական փոխազդեցությունների ուսումնասիրությանը։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ներկայացնում է գեղարվեստական մշակույթը որպես շարժուն և փոխազդող համակարգ, որտեղ տարբեր ժողովուրդների ու քաղաքակրթությունների միջև կապերը նպաստել են նոր ձևերի, պատկերների և ստեղծագործական մոտեցումների ձևավորմանն ու տարածմանը։