Առակներ

Математика

Աշխատությունը նվիրված է սինգուլյար ինտեգրալ հավասարումների որոշակի դասի լուծման մեթոդների մշակմանը, տեսական հիմնավորմանը և դրանց կիրառական նշանակության ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում այնպիսի ինտեգրալ հավասարումներ են, որոնց միջուկի կամ ինտեգրման կառուցվածքի առանձնահատկությունների պատճառով առաջանում են սինգուլյարություններ, և սովորական վերլուծական մեթոդների անմիջական կիրառումը դառնում է սահմանափակ կամ պահանջում է հատուկ մոտեցումներ։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են դիտարկվել համապատասխան հավասարումների կառուցվածքային հատկությունները, լուծումների գոյության և միակության պայմանները, ինչպես նաև խնդրի ձևափոխման այնպիսի եղանակներ, որոնք հնարավորություն են տալիս սկզբնական հավասարումը ներկայացնել հետազոտության և հաշվարկի համար ավելի հարմար տեսքով։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է հատկացվել սինգուլյար անդամների ճիշտ մեկնաբանմանը, ֆունկցիոնալ տարածությունների ընտրությանը և այն պայմանների բացահայտմանը, որոնց դեպքում առաջարկվող մեթոդը տալիս է կայուն ու մաթեմատիկորեն հիմնավորված լուծումներ։ Կարևոր ուղղություն է լուծման ճշգրտության, մոտարկման սխալի և հաշվարկային կայունության գնահատումը, հատկապես այն դեպքերում, երբ ճշգրիտ անալիտիկ լուծման ստացումը դժվար է կամ անհնար։ Տեսական արդյունքների հիման վրա կարող են մշակվել նաև թվային մոտեցումներ, որոնք հնարավորություն են տալիս իրականացնել համապատասխան հավասարումների մոտավոր լուծում և ուսումնասիրել լուծումների վարքը տարբեր սկզբնական տվյալների ու պարամետրերի պայմաններում։ Աշխատության կիրառական մասը կարող է վերաբերել մաթեմատիկական ֆիզիկայի, առաձգականության տեսության, հիդրոդինամիկայի, ջերմահաղորդականության, էլեկտրադինամիկայի և այլ ոլորտներում առաջացող եզրային խնդիրներին, որոնց մաթեմատիկական ձևակերպումը հանգեցնում է սինգուլյար ինտեգրալ հավասարումների։ Այդպիսի խնդիրներում ինտեգրալ հավասարումների մեթոդը հնարավորություն է տալիս բարդ դիֆերենցիալ կամ եզրային խնդիրը վերածել համապատասխան ինտեգրալ հարաբերության և հետագայում կիրառել մշակված լուծման մեթոդաբանությունը։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ կարող է լինել առաջարկվող մոտեցման համեմատությունը հայտնի վերլուծական և թվային մեթոդների հետ՝ գնահատելով դրա կիրառելիության սահմանները, հաշվարկային արդյունավետությունը և տարբեր տիպի կիրառական խնդիրների նկատմամբ հարմարեցման հնարավորությունները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է ինտեգրալ հավասարումների տեսության, ֆունկցիոնալ անալիզի, հաշվողական մաթեմատիկայի և մաթեմատիկական ֆիզիկայի մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով զարգացնել սինգուլյար կառուցվածք ունեցող խնդիրների լուծման արդյունավետ մաթեմատիկական գործիքակազմը։

Религия

Հրատարակությունը ներկայացնում է վաղ քրիստոնեական ջատագովական գրականության կարևոր հուշարձաններից մեկի հատված՝ կապված Արիստիդես անունով հայտնի քրիստոնյա ապոլոգետի մտավոր և աստվածաբանական ժառանգության հետ։ Բովանդակության առանցքում քրիստոնեական հավատքի հիմնավորումն ու պաշտպանությունն է հին աշխարհի կրոնական և փիլիսոփայական պատկերացումների միջավայրում։ Տեքստը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու վաղ քրիստոնեական համայնքների աշխարհայացքը, Աստծո, մարդու, բարոյականության և հավատքի վերաբերյալ պատկերացումները, ինչպես նաև քրիստոնեության ինքնաներկայացման ձևերը այլ կրոնական ավանդույթների հետ հարաբերակցության մեջ։ Առանձնահատուկ հետաքրքրություն է ներկայացնում տարբեր ժողովուրդների և կրոնական խմբերի հավատալիքների համեմատական դիտարկումը, որի միջոցով հեղինակը կառուցում է իր ջատագովական փաստարկները և ներկայացնում քրիստոնեական ուսմունքի առանձնահատկությունները։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում բարոյական վարքագծի թեման, քանի որ հավատքի ճշմարտացիության հիմնավորման մեջ նշանակություն է տրվում ոչ միայն աստվածաբանական գաղափարներին, այլև քրիստոնեական համայնքի անդամներին վերագրվող բարոյական սկզբունքներին և հասարակական հարաբերություններին։ Աղբյուրը կարևոր է նաև վաղ քրիստոնեական մտքի և հունահռոմեական մտավոր միջավայրի փոխհարաբերությունների ուսումնասիրման տեսանկյունից։ Առանձին գիտական նշանակություն ունի տեքստի փոխանցման պատմությունը, քանի որ նման հնագույն երկերի ուսումնասիրությունը կապված է տարբեր լեզուներով պահպանված ձեռագրային ավանդույթների, թարգմանությունների և հատվածների համադրման հետ։ Հայկական ձեռագրային ավանդույթը նույնպես կարևոր տեղ ունի այս ստեղծագործության տեքստաբանական ուսումնասիրության պատմության մեջ՝ նպաստելով դրա հին շերտերի վերականգնմանն ու միջազգային գիտական շրջանառությանը։ Հրատարակությունը կարող է հետաքրքրել վաղ քրիստոնեության պատմությամբ, հայրաբանությամբ, աստվածաբանությամբ, ձեռագրագիտությամբ և հին քրիստոնեական գրականությամբ զբաղվող ուսումնասիրողներին։ Ընդհանուր առմամբ այն արժեքավոր սկզբնաղբյուր է քրիստոնեական ապոլոգետիկ մտքի սկզբնական զարգացման, կրոնական բանավեճի ձևերի և հին աշխարհի մշակութային միջավայրում քրիստոնեական ինքնության ձևավորման ուսումնասիրության համար։

История

Աշխատությունը նվիրված է XIX դարի վերջին տասնամյակներին Եգիպտոսի արաբալեզու մամուլում հայկական խնդիրների լուսաբանման ուսումնասիրությանը՝ դրանք դիտարկելով Օսմանյան կայսրությունում տեղի ունեցող քաղաքական գործընթացների, միջազգային հարաբերությունների և արաբական հասարակական մտքի զարգացման համատեքստում։ Հետազոտության հիմնական աղբյուրային հիմքը տվյալ ժամանակաշրջանի արաբերեն պարբերական մամուլն է, որի հրապարակումների միջոցով հնարավոր է բացահայտել, թե ինչպես էին եգիպտական հասարակական և մտավորական շրջանակներում ընկալվում հայ բնակչության դրությունը, բարեփոխումների պահանջները, քաղաքական զարգացումները և եվրոպական տերությունների ներգրավվածությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում մամուլի տեղեկատվական և հասարակական կարծիք ձևավորող գործառույթներին, հրապարակումների թեմատիկ ուղղվածությանը, օգտագործված քաղաքական բառապաշարին և տարբեր պարբերականների խմբագրական դիրքորոշումների առանձնահատկություններին։ Քննության առարկա են դառնում նաև այն տեղեկատվական աղբյուրները, որոնցից օգտվում էր եգիպտական մամուլը՝ տեղական հաղորդագրություններից և թղթակցություններից մինչև օտարերկրյա մամուլի նյութեր ու միջազգային լրատվական հոսքեր։ Այս մոտեցումը հնարավորություն է տալիս գնահատելու ոչ միայն հայկական խնդիրների վերաբերյալ հրապարակումների բովանդակությունը, այլև դրանց ձևավորման տեղեկատվական միջավայրը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում Օսմանյան կայսրության ներքին քաղաքականության, արևելյան հարցի և մեծ տերությունների դիվանագիտական շահերի վերաբերյալ արաբալեզու մամուլում արտահայտված պատկերացումների համադրմանը։ Հետազոտությունը կարող է բացահայտել, թե հայկական խնդիրները որքանով էին ներկայացվում որպես առանձին ազգային-քաղաքական հարց և որքանով էին ներառվում կայսրության կառավարման, քրիստոնյա բնակչության իրավունքների, բարեփոխումների և միջազգային քաղաքականության վերաբերյալ ավելի լայն քննարկումների մեջ։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում է Եգիպտոսի մամուլի միջավայրի առանձնահատուկ դերը, քանի որ XIX դարի երկրորդ կեսին այն աստիճանաբար վերածվում էր արաբական հասարակական և քաղաքական մտքի կարևոր հարթակներից մեկի։ Մամուլի նյութերի համեմատական և աղբյուրագիտական քննությունը հնարավորություն է տալիս տարբերակելու փաստական հաղորդումները, խմբագրական մեկնաբանությունները և քաղաքական գնահատականները՝ վերականգնելով ժամանակաշրջանի տեղեկատվական պատկերը։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է հայոց պատմության, արաբագիտության, մամուլի պատմության և միջազգային հարաբերությունների պատմության մոտեցումները՝ նպաստելով հայկական խնդիրների միջազգային արձագանքի և արաբական հասարակական միջավայրում դրանց ընկալման պատմության առավել ամբողջական ուսումնասիրությանը։

Химия

Քիմիական և կենսաքիմիական գիտությունների բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ֆունկցիոնալ տեղակալված ոչ սպիտակուցային α-ամինաթթուներ պարունակող դի- և տրիպեպտիդների սինթեզի, կառուցվածքային առանձնահատկությունների և սերինային պրոտեազների ֆերմենտային ակտիվության վրա դրանց ազդեցության ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում ոչ սպիտակուցային α-ամինաթթուների քիմիական հատկությունները, ֆունկցիոնալ խմբերի նշանակությունը և դրանց ներմուծման հնարավորությունները կարճ պեպտիդային շղթաների կառուցվածքում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դի- և տրիպեպտիդների ստացման սինթետիկ մոտեցումներին, պեպտիդային կապերի ձևավորման պայմաններին և նպատակային միացությունների կառուցվածքի հաստատման մեթոդներին։ Վերլուծվում են ամինաթթվային մնացորդների կառուցվածքային փոփոխությունների, տեղակալիչների բնույթի և տարածական դասավորության հնարավոր ազդեցությունները ստացվող պեպտիդների ֆիզիկաքիմիական ու կենսաբանական հատկությունների վրա։ Քննարկվում են սերինային պրոտեազների կատալիտիկ գործունեության առանձնահատկությունները, սուբստրատների ճանաչման մեխանիզմները և պեպտիդային միացությունների հետ դրանց փոխազդեցության օրինաչափությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել սինթեզված միացությունների ազդեցությամբ ֆերմենտային ակտիվության փոփոխությունները, հնարավոր արգելակող կամ ակտիվացնող հատկությունները և կառուցվածք–ակտիվություն փոխկապակցվածությունները։ Անդրադարձ է կատարվում ստացված նյութերի մաքրության, կառուցվածքային բնութագրերի և կենսաքիմիական փորձարկումների արդյունքների գնահատման մեթոդներին։ Կարևորվում է ոչ սպիտակուցային ամինաթթուների կիրառությունը կենսաբանորեն ակտիվ պեպտիդների նախագծման և ֆերմենտների գործունեության կարգավորման նոր մոտեցումների մշակման տեսանկյունից։ Աշխատանքը կարող է նպաստել պեպտիդային քիմիայի զարգացմանը, սերինային պրոտեազների հետ փոխազդող միացությունների կառուցվածքային առանձնահատկությունների բացահայտմանը և կենսաբանական ակտիվությամբ օժտված նոր նյութերի հետազոտությանը։ Այն կարող է օգտակար լինել օրգանական քիմիայի, պեպտիդների սինթեզի, ֆերմենտաբանության, կենսաքիմիայի և դեղագործական քիմիայի ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Литература

«Գազամիա» վերնագրով հրատարակությունը 19-րդ դարի հայ տպագիր ժառանգության նմուշներից է։ Վերնագրի բովանդակային նշանակությունը և ստեղծագործության ժանրային պատկանելությունը միայն մատենագիտական տվյալների հիման վրա հստակեցնել հնարավոր չէ, ուստի այն պահպանվում է իր սկզբնական անվանմամբ՝ առանց ենթադրական մեկնաբանությունների։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում Կոստանդնուպոլսի հայ տպագրական միջավայրի և հայերեն գրքի հրատարակման պատմության ուսումնասիրության համար։ 19-րդ դարում Կոստանդնուպոլիսը հայ գրքի ստեղծման, տպագրության և տարածման կարևոր կենտրոններից էր, որտեղ հրատարակչական գործունեությունը նպաստում էր գրական ու մշակութային կյանքի աշխուժացմանը և ընթերցողական շրջանակների ընդլայնմանը։ Այսպիսի գրքերը վկայում են հայերեն տպագիր նյութերի բազմազանության, հրատարակչական նախաձեռնությունների շարունակականության և գրավոր մշակույթի պահպանման մասին։ Հրատարակությունը կարող է ծառայել որպես մատենագիտական աղբյուր՝ ժամանակաշրջանի հայ տպագրական արտադրանքի, գրքի տարածման և Կոստանդնուպոլսի հայ համայնքի մշակութային կյանքի ուսումնասիրության համար։ Այն նաև կարևոր է 19-րդ դարի հայ գրքի պատմության մեջ տարբեր վերնագրերով և ձևաչափերով պահպանված հրատարակությունների ամբողջական պատկերը ներկայացնելու տեսանկյունից։

Право

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում համայնքային ծառայության իրավական կարգավորման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ համայնքային կառավարման համակարգում ծառայության կազմակերպման, իրավական կարգավիճակի և արդյունավետության ապահովման տեսանկյունից։ Ուսումնասիրության կենտրոնում համայնքային ծառայության ինստիտուտի իրավական հիմքերն են, դրա տեղը տեղական ինքնակառավարման համակարգում և համայնքային ծառայողների գործունեությունը կարգավորող իրավական մեխանիզմները։ Աշխատությունում կարող են ուսումնասիրվել համայնքային ծառայության հիմնական սկզբունքները, ծառայողների իրավունքներն ու պարտականությունները, պաշտոնների դասակարգման և համալրման կարգը, մրցութային և նշանակման ընթացակարգերը, ծառայության անցնելու պայմանները, մասնագիտական զարգացման և վերապատրաստման հնարավորությունները, ինչպես նաև ծառայողների գնահատման և պատասխանատվության մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում համայնքային ծառայության և պետական ծառայության իրավական կարգավիճակների տարբերություններին ու փոխհարաբերություններին՝ հաշվի առնելով տեղական ինքնակառավարման մարմինների ինքնուրույնության սկզբունքը։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է համայնքային ծառայության իրավական կարգավորման գործնական խնդիրների բացահայտումը, այդ թվում՝ իրավական նորմերի կիրառման միասնականության, կադրերի ընտրության թափանցիկության, մասնագիտական կարողությունների զարգացման, ծառայողների սոցիալական և աշխատանքային երաշխիքների և համայնքային կառավարման արդյունավետության հարցերը։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև համայնքային ծառայության նկատմամբ հանրային վստահության բարձրացման, շահերի բախման կանխարգելման, կոռուպցիոն ռիսկերի նվազեցման և ծառայողական էթիկայի պահպանման իրավական միջոցներին։ Կարևորվում է համայնքային ծառայողների մասնագիտական պատրաստվածության և տեղական ինքնակառավարման մարմինների արդյունավետ աշխատանքի միջև կապը, քանի որ համայնքային կառավարման որակը մեծապես կախված է մասնագիտական և կայուն աշխատակազմի առկայությունից։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են վերլուծվել նաև համայնքների խոշորացման, տեղական ինքնակառավարման համակարգի վերափոխումների և վարչատարածքային փոփոխությունների ազդեցությունը համայնքային ծառայության կազմակերպման վրա։ Հնարավոր է անդրադարձ կատարել միջազգային փորձին և համեմատական իրավական մոտեցումներին՝ Հայաստանի իրավական կարգավորման կատարելագործման հնարավոր ուղղությունները բացահայտելու նպատակով։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել վարչական և սահմանադրական իրավունքի մասնագետների, տեղական ինքնակառավարման մարմինների աշխատակիցների, իրավաբանների, պետական կառավարման և իրավագիտության ոլորտների հետազոտողների ու ուսանողների համար։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը նպատակ ունի բացահայտել համայնքային ծառայության իրավական կարգավորման առկա բացերն ու խնդիրները և ներկայացնել դրանց հաղթահարման հնարավոր ուղիները՝ նպաստելով համայնքային կառավարման թափանցիկության, արդյունավետության և մասնագիտական կարողությունների բարձրացմանը։