Եղանակավորությունը և եղանակը հայերեն և անգլերեն լեզուներում

Право

Գիրքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում տարածքային կառավարման մարմինների իրավական կարգավիճակի, գործունեության սկզբունքների և կառավարման համակարգում դրանց դերի ուսումնասիրությանը։ Աշխատությունում վերլուծվում են տարածքային կառավարման մարմինների ձևավորման իրավական հիմքերը, լիազորությունների շրջանակը, պետական կառավարման համակարգում ունեցած տեղը, փոխհարաբերությունները տեղական ինքնակառավարման մարմինների և պետական իշխանության այլ կառույցների հետ։ Քննարկվում են վարչատարածքային կառավարման առանձնահատկությունները, իրավական կարգավորման հիմնախնդիրները, կառավարման արդյունավետության բարձրացման հնարավորությունները և օրենսդրական բարեփոխումների անհրաժեշտությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պետական և տեղական կառավարման հարաբերությունների հավասարակշռմանը, տարածքային զարգացման ապահովման իրավական մեխանիզմներին, ինչպես նաև կառավարման մարմինների պատասխանատվության և գործունեության վերահսկողության հարցերին։ Գիրքը նախատեսված է իրավաբանների, պետական կառավարման ոլորտի մասնագետների, տեղական ինքնակառավարման մարմինների աշխատակիցների, գիտաշխատողների, իրավաբանական և կառավարման մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Культура

Գիրքը ներկայացնում է ՀՍՍՀ մշակույթի և արվեստի ոլորտներին վերաբերող նոր հրատարակությունների վերաբերյալ մատենագիտական տեղեկատվություն՝ կազմված ընթացիկ տեղեկատուի ձևաչափով։ Աշխատության մեջ համակարգված կերպով ներկայացվում են գրականության, արվեստագիտության, մշակութային կյանքի և հարակից բնագավառների վերաբերյալ աղբյուրների նկարագրություններ, որոնք հնարավորություն են տալիս հետևել տվյալ ոլորտներում լույս տեսնող նոր աշխատություններին։ Հրատարակությունը նախատեսված է որպես տեղեկատվական ուղեցույց՝ նպաստելով անհրաժեշտ գրականության որոնմանը, գիտական և մշակութային ուսումնասիրությունների կազմակերպմանը, ինչպես նաև նոր հրատարակությունների տարածմանը։ Այն կարևոր նշանակություն ունի գրադարանների, տեղեկատվական կենտրոնների, մշակույթի ոլորտի մասնագետների, հետազոտողների, ուսանողների և արվեստի ու մշակույթի հարցերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ որպես օգտակար մատենագիտական աղբյուր։

Биология

Այս աշխատանքը նվիրված է բարձր ջերմաստիճանների և օպտիկական ճառագայթման ազդեցության ուսումնասիրությանը կանաչ ջրիմուռ Chlorella pyrenoidosa-ի և ցիանոբակտերիա Spirulina platensis-ի ֆոտոսինթեզի առաջնային գործընթացների վրա։ Նյութում վերլուծվում են ֆոտոսինթետիկ համակարգի լուսահավաք կոմպլեքսների, էլեկտրոնների տեղափոխման շղթայի և ֆոտոքիմիական ռեակցիաների փոփոխությունները տարբեր ջերմային և լուսային բեռնվածությունների պայմաններում։ Աշխատությունը ներկայացնում է նաև քլորոֆիլի ֆլուորեսցենցիայի, ֆոտոսինթետիկ արդյունավետության և օքսիդատիվ սթրեսի ցուցանիշների փոփոխությունները՝ որպես բջջային հարմարվողականության և վնասման գնահատման հիմնական մարկերներ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում երկու օրգանիզմների ջերմադիմացկունության և լուսադիմացկունության տարբերություններին, ինչպես նաև դրանց ֆիզիոլոգիական և կենսաքիմիական հարմարվողական մեխանիզմներին։ Նյութը կարևոր է բուսական ֆիզիոլոգիայի, միկրոալգոլոգիայի և կենսաէներգետիկայի ոլորտների համար՝ նպաստելով ֆոտոսինթեզի կայունության և սթրեսային գործոնների ազդեցության ավելի խորը ըմբռնմանը։

Лингвистика

Գիրքը օսմաներեն լեզվի ուսուցման համար նախատեսված պատկերազարդ քերականական դասագիրք է, որի նպատակն է սովորողներին համակարգված ձևով ծանոթացնել օսմաներենի լեզվական կառուցվածքին և գործնական կիրառությանը։ Այն նախատեսված է ուսուցման սկզբնական փուլի համար և ներկայացնում է լեզվի ուսումնասիրման հիմունքները՝ քերականական կանոնների, օրինակների և պատկերազարդ նյութերի միջոցով։ Աշխատությունն արտացոլում է օսմաներենը որպես գրավոր և հաղորդակցական լեզու սովորեցնելու ավանդական մեթոդները, որոնցում տեսական բացատրությունները զուգակցվում են տեսողական ու գործնական օժանդակ միջոցների հետ։ Նման դասագրքերը կարևոր դեր են ունեցել օսմանյան ժամանակաշրջանի կրթական միջավայրում՝ լեզվի ուսուցումը մատչելի դարձնելու և սովորողների ընթերցանության ու գրավոր արտահայտման հմտությունները զարգացնելու գործում։ Հրատարակությունը արժեքավոր է օսմաներենի պատմական քերականության, լեզվի դասավանդման մեթոդների, հայերենով կազմված լեզվաբանական ձեռնարկների և հայ-օսմանյան մշակութային ու կրթական կապերի ուսումնասիրության համար։ «Ա տարի» նշումը մատնանշում է դասընթացի առաջին տարին կամ առաջին աստիճանը, սակայն առանց հրատարակության լրացուցիչ մատենագիտական տվյալների հնարավոր չէ հաստատել հրատարակման տարեթիվը, հեղինակը կամ դասագրքի բաժինների ճշգրիտ բովանդակությունը։

Лингвистика

Գիրքը ընդգրկում է՝ վանկի ընդհանուր լեզվաբանական բնութագիրը, հայերենի վանկային կառուցվածքի առանձնահատկությունները, հնչույթների համակցման օրենքները և դրանց ազդեցությունը վանկավորման վրա, վանկի դերը արտասանության, շեշտադրության և խոսքի հոսունության մեջ, հայերեն հնչույթաբանության տեսական վերլուծություն՝ հիմնված լեզվական նյութի վրա։ Այն օգտակար է՝ լեզվաբանության և հայագիտության ուսանողների համար, գիտական աշխատողների և հետազոտողների համար, ինչպես նաև հայերենի հնչույթաբանական կառուցվածքով հետաքրքրվող մասնագետների համար։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը նպաստում է հայերենի հնչույթաբանական համակարգի, մասնավորապես վանկային կառուցվածքի խորքային և համակարգված ըմբռնմանը։

История

Աշխատությունը նվիրված է XIX դարի 1870–1880-ական թվականների ռուսական հեղափոխական նարոդնիկական շարժման գաղափարների արձագանքների և ազդեցությունների ուսումնասիրությանը հայկական հասարակական իրականության մեջ։ Հետազոտության առանցքում այն գաղափարական, քաղաքական և մշակութային ուղիներն են, որոնց միջոցով նարոդնիկական հայացքները տարածվել, ընկալվել և վերաիմաստավորվել են հայ մտավորականության ու հասարակական շրջանակների կողմից։ Քննվում են ժամանակաշրջանի սոցիալ-քաղաքական պայմանները, Ռուսական կայսրության հասարակական շարժումների զարգացումը և դրանց կապերը հայկական միջավայրում ձևավորվող գաղափարական որոնումների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում երիտասարդ մտավորականության, ուսանողության, մամուլի և հասարակական խմբերի դերին նոր գաղափարների տարածման գործում։ Նարոդնիկական շարժման գաղափարական համակարգը դիտարկվում է գյուղացիության հասարակական դերի, սոցիալական անհավասարության, հասարակության վերափոխման, ժողովրդական լուսավորության և քաղաքական պայքարի վերաբերյալ ժամանակաշրջանին բնորոշ պատկերացումների համատեքստում։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում է, թե այդ գաղափարներն ինչպիսի փոփոխությունների էին ենթարկվում հայկական հասարակության առանձնահատուկ սոցիալական, ազգային և մշակութային պայմաններում։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում ռուսական հասարակական մտքի և հայ մտավորականության միջև գաղափարական փոխազդեցության ուսումնասիրությունը՝ հաշվի առնելով կրթական կենտրոնների, գրականության, մամուլի և անձնական կապերի նշանակությունը։ Քննության առարկա կարող են դառնալ հրապարակախոսական նյութերը, նամակագրությունը, հուշագրությունները, մամուլի հրապարակումները և այլ պատմական սկզբնաղբյուրներ, որոնք արտացոլում են ժամանակակիցների վերաբերմունքը սոցիալական ու քաղաքական փոփոխությունների վերաբերյալ գաղափարներին։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս տարբերակելու գաղափարական ազդեցությունը կազմակերպված քաղաքական գործունեությունից և պարզելու, թե ռուսական հեղափոխական շարժումների առանձին գաղափարներ որքանով էին ընդունվում, քննադատվում կամ հարմարեցվում հայկական իրականության պահանջներին։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում սոցիալական ազատագրության և ազգային խնդիրների փոխհարաբերությանը, քանի որ հայկական հասարակական մտքի զարգացման ընթացքում այդ հարցերը հաճախ հանդես էին գալիս փոխկապակցված ձևով։ Նյութը դիտարկվում է նաև XIX դարի երկրորդ կեսի հայ հասարակական-քաղաքական մտքի ընդհանուր զարգացման շրջանակում՝ հնարավորություն տալով բացահայտել եվրոպական և ռուսական գաղափարական հոսանքների հետ նրա փոխազդեցությունը։ Աշխատությունը կարևոր է ժամանակաշրջանի գաղափարական բազմազանությունը, մտավորականության հասարակական դերակատարությունը և հայ հասարակական մտքի ձևավորման արտաքին ու ներքին գործոնները հասկանալու համար՝ միաժամանակ ներկայացնելով հեղափոխական նարոդնիկության ազդեցությունը որպես պատմական ուսումնասիրության առարկա, այլ ոչ թե որպես քաղաքական գնահատական։