Երեք հրացանակիրները․ առաջին հատոր

Математика

Գիրքը նվիրված է կիսահաղորդչային և էլեկտրոլիտային միջավայրերի սահմանային շերտում մակերեսային էքսիտոնների ձևավորման, վարքի և հատկությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով դրանց նշանակությունը ժամանակակից ֆիզիկայի և օպտոէլեկտրոնիկայի զարգացման մեջ։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են էքսիտոնային վիճակների տեսական հիմքերը, դրանց առաջացման մեխանիզմները և քվազիմասնիկային նկարագրության առանձնահատկությունները կիսահաղորդիչ–էլեկտրոլիտ սահմանին։ Հեղինակը վերլուծում է մակերեսային երևույթների ազդեցությունը էներգետիկ սպեկտրի, լիցքակիրների փոխազդեցությունների և օպտիկական հատկությունների վրա՝ կիրառելով քվանտային մեխանիկայի և վիճակագրական ֆիզիկայի ժամանակակից մոտեցումները։ Գրքում քննարկվում են նաև փորձարարական ուսումնասիրությունների արդյունքները, սպեկտրոսկոպիկ մեթոդները և մոդելավորման մոտեցումները՝ ուղղված էքսիտոնային համակարգերի վարքի բացահայտմանը տարբեր պայմաններում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում սահմանային շերտերի դերին նոր սերնդի նանոկառուցվածքային սարքերում և էներգիայի փոխակերպման համակարգերում։ Աշխատությունը համադրում է տեսական ֆիզիկայի խորը վերլուծությունը և կիրառական հետազոտությունները՝ առաջարկելով նոր պատկերացումներ մակերեսային էքսիտոնային երևույթների վերաբերյալ։ Գիրքը նախատեսված է ֆիզիկոսների, նյութագետների, նանոտեխնոլոգների, գիտահետազոտողների, ասպիրանտների և համապատասխան ոլորտների ուսանողների համար։

Право

Մինչդատական վարույթը քրեական դատավարության փուլ է, որը իրականացվում է հանցագործության մասին տեղեկություն ստանալուց հետո՝ մինչև գործի դատական քննությունը։ Այս փուլում պետական իրավասու մարմինները պարզում են հանցագործության դեպքի առկայությունը, հավաքում և ամրագրում են ապացույցներ, բացահայտում են ենթադրյալ հանցագործություն կատարած անձին և որոշում՝ արդյոք գործը պետք է փոխանցվի դատարան։ Մինչդատական վարույթի հիմնական նպատակն է ապահովել քրեական գործի ամբողջական և օբյեկտիվ նախապատրաստումը դատական քննության համար։ Այն սովորաբար իրականացվում է քննիչների, հետաքննիչների և դատախազի վերահսկողության ներքո։ Այս փուլը ներառում է մի քանի կարևոր գործողություններ՝ հանցագործության մասին հաղորդումների ընդունում և ստուգում, քրեական վարույթի հարուցում, նախաքննություն, ապացույցների հավաքագրում, հարցաքննություններ, փորձաքննություններ և այլ քննչական գործողություններ։ Մինչդատական վարույթի ընթացքում ապահովվում են նաև անձանց իրավունքները և ազատությունները, այդ թվում՝ կասկածյալի, տուժողի և վկաների իրավունքները։ Օրենքը սահմանում է, որ բոլոր գործողությունները պետք է իրականացվեն օրինականության, մարդու իրավունքների հարգման և օբյեկտիվության սկզբունքներով։ Մինչդատական վարույթը ավարտվում է կամ գործի կարճմամբ, եթե հանցակազմ չի հայտնաբերվում, կամ գործը մեղադրական եզրակացությամբ դատարան ուղարկելով։ Այս փուլը շատ կարևոր է, քանի որ դրա ընթացքում հավաքված ապացույցները հիմք են հանդիսանում դատական որոշումների համար։ Այսպիսով, մինչդատական վարույթը քրեական արդարադատության համակարգի սկզբնական և հիմնարար փուլերից մեկն է, որը ապահովում է արդար դատաքննության նախապատրաստումը և օրենքի ճիշտ կիրառումը։

Математика

Այս ուսումնական աշխատությունը նվիրված է հանրահաշվի հիմունքներին և նպատակ ունի ընթերցողին ծանոթացնելու մաթեմատիկական այն եղանակներին, որոնց միջոցով թվային մեծությունները, անհայտ արժեքներն ու դրանց միջև եղած հարաբերությունները ներկայացվում և ուսումնասիրվում են նշանների ու արտահայտությունների օգնությամբ։ Հանրահաշիվը հնարավորություն է տալիս սովորական թվաբանական գործողություններից անցնելու ավելի ընդհանրական հաշվարկների՝ կիրառելով տառային նշանակումներ, հանրահաշվական արտահայտություններ, հավասարություններ և հավասարումներ։ Նման դասագրքերը կարևոր նշանակություն են ունեցել մաթեմատիկական մտածողության զարգացման գործում, քանի որ սովորողին վարժեցրել են ոչ միայն հաշվարկներ կատարել, այլև տրամաբանորեն վերլուծել խնդիրները, գտնել անհայտ մեծությունները և բացահայտել տարբեր թվային հարաբերությունների օրինաչափությունները։ Աշխատությունը կարող էր ծառայել որպես ուսումնական ձեռնարկ՝ հանրահաշվական գիտելիքներ ձեռք բերելու և դրանք գործնական խնդիրներում կիրառելու համար։ Այն արտացոլում է 19-րդ դարի հայերեն գիտակրթական գրականության զարգացումը, երբ մաթեմատիկական առարկաների հայերեն դասավանդման և համապատասխան մասնագիտական բառապաշարի ձևավորման անհրաժեշտությունը գնալով մեծանում էր։ Գիրքը կարևոր է նաև հայերեն մաթեմատիկական տերմինաբան

Другие предметы

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է պատանիների համար նախատեսված նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նպատակ ունենալով երիտասարդ ընթերցողներին, ծնողներին, ուսուցիչներին և գրադարանային աշխատողներին տրամադրել արդիական տեղեկատվություն պատանեկան գրականության նոր հրատարակությունների մասին։ Ցանկում ընդգրկված են գեղարվեստական, ճանաչողական, գիտահանրամատչելի և կրթական բնույթի գրքեր, որոնք ուղղված են պատանիների աշխարհայացքի ձևավորմանը, ընթերցանության մշակույթի զարգացմանը և ստեղծագործական մտածողության խթանմանը։ Հրատարակությունը հնարավորություն է տալիս արագ կողմնորոշվել նոր գրականության մեջ, ընտրել տարիքային առանձնահատկություններին համապատասխան գրքեր և օգտագործել դրանք ինչպես ինքնուրույն ընթերցանության, այնպես էլ ուսումնական գործընթացի շրջանակներում։ Այն նաև նպաստում է ընթերցանության նկատմամբ հետաքրքրության բարձրացմանը և երիտասարդ սերնդի մտավոր զարգացմանը՝ ապահովելով որակյալ գրականության հասանելիություն։

Педагогика

Այս գիտական հետազոտությունը նվիրված է Ռուսաստանի մանկավարժական գիտության կատեգորիաների և հասկացությունների համակարգի ձևավորման ու զարգացման հիմնական միտումների վերլուծությանը 1850–1930 թվականների ժամանակահատվածում՝ ընդգրկելով ինչպես նախահեղափոխական, այնպես էլ վաղ խորհրդային շրջանի գաղափարական և գիտամեթոդական փոփոխությունները։ Աշխատության մեջ դիտարկվում է մանկավարժության տեսական լեզվի էվոլյուցիան՝ այն ձևերի, հասկացությունների և կատեգորիաների ձևավորումը, որոնց միջոցով գիտությունը նկարագրել և մեկնաբանել է կրթության գործընթացը, դաստիարակության նպատակները և ուսուցման մեթոդները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում դասական ռուս մանկավարժների՝ Կ. Դ. Ուշինսկու, Լ. Ն. Տոլստոյի և այլոց ներդրմանը, ովքեր ձևավորել են ազգային մանկավարժական մտքի հիմքերը և նպաստել կրթության մարդակենտրոն մոտեցման զարգացմանը։ Հետազոտությունը վերլուծում է նաև 20-րդ դարի սկզբի սոցիալական և քաղաքական փոփոխությունների ազդեցությունը մանկավարժական գիտության վրա՝ ներառյալ խորհրդային գաղափարախոսության ներգործությունը, որը բերել է նոր կատեգորիաների ձևավորմանը, ինչպիսիք են «կոլեկտիվ դաստիարակություն», «սոցիալիստական կրթություն» և «աշխատանքային դպրոց» հասկացությունները։ Աշխատության մեջ ընդգծվում է, թե ինչպես են փոխվել մանկավարժական գիտության հիմնարար հասկացությունները՝ անցնելով փիլիսոփայական-հումանիստական մոտեցումներից դեպի գաղափարապես ուղղորդված և սոցիալ-քաղաքականորեն պայմանավորված համակարգեր։ Միաժամանակ քննարկվում է մանկավարժական տերմինաբանության գիտականացման գործընթացը, մեթոդաբանական մոտեցումների զարգացումը և գիտության կառուցվածքի աստիճանական համակարգայնացումը։ Ընդհանուր առմամբ, հետազոտությունը ներկայացնում է տվյալ ժամանակաշրջանը որպես մանկավարժական գիտության ձևավորման և հասկացութային հենքի վերակազմավորման կարևոր փուլ, որը հիմք է դրել հետագա տեսական և կիրառական զարգացումներին Ռուսաստանում։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության ոռոգման համակարգերում մեխանիկական ջրամատակարարումից ինքնահոս եղանակի անցման ջրատնտեսական նպատակահարմարության և հիմնավորման ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում ոռոգման ջրի տեղափոխման ու բաշխման գործող համակարգերի արդյունավետության գնահատումն է՝ հաշվի առնելով ջրային ռեսուրսների օգտագործումը, տեղանքի ռելիեֆային պայմանները, ոռոգվող հողատարածքների տեղաբաշխումը և համակարգերի տեխնիկական առանձնահատկությունները։ Մեխանիկական ոռոգման դեպքում ջրի տեղափոխումը կապված է պոմպային համակարգերի աշխատանքի և համապատասխան էներգետիկ ծախսերի հետ, մինչդեռ ինքնահոս համակարգերում ջրի շարժման համար հնարավորության սահմաններում օգտագործվում է տեղանքի բնական բարձրությունների տարբերությունը։ Այդ պատճառով հետազոտության կարևոր ուղղություններից է այն տարածքների և ջրատնտեսական համակարգերի առանձնացումը, որտեղ ինքնահոս ջրամատակարարման կիրառումը կարող է տեխնիկապես և տնտեսապես հիմնավորված լինել։ Աշխատանքի շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել ջրաղբյուրների և ոռոգվող տարածքների փոխադարձ բարձրադիր դիրքերը, ջրանցքների ու խողովակաշարերի կառուցվածքը, ջրի պահանջարկը, տեղափոխման ընթացքում առաջացող կորուստները և գործող պոմպակայանների շահագործման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի ջրային հաշվեկշռի գնահատումը, որի միջոցով հնարավոր է համադրել առկա ջրային ռեսուրսները գյուղատնտեսական հողերի ոռոգման պահանջարկի հետ և որոշել համակարգի աշխատանքի հնարավոր սահմանափակումները։ Կարող է գնահատվել նաև մեխանիկական և ինքնահոս տարբերակների տնտեսական արդյունավետությունը՝ դիտարկելով էներգիայի սպառման, ենթակառուցվածքների պահպանման, վերակառուցման և երկարաժամկետ շահագործման հետ կապված գործոնները։ Ինքնահոս համակարգերի զարգացման հարցը կարևոր է նաև էներգաարդյունավետության տեսանկյունից, քանի որ պոմպային բարձրացումների նվազեցումը կարող է սահմանափակել ոռոգման համակարգի կախվածությունը էլեկտրաէներգիայից։ Միաժամանակ անհրաժեշտ է հաշվի առնել ջրամատակարարման հուսալիությունը, սեզոնային ջրապահովվածությունը, տարածքային առանձնահատկությունները և ոռոգման ցանցի կառավարման պահանջները, որպեսզի համակարգի վերափոխումը չհանգեցնի ջրի հասանելիության անհավասարության։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է ջրային տնտեսության, հիդրոտեխնիկայի, ոռոգման համակարգերի կառավարման և գյուղատնտեսական ջրօգտագործման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով հիմնավորել մեխանիկական ոռոգման համակարգերի հնարավոր փոխարինումը ինքնահոս ջրամատակարարմամբ և բարձրացնել Հայաստանի ոռոգման ենթակառուցվածքների ջրային ու էներգետիկ արդյունավետությունը։