Ֆինանսական ռիսկերի կառավարչական հաշվառման և վերլուծության հիմնախնդիրները ՀՀ առևտրային կազմակերպություններում

Технология

Աշխատությունը նվիրված է էլեկտրաէներգետիկ համակարգերի հաստատված (ստացիոնար) ռեժիմների հաշվարկման մեթոդներին և ակտիվ ու ռեակտիվ հզորությունների կորուստների մասնակի ածանցյալների վերլուծությանը։ Հեղինակը ուսումնասիրում է բարդ էլեկտրացանցերի աշխատանքի մաթեմատիկական մոդելավորումը՝ ընդգծելով համակարգի կայուն աշխատանքի ապահովման, էներգիայի կորուստների նվազեցման և օպտիմալ ռեժիմների ընտրության խնդիրները։ Գրքում ներկայացվում են հոսքային բաշխման հաշվարկման (load flow) հիմնական մոտեցումները, ներառյալ Նյուտոն–Ռաֆսոնի և այլ թվային մեթոդների կիրառությունը մեծածավալ ցանցերի համար։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հզորության կորուստների զգայունության վերլուծությանը, մասնակի ածանցյալների կիրառմանը՝ ցանցային պարամետրերի փոփոխությունների ազդեցությունը գնահատելու համար։ Հեղինակը քննարկում է նաև օպտիմալ հոսքային բաշխման խնդիրները, լարման կայունության չափանիշները և էներգահամակարգի ռեժիմների ավտոմատ կարգավորման սկզբունքները։ Աշխատությունը կարևոր է էներգետիկ ինժեներների, համակարգային օպերատորների և գիտահետազոտողների համար՝ նպաստելով էլեկտրաէներգետիկ համակարգերի արդյունավետության բարձրացման և կորուստների նվազեցման ժամանակակից մեթոդների զարգացմանը։

Политология

Աշխատանքը նվիրված է Ալեքսիս դը Տոկվիլի ժողովրդավարության հայեցակարգի ուսումնասիրությանը և դրա քննադատական վերաիմաստավորմանը ժամանակակից քաղաքական ու հասարակական իրողությունների համատեքստում։ Հետազոտության կենտրոնում Տոկվիլի այն պատկերացումն է, որ ժողովրդավարությունը միայն պետական կառավարման ձև չէ, այլ հասարակության սոցիալական կառուցվածքի, քաղաքական մշակույթի, քաղաքացիների վարքագծի և իշխանության ու հասարակության փոխհարաբերությունների ամբողջական համակարգ։ Նրա մոտեցման կարևոր առանձնահատկությունն այն է, որ ժողովրդավարական հասարակության զարգացումը միաժամանակ ստեղծում է քաղաքական հավասարության ընդլայնման, անհատի ազատության ամրապնդման և քաղաքացիների մասնակցության հնարավորություններ, բայց կարող է առաջացնել նաև նոր վտանգներ՝ կապված անհատականացման, մեծամասնության գերիշխանության և հասարակական պասիվության հետ։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել ժողովրդավարության վերաբերյալ Տոկվիլի հիմնական գաղափարները, մասնավորապես՝ քաղաքական և սոցիալական հավասարության, ազատության, քաղաքացիական մասնակցության, տեղական ինքնակառավարման, միավորումների ազատության և ժողովրդավարական մշակույթի փոխկապակցվածությունը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի մեծամասնության բռնապետության գաղափարը, որի միջոցով Տոկվիլը մատնանշում էր այն վտանգը, երբ ժողովրդավարական մեծամասնությունը կարող է ճնշել փոքրամասնությունների կամ անհատների իրավունքներն ու ազատությունները։ Այս խնդիրը ժամանակակից պայմաններում կարող է դիտարկվել մարդու իրավունքների, սահմանադրական վերահսկողության, անկախ ինստիտուտների և քաղաքական բազմակարծության պաշտպանության տեսանկյունից։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է նաև անհատականության և քաղաքացիների հասարակական պասիվության խնդիրը։ Տոկվիլի դիտարկմամբ՝ ժողովրդավարական հասարակությունում անհատների սոցիալական և տնտեսական հավասարության խորացումը կարող է միաժամանակ ուժեղացնել անձնական շահերի վրա կենտրոնանալու միտումը և թուլացնել հասարակական կապերը։ Այդ երևույթը ժամանակակից պայմաններում կարող է համադրվել քաղաքացիական մասնակցության փոփոխվող ձևերի, հասարակական վստահության մակարդակի, քաղաքական ապատիայի և թվային հաղորդակցության ազդեցության հետ։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նաև տեղական ինքնակառավարման և քաղաքացիական միավորումների դերին։ Տոկվիլի համար ժողովրդավարության կայունությունը մեծապես պայմանավորված է քաղաքացիների՝ ինքնակազմակերպվելու, ընդհանուր խնդիրներ լուծելու և պետական իշխանությունից անկախ հասարակական կապեր ձևավորելու կարողությամբ։ Ժամանակակից հասարակություններում այս գաղափարը կարող է կիրառվել քաղաքացիական հասարակության կազմակերպությունների, համայնքային նախաձեռնությունների, հասարակական շարժումների և այլ մասնակցային կառույցների ուսումնասիրության համար։ Հատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել ազատության և հավասարության հարաբերակցությանը։ Տոկվիլյան մոտեցման կարևոր հարցերից մեկն այն է, թե ինչպես կարելի է համատեղել սոցիալական հավասարության ձգտումը անհատի քաղաքական և քաղաքացիական ազատությունների պահպանման հետ։ Հավասարության բացարձակացման դեպքում կարող են առաջանալ պետական կենտրոնացման և անհատական նախաձեռնության սահմանափակման վտանգներ, մինչդեռ չափազանց մեծ սոցիալական անհավասարությունը կարող է թուլացնել ժողովրդավարական համակարգի լեգիտիմությունն ու քաղաքացիների մասնակցությունը։ Աշխատանքի քննադատական բաղադրիչը հնարավորություն է տալիս գնահատելու, թե Տոկվիլի գաղափարներից որոնք են պահպանել իրենց արդիականությունը, իսկ որոնք պահանջում են վերաիմաստավորում՝ հաշվի առնելով ժամանակակից ժողովրդավարությունների կառուցվածքային փոփոխությունները։ Գլոբալացումը, զանգվածային լրատվամիջոցների և սոցիալական ցանցերի զարգացումը, քաղաքական պոպուլիզմի տարածումը, հասարակական բևեռացումը, ապատեղեկատվությունը, տնտեսական անհավասարությունը և պետական կառավարման ինստիտուտների նկատմամբ վստահության փոփոխությունները ստեղծում են նոր պայմաններ, որոնք Տոկվիլի ժամանակաշրջանում գոյություն չունեին։ Միևնույն ժամանակ նրա ուշադրությունը ժողովրդավարական ինստիտուտների ձևական կառուցվածքից բացի հասարակական սովորույթների, քաղաքական մշակույթի և քաղաքացիների վարքագծի նկատմամբ շարունակում է կարևոր տեսական գործիք լինել ժամանակակից ժողովրդավարությունների խնդիրները հասկանալու համար։ Հետազոտությունը կարող է քննության առնել նաև կենտրոնացման և ապակենտրոնացման խնդիրը։ Տոկվիլը մեծ նշանակություն էր տալիս տեղական ինքնակառավարմանը՝ այն դիտարկելով որպես քաղաքացիների քաղաքական փորձի և պատասխանատվության ձևավորման միջավայր։ Ժամանակակից պայմաններում այս մոտեցումը կարող է կապվել համայնքային կառավարման, մասնակցային ժողովրդավարության և որոշումների ընդունման գործընթացներում քաղաքացիների ներգրավվածության հետ։ Աշխատանքի տեսական արժեքը կայանում է դասական քաղաքական մտքի և ժամանակակից ժողովրդավարության խնդիրների միջև կապի հաստատման մեջ։ Տոկվիլյան գաղափարների քննադատական ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ոչ միայն գնահատելու նրա տեսության պատմական նշանակությունը, այլև օգտագործելու այն ժամանակակից քաղաքական համակարգերի ուժեղ և թույլ կողմերը վերլուծելու համար։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ժողովրդավարությունը դիտարկում է որպես մշտական հավասարակշռության պահանջող համակարգ, որտեղ ազատությունը, հավասարությունը, մեծամասնության իշխանությունը, փոքրամասնությունների իրավունքները, քաղաքացիական մասնակցությունը և պետական կենտրոնացման սահմանափակումը փոխկապակցված են։ Տոկվիլի հայեցակարգի ժամանակակից քննությունը ցույց է տալիս, որ նրա բարձրացրած մի շարք խնդիրներ շարունակում են արդիական մնալ, թեև դրանց դրսևորման ձևերը փոփոխվել են՝ նոր տեխնոլոգիական, սոցիալական, տնտեսական և քաղաքական պայմանների ազդեցությամբ։

История

Այս աշխատությունը նվիրված է Կովկասում գործող հայկական բարեգործական ընկերության (հասարակության) կանոնադրության ուսումնասիրությանը՝ ներկայացնելով դրա իրավական հիմքերը, կազմակերպչական կառուցվածքը և գործունեության հիմնական ուղղությունները։ Հեղինակը վերլուծում է կազմակերպության ստեղծման պատմական պայմանները՝ ընդգծելով XIX դարի վերջի և XX դարի սկզբի Կովկասյան բազմազգ միջավայրում հայկական հասարակական կյանքի ակտիվացումը, երբ բարեգործական կազմակերպությունները ստանձնում էին կրթական, սոցիալական և մշակութային աջակցության կարևոր դեր։ Աշխատության մեջ մանրամասն ներկայացվում են կանոնադրական դրույթները՝ անդամակցության կարգը, կառավարման մարմինների ձևավորումը, ֆինանսական միջոցների հավաքագրման և բաշխման մեխանիզմները, ինչպես նաև հաշվետվողականության սկզբունքները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ընկերության գործունեության հիմնական նպատակներին՝ աղքատների և կարիքավորների օգնություն, դպրոցների և կրթական հաստատությունների աջակցություն, հիվանդանոցների և առողջապահական նախաձեռնությունների ֆինանսավորում, ինչպես նաև ազգային մշակույթի պահպանման ծրագրերի իրականացում։ Նշվում է, որ նման կազմակերպությունները կարևոր դեր են ունեցել հայկական համայնքային ինքնակազմակերպման գործընթացում, հատկապես Կովկասի քաղաքներում՝ Թիֆլիսում, Բաքվում և այլ կենտրոններում, որտեղ ձևավորվել են ակտիվ բարեգործական և կրթական ցանցեր։ Աշխատության մեջ ընդգծվում է նաև բարեգործական ընկերությունների կապը հայկական եկեղեցական և մտավորական շրջանակների հետ, ինչպես նաև նրանց ներդրումը ազգային ինքնության պահպանման և հասարակական համերաշխության ամրապնդման գործում։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ներկայացնում է Կովկասի հայկական բարեգործական ընկերության կանոնադրությունը որպես կարևոր իրավական և հասարակական փաստաթուղթ, որը արտացոլում է ազգային ինքնակազմակերպման և սոցիալական պատասխանատվության զարգացումը տվյալ ժամանակաշրջանում։

Другие предметы

Գիրքը ներկայացնում է կաթի հիմնական բաղադրիչները՝ սպիտակուցներ, ճարպեր, ածխաջրեր, վիտամիններ, հանքային նյութեր և ֆերմենտներ՝ բացատրելով դրանց կառուցվածքը և կենսաբանական նշանակությունը։ Հեղինակը մանրամասն վերլուծում է կաթի սպիտակուցների (կազեին, շիճուկային սպիտակուցներ), լիպիդների և լակտոզայի փոխակերպումները կաթնամթերքների արտադրության տարբեր փուլերում՝ ներառյալ խմորման, պաստերիզացման և հասունացման գործընթացները։ Աշխատությունում ներկայացվում են նաև ֆերմենտային և միկրոկենսաբանական գործընթացները, որոնք որոշում են կաթնամթերքների որակը, համային հատկությունները և սննդային արժեքը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում կաթի բիոքիմիական ցուցանիշների վերահսկմանը և սննդամթերքի անվտանգության ապահովման սկզբունքներին։ Գիրքը նախատեսված է սննդարդյունաբերության, կենսաքիմիայի, անասնաբուծության և տեխնոլոգիական մասնագիտությունների ուսանողների և մասնագետների համար՝ ծառայելով որպես հիմնարար ուսումնական և կիրառական աղբյուր կաթի բիոքիմիայի ոլորտում։

Экономика

Այս աշխատությունը նվիրված է վճարային հաշվեկշռի էությանը, կառուցվածքին և տնտեսության վրա դրա ազդեցությանը ժամանակակից միջազգային ֆինանսական համակարգում։ Գրքում ներկայացվում է, թե ինչպես է ձևավորվում երկրի վճարային հաշվեկշիռը՝ որպես բոլոր արտաքին տնտեսական գործարքների համապարփակ արձանագրություն, որը ներառում է ապրանքների և ծառայությունների առևտուրը, եկամուտների հոսքերը և կապիտալի շարժը։ Հեղինակը անդրադառնում է վճարային հաշվեկշռի հիմնական բաղադրիչներին՝ ընթացիկ հաշիվ, կապիտալի հաշիվ և ֆինանսական հաշիվ՝ բացատրելով դրանց փոխկապակցվածությունը և հավասարակշռման մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում վճարային հաշվեկշռի դեֆիցիտի և հավելուրդի պատճառներին, դրանց ազդեցությանը ազգային արժույթի կայունության, գնաճի և տնտեսական աճի վրա։ Գրքում քննարկվում են նաև պետական քաղաքականության գործիքները, որոնք կիրառվում են արտաքին անհավասարակշռությունների կարգավորման համար՝ ներառյալ փոխարժեքային քաղաքականությունը, հարկաբյուջետային միջոցառումները և արտաքին առևտրի կարգավորումը։ Վերլուծվում է վճարային հաշվեկշռի դերը երկրի տնտեսական կայունության և միջազգային վարկունակության գնահատման գործընթացում։ Աշխատությունը համադրում է տեսական մոտեցումները և գործնական օրինակները՝ օգտակար լինելով տնտեսագետների, ֆինանսիստների, միջազգային հարաբերությունների մասնագետների և պետական քաղաքականություն մշակողների համար։

История

Աշխատությունը պատմագիտական բնույթի ուսումնասիրություն է, որը նվիրված է հայկական պետականության և հայ ժողովրդի պատմական անցյալի համակարգված ներկայացմանը՝ հին և միջնադարյան պատմության վերաբերյալ հեղինակներին հասանելի աղբյուրների ու պատմագրական պատկերացումների հիման վրա։ Բովանդակության առանցքում հայկական թագավորությունների առաջացման, զարգացման, քաղաքական հարաբերությունների, իշխանական համակարգերի և հարևան պետությունների հետ փոխհարաբերությունների պատմությունն է։ Պատմական իրադարձությունները ներկայացվում են ժամանակագրական հաջորդականությամբ՝ փորձելով ամբողջական պատկեր ստեղծել Հայաստանի քաղաքական պատմության հիմնական փուլերի վերաբերյալ։ Ուշադրություն է հատկացվում հայկական պետական կազմավորումների իշխանական կառուցվածքին, թագավորական տոհմերին, գահակալական հաջորդականությանը, պատերազմներին, դիվանագիտական հարաբերություններին և երկրի ներքին քաղաքական զարգացումներին։ Կարևոր տեղ են զբաղեցնում Հայաստանի և տարածաշրջանային խոշոր տերությունների փոխհարաբերությունները, որոնց համատեքստում ներկայացվում են հայկական պետականության պահպանման, վերականգնման կամ քաղաքական դիրքի փոփոխության տարբեր ժամանակաշրջաններ։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում ոչ միայն իր հաղորդած պատմական նյութով, այլև որպես պատմագրական հուշարձան, քանի որ արտացոլում է այն ժամանակաշրջանի գիտական միջավայրում Հայաստանի պատմության ընկալման և շարադրման առանձնահատկությունները։ Հեղինակների կողմից օգտագործված տեղեկությունների քննությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու, թե ինչպիսի պատմական աղբյուրներ և նախորդ աշխատություններ էին հասանելի նրանց և ինչպես էին այդ նյութերը համադրվում միասնական պատմական շարադրանքի մեջ։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի հայկական և օտար պատմագրական ավանդույթների հնարավոր փոխազդեցության ուսումնասիրությունը, ինչպես նաև հայոց պատմության առանձին դրվագների մեկնաբանման եղանակների համեմատությունը հետագա պատմագիտական մոտեցումների հետ։ Աղբյուրագիտական տեսանկյունից կարևոր է տարբերակել աշխատության մեջ ներկայացված պատմական տեղեկությունները և հեղինակների սեփական մեկնաբանությունները՝ հաշվի առնելով այն ժամանակաշրջանի պատմագիտության մեթոդաբանական առանձնահատկությունները։ Նյութը կարող է օգտակար լինել նաև Հայաստանի պատմության վերաբերյալ ռուսալեզու պատմագրության ձևավորման և զարգացման ուսումնասիրության համար։ Այն հնարավորություն է տալիս հետևելու, թե ինչպես էին հայկական պետականության պատմությունը, քաղաքական ավանդույթները և տարածաշրջանային հարաբերությունները ներկայացվում ավելի վաղ պատմագիտական գրականության մեջ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել հայագետների, պատմաբանների և աղբյուրագետների համար՝ միաժամանակ ծառայելով որպես նյութ հայոց պատմության պատմագրության, հայկական պետականության վերաբերյալ պատկերացումների զարգացման և պատմագիտական գիտելիքի տարածման ուղիների ուսումնասիրության համար։