Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionOther Subjects
Նոր գրքեր: Հասարակական-քաղաքական գիտություններ: Բանասիրական գիտություններ: Գրականագիտություն, լեզվաբանություն: Պատմություն: Պատմական գիտություններ: Աշխարհագրություն: Հնագիտություն: Ազգագրություն: Ինֆորմացիոն ցանկ =Новые книги: Обшественно-по (1979, թիվ 3)
Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է հասարակական, քաղաքական և հումանիտար գիտությունների տարբեր ոլորտներում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, ուսանողների և հետազոտողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական գրականության լայն դաշտում։ Այն ընդգրկում է հասարակական-քաղաքական գիտություններ, բանասիրական գիտություններ, գրականագիտություն, լեզվաբանություն, պատմություն և պատմական գիտություններ, աշխարհագրություն, հնագիտություն և ազգագրություն՝ արտացոլելով այս ոլորտներում ձևավորվող ժամանակակից գիտական մոտեցումները, տեսական զարգացումները և մեթոդաբանական նորարարությունները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների հիման վրա և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների և ուսումնական գործընթացի համար՝ հնարավորություն տալով արագ ծանոթանալ նոր հրատարակություններին, գնահատել դրանց գիտական արժեքը և կիրառել դրանք տարբեր հումանիտար ուսումնասիրությունների շրջանակներում։ Այն նաև նպաստում է միջգիտակարգային կապերի զարգացմանը՝ ապահովելով գիտելիքի համակարգված տարածում և աջակցելով հումանիտար գիտությունների զարգացման շարունակականությանը։
Updated: 2026-11-02Linguistics
Խոսքային փոխներգործության ճանաչողական-գործաբանական հայեցակերպը անգլերենում
Աշխատությունը նվիրված է անգլերենում խոսքային փոխներգործության ճանաչողական և գործաբանական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ լեզվական հաղորդակցությունը դիտարկելով որպես խոսողների գիտելիքների, մտադրությունների, ենթադրությունների և հաղորդակցական ռազմավարությունների փոխկապակցված համակարգ։ Հետազոտության կենտրոնում այն մեխանիզմներն են, որոնց միջոցով հաղորդակցության մասնակիցները ձևավորում, փոխանցում և մեկնաբանում են իմաստը՝ հաշվի առնելով ոչ միայն արտահայտության բառային ու քերականական կառուցվածքը, այլև հաղորդակցական իրավիճակը, համատեքստը և զրուցակիցների ընդհանուր գիտելիքները։ Ճանաչողական մոտեցման շրջանակում խոսքային փոխներգործությունը դիտարկվում է որպես տեղեկատվության ընկալման, մշակման և մտային ներկայացումների ակտիվացման գործընթաց, որի ընթացքում լեզվական միավորների նշանակությունը փոխկապակցվում է մարդու փորձի և աշխարհընկալման հետ։ Գործաբանական տեսանկյունից ուշադրություն է հատկացվում խոսողի հաղորդակցական նպատակին, խոսքային ակտերի գործառույթներին, ենթատեքստային իմաստներին և այն եղանակներին, որոնց միջոցով հասցեատերը վերականգնում է խոսողի ակնարկած կամ ուղղակիորեն չարտահայտված բովանդակությունը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել հարցերի, խնդրանքների, առաջարկների, համաձայնության, անհամաձայնության, գնահատման և այլ հաղորդակցական գործողությունների լեզվական իրացման առանձնահատկությունները։ Կարևոր ուղղություն է խոսքային փոխներգործության հաջորդական կազմակերպումը, քանի որ երկխոսության յուրաքանչյուր արտահայտություն սովորաբար պայմանավորված է նախորդ հաղորդակցական քայլով և միաժամանակ ձևավորում է հետագա արձագանքի հնարավոր շրջանակը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունեն քաղաքավարության ռազմավարությունները, խոսքային համագործակցության սկզբունքները, հաղորդակցական ակնկալիքները և սոցիալական հարաբերությունների ազդեցությունը լեզվական միջոցների ընտրության վրա։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ նաև բացահայտ և ներակա իմաստների հարաբերակցությանը, համատեքստային ենթադրություններին, հեգնանքի, ակնարկի և անուղղակի խոսքային գործողությունների մեկնաբանման ճանաչողական հիմքերին։ Անգլերեն խոսքային նյութի վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու, թե ինչպես են լեզվական կառուցվածքները և ճանաչողական գործընթացները համատեղ գործում իրական հաղորդակցության ընթացքում։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է ճանաչողական լեզվաբանության, գործաբանության, դիսկուրսի վերլուծության և հաղորդակցական լեզվաբանության մոտեցումները՝ խոսքային փոխներգործությունը ներկայացնելով որպես լեզվական, մտավոր և սոցիալական գործոնների փոխազդեցությամբ ձևավորվող բարդ հաղորդակցական գործընթաց։
Updated: 2026-09-27
Biology
Исследование новых ингибиторов холинэстераз, сконструированных на основе α,β-дегидроаминокислот
Աշխատությունը նվիրված է α,β-դեհիդրոամինաթթուների կառուցվածքային առանձնահատկությունների հիման վրա նախագծված նոր միացությունների՝ խոլինէսթերազային ֆերմենտների ակտիվության վրա հնարավոր արգելակող ազդեցության կենսաքիմիական և դեղաբանական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում կառուցվածք–ակտիվություն փոխկապակցվածության բացահայտումն է, որի միջոցով գնահատվում է, թե ուսումնասիրվող մոլեկուլների կառուցվածքային տարբերությունները ինչպես կարող են անդրադառնալ ֆերմենտների հետ դրանց փոխազդեցության և կենսաբանական ակտիվության վրա։ Խոլինէսթերազները դիտարկվում են նյարդային համակարգում կարևոր նշանակություն ունեցող ֆերմենտների համատեքստում, իսկ դրանց ակտիվության կարգավորման ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի լավ հասկանալու խոլիներգիկ գործընթացների կենսաքիմիական մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում նոր միացությունների ֆերմենտային ակտիվության վրա ազդեցության համեմատական գնահատմանը, դրանց ընտրողականության հնարավոր տարբերություններին և մոլեկուլային կառուցվածքի այն առանձնահատկություններին, որոնք կարող են պայմանավորել կենսաբանական ազդեցության բնույթը։ Հետազոտությունը կարող է համադրել կենսաքիմիական փորձարկումների արդյունքները տեսական պատկերացումների հետ՝ նպատակ ունենալով պարզաբանելու ֆերմենտ–արգելակիչ փոխազդեցությունների հիմնական օրինաչափությունները։ Կարևորվում է նաև տարբեր կառուցվածքային խմբերի և տարածական առանձնահատկությունների նշանակության գնահատումը՝ առանց կենսաբանական ակտիվությունը միայն մեկ մոլեկուլային հատկանիշով պայմանավորելու։ Նման ուսումնասիրությունները կարևոր են կենսաբանորեն ակտիվ նյութերի նպատակային նախագծման գիտական սկզբունքների զարգացման համար և կարող են նպաստել հետագա դեղաբանական հետազոտությունների համար հետաքրքրություն ներկայացնող միացությունների առանձնացմանը։ Միաժամանակ անհրաժեշտ է գնահատել ոչ միայն ֆերմենտային ակտիվության փոփոխությունը, այլև միացությունների ընդհանուր կենսաբանական հատկությունները, ընտրողականությունը և անվտանգության հետ կապված գործոնները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը միավորում է կենսաքիմիայի, դեղաբանական քիմիայի և մոլեկուլային նախագծման մոտեցումները՝ նպաստելով խոլինէսթերազների արգելակման մեխանիզմների և նոր կենսաբանորեն ակտիվ միացությունների կառուցվածք–ակտիվություն կապերի վերաբերյալ գիտական պատկերացումների ընդլայնմանը։
Updated: 2026-09-25
Technology
Разработка средств проектирования интегральных cxem с учетом явлений старения
Աշխատությունը նվիրված է ինտեգրալ սխեմաների նախագծման միջոցների մշակմանը՝ հաշվի առնելով էլեկտրոնային բաղադրիչների ծերացման (ageing) և ֆիզիկական փոփոխությունների ազդեցությունը նրանց աշխատանքի վրա։ Գրքում ներկայացվում են էլեկտրոնային տարրերի երկարատև շահագործման հետևանքով առաջացող փոփոխությունները, ներառյալ նյութերի էլեկտրական հատկությունների փոփոխությունները, համակցված սխեմաների հուսալիության և կատարողականության անկումը։ Հեղինակը վերլուծում է ծրագրային և մաթեմատիկական մոդելավորման մոտեցումները, որոնք թույլ են տալիս կանխատեսել տարրերի տարիքի ազդեցությունը սխեմայի աշխատանքի վրա, առաջարկում է նախագծման հատուկ մեթոդներ՝ բարձրացնելու ամրությունը, կայունությունը և սպասարկման ժամկետը։ Աշխատությունում քննարկվում են նաև փորձնական ու սիմուլյացիոն ստուգումների արդյունքները, ամրության փորձարկման մեթոդները և կանխարգելիչ լուծումների կիրառումը նախագծման փուլում։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է էլեկտրոնիկայի ինժեներների, ինտեգրալ սխեմաների նախագծողների, բիոսենսորների և էներգետիկ համակարգերի մասնագետների համար՝ նպաստելով երկարատև հուսալիության և էլեկտրոնային սարքավորումների կայուն աշխատանքի ապահովմանը։
Updated: 2026-09-17
Technology
Разработка и исследование средств снижения помех передачи данных в быстродействующих интегральных
Միկրոէլեկտրոնիկայի և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է բարձր արագագործությամբ ինտեգրալային համակարգերում տվյալների փոխանցման ընթացքում առաջացող խանգարումների նվազեցման միջոցների մշակմանն ու հետազոտմանը։ Քննության են առնվում ազդանշանների բարձր հաճախականությամբ փոխանցման պայմաններում ի հայտ եկող աղավաղումների, փոխադարձ ազդեցությունների, էլեկտրամագնիսական խանգարումների և ազդանշանի ամբողջականության վատթարացման հիմնական պատճառները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ինտեգրալային սխեմաների կառուցվածքային պարամետրերի, հաղորդման գծերի բնութագրերի և տարրերի փոխադարձ դասավորության ազդեցությանը տվյալների փոխանցման հուսալիության վրա։ Վերլուծվում են խանգարումների մակարդակի գնահատման, դրանց աղբյուրների հայտնաբերման և ազդանշանային ուղիների օպտիմալացման մեթոդները։ Քննարկվում են նաև սխեմայական և կառուցվածքային լուծումներ, որոնք հնարավորություն են տալիս նվազեցնել փոխադարձ խանգարումները, պահպանել ազդանշանի պահանջվող որակը և բարձրացնել համակարգի ընդհանուր արագագործությունն ու կայունությունը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս կատարելագործելու բարձր արագությամբ ինտեգրալային համակարգերի նախագծման մեթոդները՝ հաշվի առնելով տվյալների փոխանցման հուսալիության պահանջները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել միկրոէլեկտրոնիկայի, ինտեգրալային սխեմաների նախագծման և թվային համակարգերի ոլորտների մասնագետների համար։
Updated: 2026-10-05
Literature
Հայատառ թուրքերեն գրականություն․ աղբյուրագիտական ուսումնասիրություն
Աշխատությունը նվիրված է հայատառ թուրքերեն գրականության պատմության, ձևավորման, զարգացման, տարածման և գրավոր ժառանգության աղբյուրագիտական ուսումնասիրությանը։ Այն ներկայացնում է հայ մշակույթի պատմության առանձնահատուկ և բազմաշերտ մի երևույթ, որի հիմքում ընկած է թուրքերեն լեզվով ստեղծված, սակայն հայոց այբուբենով գրառված գրականությունը։ Հայատառ թուրքերեն գրականությունը ձևավորվել և զարգացել է պատմական այնպիսի միջավայրում, որտեղ հայերենն ու թուրքերենը տարբեր համայնքների առօրյա հաղորդակցության, կրթության, մշակութային գործունեության և գրավոր ժառանգության մեջ ունեցել են փոխկապակցված դեր։ Այս գրական երևույթը հատկապես կարևոր է Օսմանյան կայսրության հայախոս և թրքախոս հայկական համայնքների պատմության ուսումնասիրության համար, քանի որ արտացոլում է նրանց լեզվական բազմազանությունը, մշակութային փոխազդեցությունները և գրավոր հաղորդակցության առանձնահատկությունները։ Աշխատության հիմնական հետազոտական ուղղություններից է հայատառ թուրքերեն գրավոր աղբյուրների ճանաչումը, դասակարգումը և գիտական շրջանառության մեջ դրանց նշանակության բացահայտումը։ Աղբյուրագիտական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու այդ գրականության տարբեր տեսակները՝ կրոնական, գեղարվեստական, պատմական, կրթական, թարգմանական և հասարակական բնույթի հրատարակությունները, ինչպես նաև դրանց լեզվական, բովանդակային և տպագրական առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ կարևորություն ունի հայոց այբուբենի կիրառությունը թուրքերեն լեզվի գրառման համար, քանի որ այն վկայում է գրային համակարգի հարմարեցման, լեզվական հաղորդակցության և մշակութային ինքնարտահայտման յուրահատուկ գործընթացների մասին։ Հայատառ թուրքերեն գրականությունը չի կարող դիտարկվել միայն որպես լեզվական կամ տպագրական հետաքրքրություն ներկայացնող երևույթ․ այն կարևոր սկզբնաղբյուր է նաև հայ համայնքների հասարակական կյանքի, կրթական մակարդակի, կրոնական պատկերացումների, ազգային ինքնագիտակցության և պատմական միջավայրի ուսումնասիրության համար։ Այդ գրականության միջոցով հնարավոր է բացահայտել, թե ինչպես են հայ համայնքները կիրառել իրենց ավանդական գրային համակարգը տարբեր լեզվական պայմաններում՝ պահպանելով գրավոր մշակույթի հետ կապը և միաժամանակ ապահովելով թուրքերենով ընթերցանության ու հաղորդակցության հնարավորությունը
Updated: 2026-11-17