Իրականության և տեղեկատվության ձևախեղմանն ուղղված մանիպուլյացիայի ազդեցությունը զանգվածային սոցիալ-հոգեբանական երևույթների վրա

Литература

Աշխատությունը նվիրված է Գուրգեն Մահարու «Այրվող այգեստաններ» վեպի քննադատական ընկալմանն ու գրականագիտական գնահատականներին՝ ներկայացնելով ստեղծագործության շուրջ ձևավորված տարբեր տեսակետների և մեկնաբանությունների համադրական ուսումնասիրություն։ Ուսումնասիրության կենտրոնում վեպի գեղարվեստական արժեքի, գաղափարական բովանդակության, պատմական իրադարձությունների ներկայացման և հեղինակային դիրքորոշման վերաբերյալ քննադատական մոտեցումներն են։ Հեղինակը դիտարկում է, թե տարբեր ժամանակաշրջանների գրական քննադատությունն ինչպես է գնահատել ստեղծագործության թեմատիկ և գեղարվեստական առանձնահատկությունները, կերպարների համակարգը, պատմական իրականության ու գեղարվեստական երևակայության հարաբերակցությունը և հեղինակի կիրառած պատկերային ու լեզվական միջոցները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում վեպի նկատմամբ հակասական վերաբերմունքի պատճառներին՝ կապված ազգային պատմության և հիշողության, ողբերգական իրադարձությունների պատկերման, կերպարների մեկնաբանության և ստեղծագործության գաղափարական շեշտադրումների հետ։ Աշխատությունը ցույց է տալիս, որ վեպի քննադատական գնահատականները պայմանավորված են ոչ միայն նրա գրական արժանիքներով, այլև այն պատմամշակութային և հասարակական միջավայրով, որտեղ տարբեր ընթերցողներ ու քննադատներ անդրադարձել են ստեղծագործությանը։ Գրականագիտական վերլուծության միջոցով բացահայտվում են Մահարու արձակի լեզվաոճական առանձնահատկությունները, պատմողական սկզբունքները, հումորի և ողբերգականի համադրությունը, ինչպես նաև պատմական անցյալի գեղարվեստական վերակերտման եղանակները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս վեպը դիտարկել ոչ միայն որպես առանձին գեղարվեստական ստեղծագործություն, այլև որպես հայ գրականության մեջ պատմական հիշողության, ինքնության և անցյալի վերաիմաստավորման կարևոր օրինակ։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել գրականագետներին, քննադատներին, հայ գրականության պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին, դասախոսներին, ուսանողներին և Գուրգեն Մահարու ստեղծագործությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Право

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է շուկայական հարաբերությունների պայմաններում աշխատանքի ազատ ընտրության սահմանադրական իրավունքի իրականացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում են աշխատանքի իրավունքի սահմանադրաիրավական հիմքերը, դրա բովանդակությունը, պաշտպանության մեխանիզմները և իրականացման առանձնահատկությունները ժամանակակից տնտեսական միջավայրում։ Հեղինակը քննարկում է աշխատաշուկայի ձևավորման գործընթացները, զբաղվածության ապահովման խնդիրները, անձի մասնագիտական ընտրության ազատությունը, աշխատանքի հասանելիության իրավական երաշխիքները և պետական կարգավորման դերը։ Աշխատությունում ուսումնասիրվում են նաև աշխատանքի իրավունքի միջազգային չափանիշները, ազգային օրենսդրության առանձնահատկությունները, գործատու-աշխատող հարաբերությունների իրավական կարգավորումը և շուկայական տնտեսության ազդեցությունը աշխատանքային իրավունքների իրացման վրա։ Գիրքը ներկայացնում է աշխատանքի ազատ ընտրության իրավունքի արդյունավետ պաշտպանությանն ուղղված իրավական և կազմակերպական հնարավոր լուծումներ։ Այն նախատեսված է իրավաբանների, սահմանադրական և աշխատանքային իրավունքի մասնագետների, պետական կառավարման ոլորտի աշխատակիցների, հետազոտողների, դասախոսների, ուսանողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են մարդու աշխատանքային իրավունքների և դրանց պաշտպանության հիմնահարցերով։

История

Աշխատությունը ներկայացնում է 1948-1967 թվականներին Մերձավոր Արևելքում տեղի ունեցած կարևոր քաղաքական և դիվանագիտական զարգացումները՝ կենտրոնանալով Երուսաղեմի կարգավիճակի, Իսրայելի պետության ձևավորման ու ամրապնդման, ինչպես նաև Հայոց պատրիարքության գործունեության և դիրքորոշումների վրա։ Հեղինակը վերլուծում է տարածաշրջանային հակամարտությունների, միջազգային դերակատարների քաղաքականության և կրոնական հաստատությունների փոխհարաբերությունների ազդեցությունը հայկական ներկայության, իրավունքների և պատմական ժառանգության պահպանման վրա։ Գրքում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում եկեղեցադիվանագիտական գործընթացներին, Սուրբ Երկրում հայկական համայնքի առջև ծառացած մարտահրավերներին, սեփականության և սրբավայրերի պահպանության խնդիրներին, ինչպես նաև տարածաշրջանի փոփոխվող քաղաքական միջավայրում Հայոց պատրիարքության ռազմավարական քայլերին։ Փաստաթղթային աղբյուրների, արխիվային նյութերի և պատմական վերլուծության համադրությամբ աշխատանքը ներկայացնում է ժամանակաշրջանի բազմակողմանի պատկերը՝ բացահայտելով քաղաքական, կրոնական և ազգային շահերի հատման կետերը և դրանց նշանակությունը հայ ժողովրդի ու հայկական եկեղեցու պատմության համար։

Биология

Աշխատությունը նվիրված է պարսկական թառափի (Acipenser persicus) աճի հորմոնի գենի մոլեկուլային բնութագրմանը, դրա ռեկոմբինանտ արտահայտման ուսումնասիրությանը, ստացված սպիտակուցի մաքրմանն ու կենսաբանական հատկությունների գնահատմանը։ Հետազոտությունն իրականացվել է մոլեկուլային և բջջային կենսաբանության շրջանակում և ուղղված է թառափազգիների աճի կարգավորման մոլեկուլային մեխանիզմների վերաբերյալ գիտելիքների ընդլայնմանը։ Աճի հորմոնը կարևոր դեր ունի ձկների աճի, զարգացման և նյութափոխանակության կարգավորման գործընթացներում, ուստի դրա գենային կառուցվածքի և արտահայտման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի ինչպես հիմնարար կենսաբանության, այնպես էլ ձկնաբուծության կենսատեխնոլոգիական հետազոտությունների համար։ Աշխատանքի շրջանակում ուսումնասիրվել է համապատասխան գենետիկական հաջորդականությունը և դրա արտահայտման հնարավորությունը Escherichia coli բակտերիալ համակարգում՝ ռեկոմբինանտ սպիտակուց ստանալու նպատակով։ Հետազոտական աշխատանքը ներառել է ստացված սպիտակուցի նույնականացման և բնութագրման փուլեր, որոնք հնարավորություն են տվել գնահատելու գենային արտահայտման արդյունքը և դրա համապատասխանությունը ուսումնասիրվող հորմոնին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվել ռեկոմբինանտ սպիտակուցի առանձնացման և մաքրման խնդրին, քանի որ արտահայտման համակարգում ձևավորված սպիտակուցի հետագա ուսումնասիրության համար անհրաժեշտ է տարբերակել այն բջջային այլ բաղադրիչներից և գնահատել դրա կառուցվածքային ու կենսաբանական հատկությունները։ Հետազոտության մեկ այլ ուղղություն է ստացված նյութի կենսաբանական ակտիվության փորձարարական գնահատումը՝ պարզելու համար, թե ռեկոմբինանտ եղանակով արտադրված աճի հորմոնը որքանով է պահպանում բնական հորմոնին բնորոշ գործառական հատկությունները։ Աշխատանքում նաև կարևորվում է տարբեր թառափազգի ձկների աճի հորմոնի գենային և սպիտակուցային առանձնահատկությունների համեմատական ուսումնասիրությունը, որը կարող է նպաստել դրանց էվոլյուցիոն պահպանվածության և տեսակային տարբերությունների ընկալմանը։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը համադրում է մոլեկուլային գենետիկայի, գենային արտահայտման, սպիտակուցների կենսաքիմիայի և ձկների ֆիզիոլոգիայի մոտեցումները՝ պարսկական թառափի աճի հորմոնի մոլեկուլային առանձնահատկությունների և կենսաբանական նշանակության համալիր գնահատման նպատակով։

Религия

Աշխատությունը ներկայացնում է Հայ Առաքելական Եկեղեցու հավատքի համակարգի համառոտ նկարագիրը՝ ընդգրկելով նրա դավանական հիմքերը, պատմական ձևավորումը և ծիսական առանձնահատկությունները։ Հեղինակը վերլուծում է Հայ Եկեղեցու քրիստոսաբանական ուսմունքը՝ դրա կապը վաղ քրիստոնեական ժողովների որոշումների և արևելաքրիստոնեական ավանդույթի հետ։ Գրքում դիտարկվում են նաև եկեղեցու սրբազան ավանդույթները, խորհրդակատարությունները (սակրամենտները), ծիսակարգերը և հոգևոր կյանքի կազմակերպման հիմնական սկզբունքները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում եկեղեցու ինքնության ձևավորմանը պատմական տարբեր փուլերում՝ ընդգծելով նրա դերը հայ ժողովրդի հոգևոր, մշակութային և ազգային ինքնության պահպանման գործում։ Հեղինակը ներկայացնում է նաև եկեղեցու վարչական կառուցվածքի և հոգևոր աստիճանակարգության հիմնական առանձնահատկությունները՝ կաթողիկոսության և թեմական համակարգի համատեքստում։ Աշխատությունը օգտակար է աստվածաբանների, պատմաբանների և հայ եկեղեցական ավանդույթի ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների համար՝ որպես համառոտ, բայց համակարգված պատկերացում Հայ Եկեղեցու դավանաբանական և կազմակերպական հիմքերի վերաբերյալ։

Технология

Աշխատությունը նվիրված է պղնձի հիմքով բարձր էլեկտրական հաղորդականությամբ և ջերմակայունությամբ փոշեկոմպոզիտային նյութերի ստացման տեխնոլոգիայի մշակմանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակը այնպիսի կոմպոզիտային նյութերի ստեղծումն է, որոնք կարող են միաժամանակ ապահովել պղնձին բնորոշ բարձր էլեկտրական և ջերմային հաղորդականություն, ինչպես նաև բարձր ջերմաստիճաններում աշխատելու, մեխանիկական բեռնվածություններին դիմակայելու և շահագործման ընթացքում իրենց հատկությունները պահպանելու անհրաժեշտ կարողություն։ Թեմայի արդիականությունը պայմանավորված է նրանով, որ ժամանակակից էլեկտրատեխնիկական, էներգետիկ, մեքենաշինական և այլ տեխնիկական համակարգերում կիրառվող նյութերից պահանջվում է ոչ միայն բարձր հաղորդականություն, այլև ջերմային կայունություն, մաշակայունություն, ամրություն և երկարատև շահագործման հնարավորություն։ Մաքուր պղինձն ունի գերազանց հաղորդականություն, սակայն որոշ բարձր ջերմաստիճանային և մեխանիկական պայմաններում դրա կիրառումը կարող է սահմանափակվել, ինչն էլ առաջացնում է հատկությունները նպատակային կերպով բարելավված կոմպոզիտային նյութերի անհրաժեշտություն։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում են փոշեկոմպոզիտային նյութերի ստացման հիմնական սկզբունքները, պղնձային հիմքի և ամրացնող կամ ֆունկցիոնալ բաղադրիչների ընտրության չափանիշները, դրանց համակցման առանձնահատկությունները և ստացված նյութի կառուցվածքի ու հատկությունների փոխկապակցվածությունը։ Կարևոր նշանակություն ունի փոշիների մասնիկային կազմի, չափերի, ձևի և բաղադրության ուսումնասիրությունը, քանի որ այդ գործոնները կարող են էականորեն ազդել խառնուրդի համասեռության, սեղմելիության, ծակոտկենության և վերջնական նյութի կառուցվածքի վրա։ Տեխնոլոգիական գործընթացը կարող է ներառել փոշիների նախապատրաստում և խառնում, ձևավորում կամ մամլում, սեղմված նախապատրաստվածքների ստացում և հետագա ջերմային մշակման կամ սինթրման փուլեր։ Յուրաքանչյուր փուլ պահանջում է համապատասխան ռեժիմների ընտրություն, քանի որ ջերմաստիճանը, պահման ժամանակը, ճնշումը և միջավայրի պայմանները կարող են որոշիչ ազդեցություն ունենալ նյութի խտության, կառուցվածքային ամբողջականության և ֆիզիկամեխանիկական հատկությունների վրա։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է նյութի միկրոկառուցվածքի և դրա էլեկտրական, ջերմային ու մեխանիկական հատկությունների միջև կապի բացահայտումը։ Բարձր հաղորդականության պահպանման համար անհրաժեշտ է նվազագույնի հասցնել այն կառուցվածքային գործոնները, որոնք խոչընդոտում են էլեկտրական հոսանքի և ջերմության տարածմանը, մինչդեռ ջերմակայունության և ամրության բարձրացումը հաճախ պահանջում է լրացուցիչ բաղադրիչների կամ կառուցվածքային փոփոխությունների կիրառում։ Հետևաբար տեխնոլոգիայի մշակման առանցքային խնդիրներից է տարբեր հատկությունների միջև օպտիմալ հավասարակշռության ապահովումը։ Աշխատության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել ստացված նմուշների խտությունը, ծակոտկենությունը, էլեկտրական դիմադրությունը, էլեկտրական և ջերմային հաղորդականությունը, կարծրությունը, ամրությունը, ջերմային կայունությունը և բարձր ջերմաստիճաններում կառուցվածքի փոփոխությունները։ Ստացված արդյունքների համեմատական գնահատումը հնարավորություն է տալիս ընտրելու նյութի բաղադրության և տեխնոլոգիական մշակման առավել արդյունավետ պայմանները։ Աշխատանքի գործնական նշանակությունը կապված է այնպիսի նոր կամ կատարելագործված նյութերի ստացման հնարավորության հետ, որոնք կարող են կիրառվել էլեկտրական հոսանք հաղորդող և ջերմային ծանրաբեռնվածության ենթարկվող հանգույցներում, կոնտակտային տարրերում, էլեկտրատեխնիկական սարքերում, ջերմահաղորդիչ համակարգերում և այլ տեխնիկական ոլորտներում։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը միավորում է փոշեմետալուրգիայի, կոմպոզիտային նյութերի, մետալուրգիայի և կիրառական նյութագիտության մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով մշակել պղնձի հիմքով բարձր ֆունկցիոնալ հատկություններ ունեցող նյութերի ստացման արդյունավետ տեխնոլոգիական գործընթաց և պարզել դրանց կառուցվածքի, բաղադրության ու շահագործական հատկությունների փոխկապակցվածությունը։