Իրանահայ համայնքը 1921-1945 թթ.

Other Subjects

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է տեխնիկական թեմաներով նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը, որը նախատեսված է ընթերցողներին, ուսանողներին և մասնագետներին ապահովելու արդի տեխնիկական գրականության վերաբերյալ արագ և կառուցվածքային տեղեկատվությամբ։ Այն ընդգրկում է ինժեներական գիտությունների տարբեր ուղղություններին վերաբերող հրատարակություններ՝ մեքենաշինություն, էլեկտրոնիկա, ավտոմատացում, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ, էներգետիկա, շինարարություն և հարակից կիրառական ոլորտներ, որոնք արտացոլում են գիտատեխնիկական առաջընթացի ժամանակակից միտումները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության ճշգրտություն և համակարգված ներկայացում, և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական ու մասնագիտական գործունեության համար՝ հնարավորություն տալով արագ կողմնորոշվել նոր գրականության մեջ, ընտրել համապատասխան աղբյուրներ հետազոտական և ուսումնական նպատակներով, ինչպես նաև գնահատել դրանց արդիականությունն ու կիրառելիությունը։

Literature

Ալիշան. Երկեր աշխատությունը հայ դասական գրականության և պատմագրության կարևոր ժողովածուներից է, որը ներկայացնում է Ղևոնդ Ալիշանի գիտական և գրական ստեղծագործությունները, ներառյալ նրա պատմագիտական, աշխարհագրական և բանասիրական ուսումնասիրությունները, գիրքը բացահայտում է Ալիշանի ներդրումը հայ ժողովրդի պատմության, տեղանունների ուսումնասիրության և մշակութային ժառանգության համակարգման գործում, ինչպես նաև նրա աշխատությունները, որոնք նվիրված են Հայաստանի պատմական գավառներին, բնաշխարհին և հնագիտական նյութերին, միաժամանակ ընդգծելով հեղինակի դերակատարությունը հայագիտության ձևավորման և ազգային ինքնագիտակցության ամրապնդման գործընթացում, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր հայ պատմության, բանասիրության և մշակութային ուսումնասիրությունների համար։

Literature

Հատորը վերաբերում է ֆրանսիացի գրող Ալեքսանդր Դյումայի «Ժոզեֆ Բալսամո» պատմավեպին, որը ներկայացնում է XVIII դարի Ֆրանսիայի քաղաքական, հասարակական և պալատական կյանքը։ Ստեղծագործության մեջ միահյուսվում են պատմական իրադարձությունները, գաղտնի կազմակերպությունների գործունեությունը, քաղաքական դավադրությունները, ազնվականության միջավայրում տեղի ունեցող հակամարտությունները և անհատների անձնական ճակատագրերը։ Պատմության կենտրոնում Ժոզեֆ Բալսամոյի կերպարն է՝ խորհրդավոր անձնավորություն, որը հայտնի է նաև Կալիոստրո անունով։ Նրա գործունեությունը կապվում է ժամանակաշրջանի իշխանական շրջանակների, հասարակական փոփոխությունների և Ֆրանսիական հեղափոխությանը նախորդող լարված մթնոլորտի հետ։ Հեղինակը գեղարվեստական պատումի միջոցով ներկայացնում է իշխանության համար պայքարը, մարդկային հավակնությունները, խաբեությունն ու գաղտնիքների ազդեցությունը հասարակական կյանքի վրա։ Հատորի առանձին սյուժետային դրվագներն ու բովանդակության ճշգրիտ սահմանները հնարավոր չէ հաստատել միայն մատենագիտական տվյալներով։

Literature

Աշխատությունը նվիրված է հայ նշանավոր գրող, դրամատուրգ և հասարակական գործիչ Դերենիկ Դեմիրճյանի գրականագիտական, գեղագիտական և ստեղծագործական հայացքների ուսումնասիրությանը՝ հայ գրականության զարգացման պատմական և մշակութային համատեքստում։ Քննարկվում են գրողի պատկերացումները գրականության էության, հասարակական նշանակության, գեղարվեստական ստեղծագործության նպատակների և գրողի պատասխանատվության վերաբերյալ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Դեմիրճյանի աշխարհայացքի ձևավորման պայմաններին, նրա ստեղծագործական մտածողության զարգացմանը և տարբեր գրական ուղղությունների ու գեղագիտական սկզբունքների նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքին։ Ուսումնասիրվում են գրականության և իրականության փոխհարաբերության, գեղարվեստական ճշմարտության, ազգային ինքնության, պատմական հիշողության և մարդկային արժեքների արտացոլման առանձնահատկությունները նրա ստեղծագործական ժառանգության մեջ։ Դիտարկվում են գրողի մոտեցումները գեղարվեստական կերպարի կառուցման, բնավորությունների հոգեբանական բացահայտման, սյուժեի զարգացման, լեզվական արտահայտչամիջոցների և գրական ոճի ձևավորման հարցերին։ Կարևորվում են Դեմիրճյանի արձակ, դրամատիկական և հրապարակախոսական ստեղծագործություններում արտահայտված գաղափարական ու գեղագիտական սկզբունքները, ինչպես նաև դրանց կապը ժամանակաշրջանի հասարակական և մշակութային գործընթացների հետ։ Հետազոտության շրջանակում կարող են վերլուծվել գրողի գրականագիտական հոդվածները, հրապարակախոսական ելույթները, նամակները և ստեղծագործությունները՝ նրա գրական հայացքների ամբողջական պատկերը ներկայացնելու նպատակով։ Անդրադարձ է կատարվում հայ դասական գրականության ավանդույթների նկատմամբ Դեմիրճյանի վերաբերմունքին, ազգային գրական ժառանգության արժևորմանը և նոր գրականության զարգացման վերաբերյալ նրա պատկերացումներին։ Առանձնացվում են գրականության դաստիարակչական նշանակության, հասարակական խնդիրների գեղարվեստական մեկնաբանության և մարդկային բնավորության բարոյահոգեբանական առանձնահատկությունների բացահայտման հարցերը։ Կարևորվում են նաև գրողի ստեղծագործական ինքնատիպությունը, երգիծանքի և հումորի կիրառման առանձնահատկությունները, պատմական թեմաների գեղարվեստական մշակումը և ազգային մշակույթի զարգացման գործում գրականության ունեցած դերը։ Աշխատությունը կարող է նպաստել Դեմիրճյանի գրական ժառանգության առավել խորքային ընկալմանը, նրա գեղագիտական սկզբունքների համակարգմանը և հայ գրական մտքի պատմության մեջ ունեցած նշանակության գնահատմանը։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է հայ նորագույն գրականության, գրական քննադատության և գեղագիտական մտածողության զարգացման օրինաչափությունների բացահայտման համար։ Այն օգտակար է գրականագետների, բանասերների, հայ գրականության ուսուցիչների, մշակութաբանների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

History

Աշխատությունը նվիրված է XIX–XX դարերում արևելահայ հասարակության մեջ անձնանունների ընտրության ավանդույթների, սկզբունքների և դրանց փոփոխությունների ազգաբանական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում անվանակոչությունն է որպես ընտանեկան, հասարակական և մշակութային երևույթ, որի միջոցով արտահայտվում են ազգակցական հարաբերությունները, պատմական հիշողությունը, կրոնական պատկերացումները, տեղական ավանդույթները և տվյալ ժամանակաշրջանի հասարակական փոփոխությունները։ Քննվում են նորածնի անվան ընտրության վրա ազդող գործոնները՝ ընտանիքի ավագ անդամների անունների ժառանգումը, նախնիների հիշատակի պահպանումը, սրբերի և աստվածաշնչյան կերպարների անունների կիրառությունը, ինչպես նաև պատմական ու մշակութային հեղինակություն ունեցող անձանց անունների տարածումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում անվանակոչության ընտանեկան կանոններին և ազգակցական համակարգի նշանակությանը՝ պարզելու համար, թե տարբեր սոցիալական միջավայրերում ով է մասնակցել անվան ընտրությանը և ինչ արժեքային պատկերացումներ են պայմանավորել այդ որոշումը։ Ժամանակագրական լայն շրջանակը հնարավորություն է տալիս հետևելու անվանացանկի փոփոխություններին՝ ավանդական անունների պահպանմանը, որոշ անունների գործածության նվազմանը և նոր անունների տարածմանը։ Ուսումնասիրվում է նաև պատմական իրադարձությունների, քաղաքային մշակույթի զարգացման, կրթության տարածման, միգրացիոն գործընթացների և այլ ժողովուրդների հետ մշակութային շփումների ազդեցությունը անձնանունների ընտրության վրա։ Կարևորվում են տարածաշրջանային տարբերությունները՝ գյուղական ու քաղաքային բնակավայրերում, ինչպես նաև արևելահայ տարբեր համայնքներում ձևավորված անվանակոչության առանձնահատկությունները։ Հետազոտության աղբյուրագիտական հիմք կարող են կազմել եկեղեցական գրանցամատյանները, մարդահամարները, տոհմական ու ընտանեկան փաստաթղթերը, գերեզմանաքարերի արձանագրությունները, ազգագրական նյութերը և բանավոր պատմությունները։ Անձնանունների վիճակագրական և համեմատական ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու տարբեր ժամանակաշրջաններում առավել տարածված անվանական շերտերը և դրանց փոփոխության միտումները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը անվանակոչությունը ներկայացնում է որպես մշակութային ինքնության և սոցիալական հիշողության կարևոր բաղադրիչ՝ հնարավորություն տալով անձնանունների պատմության միջոցով ուսումնասիրել արևելահայ հասարակության ընտանեկան հարաբերությունների, արժեքային համակարգի և մշակութային միջավայրի փոխակերպումները XIX–XX դարերում։

Pedagogy

Գիտական աշխատանքը նվիրված է դասավանդողների և ուսանողների փոխգործակցության կատարելագործման հիմնախնդրի ուսումնասիրությանը՝ որպես կրթական գործընթացի արդյունավետության և ուսուցման որակի բարձրացման կարևոր նախապայման։ Բարձրագույն կրթության ժամանակակից համակարգում դասավանդող-ուսանող հարաբերությունները աստիճանաբար անցնում են միայն գիտելիքի փոխանցման մոդելից դեպի համագործակցային, երկխոսային և ուսանողակենտրոն մոտեցում, որտեղ ուսանողը հանդես է գալիս ոչ թե որպես տեղեկատվության պասիվ ստացող, այլ որպես ուսումնական գործընթացի ակտիվ մասնակից։ Աշխատության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել դասավանդողների և ուսանողների փոխհարաբերությունների մանկավարժական, հոգեբանական և հաղորդակցական առանձնահատկությունները։ Կարևոր նշանակություն ունի վստահության, փոխադարձ հարգանքի, համագործակցության և բաց հաղորդակցության ձևավորումը, քանի որ բարենպաստ միջավայրը նպաստում է ուսանողների ակտիվ մասնակցությանը, հարցադրումներ կատարելու պատրաստակամությանը, ինքնուրույն մտածողության և ստեղծագործական կարողությունների զարգացմանը։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է դասավանդողի դերի փոփոխությունը ժամանակակից կրթական միջավայրում։ Դասավանդողը պետք է ոչ միայն ներկայացնի ուսումնական նյութը, այլև կազմակերպի քննարկումներ, խթանի ուսանողների ինքնուրույն աշխատանքը, տրամադրի կառուցողական հետադարձ կապ և աջակցի նրանց անհատական կրթական կարիքների բացահայտմանը։ Այս մոտեցումը պահանջում է հաղորդակցական և մանկավարժական համապատասխան հմտությունների զարգացում։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նաև ուսանողների ակտիվության վրա ազդող գործոններին։ Ուսումնական մոտիվացիան, դասընթացի կազմակերպման ձևը, գնահատման մեթոդները, դասավանդողի հաղորդակցական ոճը, խմբում ձևավորված հոգեբանական մթնոլորտը և ուսանողների անհատական առանձնահատկությունները կարող են էական ազդեցություն ունենալ փոխգործակցության որակի վրա։ Հատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել հետադարձ կապի կազմակերպմանը։ Ժամանակին, հստակ և կառուցողական արձագանքը հնարավորություն է տալիս ուսանողին հասկանալ սեփական առաջընթացը, բացահայտել դժվարությունները և ուղղել ուսումնառության գործընթացը։ Միաժամանակ դասավանդողի համար ուսանողների արձագանքները կարևոր աղբյուր են դասավանդման մեթոդների արդյունավետությունը գնահատելու և անհրաժեշտ փոփոխություններ կատարելու համար։ Ժամանակակից թվային կրթական միջավայրի զարգացումը նույնպես փոխում է դասավանդողների և ուսանողների փոխգործակցության ձևերը։ Առցանց հարթակները, էլեկտրոնային ուսումնական նյութերը, տեսաժողովները, քննարկումների ֆորումները և թվային գնահատման գործիքները հնարավորություն են տալիս ընդլայնել հաղորդակցությունը լսարանի սահմաններից դուրս։ Սակայն դրանց արդյունավետ կիրառումը պահանջում է համապատասխան թվային գրագիտություն, հստակ հաղորդակցական կանոններ և ուսումնական գործընթացի ճիշտ կազմակերպում։ Աշխատության շրջանակում կարող են բացահայտվել նաև փոխգործակցությանը խոչընդոտող խնդիրները՝ հաղորդակցության միակողմանիությունը, ուսանողների պասիվությունը, չափազանց ձևական հարաբերությունները, անհատական մոտեցման պակասը, կարծրատիպային դասավանդման մեթոդները և հետադարձ կապի անբավարարությունը։ Դրանց հաղթահարման նպատակով կարող են առաջարկվել ինտերակտիվ և համագործակցային ուսուցման մեթոդների ընդլայնում, քննարկումների և խմբային աշխատանքների կազմակերպում, նախագծային ուսուցման կիրառում, անհատական խորհրդատվության զարգացում և ուսանողների կարծիքի պարբերական ուսումնասիրություն։ Գործնական նշանակություն ունի նաև դասավանդողների մասնագիտական վերապատրաստումը, որի ընթացքում կարող են զարգացվել հաղորդակցական, կոնֆլիկտների կառավարման, կրթական տեխնոլոգիաների կիրառման և ուսանողակենտրոն ուսուցման հմտությունները։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը դասավանդողների և ուսանողների փոխգործակցությունը դիտարկում է որպես երկկողմանի և շարունակական գործընթաց, որի արդյունավետությունը պայմանավորում է ոչ միայն ուսումնական նյութի յուրացման մակարդակը, այլև ուսանողի անձնական և մասնագիտական զարգացման հնարավորությունները։ Փոխադարձ հարգանքի, համագործակցության, վստահության և արդյունավետ հետադարձ կապի վրա հիմնված կրթական միջավայրի ձևավորումը կարող է նպաստել բարձրագույն կրթության որակի բարձրացմանը և ուսումնական գործընթացի առավել արդյունավետ կազմակերպմանը։