Готовые материалы

Աշխատությունը նվիրված է Հայ Առաքելական Սուրբ եկեղեցու Ժամագրքում ընդգրկված հոգևոր երգերին՝ ներկայացնելով եկեղեցական ժամերգության երաժշտական ժառանգությունը։ Ժամագիրքը հայ եկեղեցու ծիսական կյանքի կարևոր գրքերից է, որի բովանդակությունը կապված է օրվա տարբեր ժամերին կատարվող աղոթքների, ժամերգությունների և եկեղեցական հիշատակումների հետ։ Դրանում ընդգրկված երգերն ու հոգևոր տեքստերը նպաստում են պաշտամունքի միասնական ընթացքին՝ արտահայտելով փառաբանության, աղոթքի, գոհության, ապաշխարության և հոգևոր խորհրդածության գաղափարները։ Եկեղեցական երգեցողությունը հայ քրիստոնեական մշակույթի ինքնատիպ դրսևորումներից է, որը ձևավորվել և փոխանցվել է սերունդներին՝ պահպանելով ազգային երաժշտական մտածողության ու ծիսական ավանդույթի առանձնահատկությունները։ Ժամագրքի երգերի հավաքումն ու երաժշտական գրառումը կարևոր նշանակություն ունեն դրանց պահպանման, ուսուցման և գործնական կիրառության համար։ Այսպիսի հրատարակությունը կարող է ծառայել հոգևորականներին, եկեղեցական երգիչներին, երգչախմբերին և հայ հոգևոր երաժշտությամբ հետաքրքրվող ուսումնասիրողներին՝ որպես ժամերգության երգարվեստին ծանոթանալու և այն կիրառելու նյութ։ Այն նաև արժեքավոր է հայ եկեղեցական երաժշտության պատմության, ժամերգության ծիսական կառուցվածքի, հոգևոր երգերի գրառման ու փոխանցման եղանակների և հայ եկեղեցու երաժշտական ժառանգության պահպանման գործընթացի ուսումնասիրության համար։ Գիրքը ներկայացնում է հայ հոգևոր մշակույթի այն շերտը, որտեղ սերտորեն միահյուսվում են աղոթքը, ծեսը, գրավոր ավանդույթը և երաժշտական արտահայտությունը։

Հրատարակությունը նվիրված է Հայ Առաքելական եկեղեցու Սուրբ Պատարագի ընթացքում կատարվող երգեցողություններին՝ ներկայացնելով հայ հոգևոր երաժշտության կարևորագույն բաղադրիչներից մեկը։ Պատարագային երգերը սերտորեն կապված են եկեղեցական արարողության կառուցվածքի, աղոթքի և աստվածապաշտության ավանդույթների հետ՝ արտահայտելով քրիստոնեական հավատքի, փառաբանության, գոհության, ապաշխարության և հոգևոր խորհրդածության գաղափարները։ Դրանց միջոցով ծիսական խոսքը միավորվում է մեղեդու հետ՝ ստեղծելով պաշտամունքային ամբողջական միջավայր և ապահովելով արարողության տարբեր հատվածների երաժշտական արտահայտությունը։ Հայ եկեղեցական երգեցողությունն ունի դարավոր պատմություն և առանձնահատուկ տեղ է զբաղեցնում հայ ժողովրդի հոգևոր ու մշակութային ժառանգության մեջ։ Այն ձևավորվել է ազգային երաժշտական մտածողության, եկեղեցական ավանդույթների և ծիսական պահանջների փոխազդեցությամբ՝ պահպանելով ինքնատիպ մեղեդային ու կատարողական առանձնահատկություններ։ Պատարագային երգերի հավաքումն ու հրատարակումը կարևոր նշանակություն ունեն դրանց պահպանման, կանոնավոր ուսուցման և եկեղեցական համայնքներում շարունակական կիրառության համար։ Նման ժողովածուները կարող են ծառայել հոգևորականներին, եկեղեցական երգիչներին, երգչախմբերին և երաժշտությամբ զբաղվող անձանց՝ որպես պատարագային երգեցողության ուսումնասիրության ու գործնական կատարման նյութ։ Հրատարակությունը կարևոր աղբյուր է հայ եկեղեցական երաժշտության պատմության, ծիսական երգարվեստի, հոգևոր երաժշտության փոխանցման և եկեղեցական մշակույթի զարգացման ուսումնասիրության համար՝ ներկայացնելով այն ավանդույթը, որի միջոցով սերունդներին են փոխանցվել հայ եկեղեցու աղոթական ու երաժշտական ժառանգության արժեքները։

Հրատարակությունը ներկայացնում է Հայ եկեղեցու երգեցողության ավանդույթին առնչվող հոգևոր երգերի ժողովածու, որն իր նշանակությամբ կապված է հայ քրիստոնեական պաշտամունքի, աղոթքի և եկեղեցական արարողությունների երաժշտական արտահայտության հետ։ Հայ եկեղեցական երգը դարերի ընթացքում ձևավորված հոգևոր ու մշակութային ժառանգության կարևոր բաղադրիչ է, որի միջոցով արտահայտվում են հավատքի, աստվածապաշտության, փառաբանության, ապաշխարության և հոգևոր խորհրդածության գաղափարները։ Եկեղեցական երգերը ոչ միայն ուղեկցում են ծիսական արարողություններին, այլև նպաստում են աղոթական միջավայրի ստեղծմանը, հավատացյալների համատեղ մասնակցությանը և հոգևոր ավանդույթների շարունակական փոխանցմանը։ Նման ժողովածուները կարևոր դեր են ունեցել հոգևոր երգերի պահպանման, դրանց ուսուցման և եկեղեցական համայնքներում երգեցողության կազմակերպման գործում։ Դրանք կարող էին ծառայել հոգևորականներին, երգիչներին, եկեղեցական երգեցողություն սովորողներին և հայ հոգևոր երաժշտությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին՝ որպես երգերի պահպանման ու գործնական կիրառության միջոց։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ եկեղեցական երաժշտության պատմության, հոգևոր երգեցողության ավանդույթների, ինչպես նաև հայ մշակութային ժառանգության պահպանման ու տարածման ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Այն արժեքավոր նյութ է հայագիտության, երաժշտագիտության և եկեղեցական մշակույթի հետազոտողների համար՝ հնարավորություն տալով անդրադառնալու հայ եկեղեցու երգարվեստի պատմական զարգացմանն ու հոգևոր կյանքում ունեցած դերին։

Հրատարակությունը նվիրված է Հայ Առաքելական եկեղեցու Սուրբ Պատարագի ընթացքում կատարվող հոգևոր երգերին, որոնք մշակվել են արևմտյան երաժշտության տեսական և գրառման սկզբունքներին համապատասխան։ Այն առնչվում է հայ եկեղեցական երաժշտության ավանդական ժառանգության և եվրոպական երաժշտական համակարգի միջև կապերի ձևավորմանն ու զարգացմանը՝ ներկայացնելով պատարագային երգեցողությունը նոր երաժշտական մոտեցումներով ուսումնասիրելու և կազմակերպելու փորձ։ Սուրբ Պատարագի երգերը կարևոր տեղ են զբաղեցնում հայ եկեղեցու ծիսական կյանքում․ դրանք ուղեկցում են արարողության տարբեր հատվածները, արտահայտում աղոթքի, փառաբանության, գոհության և հոգևոր խորհրդածության գաղափարները՝ միավորելով խոսքը, մեղեդին և համայնական պաշտամունքը։ Երգերի երաժշտական մշակումը հնարավորություն է տալիս դիտարկելու մեղեդային կառուցվածքի, ռիթմի, երաժշտական գրառման և կատարողական կազմակերպման առանձնահատկությունները՝ արևմտյան երաժշտության կանոնների համատեքստում։ Նման հրատարակությունները նշանակալի դեր կարող էին ունենալ եկեղեցական երգեցողության ուսուցման, երգիչների պատրաստման և հոգևոր երաժշտության համակարգված ներկայացման գործում։ Միաժամանակ դրանք վկայում են հայ հոգևոր երաժշտության ավանդույթը պահպանելու և այն ժամանակակից երաժշտական գիտելիքների միջոցով ներկայացնելու ձգտման մասին։ Գիրքը կարևոր նյութ է հայ եկեղեցական երաժշտության պատմության, պատարագային երգերի գրառման ու մշակման եղանակների, ինչպես նաև 19-րդ դարում հայկական և արևմտաեվրոպական երաժշտական մշակույթների փոխազդեցության ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել երաժշտագետներին, եկեղեցական երգեցողությամբ զբաղվողներին, հոգևոր երաժշտության պատմությամբ հետաքրքրվողներին և հայ ծիսական ժառանգության հետազոտողներին։

Աշխատությունը նվիրված է երեխայի կյանքի առաջին տարիներին՝ մարդու զարգացման կարևորագույն փուլերից մեկին, երբ ձևավորվում են հետագա աճի, առողջության և դաստիարակության հիմքերը։ Այս շրջանի ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի ծնողների, խնամակալների և դաստիարակների համար, քանի որ վաղ մանկությունը պահանջում է երեխայի ֆիզիկական կարիքների, բնականոն զարգացման ընթացքի և անհատական առանձնահատկությունների նկատմամբ առանձնահատուկ ուշադրություն։ Գրքի թեմատիկ շրջանակը վերաբերում է վաղ մանկության շրջանում խնամքի և դաստիարակության նշանակությանը՝ ընդգծելով մեծահասակների դերը երեխայի առօրյայի կազմակերպման, նրա կարիքների ճանաչման և զարգացման համար նպաստավոր պայմանների ստեղծման գործում։ Երեխայի կյանքի առաջին տարիների մասին գիտելիքները կարող են ընդգրկել սնուցման, մաքրության պահպանման, հանգստի, շարժողական ակտիվության, զգայական ընկալման և շրջապատող միջավայրի հետ փոխազդեցության հարցերը։ Այս փուլում երեխայի նկատմամբ հետևողական ու հոգատար վերաբերմունքը կարևոր է ոչ միայն ֆիզիկական բարեկեցության, այլև հուզական կապերի և հետագա սոցիալական զարգացման տեսանկյունից։ Աշխատությունը դիտարկելի է նաև որպես մանկավարժական և առողջապահական գիտելիքների տարածման պատմական օրինակ, որն արտացոլում է երեխայի խնամքի ու դաստիարակության վերաբերյալ իր ժամանակաշրջանի պատկերացումների նկատմամբ հետաքրքրությունը։ Այն արժեքավոր է մանկության պատմության, ընտանեկան դաստիարակության ավանդույթների և հայալեզու կրթական ու գիտահանրամատչելի գրականության զարգացման ուսումնասիրության համար։

Ալեքսանդր Դյումայի հանրահայտ պատմավեպի այս հատորը ներկայացնում է դ’Արտանյանի և երեք հրացանակիրների՝ Աթոսի, Պորտոսի ու Արամիսի արկածների շարունակությունը՝ ընթերցողին տեղափոխելով 17-րդ դարի Ֆրանսիայի քաղաքական ու հասարակական միջավայր։ Ստեղծագործության հիմքում ընկերության, հավատարմության, պատվի, քաջության և անձնական պարտքի գաղափարներն են, որոնք բացահայտվում են հերոսների բարդ հարաբերությունների, վտանգավոր հանձնարարությունների և անսպասելի իրադարձությունների միջոցով։ Վեպում անհատական ձգտումները միահյուսվում են պալատական կյանքի, քաղաքական հակասությունների և իշխանական շրջանակներում ծավալվող պայքարի հետ։ Հերոսների գործողությունները պայմանավորված են ինչպես իրենց անձնական համոզմունքներով, այնպես էլ ընկերներին պաշտպանելու և ստանձնած պարտավորությունները կատարելու անհրաժեշտությամբ։ Արկածային դրվագները, գաղտնիքները, հակամարտություններն ու սուր երկխոսությունները ստեղծում են դինամիկ պատմողական ընթացք՝ միաժամանակ ներկայացնելով մարդկային բնավորությունների տարբեր կողմերը։ Հատորի բովանդակությունը շարունակում է ստեղծագործության ընդհանուր սյուժետային զարգացումը՝ ընդլայնելով կերպարների փոխհարաբերությունների և նրանց առջև ծառացած դժվարությունների շրջանակը։ Երկը կարևոր տեղ ունի արկածային պատմավեպի ժանրում՝ համադրելով պատմական միջավայրը, հերոսական գործողությունները, սյուժետային լարվածությունը և ընկերության գաղափարական նշանակությունը։ Հայերեն հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև 19-րդ դարի հայ թարգմանական գրականության և եվրոպական գեղարվեստական ստեղծագործությունների տարածման պատմության ուսումնասիրության համար։

Այս ժողովածուն ընդգրկում է երեք համառոտ դամբանական ճառ՝ նվիրված հանգուցյալների հիշատակին և նրանց մահվան առիթով արտահայտվող մտքերին ու զգացումներին։ Դամբանական ճառը հանդիսավոր խոսքի տեսակ է, որի նպատակն է արժևորել մահացածի հիշատակը, արտահայտել վիշտն ու ցավակցությունը, մխիթարել հարազատներին և ներկաներին ուղղորդել կյանքի անցողիկության, մարդկային արժանիքների ու բարոյական արժեքների շուրջ խորհրդածության։ Այսպիսի ճառերում կարևոր տեղ են զբաղեցնում հիշատակի հարգումը, մարդու կյանքի ու գործերի գնահատումը, կորստի գիտակցումը և սգացողներին հոգևոր աջակցություն ցուցաբերելու ձգտումը։ Համառոտ ձևաչափը ենթադրում է մտքերի հակիրճ, նպատակային և հանդիսավոր շարադրանք, որը կարող է հարմար լինել հիշատակի արարողությունների կամ նմանատիպ ելույթների համար։ Հռետորական տեսանկյունից դամբանական խոսքը պահանջում է համապատասխան լեզվական ոճ, զգացմունքային զսպվածություն, համոզիչ շարադրանք և ունկնդրի վրա բարոյական ներգործություն ունենալու կարողություն։ Այս հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում 19-րդ դարի հայալեզու ճառագրության, սգո և հիշատակի խոսքի ավանդույթների, ինչպես նաև ժամանակաշրջանի հասարակական ու հոգևոր մշակույթի ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է ծառայել որպես նյութ՝ ուսումնասիրելու դամբանական խոսքի կառուցվածքը, արտահայտչամիջոցները և հասարակական կյանքում հիշատակի արարողությունների հետ կապված խոսքային մշակույթը։

Ա. Գուլակյանցի «Երեք օր ճանապարհին» ստեղծագործությունը հայ գրականության այն երկերից է, որի վերնագիրը կենտրոնացնում է ընթերցողի ուշադրությունը ճանապարհի, ուղևորության և սահմանափակ ժամանակահատվածում ծավալվող իրադարձությունների վրա։ Ճանապարհորդության թեման գրականության մեջ հնարավորություն է տալիս ներկայացնելու տարբեր միջավայրեր, մարդկանց հանդիպումներ, առօրյա դիտարկումներ և ուղևորության ընթացքում ի հայտ եկող հանգամանքներ։ Ճանապարհին անցկացրած երեք օրերի շրջանակը կարող է ստեղծագործությանը հաղորդել ժամանակային որոշակիություն՝ իրադարձությունները միավորելով մեկ ուղևորության ընթացքի մեջ։ Այսպիսի երկերում ճանապարհը կարող է հանդես գալ ոչ միայն որպես տարածական տեղաշարժ, այլև որպես մարդկային հարաբերությունների, վարքագծի և շրջապատող աշխարհի դիտարկման միջավայր։ Ստեղծագործությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ գրականության պատմության, 19-րդ դարի հայալեզու գեղարվեստական արձակի և ժամանակաշրջանի ընթերցողական մշակույթի ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել նաև ճանապարհորդական թեմաների, գրական պատմողականության և անցյալի հայ գրականության մեջ առօրյա կյանքի պատկերման առանձնահատկությունների հետազոտության տեսանկյունից։

Աշխատությունը եռալեզու բառարան է, որը նախատեսված է ֆրանսերեն, հայերեն և թուրքերեն լեզուների միջև բառային համապատասխանություններ գտնելու և տարբեր լեզուներով հաղորդակցվելու համար անհրաժեշտ բառապաշարն ուսումնասիրելու նպատակով։ Այն համադրում է երեք լեզուների բառային միավորները՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով համեմատելու դրանց իմաստները, գտնելու թարգմանական համարժեքներ և ընդլայնելու լեզվական գիտելիքները։ Նման բառարանները կարևոր դեր են կատարում ինչպես լեզուների ուսուցման, այնպես էլ գրավոր և բանավոր հաղորդակցության, թարգմանության ու միջմշակութային կապերի զարգացման գործում։ Ֆրանսերենի, հայերենի և թուրքերենի համադրությունը հատկապես նշանակալի է բազմալեզու միջավայրի տեսանկյունից, քանի որ այս լեզուները կիրառվել են տարբեր կրթական, մշակութային, հասարակական և առևտրային հարաբերություններում։ Բառարանը կարող էր օգտակար լինել լեզուներ սովորողներին, թարգմանիչներին, ուսուցիչներին, գրողներին և տարբեր լեզուներով գրավոր նյութերի հետ աշխատող ընթերցողներին՝ ապահովելով բառապաշարի համեմատության և թարգմանության գործնական միջոց։ Այն նաև արտացոլում է բառարանագրության զարգացման այն ավանդույթը, որի շրջանակում մի քանի լեզուների համակարգված ներկայացումը նպաստում էր լեզվական գիտելիքների տարածմանը և տարբեր լեզվական համայնքների միջև հաղորդակցության ընդլայնմանը։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի հայերեն բառարանագրության և լեզվական կրթության պատմության ուսումնասիրության համար՝ որպես հայերենը եվրոպական և արևելյան լեզուների հետ համադրող ծավալուն բառարանային հրատարակություն։ Այն արժեքավոր աղբյուր է նաև XIX դարի հայալեզու տպագիր ժառանգության, բազմալեզու կրթության և թարգմանական մշակույթի զարգացման ուսումնասիրության տեսանկյունից։

Աշխատությունը ճանապարհորդական և նկարագրական բնույթի երկ է, որը ներկայացնում է Հաբեշստանը՝ պատմական Եթովպիան, և անդրադառնում այնտեղի բնակչության բարոյական պատկերացումներին, հասարակական հարաբերություններին, քաղաքական կյանքին ու կրոնական ավանդույթներին։ Հեղինակի երկամյա պանդխտության հիշատակումը մատնանշում է անձնական դիտարկումների և ճանապարհորդական փորձառության նշանակությունը նյութի ներկայացման մեջ։ Նմանատիպ աշխատությունները ընթերցողին հնարավորություն են տալիս ծանոթանալու այլ ժողովուրդների կենցաղին, սովորույթներին, հավատալիքներին և հասարակական կազմակերպվածությանը՝ ընդլայնելով պատկերացումները տարբեր մշակույթների ու քաղաքակրթությունների մասին։ Հաբեշստանի վերաբերյալ նյութը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև տարածաշրջանի պատմության և կրոնական կյանքի ուսումնասիրության տեսանկյունից, քանի որ Եթովպիան ունի հին պետականության և քրիստոնեական ավանդույթների առանձնահատուկ պատմություն։ Աշխատության մեջ նշված բարոյական, քաղաքական և կրոնական ուղղությունները ցույց են տալիս, որ երկը նպատակ ունի ներկայացնելու ոչ միայն աշխարհագրական միջավայրը, այլև հասարակության կենսակերպն ու գաղափարական առանձնահատկությունները։ Առաջին գիրքը կազմում է ավելի ընդարձակ շարադրանքի սկզբնական մասը և ընթերցողին ծանոթացնում ուսումնասիրվող երկրի ու նրա բնակչության վերաբերյալ նյութերին։ Հրատարակությունը կարևոր է XIX դարի հայալեզու ճանապարհորդական գրականության, ազգագրական հետաքրքրությունների և աշխարհագրական գիտելիքների պատմության ուսումնասիրության համար՝ որպես այլ ժողովուրդների կյանքի ու մշակույթի մասին տեղեկություններ փոխանցող աշխատություն։

Աշխատությունը Պետրոս-բեկ Մադաթյանցի հեղինակած բազմամաս երկասիրության երրորդ մասն է՝ կապված «Սեյեադի» անվան հետ։ Հրատարակության վերնագիրը մատնանշում է անհատական հեղինակային ստեղծագործություն, որը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել հայ գրականության և XIX դարի հայալեզու տպագիր ժառանգության ուսումնասիրության տեսանկյունից։ «Երկասիրություն» բնորոշումը վկայում է հեղինակի ստեղծագործական կամ մտավոր աշխատանքի արդյունքի մասին, իսկ մասերի բաժանումը ենթադրում է նյութի շարունակական ներկայացում և ամբողջական երկի փուլային կառուցվածք։ Այսպիսի հրատարակությունները կարևոր նշանակություն ունեն գրական երկերի տարածման, ընթերցողական հետաքրքրությունների ձևավորման և հեղինակների մտավոր ժառանգության պահպանման համար։ Հեղինակի՝ կապիտանի կոչման հիշատակումը նաև ընդգծում է նրա անձի հանրային կամ ծառայողական ինքնության կարևորությունը հրատարակության ներկայացման մեջ։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել Մադաթյանցի գրական գործունեությամբ, հայ հեղինակների պատմությամբ և XIX դարի հայալեզու հրատարակչական մշակույթով հետաքրքրվող ընթերցողների ու հետազոտողների համար։ Այն արժեքավոր է որպես ժամանակաշրջանի տպագիր ժառանգության մաս՝ արտացոլելով բազմամաս գրքերի հրատարակման և հայերեն գրավոր մշակույթի պահպանման ավանդույթը։

Աշխատությունը բժշկագիտական և առողջապահական բնույթի երկ է, որը նվիրված է մարդու կյանքի տևողության պահպանմանն ու երկարացմանը նպաստող միջոցների և կենսակերպի նշանակության քննարկմանը։ Երկարակեցության հարցը դիտարկվում է առողջության պահպանման, առօրյա սովորությունների, անձնական հիգիենայի, սննդակարգի, ֆիզիկական ակտիվության և կյանքի կազմակերպման հետ կապված խնդիրների շրջանակում։ Նմանատիպ աշխատությունները նպատակ են ունեցել բժշկական գիտելիքները հասանելի դարձնել լայն ընթերցողական շրջանակներին՝ ներկայացնելով առողջ ապրելակերպի և հիվանդությունների կանխարգելման կարևորությունը։ Դրանք նպաստել են առողջության նկատմամբ գիտակցված վերաբերմունքի ձևավորմանը՝ ընդգծելով չափավորության, կանոնավոր առօրյայի և մարմնի ու մտքի բարեկեցության պահպանման անհրաժեշտությունը։ Հեղինակի՝ բժշկի մասնագիտական կոչման հիշատակումը հրատարակությանը հաղորդում է բժշկագիտական ուղղվածություն և այն կապում ժամանակի հանրամատչելի բժշկական գրականության ավանդույթների հետ։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում բժշկության պատմության և առողջապահական գաղափարների զարգացման ուսումնասիրության տեսանկյունից՝ ցույց տալով, թե ինչպես էին XIX դարի հայալեզու հրատարակություններում ներկայացվում երկարակեցության, առողջության պահպանման և կանխարգելիչ խնամքի հարցերը։ Այն նաև արժեքավոր է հայերեն բժշկագիտական գրականության և հանրային առողջապահական իրազեկման պատմության ուսումնասիրության համար՝ որպես բժշկական թեմաները լայն հանրությանը մատչելի դարձնելու օրինակ։

Աշխատությունը նախատեսված է դպրոցական տարիքի երեխաների ընթերցանության հմտությունների զարգացման և լեզվական գիտելիքների ամրապնդման համար՝ որպես տարրական կրթության ընթացքում կիրառվող հաջորդական ուսումնական ընթերցարաններից մեկը։ Այն միտված է սովորողների գրագիտության կատարելագործմանը, բառապաշարի հարստացմանը, գրավոր խոսքի ընկալման կարողության զարգացմանը և ընթերցած նյութի բովանդակությունը հասկանալու հմտությունների ձևավորմանը։ Երկրորդ մակարդակի ընթերցարանը ենթադրում է, որ սովորողներն արդեն ձեռք են բերել ընթերցանության սկզբնական կարողություններ և պատրաստ են աշխատելու ավելի բազմազան տեքստերի հետ՝ աստիճանաբար զարգացնելով ինքնուրույն ընթերցելու, տեղեկություններ ընկալելու և մտքերը տրամաբանորեն կապակցելու ունակությունները։ Նմանատիպ ուսումնական ձեռնարկները կարևոր դեր են ունեցել երեխաների մտավոր զարգացման, լեզվական կրթության և ընթերցասիրության ձևավորման գործում։ Դրանք նպաստել են ոչ միայն կարդալու ու հասկանալու հմտությունների կատարելագործմանը, այլև ճանաչողական հետաքրքրությունների ընդլայնմանը, բարոյական պատկերացումների ձևավորմանը և մայրենի լեզվով կրթություն ստանալու հնարավորությունների զարգացմանը։ Աշխատությունը կարևոր է XIX դարի հայ մանկավարժական մտքի և դպրոցական կրթության պատմության ուսումնասիրության համար՝ որպես ընթերցանության ուսուցման հաջորդական կազմակերպման և հայերեն ուսումնական գրականության զարգացման օրինակ։ Այն նաև արժեքավոր նյութ է մանկական ընթերցանության մշակույթի, հայոց լեզվի դասավանդման ավանդույթների և հայալեզու դասագրքերի պատմության ուսումնասիրության տեսանկյունից։

Աշխատությունը նվիրված է Երվանդ Երկրորդին՝ հին Հայաստանի պատմության մեջ հիշատակվող արքայական գործչին, որի անունը կապված է Երվանդունիների հարստության և հայկական պետականության վաղ շրջանի պատմության հետ։ Երվանդունիների արքայատոհմը կարևոր տեղ է զբաղեցնում հին Հայաստանի քաղաքական պատմության մեջ, իսկ նրա ներկայացուցիչների գործունեության ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու հայկական թագավորության ձևավորման, իշխանության կազմակերպման և տարածաշրջանի քաղաքական զարգացումների մասին։ Նման վերնագրով աշխատությունը կարող է դիտարկվել որպես պատմական թեմայով երկ, որի կենտրոնում անցյալի նշանավոր անձի կերպարն է և նրա ժամանակաշրջանի իրադարձությունների ներկայացումը։ Պատմական անձանց մասին ստեղծագործությունները կարևոր դեր ունեն անցյալի նկատմամբ հետաքրքրություն առաջացնելու, ազգային պատմական հիշողությունը պահպանելու և պատմական գիտելիքները ընթերցողին հասանելի դարձնելու գործում։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայոց հին պատմության, արքայական տոհմերի, պետականության զարգացման և պատմական կերպարների գրական ներկայացման ուսումնասիրության համար։ Այն նաև արժեքավոր է XIX դարի հայալեզու տպագիր գրականության պատմության տեսանկյունից՝ որպես հայ ընթերցողին ազգային անցյալի հետ կապող հրատարակություն։