Մանրէների ներկման եղանակները

Մշակույթ

Այս աշխատանքը նվիրված է XVI դարի երկու արծաթե կովշերի (խմելու կամ ծիսական օգտագործման համար նախատեսված անոթների) ուսումնասիրությանը, որոնք առանձնահատուկ արժեք ունեն իրենց վրա պահպանված հայկական և հունական գրություններով՝ որպես միջմշակութային շփումների և արհեստագործական ավանդույթների կարևոր վկայություն։ Հեղինակը վերլուծում է այդ իրերի ձևաբանական, գեղարվեստական և տեխնոլոգիական առանձնահատկությունները՝ ընդգծելով դրանց պատրաստման բարձր վարպետությունը, զարդանախշերի բարդ համակարգը և գրությունների տեղադրումը որպես դեկորատիվ և տեղեկատվական տարրերի համադրություն։ Աշխատության մեջ դիտարկվում է, որ նման արծաթագործական իրերը հաճախ ստեղծվել են արհեստավորական կենտրոններում, որտեղ միաժամանակ գործել են տարբեր էթնիկ և կրոնական համայնքներ, ինչը նպաստել է լեզվական և մշակութային փոխազդեցություններին։ Հայերեն և հունարեն արձանագրությունները վկայում են պատվիրատուների սոցիալական կարգավիճակի, նվիրատվական կամ հիշատակի բնույթի մասին, ինչպես նաև կարող են պարունակել կրոնական կամ բարերարական բովանդակություն, ինչը բնորոշ է միջնադարյան կիրառական արվեստին։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում էպիգրաֆիկ վերլուծությանը՝ գրերի ձևերի, լեզվական առանձնահատկությունների և հնարավոր թարգմանական շերտերի ուսումնասիրությանը, ինչը թույլ է տալիս ավելի հստակ պատկերացում կազմել այդ իրերի ստեղծման ժամանակի և մշակութային միջավայրի մասին։ Բացի այդ, քննարկվում է առարկաների արվեստաբանական արժեքը՝ դրանց տեղադրությունը կիրառական արվեստի և ծիսական մշակույթի համատեքստում, ինչպես նաև դրանց կապը ժամանակի առևտրային և մշակութային ցանցերի հետ։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ներկայացնում է երկու արծաթե կովշերը որպես եզակի պատմամշակութային հուշարձաններ, որոնք արտացոլում են XVI դարի բազմալեզու և բազմամշակութային միջավայրի բնույթը և կարևոր աղբյուր են կիրառական արվեստի ու էպիգրաֆիկայի ուսումնասիրության համար։

Իրավաբանություն

Այս աշխատությունը նվիրված է ծանրացնող հանգամանքներում կատարված սպանությունների քրեաիրավական բնութագրին, դրանց տեսակների և որակման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ տեսական ու կիրառական հիմնախնդիրների համադրմամբ։ Գրքում վերլուծվում է սպանության՝ որպես մարդու կյանքի դեմ ուղղված առանձնապես ծանր հանցագործության, իրավական բնույթը, դրա հանցակազմի տարրերը և ծանրացնող հանգամանքների առկայության դեպքում քրեական պատասխանատվության առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում սպանությունների առանձին տեսակների տարբերակմանը, դրանց օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ հատկանիշներին, հանցագործության շարժառիթի ու նպատակի նշանակությանը և այն հանգամանքներին, որոնք ազդում են արարքի քրեաիրավական որակավորման վրա։ Ուսումնասիրության շրջանակում քննարկվում են սպանության որակման ընթացքում առաջացող բարդությունները, մասնավորապես՝ ծանրացնող հանգամանքի փաստական առկայության հաստատումը, մեղավորի դիտավորության բովանդակության բացահայտումը և տարբեր հանցակազմերի միմյանցից սահմանազատումը։ Աշխատության մեջ անդրադարձ է կատարվում նաև սպանության փորձի, հանցագործության համակցության, համակատարության և այլ քրեաիրավական ինստիտուտների հետ կապված որակավորման հարցերին։ Կարևորվում է այն հանգամանքը, որ արարքի ճիշտ իրավական գնահատումը պահանջում է ինչպես քրեական օրենսդրության համապատասխան նորմերի ճշգրիտ մեկնաբանություն, այնպես էլ գործի փաստական հանգամանքների ամբողջական և օբյեկտիվ գնահատում։ Քննության են առնվում իրավակիրառ պրակտիկայում հանդիպող խնդիրները, ապացույցների գնահատման նշանակությունը, սպանության եղանակի, գործիքի, տուժողի կարգավիճակի, շարժառիթների և այլ հանգամանքների ազդեցությունը արարքի որակավորման վրա։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել ծանրացնող հանգամանքներում կատարված սպանությունների քրեաիրավական կարգավորման տեսական խնդիրները և դրանց գործնական կիրառման ընթացքում առաջացող դժվարությունները, ինչպես նաև դիտարկել օրենսդրության և իրավակիրառ պրակտիկայի կատարելագործման հնարավոր ուղղությունները։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել քրեական իրավունքի մասնագետների, դատավորների, դատախազների, քննիչների, փաստաբանների, իրավագիտության ուսանողների, գիտաշխատողների և սպանությունների քրեաիրավական որակավորման հիմնախնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Այլ առարկաներ

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է Երևանի տարածքում առկա չօգտագործվող կամ նախկին գործառույթը կորցրած կառույցների հարմարեցման հիմնախնդիրներին՝ դրանք ժամանակակից քաղաքային կյանքի պահանջներին համապատասխան վերափոխելու և վերաօգտագործելու տեսանկյունից։ Աշխատության հիմքում այն գաղափարն է, որ քաղաքում արդեն գոյություն ունեցող շենքերի ու կառույցների պահպանությունը, վերակազմակերպումը և նոր գործառույթով օգտագործումը կարող են դառնալ քաղաքային զարգացման կարևոր ուղղություն։ Հատկապես Երևանի նման պատմականորեն ձևավորված քաղաքային միջավայրում չօգտագործվող կառույցների հարցը կապված է ոչ միայն շենքի ֆիզիկական վիճակի կամ նոր գործառույթի ընտրության հետ, այլև քաղաքի պատմական կերպարի, ճարտարապետական ժառանգության, հասարակական տարածքների, ենթակառուցվածքների և բնակիչների կարիքների փոխհարաբերության հետ։ Չօգտագործվող կառույցները կարող են առաջանալ տարբեր պատճառներով՝ շենքի սկզբնական գործառույթի վերացումից, սեփականության կամ կառավարման խնդիրներից, տեխնիկական վիճակի վատթարացումից, տնտեսական աննպատակահարմարությունից կամ քաղաքային զարգացման ուղղությունների փոփոխությունից։ Այդպիսի շենքերը երկար ժամանակ անգործության մատնված մնալու դեպքում կարող են աստիճանաբար կորցնել իրենց ֆիզիկական և ճարտարապետական արժեքը, իսկ որոշ դեպքերում՝ բացասաբար ազդել շրջակա քաղաքային միջավայրի վրա։ Միաժամանակ դրանց վերաօգտագործումը կարող է հնարավորություն ստեղծել պահպանելու արդեն կառուցապատված տարածքը և նոր շինարարության անհրաժեշտությունը նվազեցնելու համար։ Հարմարեցման գործընթացի առանցքային խնդիրներից մեկը կառույցի նախկին և նոր գործառույթների հարաբերակցության որոշումն է։ Յուրաքանչյուր շենք հնարավոր չէ նույն կերպ հարմարեցնել ցանկացած նշանակության։ Անհրաժեշտ է ուսումնասիրել դրա տարածական կառուցվածքը, կրող համակարգը, հարկայնությունը, բնական լուսավորության հնարավորությունները, մուտքերի և ելքերի կազմակերպումը, ինժեներական ենթակառուցվածքները և շրջակա տարածքի առանձնահատկությունները։ Նոր գործառույթը պետք է հնարավորինս համապատասխանեցվի կառույցի իրական հնարավորություններին, որպեսզի վերափոխումը չհանգեցնի շենքի ճարտարապետական արժեքի կամ կառուցվածքային ամբողջականության կորստին։ Երևանի պայմաններում առանձնահատուկ նշանակություն ունի պատմական և մշակութային արժեք ունեցող կառույցների հարմարեցումը։ Նման շենքերի դեպքում ժամանակակից պահանջների ապահովումը պետք է համադրվի պատմական կերպարի և արժեքավոր ճարտարապետական տարրերի պահպանության հետ։ Սա պահանջում է զգույշ միջամտություն, որի ընթացքում անհրաժեշտ է տարբերակել այն հատվածները, որոնք ենթակա են անփոփոխ պահպանման, և այն տարրերը, որոնք կարող են վերակազմակերպվել։ Պատմական շենքի ժամանակակից օգտագործման ապահովումը կարող է նպաստել դրա պահպանությանը, քանի որ գործող և օգտագործվող կառույցը սովորաբար ավելի մեծ հնարավորություն ունի ստանալու անհրաժեշտ խնամք և վերանորոգում։ Միաժամանակ հարմարեցումը չի նշանակում պարզապես հին շենքի ներսում նոր գործառույթ տեղադրել։ Այն ենթադրում է տարածական և տեխնիկական համակարգերի համապարփակ վերանայում։ Անհրաժեշտ է ապահովել ժամանակակից սանիտարական, հրդեհային անվտանգության, էներգաարդյունավետության, մատչելիության և ինժեներական համակարգերի պահանջները։ Հատկապես կարևոր է հաշմանդամություն ունեցող անձանց համար հասանելիության ապահովումը, քանի որ պատմական կամ հին կառույցները հաճախ նախագծվել են այնպիսի ժամանակաշրջանում, երբ ունիվերսալ դիզայնի սկզբունքները դեռևս լայնորեն չէին կիրառվում։ Հարմարեցման խնդիրներից է նաև կառույցի ֆիզիկական վիճակի գնահատումը։ Նախքան վերակառուցման կամ վերաօգտագործման որոշում կայացնելը անհրաժեշտ է ուսումնասիրել կրող կառուցվածքները, հիմքերը, պատերը, ծածկերը, տանիքը և ինժեներական համակարգերը։ Տեխնիկական հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս պարզել, թե շենքի որ հատվածներն են պահպանելի, որոնք են վերականգնման կարիք ունենում և որտեղ է անհրաժեշտ նոր կառուցվածքային միջամտություն։ Առանց նման գնահատման իրականացված վերակառուցումը կարող է առաջացնել ինչպես տեխնիկական, այնպես էլ տնտեսական խնդիրներ։ Կարևոր է նաև կառույցի և շրջակա քաղաքային միջավայրի փոխհարաբերությունը։ Շենքի նոր գործառույթը պետք է դիտարկվի ոչ թե միայն նրա ներքին տարածքի, այլև փողոցի, բակի, հարակից շենքերի, տրանսպորտային և հետիոտնային կապերի համատեքստում։ Օրինակ՝ հասարակական նշանակության նոր գործառույթ ունեցող կառույցը կարող է պահանջել լրացուցիչ մուտքեր, բաց տարածքներ, տրանսպորտային հասանելիություն կամ հանրային ենթակառուցվածքներ։ Հետևաբար հարմարեցումը կարող է ազդել ոչ միայն մեկ շենքի, այլև ամբողջ թաղամասի քաղաքաշինական կազմակերպման վրա։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է չօգտագործվող կառույցների վերաօգտագործման տնտեսական նպատակահարմարությունը։ Նոր շենք կառուցելու և գոյություն ունեցող կառույցը վերականգնելու ծախսերը կարող են զգալիորեն տարբերվել՝ կախված շենքի վիճակից, կառուցվածքային համակարգից և պահանջվող միջամտության ծավալից։ Սակայն տնտեսական գնահատումը պետք է ներառի ոչ միայն շինարարական ծախսերը, այլև կառույցի պահպանման, էներգիայի սպառման, հետագա շահագործման և քաղաքային ենթակառուցվածքների վրա ազդեցության հարցերը։ Վերաօգտագործումը կարող է նաև պահպանել արդեն ձևավորված քաղաքային կապերը և կանխել տարածքների դատարկության կամ դեգրադացման խորացումը։ Բնապահպանական տեսանկյունից գոյություն ունեցող կառույցների հարմարեցումը նույնպես կարևոր առավելություններ կարող է ունենալ։ Նոր շինարարությունը պահանջում է մեծ քանակությամբ շինանյութեր և էներգետիկ ռեսուրսներ, մինչդեռ գոյություն ունեցող շենքի կառուցվածքային համակարգի պահպանումը հնարավորություն է տալիս նվազեցնել նյութերի նոր արտադրության և շինարարական թափոնների ծավալը։ Հետևաբար վերաօգտագործումը կարող է դիտարկվել նաև որպես կայուն քաղաքաշինության սկզբունքներին համապատասխան մոտեցում։ Երևանի համար սա հատկապես կարևոր է խիտ կառուցապատված և սահմանափակ տարածքային ռեսուրսներ ունեցող հատվածներում։ Հարմարեցման գործընթացում կարևոր է նաև նոր գործառույթի հասարակական նշանակությունը։ Չօգտագործվող կառույցները կարող են վերափոխվել մշակութային, կրթական, վարչական, հասարակական, ստեղծագործական, առևտրային կամ այլ նշանակության տարածքների՝ կախված տվյալ թաղամասի պահանջներից։ Առավել արդյունավետ են այն նախագծերը, որոնք ոչ միայն լուծում են շենքի ֆունկցիոնալ խնդիրը, այլև ստեղծում են նոր հանրային արժեք և ակտիվացնում շրջակա տարածքը։ Այս մոտեցումը կարող է նպաստել քաղաքային կյանքի աշխուժացմանը և previously unused տարածքների վերադարձին հասարակական շրջանառության մեջ։ Միաժամանակ հարմարեցման գործընթացը կարող է բախվել իրավական և սեփականության հետ կապված խնդիրների։ Չօգտագործվող շենքերի մի մասը կարող է ունենալ բարդ սեփականության կառուցվածք, սահմանափակումներ կամ պատմամշակութային պահպանության հատուկ կարգավիճակ։ Այդ հանգամանքները կարող են դժվարացնել վերակառուցման թույլտվությունների ստացումը և ներդրումային ծրագրերի իրականացումը։ Հետևաբար ճարտարապետական լուծումները պետք է համադրվեն իրավական և կառավարչական մեխանիզմների հետ։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ Երևանի չօգտագործվող կառույցների հարմարեցումը բազմաբաղադրիչ խնդիր է, որը պահանջում է ճարտարապետական, քաղաքաշինական, տեխնիկական, տնտեսական, սոցիալական և մշակութային գործոնների համատեղ դիտարկում։ Նպատակահարմար հարմարեցման դեպքում նախկինում անգործուն կառույցը կարող է վերածվել ժամանակակից քաղաքային միջավայրի ակտիվ բաղադրիչի՝ միաժամանակ պահպանելով իր պատմական կամ ճարտարապետական արժեքը։ Այս մոտեցումը հնարավորություն է տալիս քաղաքային զարգացման գործընթացը կառուցել ոչ միայն նոր շինությունների ստեղծման, այլև արդեն գոյություն ունեցող տարածքների խելամիտ վերաօգտագործման սկզբունքի վրա։

Իրավաբանություն

Այս թեման վերաբերում է ահաբեկչության դեմ պայքարի միջազգային իրավական կարգավորման համակարգին, որի նպատակն է կանխել, ճնշել և պատժել ահաբեկչական գործողությունները՝ ապահովելով միջազգային անվտանգության և պետությունների համագործակցության արդյունավետ մեխանիզմներ։ Միջազգային իրավունքում ահաբեկչության դեմ պայքարը կարգավորվում է ինչպես համընդհանուր, այնպես էլ տարածաշրջանային պայմանագրերով, կոնվենցիաներով և ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի բանաձևերով, որոնք սահմանում են ահաբեկչության կանխարգելման, ֆինանսավորման արգելման և իրավական պատասխանատվության հիմնական սկզբունքները։ Կարևոր դեր ունի ՄԱԿ-ի շրջանակում ընդունված մի շարք կոնվենցիաների համակարգը, որոնք վերաբերում են ավիացիոն անվտանգության, պատանդառության, պայթուցիկ նյութերի անօրինական օգտագործման և ահաբեկչության ֆինանսավորման դեմ պայքարին։ Միևնույն ժամանակ, միջազգային իրավական կարգավորումը բախվում է մի շարք խնդիրների, այդ թվում՝ «ահաբեկչության» միասնական իրավական սահմանման բացակայությանը, պետությունների քաղաքական տարաձայնություններին և իրավական մեխանիզմների կիրառման անհավասարությանը։ Բացի այդ, կարևոր է մարդու իրավունքների և անվտանգության ապահովման միջև հավասարակշռության պահպանումը, քանի որ հակաահաբեկչական միջոցառումները չպետք է խախտեն հիմնարար ազատությունները և միջազգային մարդասիրական իրավունքի նորմերը։ Այսպիսով, ահաբեկչության դեմ պայքարի միջազգային իրավական կարգավորումը հանդիսանում է բարդ և բազմաշերտ համակարգ, որը պահանջում է պետությունների սերտ համագործակցություն, իրավական նորմերի շարունակական կատարելագործում և գլոբալ անվտանգության միասնական մոտեցումների ձևավորում։

Քաղաքագիտություն

Աշխատությունը (լրատվական-վերլուծական նյութ) վերաբերում է Հայաստանի Հանրապետության Ազգային ժողովի կողմից Միջազգային քրեական դատարանին միանալու որոշման ընդունմանը՝ չնայած Ռուսաստանի Դաշնության կողմից հնչեցված նախազգուշացումներին և քաղաքական ճնշումների վերաբերյալ քննարկումներին։ Նյութում ներկայացվում է այդ որոշման քաղաքական և իրավական համատեքստը, մասնավորապես՝ Հայաստանի արտաքին քաղաքական կողմնորոշումների փոփոխվող դինամիկան, միջազգային իրավական համակարգերին ինտեգրվելու գործընթացը և պետական ինքնիշխանության ու միջազգային պարտավորությունների միջև հավասարակշռության հարցերը։ Վերլուծվում է International Criminal Court-ին միանալու հնարավոր հետևանքները Հայաստանի իրավական համակարգի համար, այդ թվում՝ քրեական իրավասության ընդլայնումը, միջազգային համագործակցության խորացումը և հնարավոր քաղաքական լարվածությունները առանձին գործընկեր պետությունների, հատկապես Ռուսաստանի հետ հարաբերություններում։ Նյութը անդրադառնում է նաև տարածաշրջանային անվտանգության միջավայրին, միջազգային իրավունքի կիրառման մեխանիզմներին և այն քննարկումներին, որոնք ծագել են խորհրդարանական որոշման շուրջ ներքաղաքական դաշտում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նաև Հայաստանի արտաքին քաղաքական բազմավեկտորության ռազմավարությանը, իրավական պարտավորությունների ստանձնման հետևանքներին և միջազգային կառույցներում երկրի դիրքավորման հնարավոր փոփոխություններին՝ ընդգծելով, որ այս քայլը դիտարկվում է ինչպես իրավական ինտեգրման, այնպես էլ քաղաքական վերադասավորումների համատեքստում։

Ինֆորմատիկա

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է լրիվ գլխարկների կառուցման և ուսումնասիրության խնդրին վերջավոր աֆինական և պրոյեկտիվ երկրաչափություններում, մասնավորապես՝ AG(n,3) և PG(n,3) տիպի երկրաչափական տարածություններում։ Լրիվ գլխարկը կարելի է հասկանալ որպես կետերի այնպիսի բազմություն, որի տարրերը բավարարում են որոշակի երկրաչափական պայմանների՝ օրինակ՝ բազմության որևէ երկու կամ ավելի կետերի միջոցով անցնող համապատասխան ուղիղների կամ այլ ենթատարածությունների նկատմամբ սահմանված սահմանափակումների, իսկ բազմությանը նոր կետ ավելացնելն արդեն խախտում է այդ պայմանը։ Այդ պատճառով լրիվ գլխարկների կառուցումը սերտորեն կապված է առավելագույն չափի և օպտիմալ կառուցվածք ունեցող կետային բազմությունների որոնման հետ։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են նման բազմությունների կառուցման տեսական մեթոդները և դրանց կառուցվածքային հատկությունները՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով երեք տարր ունեցող վերջավոր դաշտի վրա կառուցված աֆինական և պրոյեկտիվ տարածություններին։ AG(n,3)-ում երկրաչափությունը կարելի է պատկերացնել որպես n-չափանի աֆինական տարածություն, որի յուրաքանչյուր կոորդինատ ընդունում է վերջավոր դաշտի երեք հնարավոր արժեք, իսկ PG(n,3)-ը համապատասխան պրոյեկտիվ տարածությունն է։ Այս տարածությունների վերջավոր բնույթը հնարավորություն է տալիս խնդիրը վերածել հստակ կոմբինատոր կառուցման և հաշվարկային ուսումնասիրության։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է այն հարցը, թե ինչ չափի լրիվ գլխարկներ կարելի է կառուցել տվյալ տարածությունում և ինչպիսի կառուցվածք պետք է ունենան դրանց կետերը։ Այդ նպատակով կարող են օգտագործվել ինչպես ուղղակի երկրաչափական կառուցումներ, այնպես էլ հանրահաշվական և կոմբինատոր մեթոդներ։ Հեղինակը ուսումնասիրում է կետերի փոխադարձ դասավորվածությունը, նրանց առաջացրած ենթակառուցվածքները և այն պայմանները, որոնք ապահովում են գլխարկի ամբողջականությունը։ Աֆինական և պրոյեկտիվ տարբերակների համեմատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել այն հատկությունները, որոնք պահպանվում են տարածության պրոյեկտիվ ընդլայնման ժամանակ, ինչպես նաև այն նոր հարաբերությունները, որոնք առաջանում են պրոյեկտիվ երկրաչափության շրջանակում։ Նման խնդիրները սերտորեն կապված են նաև կոդերի տեսության հետ, քանի որ վերջավոր երկրաչափություններում հատուկ կառուցվածքով կետային բազմությունները կարող են օգտագործվել սխալները շտկող կոդերի, հատկապես q-ary կոդերի, կառուցման և ուսումնասիրման ժամանակ։ Լրիվ գլխարկների ուսումնասիրությունը կարևոր է նաև մաթեմատիկական օպտիմիզացիայի տեսանկյունից․ անհրաժեշտ է ոչ միայն գտնել պայմաններին բավարարող բազմություն, այլև որոշ դեպքերում ապացուցել դրա առավելագույնությունը կամ կառուցվածքի օպտիմալությունը։ Աշխատության տեսական արժեքը կայանում է նրանում, որ այն զարգացնում է վերջավոր երկրաչափություններում կետային կոնֆիգուրացիաների ուսումնասիրության մեթոդները և հնարավորություն է տալիս բացահայտել նոր կառուցվածքներ կամ հաստատել արդեն հայտնի կառուցումների հատկությունները։ Միաժամանակ նման ուսումնասիրությունները կարող են պահանջել համակարգչային հաշվարկներ՝ հատկապես մեծ չափողականություն ունեցող տարածություններում հնարավոր կոնֆիգուրացիաների քանակի պատճառով։ Համակարգչային որոնումը կարող է օգտագործվել թեկնածու կառուցվածքների հայտնաբերման համար, իսկ ստացված արդյունքները հետագայում հիմնավորվում են մաթեմատիկական ապացույցներով։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ներկայացնում է վերջավոր երկրաչափության և կոմբինատոր մաթեմատիկայի այն ուղղությունը, որտեղ երկրաչափական պատկերացումները միավորվում են հանրահաշվական և հաշվարկային մեթոդների հետ։ Այն կարող է հետաքրքրել վերջավոր երկրաչափությամբ, կոմբինատորիկայով, կոդերի տեսությամբ և դիսկրետ մաթեմատիկայով զբաղվող հետազոտողներին, ինչպես նաև համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։