ԱՂԱՅԱՆ. ԵՐԿԵՐ

Մանկավարժություն

Աշխատությունը նվիրված է հայ հոգևոր և հասարակական կյանքի նշանավոր գործչի մանկավարժական գործունեության, կրթական հայացքների և դաստիարակության վերաբերյալ գաղափարների ուսումնասիրությանը։ Ուշադրության կենտրոնում նրա գործունեության այն կողմերն են, որոնք առնչվում են կրթությանը, ազգային դաստիարակությանը, երիտասարդ սերնդի բարոյական ձևավորմանը և հայ մշակութային ինքնության պահպանմանը։ Քննվում է այն միջավայրը, որտեղ ձևավորվել են նրա մանկավարժական պատկերացումները, ինչպես նաև կրթության և ուսուցչական աշխատանքի նկատմամբ վերաբերմունքը։ Մանկավարժական գործունեությունը ներկայացվում է ոչ միայն որպես գիտելիքների փոխանցման գործընթաց, այլև որպես անհատի մտավոր, բարոյական և մշակութային զարգացման միջոց։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ազգային կրթության գաղափարին, մայրենի լեզվի, պատմական հիշողության, գրականության և մշակութային ժառանգության դերին երիտասարդ սերնդի աշխարհայացքի ձևավորման գործում։ Ուսումնասիրվում են ուսուցչի հասարակական առաքելության, սովորողի նկատմամբ պատասխանատու վերաբերմունքի, կրթության մարդասիրական բնույթի և գիտելիքի ու բարոյական արժեքների փոխկապակցվածության վերաբերյալ մոտեցումները։ Կարևորվում է նաև ընտանիքի, դպրոցի և հասարակական միջավայրի համագործակցությունը՝ որպես անձի դաստիարակության միասնական գործընթացի բաղադրիչ։ Հետազոտության մեջ կարող են քննության առնվել հրապարակային ելույթները, գրավոր ժառանգությունը, կրթական նախաձեռնությունները և գործունեության տարբեր փուլերը՝ դրանցում մանկավարժական գաղափարների դրսևորումները բացահայտելու նպատակով։ Հոգևոր առաջնորդի հետագա գործունեության համատեքստում կրթությունը դիտարկվում է նաև որպես ազգային ինքնության, լեզվի և մշակույթի շարունակականությունն ապահովող կարևոր միջոց։ Առանձին նշանակություն ունի երիտասարդության հետ աշխատանքի ուսումնասիրությունը, որտեղ գիտելիքի ձեռքբերումը զուգորդվում է պատասխանատվության, մարդասիրության, հայրենասիրության և հասարակական ծառայության արժեքների ձևավորման հետ։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը հնարավորություն է տալիս մանկավարժական տեսանկյունից գնահատելու նրա բազմակողմ գործունեությունը և բացահայտելու կրթական գաղափարների տեղը հայ մանկավարժական մտքի պատմության մեջ՝ միաժամանակ ներկայացնելով կրթության, ազգային մշակույթի և բարոյական դաստիարակության փոխադարձ կապերի վերաբերյալ ձևավորված մոտեցումները։

Այլ առարկաներ

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է կովկասյան գորշ ցեղատեսակի խոշոր եղջերավոր անասունների գենետիկական և տեխնոլոգիական առանձնահատկությունների ուսումնասիրմանը, ինչպես նաև դրանց կիրառմանը սելեկցիոն գործընթացներում։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են կենդանիների ժառանգական հատկանիշները, արտադրողականության ցուցանիշները, կաթնատվության և մսատվության առանձնահատկությունները, ինչպես նաև ցեղատեսակի կենսաբանական և տնտեսական արժեքը։ Ուսումնասիրվում են գենետիկական կառուցվածքի գնահատման մեթոդները, ընտրման և զուգավորման սկզբունքները, սելեկցիոն չափանիշների ձևավորման մոտեցումները և բարձրարժեք կենդանիների ստացման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում շրջակա միջավայրի պայմանների, կերակրման տեխնոլոգիաների և պահվածքի համակարգերի ազդեցությանը կենդանիների արտադրական հատկանիշների վրա։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են նաև ցեղի բարելավման, գենոֆոնդի պահպանման և արդյունավետ սելեկցիոն ծրագրերի մշակման գիտական հիմքերը։ Ստացված արդյունքները կարևոր նշանակություն ունեն անասնաբուծության զարգացման, կենդանիների արտադրողականության բարձրացման, ցեղային ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման և գյուղատնտեսական արտադրության կայունության ապահովման համար։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել կենդանաբույծների, սելեկցիոներների, անասնաբուժության և գյուղատնտեսության ոլորտի մասնագետների, գիտաշխատողների, դասախոսների, ասպիրանտների և ուսանողների համար, ովքեր հետաքրքրված են խոշոր եղջերավոր անասունների գենետիկայի, բուծման տեխնոլոգիաների և սելեկցիոն մեթոդների ուսումնասիրությամբ։

Հոգեբանություն

Աշխատությունը նվիրված է վերահսկողության լոկուսի (locus of control) և ամուսնական բավարարվածության միջև փոխհարաբերությունների ուսումնասիրությանը՝ նպատակ ունենալով պարզել, թե ինչպես են անհատի համոզմունքները սեփական կյանքի նկատմամբ վերահսկողության մասին ազդում ընտանեկան հարաբերությունների որակի վրա։ Գրքում ներկայացվում են ներքին և արտաքին վերահսկողության լոկուսի հիմնական տեսությունները, դրանց ձևավորման հոգեբանական գործոնները և վարքային դրսևորումները ամուսնական հարաբերությունների համատեքստում։ Հեղինակը վերլուծում է, թե ինչպես են պատասխանատվության ընկալումը, կոնֆլիկտների լուծման ռազմավարությունները, հաղորդակցման ոճերը և հուզական կարգավորումը փոխկապակցված ամուսնական բավարարվածության մակարդակի հետ։ Աշխատության մեջ քննարկվում են նաև սոցիալ-մշակութային գործոնները, որոնք կարող են միջնորդել այս փոխհարաբերությունը, ինչպես նաև տարբեր ժողովրդագրական խմբերի առանձնահատկությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հետազոտական մեթոդաբանությանը՝ հարցաթերթիկների, հոգեբանական թեստերի և վիճակագրական վերլուծությունների կիրառմամբ ստացված արդյունքների մեկնաբանությանը։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է հոգեբանների, ընտանեկան խորհրդատուների, սոցիոլոգների և կրթական ոլորտի մասնագետների համար՝ նպաստելով ընտանեկան հարաբերությունների որակի բարելավմանն ու հոգեբանական միջամտությունների արդյունավետության բարձրացմանը։

Գրականություն

Այս ստեղծագործությունը ներկայացնում է Վանո Սիրադեղյանի «Կիրակի» պատմվածքը՝ ընդգծելով նրա արձակին բնորոշ հոգեբանական խորությունը, առօրյա կյանքի մանրուքների նուրբ դիտարկումը և մարդկային հարաբերությունների ենթատեքստային վերլուծությունը։ Պատմվածքում կիրակին հանդես է գալիս ոչ միայն որպես շաբաթվա հանգստյան օր, այլ նաև որպես խորհրդանշական տարածք, որտեղ բացահայտվում են մարդու ներաշխարհը, միայնության զգացումը, հիշողությունները և չասված ապրումները։ Սիրադեղյանը բնորոշ իր ոճով համադրում է պարզ առօրյա իրավիճակները և ներքին լարվածությունը՝ ստեղծելով բազմաշերտ պատմություն, որտեղ արտաքին իրադարձությունները հաճախ երկրորդական են ներքին հոգեբանական գործընթացների համեմատ։ Տեքստում առանձնահատուկ տեղ ունի լեզվական պարզությունը, խոսակցական երանգը և իրականության անկեղծ ներկայացումը, որոնք միասին ուժեղացնում են պատմվածքի ազդեցությունը։ Ստեղծագործությունը կարելի է դիտարկել որպես մարդու ներքին աշխարհի և առօրյա կյանքի փոխազդեցության նուրբ ուսումնասիրություն, որը բացահայտում է ժամանակակից մարդու հոգեբանական վիճակները։

Lեզվաբանություն

«Հայոց լեզու» աշխատությունը, որի հեղինակն է Եզեկյան Լ., ուսումնական բնույթի համակարգված ձեռնարկ է, որը նպատակ ունի ներկայացնել և ամրապնդել հայոց լեզվի հիմնական կառուցվածքային և գործառական առանձնահատկությունները՝ ընդգրկելով լեզվի քերականական համակարգի բոլոր հիմնական բաժինները՝ ուղղագրություն, կետադրություն, բառագիտություն, ձևաբանություն և շարահյուսություն։ Գիրքը կառուցված է տեսական նյութի և գործնական օրինակների համադրությամբ, ինչը հնարավորություն է տալիս սովորողներին ոչ միայն ճանաչել լեզվական կանոնները, այլ նաև կիրառել դրանք տարբեր հաղորդակցական իրավիճակներում։ Հեղինակը մանրամասն բացատրում է լեզվի կառուցվածքային միավորների փոխհարաբերությունները, նախադասության կառուցման օրինաչափությունները, խոսքի ճշտության և հստակության պահանջները, ինչպես նաև լեզվական նորմերի պահպանման կարևորությունը գրավոր և բանավոր խոսքում։ Աշխատությունում ներառված են նաև բազմաթիվ վարժություններ և օրինակային առաջադրանքներ, որոնք նպաստում են տեսական գիտելիքի ամրապնդմանը և լեզվական մտածողության զարգացմանը՝ հատկապես ուսումնական գործընթացում։ Գիրքը նախատեսված է դպրոցականների, ուսանողների և հայոց լեզվի հիմունքներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ ծառայելով որպես հիմնարար ուսումնական աղբյուր լեզվի ամբողջական յուրացման և կիրառական հմտությունների զարգացման համար։

Lեզվաբանություն

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է X դարի հայ պատմագրության լեզվական առանձնահատկությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով բառապաշարային, ձևաբանական, շարահյուսական և ոճաբանական մակարդակները։ Գրքում ներկայացվում է միջնադարյան հայ պատմագրության լեզվի զարգացման պատմական համատեքստը՝ ցույց տալով գրաբար հայերենի էվոլյուցիան և տարբեր հեղինակների ստեղծագործություններում դրա դրսևորումները։ Հեղինակը վերլուծում է պատմական երկերի լեզվական կառուցվածքը, հատուկ ուշադրություն դարձնելով պատմողական ոճին, բարդ նախադասությունների կառուցմանը, շարահյուսական կապերին և ժամանակի լեզվական նորմերի ձևավորմանը։ Աշխատությունում քննարկվում են նաև փոխառությունների առկայությունը, գրական և խոսակցական շերտերի փոխազդեցությունը, ինչպես նաև տեքստերի ժանրային առանձնահատկությունների ազդեցությունը լեզվի վրա։ Հատուկ ընդգծվում է X դարի հայ պատմագրության դերը գրական լեզվի կայացման և պատմական գիտակցության ձևավորման գործընթացում։ Գիրքը նախատեսված է լեզվաբանների, հայագետների, միջնադարագետների, պատմաբանների և բանասիրության ուսանողների համար՝ առաջարկելով ինչպես տեսական, այնպես էլ տեքստային վերլուծության հիման վրա կառուցված ուսումնասիրություն։