Էթնիկ խմբերը որպես գլոբալ քաղաքացիական հասարակության դերակատարներ

Այլ առարկաներ

Աշխատությունը ներկայացնում է 1974 թվականի ապրիլ, մայիս և հունիս ամիսների համար կարևոր և հիշարժան իրադարձությունների, տոնակատարությունների, պետական և մշակութային կարևոր ամսաթվերի ինֆորմացիոն օրացույցը։ Գրքում ընդգրկված են քաղաքական, սոցիալական, տնտեսական, գիտական, մշակութային և սպորտային իրադարձություններ, ինչպես նաև Հայաստանի Հանրապետության և աշխարհի կարևոր դրվագները՝ համեմատական նշումներ և օրագրային ձևով ներկայացված։ Յուրաքանչյուր ամսաթվի համար մատնանշվում է իրադարձության բնույթը, նշանակությունը և համատեքստը, ինչն ընթերցողին թույլ է տալիս արագ կողմնորոշվել և ստանալ համակարգված տեղեկատվություն։ Աշխատությունը օգտակար է ուսուցիչների, ուսանողների, հետազոտողների և հանրության լայն շրջանակների համար՝ պահելով ժամանակակից պատմության հիշողությունը և տրամադրելով հարմար միջոց հիշարժան իրադարձությունների տրակտավորման և վերլուծության համար։

Հոգեբանություն

Հոգեբանությունը և զինվորը գիրքը Նորման Քոուփլենդի աշխատություն է, որը ուսումնասիրում է զինվորի հոգեբանական վիճակը պատերազմի և ծառայության պայմաններում՝ բացահայտելով այն ներքին գործընթացները, որոնք ազդում են մարդու վարքի, որոշումների, դիմադրողականության և բարոյական կայունության վրա ռազմական միջավայրում։ Գրքում քննարկվում են սթրեսի, վախի, կարգապահության, խմբային հոգեբանության, հրամանատարի ազդեցության և մարտական իրավիճակներում մարդու արձագանքների խնդիրները՝ ցույց տալով, թե ինչպես է հոգեբանությունը դառնում բանակի արդյունավետության և զինվորի պատրաստվածության կարևոր բաղադրիչ։ Հեղինակը վերլուծում է նաև զինվորական պատրաստության հոգեբանական կողմերը՝ ընդգծելով, որ ֆիզիկական ուժը միայն բավարար չէ, եթե չկան կայուն հոգեբանական հիմքեր և ճիշտ ձևավորված մտածողություն։ Ստեղծագործությունը միաժամանակ ներկայացնում է թե՛ անհատի ներաշխարհը, թե՛ խմբային վարքագծի օրենքները, որոնք ձևավորվում են ռազմական միջավայրում՝ ճնշման, վտանգի և պատասխանատվության պայմաններում։ Գիրքը արժեքավոր է ռազմական հոգեբանությամբ, բանակաշինությամբ, առաջնորդության տեսությամբ և մարդու վարքագծի ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվողների համար, քանի որ այն միավորում է գիտական վերլուծությունը և գործնական դիտարկումները՝ օգնելով հասկանալ զինվորի ներքին աշխարհը և նրա վարքի շարժիչ ուժերը։

Լեզվաբանություն

Այս ուսումնասիրությունը վերլուծում է հայերեն նոր բառերի ձևավորման և գործածության առանձնահատկությունները՝ հիմնվելով բառարանագրական նյութի վրա, և ընդգծում է լեզվի բառապաշարային համակարգի շարունակական թարմացման գործընթացները։ Նշվում է, որ նոր բառերի առաջացումը պայմանավորված է հասարակական կյանքի արագ փոփոխություններով, գիտատեխնիկական զարգացման, տեղեկատվական տեխնոլոգիաների տարածման և մշակութային նոր իրողությունների ի հայտ գալու անհրաժեշտությամբ։ Վերլուծվում է, որ նոր բառերը կարող են ձևավորվել տարբեր եղանակներով՝ բառակազմական միջոցներով (ածանցում, բարդացում), իմաստային նորացմամբ, ինչպես նաև օտարաբանությունների փոխառությամբ և դրանց հարմարեցմամբ հայերենի հնչյունաբանական ու ձևաբանական համակարգին։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բառարանագրական աղբյուրների դերին, որոնք ապահովում են նոր բառերի գրանցումը, նորմատիվացումը և գործառական նկարագրությունը՝ հնարավորություն տալով հետևել դրանց տարածվածությանը և կայունացման աստիճանին։ Նշվում է նաև, որ որոշ նոր բառեր արագորեն ինտեգրվում են ակտիվ բառապաշարին, մինչդեռ մյուսները մնում են սահմանափակ կիրառության կամ ժամանակավոր բնույթի միավորներ։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ցույց է տալիս, որ հայերենի նոր բառապաշարը կենդանի և դինամիկ համակարգ է, որի զարգացումը արտացոլում է ժամանակակից հասարակության սոցիալ-մշակութային և տեխնոլոգիական փոփոխությունները։

Ինֆորմատիկա

Աշխատությունը նվիրված է բազմամակարդակ ավտոմատացված համակարգերի պարամետրերի գնահատման և դրանց գործունեության որակական վերլուծության տեսական ու մեթոդական խնդիրներին։ Հետազոտության կենտրոնում բարդ ավտոմատացված համակարգի տարբեր հիերարխիկ մակարդակների կառուցվածքը, դրանց միջև տեղեկատվական և կառավարչական կապերը, ինչպես նաև ամբողջ համակարգի արդյունավետության վրա առանձին բաղադրիչների ազդեցությունն է։ Քննվում են համակարգի հիմնական պարամետրերի ընտրության և գնահատման մոտեցումները՝ հաշվի առնելով կառավարման ճշգրտությունը, արձագանքման արագությունը, կայունությունը, հուսալիությունը, տեղեկատվության մշակման արդյունավետությունը և տարբեր մակարդակների փոխհամաձայնեցված աշխատանքը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում հիերարխիկ կառավարման սկզբունքներին, որոնց դեպքում ընդհանուր խնդիրը բաժանվում է փոխկապակցված ենթախնդիրների և իրականացվում համակարգի տարբեր մակարդակներում։ Ուսումնասիրվում են վերին և ստորին կառավարման մակարդակների միջև տեղեկատվության փոխանցման առանձնահատկությունները, հետադարձ կապերի նշանակությունը և որոշումների ձևավորման մեխանիզմները։ Որակական վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս գնահատել համակարգի վարքը տարբեր աշխատանքային պայմաններում՝ առանց այն միայն առանձին թվային ցուցանիշներով սահմանափակելու։ Դիտարկվում են համակարգի կայունության, կառավարելիության, կառուցվածքային ամբողջականության և արտաքին կամ ներքին փոփոխությունների նկատմամբ արձագանքման խնդիրները։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում տարբեր պարամետրերի փոխազդեցության ուսումնասիրությունը, քանի որ մեկ մակարդակում կատարված փոփոխությունը կարող է անդրադառնալ մյուս ենթահամակարգերի և ամբողջ ավտոմատացված համալիրի աշխատանքի վրա։ Հետազոտության շրջանակում կարող են կիրառվել համակարգային վերլուծության, ավտոմատ կառավարման տեսության, մաթեմատիկական մոդելավորման և օպտիմալացման ընդհանուր մոտեցումներ։ Մոդելավորման միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել տարբեր կառուցվածքային տարբերակներ, համեմատել դրանց հատկությունները և գնահատել համակարգի աշխատանքը բնութագրող ցուցանիշների փոփոխությունները։ Անդրադարձ է կատարվում նաև բազմամակարդակ համակարգերի նախագծման և արդիականացման խնդիրներին՝ պարամետրերի հիմնավորված ընտրությունը դիտարկելով որպես հուսալի և արդյունավետ կառավարման կարևոր պայման։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է ավտոմատ կառավարման, համակարգային վերլուծության և մաթեմատիկական մոդելավորման մեթոդները՝ բարդ հիերարխիկ համակարգերի կառուցվածքային ու գործառական առանձնահատկությունները գնահատելու նպատակով։

Այլ առարկաներ

Այս հրատարակությունը ներկայացնում է 2018 թվականի ընթացքում Հայաստանի ազգային գրադարանի կողմից իրականացված աշխատանքների և գործունեության արդյունքների ամփոփ նկարագիրը։ Այն կազմվել է որպես տարեկան հաշվետվություն և հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու հաշվետու ժամանակահատվածում գրադարանի հիմնական ուղղություններով իրականացված աշխատանքների, ձեռքբերումների և կազմակերպչական գործընթացների մասին։ Նման հաշվետվությունը կարևոր է գրադարանի գործունեության ամբողջական պատկերը վերականգնելու համար, քանի որ գրադարանային աշխատանքը ներառում է ոչ միայն ընթերցողների սպասարկում և գրականության տրամադրում, այլև հավաքածուների համալրում, գրքերի և այլ տեղեկատվական նյութերի մշակում, պահպանություն, մատենագիտական աշխատանք, թվայնացում, մշակութային միջոցառումների կազմակերպում և գիտատեղեկատվական ծառայությունների զարգացում։ Հաշվետվությունը կարող է ներկայացնել գրադարանի ֆոնդերի համալրման և պահպանման, գրադարանային սպասարկման, մատենագիտական ու տեղեկատու-մատենագիտական գործունեության, հրատարակչական աշխատանքների և մասնագիտական համագործակցության արդյունքները։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի նաև ազգային գրադարանային ժառանգության պահպանման և հասանելիության ընդլայնման ուղղությունը, որի շրջանակում ժամանակակից տեղեկատվական տեխնոլոգիաների կիրառումը հնարավորություն է տալիս նյութերը թվայնացնել և դրանք հասանելի դարձնել ավելի լայն լսարանի։ Հրատարակությունը արժեքավոր է նաև որպես ինստիտուցիոնալ պատմության աղբյուր, քանի որ փաստագրում է որոշակի տարվա ընթացքում կատարված աշխատանքները և հնարավորություն է տալիս հետագայում համեմատել գործունեության ցուցանիշներն ու զարգացման ուղղությունները։ 2018 թվականի հաշվետվությունը հրատարակվել է 2019 թվականին Հայաստանի ազգային գրադարանի կողմից։ Այն կարող է հետաքրքրել գրադարանագետներին, մատենագետներին, տեղեկատվական ոլորտի մասնագետներին, մշակութային հաստատությունների հետազոտողներին, պատմաբաններին և Հայաստանի գրադարանային համակարգի զարգացմամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։ Հրատարակությունը հատկապես օգտակար է Հայաստանի ազգային գրադարանի տվյալ ժամանակաշրջանի գործունեության, գրադարանային ծառայությունների կազմակերպման, ֆոնդերի պահպանության և մշակութային-տեղեկատվական ծրագրերի ուսումնասիրության համար։

Տնտեսագիտություն

Գիրքը նվիրված է ազգային հաշիվների համակարգի տեսական հիմքերի, կառուցվածքի և գործնական կիրառության ուսումնասիրությանը՝ ներկայացնելով տնտեսության մակրոտնտեսական ցուցանիշների հաշվառման և վերլուծության ժամանակակից մեթոդաբանությունը։ Աշխատության մեջ բացատրվում են ազգային եկամտի, համախառն ներքին արդյունքի, համախառն ազգային եկամտի, սպառման, խնայողությունների, ներդրումների և այլ կարևոր մակրոտնտեսական ցուցանիշների հաշվարկման սկզբունքները։ Մանրամասն ներկայացվում են արտադրության, եկամուտների բաշխման, ծախսերի և կապիտալի կուտակման հաշիվները, ինչպես նաև տնտեսության տարբեր հատվածների միջև տնտեսական հոսքերի արտացոլման մեխանիզմները։ Հեղինակը անդրադառնում է ազգային հաշիվների համակարգի միջազգային չափանիշներին, վիճակագրական տվյալների հավաքագրման և մշակման առանձնահատկություններին, ինչպես նաև մակրոտնտեսական վերլուծության և պետական տնտեսական քաղաքականության ձևավորման գործընթացում դրանց նշանակությանը։ Գիրքը նպաստում է տնտեսության գործունեության ամբողջական գնահատմանը, տնտեսական աճի, կառուցվածքային փոփոխությունների և զարգացման միտումների ուսումնասիրմանը՝ ընթերցողին տրամադրելով ինչպես տեսական գիտելիքներ, այնպես էլ կիրառական գործիքներ մակրոտնտեսական տվյալների մեկնաբանման համար։