Բացահայտեք այլ հետաքրքիր և օգտակար նյութեր
Ահա մի հավաքածու այլ ֆայլերից, որոնք կարող են ձեզ հետաքրքրել և օգնել ձեր ուսումնասիրման կամ ստեղծագործական աշխատանքներում: Ավելին տեսնելու համար կարող եք գնալ նյութերի բաժինՊատմություն
Memoirs of the life of Artemi, of Wagarschapat, near Mount Ararat, in Armenia from the original Armenian written by himself
Պատմական, ինքնակենսագրական և հուշագրական բնույթի այս աշխատությունը ներկայացնում է Վաղարշապատում ծնված հայ հուշագիր Հարություն Արարատյանի՝ Արտեմի Արարատսկու կյանքի պատմությունը, անձնական փորձառությունները և ճանապարհորդությունները XVIII դարի վերջի ու XIX դարի սկզբի պատմական իրադարձությունների համատեքստում։ Գիրքը լույս է տեսել անգլերենով 1822 թվականին Լոնդոնում՝ «Memoirs of the Life of Artemi, of Wagarschapat, near Mount Ararat, in Armenia» վերնագրով։ Հեղինակի ինքնակենսագրական պատմության միջոցով ներկայացվում են ժամանակաշրջանի Հայաստանի և հարակից տարածաշրջանների հասարակական, քաղաքական ու մշակութային կյանքի տարբեր կողմերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Վաղարշապատի և Արարատյան դաշտի պատմական միջավայրին, հայ բնակչության առօրյային, կենցաղային պայմաններին, կրոնական ավանդույթներին և հասարակական հարաբերություններին։ Հուշագրություններում արտացոլվում են հեղինակի ճանապարհորդական տպավորությունները, հանդիպումները տարբեր ազգությունների և սոցիալական խմբերի ներկայացուցիչների հետ, ինչպես նաև տարածաշրջանի բնակավայրերի ու ճանապարհների վերաբերյալ դիտարկումները։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու անհատի կենսագրության և պատմական իրադարձությունների փոխկապակցվածությունը՝ միաժամանակ բացահայտելով տվյալ ժամանակաշրջանի հասարակական պատկերացումները և մշակութային առանձնահատկությունները։ Որպես պատմական սկզբնաղբյուր՝ հուշագրությունը պահանջում է քննադատական մոտեցում, քանի որ անձնական հիշողություններն ու հեղինակային գնահատականները կարող են արտացոլել սուբյեկտիվ ընկալումներ։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել հայոց պատմության, ինքնակենսագրական գրականության, պատմական աշխարհագրության, մշակութաբանության և XVIII–XIX դարերի Կովկասի պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-10-09
Քաղաքագիտություն
Արցախյան հիմնահարց․ արձագանքներ Լևոն Տեր-Պետրոսյանի՝ 2016 թվականի դեկտեմբերի 17-ի ելույթի վերաբերյալ
Ժողովածուն նվիրված է արցախյան հիմնահարցի շուրջ ծավալված քաղաքական, հասարակական և մտավոր քննարկումներին՝ որպես առանցքային թեմա դիտարկելով Հայաստանի Հանրապետության առաջին նախագահ Լևոն Տեր-Պետրոսյանի՝ 2016 թվականի դեկտեմբերի 17-ին Հայ ազգային կոնգրեսի համագումարում ունեցած ելույթը և դրանում ներկայացված մոտեցումները Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության կարգավորման վերաբերյալ։ Աշխատության հիմնական նպատակն է ներկայացնել այդ ելույթի հասարակական և քաղաքական արձագանքների բազմազանությունը, բացահայտել հակամարտության կարգավորման հնարավոր ուղիների շուրջ առկա տարակարծությունները և ընթերցողին հնարավորություն տալ ծանոթանալու հիմնահարցի վերաբերյալ տարբեր հեղինակների դիրքորոշումներին։ Ժողովածուում ընդգրկված են հասարակական գործիչների, քաղաքագետների, գրողների, լրագրողների, արվեստագետների և այլ մտավորականների հոդվածներ, մեկնաբանություններ ու վերլուծություններ, որոնցում քննարկվում են արցախյան հակամարտության պատմական նախադրյալները, քաղաքական զարգացումները, բանակցային գործընթացը, Հայաստանի և Արցախի անվտանգության հիմնախնդիրները, տարածաշրջանային ուժերի շահերը և հակամարտության կարգավորման հնարավոր հեռանկարները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Լևոն Տեր-Պետրոսյանի ելույթում արտահայտված քաղաքական հայեցակարգին, բանակցային գործընթացի վերաբերյալ նրա գնահատականներին, փոխզիջումների անհրաժեշտության հարցին, ստատուս քվոյի պահպանման քաղաքականության հետևանքներին և ստեղծված իրավիճակում Հայաստանի ու Արցախի առջև ծառացած ռազմավարական ընտրություններին։ Ներկայացված արձագանքները հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու, թե ինչպես էին տարբեր հասարակական և քաղաքական շրջանակներ ընկալում հակամարտության կարգավորման վերաբերյալ առաջարկված մոտեցումները, ինչ հիմնավորումներով էին ընդունում կամ քննադատում դրանք և ինչպիսի պատկերացումներ ունեին Հայաստանի ազգային անվտանգության, պետական շահերի ու ապագա զարգացման վերաբերյալ։ Հատորում արտացոլված բանավեճը կարևոր է նաև այն տեսանկյունից, որ արցախյան հիմնահարցը դիտարկվում է ոչ միայն որպես տարածքային և ռազմական հակամարտություն, այլև որպես Հայաստանի արտաքին քաղաքականության, պետական կառավարման, հասարակական համախմբվածության, միջազգային հարաբերությունների և ազգային ռազմավարության վրա անմիջական ազդեցություն ունեցող բազմաշերտ խնդիր։ Նյութերը հնարավորություն են տալիս համադրելու տարբեր քաղաքական մտածողություններ, գնահատելու հակամարտության կարգավորման շուրջ ձևավորված հասարակական տրամադրությունները և հասկանալու, թե ինչպիսի մտավոր ու քաղաքական հակասություններ էին առկա հայկական հանրային դաշտում 2016 թվականի իրադարձությունների համատեքստում։ Ժողովածուի առանձնահատկություններից է տարբեր մասնագիտական և հասարակական շրջանակների ներկայացուցիչների տեսակետների համադրությունը, ինչի շնորհիվ ընթերցողը հնարավորություն է ստանում նույն քաղաքական իրադարձությունը դիտարկելու տարբեր տեսանկյուններից՝ բացահայտելով դրա շուրջ ձևավորված փաստարկները, մտահոգությունները, հակասություններն ու ակնկալիքները։ Այն կարևոր սկզբնաղբյուրային և վերլուծական նշանակություն ունի Հայաստանի նորագույն պատմությամբ, արցախյան հակամարտությամբ, հայ-ադրբեջանական հարաբերություններով, տարածաշրջանային աշխարհաքաղաքականությամբ և հայկական քաղաքական մտքի զարգացմամբ հետաքրքրվողների համար։ Աշխատությունը նպաստում է 2016 թվականի քաղաքական իրադարձությունների համատեքստի ընկալմանը, հասարակական-քաղաքական բանավեճերի ուսումնասիրությանը և հակամարտության կարգավորման վերաբերյալ տարբեր մոտեցումների քննադատական գնահատմանը։ Այն արժեքավոր ընթերցանության նյութ է պատմաբանների, քաղաքագետների, միջազգայնագետների, լրագրողների, հետազոտողների, ուսանողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր ցանկանում են խորությամբ ուսումնասիրել արցախյան հիմնահարցի շուրջ ձևավորված քաղաքական քննարկումները, դրանց գաղափարական հիմքերը և Հայաստանի նորագույն պատմության կարևորագույն խնդիրներից մեկի վերաբերյալ հասարակական մտքի բազմազանությունը։
Թարմացվել է՝ 2026-11-19
Այլ առարկաներ
Ակսել Բակունց։ Կենսագրություն և մատենագիտություն
Կենսագրական և մատենագիտական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է հայ արձակագիր Ակսել Բակունցի կյանքի, գրական գործունեության և ստեղծագործական ժառանգության համակարգված ներկայացմանը։ Քննության են առնվում գրողի կենսագրության հիմնական փուլերը, կրթական և մասնագիտական գործունեությունը, գրական ասպարեզ մուտք գործելու հանգամանքները և ստեղծագործական ուղու ձևավորումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նրա արձակ ստեղծագործություններին, գրական հետաքրքրություններին, թեմատիկ ուղղություններին և հայ գրականության մեջ ունեցած տեղին։ Ներկայացվում են նաև հեղինակի ստեղծագործությունների հրատարակությունները, նրա կյանքին ու գրական ժառանգությանը վերաբերող ուսումնասիրությունները, հոդվածները և այլ մատենագիտական նյութեր։ Մատենագիտական բաժինը հնարավորություն է տալիս համակարգված տեղեկություններ ստանալու ինչպես գրողի երկերի, այնպես էլ նրա գործունեության վերաբերյալ ստեղծված գրականության մասին։ Կենսագրական և մատենագիտական նյութերի համադրումը նպաստում է հեղինակի ստեղծագործական ուղու և գրական ժառանգության առավել ամբողջական ուսումնասիրմանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել գրականագետների, մատենագետների, գրադարանավարների, ուսանողների և հայ գրականության պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-10-06
Մաթեմատիկա
Մաթ. Անալիզ/2-րդ կուրս/Լոկալիզացիայի սկզբունքը
Լոկալիզացիայի սկզբունքը մաթեմատիկական անալիզում կարևոր գաղափար է, որը վերաբերում է ֆունկցիայի կամ հավասարման վարքագծի ուսումնասիրությանը փոքր, «տեղային» միջակայքում՝ առանց ամբողջ տիրույթի մանրամասն դիտարկման։ Այս սկզբունքի էությունը այն է, որ բարդ խնդիրները հաճախ կարելի է ուսումնասիրել փոքր հատվածներում, որտեղ ֆունկցիայի վարքագիծը ավելի պարզ է և վերահսկելի։ Լոկալիզացիայի սկզբունքը լայն կիրառություն ունի սահմանների, անընդհատության, դիֆերենցելիության և ինտեգրելիության ուսումնասիրության մեջ։ Օրինակ՝ եթե ֆունկցիան անընդհատ է որոշ կետում կամ դրա փոքր շրջակայքում, ապա այդ հատկությունը կարելի է ուսումնասիրել հենց այդ տեղային հատվածում՝ առանց ամբողջ ֆունկցիան դիտարկելու։ Այս մոտեցումը հատկապես կարևոր է դիֆերենցիալ և ինտեգրալ հաշվարկներում, որտեղ հաճախ անհրաժեշտ է ուսումնասիրել ֆունկցիայի վարքագիծը փոքր փոփոխությունների դեպքում։ Լոկալիզացիայի սկզբունքը նաև օգտագործվում է շարքերի և ֆունկցիոնալ շարքերի կոնվերգենցիայի ուսումնասիրության մեջ, որտեղ որոշ հատկություններ կարելի է ստուգել տեղային հատվածներում և ապա ընդհանրացնել ամբողջ տիրույթի համար։ Այս սկզբունքը թույլ է տալիս պարզեցնել բարդ խնդիրները՝ դրանք բաժանելով փոքր, կառավարելի մասերի։ Այն նաև կարևոր դեր ունի մաթեմատիկական մոդելավորման մեջ, որտեղ իրական երևույթները հաճախ ուսումնասիրվում են տեղային մոտեցմամբ՝ փոքր ժամանակային կամ տարածական միջակայքերում։ Այսպիսով, լոկալիզացիայի սկզբունքը մաթեմատիկական անալիզի հիմնարար գաղափարներից մեկն է, որը հնարավորություն է տալիս բարդ խնդիրները ուսումնասիրել պարզեցված տեղային պայմաններում և այդ արդյունքները կիրառել ավելի ընդհանուր դեպքերում։
Թարմացվել է՝ 2026-10-23
Իրավաբանություն
Սահմանադրական դատարանի սահմանադրաիրավական կարգավիճակը ՀՀ-ում
Հայաստանի Հանրապետությունում Սահմանադրական դատարանի սահմանադրաիրավական կարգավիճակը պայմանավորված է երկրի սահմանադրական համակարգում նրա հատուկ տեղով՝ որպես սահմանադրական արդարադատություն իրականացնող բարձրագույն մարմին։ Սահմանադրական դատարանը կոչված է ապահովելու Սահմանադրության գերակայությունը և վերահսկելու օրենքների, ենթաօրենսդրական ակտերի, պետական մարմինների որոշումների և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի համապատասխանությունը Սահմանադրությանը։ Այն հանդես է գալիս որպես անկախ դատական իշխանության առանձնահատուկ օղակ, որը չի մտնում ընդհանուր դատական համակարգի մեջ և գործում է բացառապես Սահմանադրությամբ սահմանված լիազորությունների շրջանակում։ Սահմանադրական դատարանի անկախությունը ամրագրված է Սահմանադրությամբ, և այն իր գործունեության ընթացքում ենթարկվում է միայն Սահմանադրությանը՝ բացառելով որևէ այլ պետական մարմնի միջամտությունը։ Դատարանի կազմավորման, դատավորների նշանակման և գործունեության կարգը սահմանվում է Սահմանադրությամբ և «Սահմանադրական դատարանի մասին» սահմանադրական օրենքով, որտեղ նախատեսված են նաև դատավորների լիազորությունների ժամկետները, անկախության երաշխիքները և պատասխանատվության սահմանները։ Սահմանադրական դատարանն իրականացնում է ինչպես վերացական, այնպես էլ կոնկրետ սահմանադրական վերահսկողություն՝ քննելով օրենքների և այլ իրավական ակտերի սահմանադրականությունը, ինչպես նաև լուծելով սահմանադրական վեճեր պետական իշխանության մարմինների միջև։ Դրա որոշումները վերջնական են, պարտադիր կատարման ենթակա և ուժի մեջ են մտնում հրապարակման պահից՝ ապահովելով իրավական համակարգի կայունությունը և Սահմանադրության անմիջական գործողությունը։ Այս կարգավիճակը թույլ է տալիս Սահմանադրական դատարանին հանդես գալ որպես սահմանադրական կարգի պահապան, մարդու իրավունքների պաշտպանության կարևոր երաշխավոր և իրավական պետության հիմնարար ինստիտուտներից մեկը Հայաստանի Հանրապետությունում։
Թարմացվել է՝ 2026-09-20
Այլ առարկաներ
Отчет о действиях Эриванскаго общества взаимнаго кредита за время с 1 января 1905 года по 1 января 1906 год
Աշխատությունը ներկայացնում է Էրիվանի փոխադարձ վարկային ընկերության գործունեության տարեկան հաշվետվությունը՝ ընդգրկելով 1905 թվականի հունվարի 1-ից մինչև 1906 թվականի հունվարի 1-ը ընկած ժամանակահատվածը։ Այն մանրամասնորեն արտացոլում է հաստատության ֆինանսական վիճակը, վարկային գործառնությունների ծավալը, անդամների ներգրավվածությունը, եկամուտների և ծախսերի կառուցվածքը, ինչպես նաև ընդհանուր տնտեսական գործունեության արդյունքները տվյալ ժամանակաշրջանում։ Նյութում ներկայացվում են նաև հաշվառման և կառավարման սկզբունքները, վարկերի տրամադրման քաղաքականությունը և ռիսկերի գնահատման մոտեցումները՝ բնորոշ տվյալ դարաշրջանի ֆինանսական ինստիտուտներին։ Հրատարակությունը արժեքավոր աղբյուր է Երևանի տնտեսական կյանքի, բանկային համակարգի ձևավորման պատմության և փոխադարձ վարկային կազմակերպությունների գործունեության ուսումնասիրության համար՝ հետաքրքրություն ներկայացնելով պատմաբանների, տնտեսագետների, ֆինանսական ոլորտի հետազոտողների և արխիվային նյութերով զբաղվող մասնագետների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-09-09