Մանկական զբոսարան․ զվարճալի և ուսուցողական ընթերցանություն երեխաների համար

Տեխնոլոգիա

Այս աշխատանքը նվիրված է ֆիզիկաքիմիական հիմքերի ուսումնասիրությանը և տեխնոլոգիայի մշակմանը՝ Սիսիանի տարածաշրջանի բնական u-տրիդիմիտից վոլաստոնիտի ստացման նպատակով։ Հետազոտության մեջ վերլուծվում են հումքային նյութի միներալոգիական կազմը, կառուցվածքային առանձնահատկությունները և ջերմադինամիկ վարքագիծը՝ որպես սկզբնական փուլ՝ հասկանալու սիլիկատային համակարգերում տեղի ունեցող փոխակերպումների մեխանիզմները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բարձր ջերմաստիճանային ռեակցիաներին, փուլային անցումներին և կալցիումի աղբյուրների ներգրավմամբ տեղի ունեցող սինթեզային գործընթացներին, որոնք պայմանավորում են վոլաստոնիտի բյուրեղային կառուցվածքի ձևավորումը։ Տեխնոլոգիական մասում ներկայացվում են ստացման օպտիմալ պայմանները՝ ջերմաստիճանային ռեժիմներ, ռեակցիայի տևողություն, մասնիկների չափային բաշխում և հումքի նախնական պատրաստման եղանակներ, որոնք միասին ապահովում են վերջնական արտադրանքի որակն ու մաքրությունը։ Աշխատությունը նաև քննարկում է ստացված վոլաստոնիտի ֆիզիկաքիմիական հատկությունները՝ մեխանիկական ամրություն, ջերմակայունություն և կիրառական հնարավորություններ շինարարական նյութերում, կերամիկայում և կոմպոզիտային համակարգերում։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս բնական սիլիկատային հումքերի արդյունավետ վերամշակման գիտատեխնոլոգիական ներուժը՝ բարձրարժեք արդյունաբերական նյութերի ստացման նպատակով՝ մասնավորապես Sisian region-ի երկրաբանական ռեսուրսների հիման վրա։

Մշակույթ

Այս թեման ներկայացնում է ժամանակակից արվեստի աշխարհի ամենահայտնի և ազդեցիկ մշակութային կենտրոններից մեկը՝ Սալամոն Գուգենհայմի թանգարանը, որը գտնվում է ԱՄՆ-ի Նյու Յորք քաղաքում։ Թանգարանը հիմնադրվել է ամերիկացի գործարար և արվեստի հավաքորդ Solomon R. Guggenheim-ի նախաձեռնությամբ և հանդիսանում է համաշխարհային արվեստի կարևորագույն հաստատություններից մեկը։ Այն հայտնի է ոչ միայն իր հարուստ հավաքածուներով, այլև յուրահատուկ ճարտարապետական կառուցվածքով, որը նախագծել է աշխարհահռչակ ճարտարապետ Frank Lloyd Wright-ը։ Թանգարանի շենքը համարվում է ժամանակակից ճարտարապետության գլուխգործոց, քանի որ իր շրջանաձև և պարուրաձև կառուցվածքով կտրուկ տարբերվում է ավանդական թանգարանային կառույցներից։ Ներսում այցելուները ցուցասրահները դիտում են վերևից ներքև ձգվող թեք անցուղիներով, ինչը ստեղծում է արվեստի ընկալման յուրահատուկ միջավայր։ Գուգենհայմի թանգարանը պահպանում և ցուցադրում է ժամանակակից և ավանգարդ արվեստի բազմաթիվ արժեքավոր գործեր՝ ներառյալ նկարներ, քանդակներ, գրաֆիկական աշխատանքներ և ինստալացիաներ։ Թանգարանի հավաքածուներում ընդգրկված են համաշխարհային արվեստի նշանավոր ներկայացուցիչների ստեղծագործություններ, ինչպիսիք են Pablo Picasso, Vincent van Gogh, Wassily Kandinsky և շատ ուրիշներ։ Թանգարանը կարևոր դեր ունի արվեստի զարգացման, կրթական ծրագրերի կազմակերպման և մշակութային համագործակցության ոլորտներում։ Այն հաճախ անցկացնում է միջազգային ցուցահանդեսներ, գիտաժողովներ և կրթական միջոցառումներ, որոնք նպաստում են ժամանակակից արվեստի տարածմանն ու հանրահռչակմանը։ Սալամոն Գուգենհայմի թանգարանը դարձել է համաշխարհային մշակութային խորհրդանիշ, որը միավորում է արվեստը, ճարտարապետությունն ու նորարարական գաղափարները՝ հանդիսանալով միլիոնավոր այցելուների հետաքրքրության կենտրոն։

Մշակույթ

Այս աշխատանքը նվիրված է Հայկական ՍՍՀ քաղաքային գրադարանների գործունեության ուսումնասիրությանն ու վերլուծությանը՝ 1973 թվականի դրությամբ։ Այն ներկայացնում է խորհրդային ժամանակաշրջանի Հայաստանի քաղաքային գրադարանային համակարգի կազմակերպման, զարգացման և հասարակության մշակութային ու կրթական կյանքում ունեցած դերի վերաբերյալ ընդհանրացված պատկեր։ Հետազոտության առանցքում գրադարանների աշխատանքի հիմնական ուղղություններն են՝ ընթերցողների սպասարկումը, գրքային ֆոնդերի համալրումն ու կազմակերպումը, գրականության տարածումն ու հանրայնացումը, մատենագիտական աշխատանքը, մշակութային և կրթական միջոցառումների անցկացումը, ինչպես նաև բնակչության տարբեր խմբերի ընթերցանության պահանջների բավարարումը։ Աշխատանքում քաղաքային գրադարանը դիտարկվում է որպես ոչ միայն գրականություն տրամադրող հաստատություն, այլև մշակութալուսավորական կարևոր կենտրոն, որի միջոցով բնակչությանը հասանելի են դառնում գիտական, մասնագիտական, հասարակական-քաղաքական և գեղարվեստական գրականության տարբեր տեսակներ։ Ուսումնասիրության մեջ ուշադրություն է դարձվում գրադարանների ֆոնդերի բովանդակությանը, դրանց համալրման աղբյուրներին, գրքերի պահպանմանն ու դասակարգմանը, ինչպես նաև ընթերցողների պահանջներին համապատասխան գրականության ընտրության խնդիրներին։ Կարևորվում է նաև ընթերցողների հետ անհատական և խմբային աշխատանքի կազմակերպումը, քանի որ գրադարանի արդյունավետությունը մեծապես պայմանավորված է ոչ միայն գրքային ֆոնդի ծավալով, այլև այն հանգամանքով, թե որքան արդյունավետ են գրադարանային աշխատողները կարողանում ընթերցողներին ուղղորդել դեպի անհրաժեշտ և օգտակար գրականություն։ Առանձին տեղ է հատկացվում գրքի և ընթերցանության հանրայնացման ձևերին։ Գրադարանային աշխատանքի կարևոր բաղադրիչներից են գրքի ցուցադրությունները, թեմատիկ անկյունները, գրական երեկոները, ընթերցողների հետ հանդիպումները, քննարկումները, բարձրաձայն ընթերցումները, գրքերի տեսությունները և այլ միջոցառումները, որոնց նպատակն է բարձրացնել գրքի նկատմամբ հետաքրքրությունը և ընդլայնել ընթերցողների շրջանակը։ Ուսումնասիրությունը թույլ է տալիս պատկերացնել, թե ինչպես էին քաղաքային գրադարանները փորձում համադրել ավանդական գրադարանային սպասարկումը մշակութային և հասարակական գործունեության տարբեր ձևերի հետ։ Աշխատանքում կարևոր նշանակություն ունի նաև գրադարանների մեթոդական գործունեության հարցը։ Քաղաքային գրադարանները հանդես էին գալիս ոչ միայն որպես առանձին ընթերցողների սպասարկող հաստատություններ, այլև որպես գրադարանային աշխատանքի կազմակերպման ու կատարելագործման կենտրոններ՝ փորձի փոխանակման, մասնագիտական խորհրդատվության և աշխատանքի նոր ձևերի տարածման միջոցով։ Այս տեսանկյունից վերլուծվում է գրադարանների փոխհամագործակցության, աշխատանքի համակարգման և առաջավոր փորձի ընդհանրացման նշանակությունը։ Ուշադրություն է դարձվում նաև բնակչության տարբեր սոցիալական, մասնագիտական և տարիքային խմբերի գրադարանային սպասարկմանը։ Քաղաքային գրադարանների առջև խնդիր էր դրված բավարարել ինչպես ընդհանուր ընթերցողական հետաքրքրությունները, այնպես էլ աշխատողների, երիտասարդության, ուսանողների, մասնագետների և ինքնակրթությամբ զբաղվող անձանց տեղեկատվական ու կրթական պահանջները։ Այդ նպատակով կարևոր էր գրականության նպատակային ընտրությունը և ընթերցողների հետ տարբերակված աշխատանքի իրականացումը։ 1973 թվականի համատեքստում գրադարանների գործունեությունը դիտարկվում է նաև խորհրդային մշակութային քաղաքականության շրջանակում, երբ գրադարաններին վերագրվում էր բնակչության կրթական և մշակութային մակարդակի բարձրացման, ընթերցանության տարածման և հասարակական գիտելիքների ընդլայնման կարևոր դեր։ Միաժամանակ աշխատանքը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու գրադարանային համակարգի առջև կանգնած գործնական խնդիրները՝ կապված գրքային ֆոնդերի համալրման, նյութատեխնիկական պայմանների, ընթերցողների սպասարկման որակի, աշխատակիցների մասնագիտական պատրաստվածության և գրադարանային աշխատանքի արդյունավետության հետ։ Հետազոտությունը արժեքավոր է նաև պատմամշակութային տեսանկյունից, քանի որ քաղաքային գրադարանների գործունեության ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի լավ հասկանալու տվյալ ժամանակաշրջանի Հայաստանի քաղաքային մշակութային միջավայրը, ընթերցանության տարածված ձևերը և բնակչության կրթամշակութային պահանջները։ Գրադարանների աշխատանքի ցուցանիշների, կազմակերպական մեթոդների և սպասարկման ձևերի վերլուծությունը կարող է պատկերացում տալ այն մասին, թե ինչպիսի տեղ էր զբաղեցնում գիրքն ու գրադարանը հասարակական կյանքում և ինչ դեր էին դրանք կատարում գիտելիքի տարածման ու ինքնակրթության գործընթացում։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ներկայացնում է 1973 թվականի դրությամբ Հայկական ՍՍՀ քաղաքային գրադարանների գործունեության բազմակողմանի պատկերը՝ անդրադառնալով դրանց կազմակերպմանը, գրքային ֆոնդերին, ընթերցողների սպասարկմանը, մշակութալուսավորական աշխատանքին և մեթոդական գործունեությանը։ Այն կարող է հետաքրքրել գրադարանագետներին, մատենագետներին, մշակույթի պատմությամբ զբաղվող մասնագետներին, պատմաբաններին, ինչպես նաև խորհրդային Հայաստանի կրթական, մշակութային և գրադարանային համակարգերի զարգացման պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Տնտեսագիտություն

Տնտեսագիտական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության տարածաշրջանների սոցիալ-տնտեսական զարգացման մակարդակների տարբերությունների և դրանց համահարթեցման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում տարածքային անհամաչափությունների ձևավորման տնտեսական, ժողովրդագրական, ենթակառուցվածքային և ինստիտուցիոնալ գործոնները, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը մարզերի զարգացման հնարավորությունների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տնտեսական ակտիվության, զբաղվածության, ներդրումների, եկամուտների, արտադրական ներուժի և սոցիալական ենթակառուցվածքների տարածքային բաշխման առանձնահատկություններին։ Վերլուծվում են տարածաշրջանների զարգացման մակարդակների գնահատման մոտեցումները, տարածքային տարբերությունների չափման ցուցանիշները և պետական տարածաշրջանային քաղաքականության կիրառվող մեխանիզմները։ Քննարկվում են նաև ներդրումային միջավայրի բարելավման, ենթակառուցվածքների զարգացման, տեղական տնտեսական ներուժի արդյունավետ օգտագործման և տարածքային կառավարման կատարելագործման հնարավորությունները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու տարածքային անհամաչափությունների նվազեցման և երկրի տարբեր հատվածների հավասարակշռված ու կայուն զարգացման ապահովման հիմնական ուղղությունները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել տարածաշրջանային տնտեսագիտության, տարածքային կառավարման, տնտեսական քաղաքականության և սոցիալ-տնտեսական զարգացման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Գրականություն

Սպենսեր Ջոնսոնի կողմից ներկայացնում է պարզ, բայց խորքային առակ, որը պատկերավոր կերպով բացատրում է մարդու վերաբերմունքը փոփոխությունների նկատմամբ և դրանց հաղթահարման մեխանիզմները։ Պատմությունը զարգանում է խորհրդանշական լաբիրինթոսում, որտեղ երկու մկներ և երկու փոքրիկ մարդիկ ամեն օր որոնում են իրենց «պանիրը», որը ներկայացնում է կյանքի կարևոր արժեքները՝ աշխատանք, հաջողություն, հարաբերություններ, անվտանգություն կամ երջանկություն։ Երբ պանիրը հանկարծ անհետանում է, հերոսները հայտնվում են անորոշության մեջ, և նրանց վարքագիծը դառնում է տարբեր արձագանքների օրինակ՝ մկները արագ ընդունում են իրականությունը և սկսում նոր պանիր փնտրել՝ հենվելով իրենց պարզ բնազդների վրա, մինչդեռ փոքրիկ մարդիկ երկար ժամանակ հակազդում են փոփոխությանը, վախենում են կորուստից և հույս ունեն, որ ամեն ինչ կվերադառնա նախկին վիճակին։ Ի վերջո նրանցից մեկը հասկանում է, որ փոփոխությունը կյանքի անխուսափելի մասն է, և հաջողությունը կախված է ոչ թե անցյալին կառչելուց, այլ նոր պայմաններին հարմարվելուց և շարժվելուց դեպի նոր հնարավորություններ։ Գիրքը իր պարզ լեզվով և խորհրդանշական պատկերներով ցույց է տալիս, թե ինչպես են սովորությունները, վախերը և մտածելակերպը ազդում մարդու կյանքի որակի վրա, և ընթերցողին հորդորում է լինել ճկուն, նախաձեռնող և բաց նոր փորձառությունների նկատմամբ։

Ֆինանսներ

Տնտեսագիտական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ներքին պետական պարտքի և ֆինանսական համակարգի զարգացման փոխկապակցվածության ուսումնասիրությանը Հայաստանի Հանրապետության պայմաններում։ Քննության են առնվում պետական ներքին փոխառությունների ձևավորման ու կառավարման հիմնական մեխանիզմները, պարտքային գործիքների կիրառման առանձնահատկությունները և դրանց դերը պետական ֆինանսների համակարգում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ներքին պարտքի ազդեցությանը ֆինանսական շուկայի, բանկային համակարգի, պետական արժեթղթերի շրջանառության, տոկոսադրույքների և ներդրումային գործընթացների վրա։ Վերլուծվում են պետական փոխառությունների ծավալի և կառուցվածքի փոփոխությունների հնարավոր հետևանքները ֆինանսական ռեսուրսների բաշխման, մասնավոր հատվածի ֆինանսավորման և ֆինանսական կայունության տեսանկյունից։ Քննարկվում են նաև պարտքի կառավարման արդյունավետության, պարտքային բեռի վերահսկման, ֆինանսական ռիսկերի նվազեցման և պետական արժեթղթերի շուկայի զարգացման խնդիրները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս համակարգված գնահատելու ներքին պետական պարտքի նշանակությունը երկրի ֆինանսական համակարգի գործունեության և զարգացման գործընթացներում։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել պետական ֆինանսների, պարտքի կառավարման, ֆինանսական շուկաների և Հայաստանի տնտեսության զարգացման խնդիրներով զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։