Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionEconomics
Проблемы управления интеллектуальным капиталом в РА
Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում ինտելեկտուալ կապիտալի կառավարման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով գիտելիքի, մարդկային ներուժի, կազմակերպական կարողությունների և նորարարական ռեսուրսների դերը ժամանակակից տնտեսության զարգացման գործում։ Ներկայացվում են ինտելեկտուալ կապիտալի կառուցվածքային բաղադրիչները, դրանց գնահատման մեթոդները և արդյունավետ կառավարման կազմակերպական մոտեցումները։ Վերլուծվում են մարդկային կապիտալի զարգացման, գիտելիքի կառավարման, նորարարությունների խթանման և մրցունակության բարձրացման խնդիրները Հայաստանի տնտեսական միջավայրում։ Քննարկվում են պետական և կազմակերպական մակարդակներում ինտելեկտուալ ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման հնարավորությունները, ինչպես նաև միջազգային փորձի կիրառման հեռանկարները։ Աշխատությունը նախատեսված է տնտեսագետների, կառավարման մասնագետների, հետազոտողների, բիզնես ոլորտի ներկայացուցիչների, դասախոսների և տնտեսագիտական ուղղություններով սովորող ուսանողների համար։
Updated: 2026-09-21
Political Science
Ժամանակակից Եվրասիա, հատոր 9, թիվ 2
«Ժամանակակից Եվրասիա»-ն գիտական պարբերական հրատարակություն է, որի բովանդակությունն առնչվում է Եվրասիական տարածաշրջանի ժամանակակից և պատմական զարգացումների, քաղաքական գործընթացների, միջազգային հարաբերությունների, հասարակական փոխակերպումների, մշակութային առանձնահատկությունների և տարածաշրջանային համագործակցության բազմակողմանի ուսումնասիրությանը։ Հանդեսի հիմնական գիտական ուղղվածությունը ներառում է Եվրասիայի տարբեր երկրների ու ժողովուրդների պատմության, քաղաքական համակարգերի, պետականության զարգացման, աշխարհաքաղաքական դիրքավորման, ազգային ինքնության, միջպետական հարաբերությունների և հասարակական կյանքի հետազոտությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում տարածաշրջանի պատմական ժառանգության և ժամանակակից իրողությունների փոխկապակցվածությանը, պատմական իրադարձությունների ազդեցությանը քաղաքական ու հասարակական գործընթացների վրա, ինչպես նաև տարբեր քաղաքակրթությունների, մշակույթների և կրոնական ավանդույթների փոխազդեցությանը։ Հրատարակության գիտական նշանակությունը պայմանավորված է Եվրասիան որպես պատմական, աշխարհագրական, քաղաքական և մշակութային միասնական տարածք դիտարկելու հնարավորությամբ՝ միաժամանակ ընդգծելով դրա առանձին տարածաշրջանների առանձնահատկություններն ու ներքին բազմազանությունը։ Պարբերականը կարևոր հարթակ է տարածաշրջանային ուսումնասիրություններով, արևելագիտությամբ, պատմագիտությամբ, քաղաքագիտությամբ, միջազգային հարաբերություններով և հասարակական գիտություններով զբաղվող հետազոտողների գիտական աշխատանքների ներկայացման համար։ Այն նպաստում է գիտական քննարկումների զարգացմանը, տարբեր հետազոտական մոտեցումների համադրմանը և Եվրասիայի վերաբերյալ մասնագիտական գիտելիքի տարածմանը։ Հրատարակությունն արժեքավոր է ինչպես մասնագետների, այնպես էլ ուսանողների, հետազոտողների և տարածաշրջանային գործընթացներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ հնարավորություն ընձեռելով ավելի խորությամբ ընկալելու Եվրասիայի պատմական զարգացման օրինաչափությունները, ժամանակակից քաղաքական ու հասարակական մարտահրավերները և տարածաշրջանի երկրների ու ժողովուրդների միջև ձևավորված բազմաշերտ կապերը։
Updated: 2026-11-19
Other Subjects
Խորհրդահայ ակումբային շենքերի և մշակույթի պալատների ճարտարապետական ժառանգությունը
Աշխատությունը նվիրված է խորհրդային ժամանակաշրջանի Հայաստանում ձևավորված հասարակական նշանակության մշակութային կառույցների ճարտարապետական առանձնահատկությունների, պատմական զարգացման և ժառանգական արժեքի համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում քննության են առնվում քաղաքներում և գյուղական բնակավայրերում կառուցված ակումբային շենքերը, մշակութային կենտրոնները և պալատները՝ որպես խորհրդային հասարակական կյանքի կազմակերպման կարևոր տարածքներ։ Վերլուծվում են դրանց հատակագծային լուծումները, ծավալատարածական կառուցվածքը, ճակատների ձևավորումը, շինարարական նյութերի և կոնստրուկտիվ համակարգերի կիրառումը, ինչպես նաև տարբեր ժամանակաշրջաններին բնորոշ գեղարվեստական ու ոճական մոտեցումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, թե ինչպես են խորհրդային ճարտարապետական սկզբունքները Հայաստանում համադրվել տեղական շինարարական ավանդույթների, ազգային ճարտարապետության տարրերի, բնական միջավայրի և քաղաքաշինական առանձնահատկությունների հետ։ Դիտարկվում է նաև այդ կառույցների հասարակական գործառույթը՝ որպես թատերական ներկայացումների, համերգների, կինոդիտումների, ժողովների, կրթական խմբակների, ցուցահանդեսների և համայնքային այլ միջոցառումների անցկացման վայրեր։ Ճարտարապետական զարգացման տարբեր փուլերի համեմատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու ոճական փոփոխությունները՝ վաղ խորհրդային շրջանի կառուցողական և համեմատաբար զուսպ լուծումներից մինչև հետագա տասնամյակների մոնումենտալ, արդիական և փորձարարական մոտեցումները։ Կարևորվում է շենքերի ներկայիս ֆիզիկական վիճակի, սկզբնական գործառույթի փոփոխության, վերակառուցումների և պահպանության խնդիրների ուսումնասիրությունը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև այն կառույցներին, որոնք ժամանակի ընթացքում կորցրել են իրենց նախկին նշանակությունը, ենթարկվել են էական փոփոխությունների կամ հայտնվել քայքայման ու վերացման վտանգի առջև։ Դրանց փաստագրումը, արժեքավորումը և պահպանության հնարավոր մեխանիզմների մշակումը դիտարկվում են որպես Հայաստանի նորագույն ճարտարապետական ժառանգության պահպանման կարևոր ուղղություններ։ Ուսումնասիրությունը նպաստում է խորհրդային ժամանակաշրջանի հայկական ճարտարապետության պատմության առավել ամբողջական ընկալմանը և հնարավորություն է տալիս գնահատելու այդ կառույցները ոչ միայն որպես որոշակի ժամանակաշրջանի գաղափարական ու հասարակական միջավայրի արտահայտություն, այլև որպես Հայաստանի քաղաքների և բնակավայրերի ճարտարապետական դիմագիծը ձևավորող մշակութային ժառանգության կարևոր բաղադրիչներ։
Updated: 2026-09-28
Technology
Հարթ վարի միաիրան առի աջ և ձախ շրջման գութանի մշակում և պարամետրերի հիմնավորում
Այս գիրքը նվիրված է հարթ վարի միակողմանի աջ և ձախ շրջման գութանի մշակմանը և դրա կառուցվածքային ու աշխատանքային պարամետրերի հիմնավորմանը՝ ներկայացնելով գյուղատնտեսական մեքենաների կատարելագործման կարևոր ուղղություններից մեկը։ Աշխատանքում ուսումնասիրվում են գութանի կառուցվածքային առանձնահատկությունները, հողի մշակման գործընթացի արդյունավետության վրա ազդող գործոնները, աշխատանքային օրգանների հաշվարկման և օպտիմալ պարամետրերի ընտրության սկզբունքները։ Գրքում ներկայացվում են տեխնիկական լուծումներ, փորձարարական ուսումնասիրություններ և տեսական հիմնավորումներ, որոնք ուղղված են հողի մշակման որակի բարձրացմանը, էներգածախսի նվազեցմանը և գյուղատնտեսական աշխատանքների արդյունավետության բարելավմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել գյուղատնտեսական մեքենաշինության մասնագետների, ագրոնոմների, ինժեներների, հետազոտողների, դասախոսների, ուսանողների և հողամշակման տեխնիկայով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։
Updated: 2026-09-07
Mathematics
Анализ и оптимальное проектирование тонкостенных конструкций из изотропных и композиционных материалов
Աշխատությունը նվիրված է իզոտրոպ և կոմպոզիտային նյութերից պատրաստված բարակապատ կառուցվածքների մեխանիկական վարքի վերլուծությանը և դրանց կառուցվածքային պարամետրերի օպտիմալ նախագծման տեսական ու հաշվարկային հիմնախնդիրներին։ Հետազոտության կենտրոնում թիթեղների, թաղանթների և բարակ պատերով այլ տարրերի լարվածադեֆորմացիոն վիճակի, ամրության, կոշտության և կայունության գնահատումն է տարբեր բեռնավորման պայմաններում։ Քննվում են իզոտրոպ նյութերի և ուղղված կառուցվածք ունեցող կոմպոզիտների մեխանիկական հատկությունների տարբերությունները՝ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ բազմաշերտ կոմպոզիտային համակարգերում կառուցվածքի վարքը կարող է էապես կախված լինել առանձին շերտերի հատկություններից, փոխադարձ դասավորությունից և նյութի անիզոտրոպությունից։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում բարակապատ տարրերի հաշվարկային մոդելների ձևավորմանը, սահմանային պայմանների ընտրությանը և արտաքին ազդեցությունների ներքո առաջացող տեղափոխությունների, դեֆորմացիաների ու ներքին ուժային գործոնների գնահատմանը։ Կարևորվում է կայունության խնդիրը, քանի որ փոքր հաստությամբ կառուցվածքային տարրերի կրողունակությունը կարող է սահմանափակվել ոչ միայն նյութի ամրությամբ, այլև ձևի կայունության կորստով։ Օպտիմալ նախագծումը դիտարկվում է որպես մի շարք փոխկապակցված չափանիշների համաձայն կառուցվածքի նպատակահարմար պարամետրերի ընտրության խնդիր, որտեղ կարող են հաշվի առնվել զանգվածը, նյութատարությունը, կոշտությունը, ամրությունը, կայունությունը և տեխնոլոգիական սահմանափակումները։ Հետազոտության շրջանակում կարող են կիրառվել անալիտիկ, թվային և օպտիմալացման մեթոդներ՝ տարբեր կառուցվածքային տարբերակների համեմատման և առավել արդյունավետ լուծումների բացահայտման համար։ Հատուկ նշանակություն ունի վերջավոր տարրերի մեթոդի և համակարգչային մոդելավորման կիրառումը, որոնք հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրել բարդ երկրաչափությամբ ու նյութական կառուցվածքով համակարգերի վարքը և գնահատել պարամետրերի փոփոխությունների ազդեցությունը վերջնական արդյունքների վրա։ Կոմպոզիտային կառուցվածքների դեպքում օպտիմալացման խնդիրն ընդլայնվում է՝ ներառելով ոչ միայն երկրաչափական չափերի, այլև նյութական կառուցվածքի համապատասխան բնութագրերի ընտրությունը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է կառուցվածքային մեխանիկայի, կոմպոզիտային նյութերի մեխանիկայի, հաշվողական մոդելավորման և օպտիմալ նախագծման մոտեցումները՝ թեթև, ամուր, կայուն և նյութական ռեսուրսների տեսանկյունից արդյունավետ բարակապատ կառուցվածքների ստեղծման գիտական հիմքերի զարգացման նպատակով։
Updated: 2026-09-25
Economics
Հայաստանի Հանրապետության տնտեսության կառուցվածքային վերափոխումների քաղաքականության բարելավման ուղիները
Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության տնտեսության կառուցվածքային վերափոխումների քաղաքականության ձևավորման, իրականացման և բարելավման հիմնախնդիրների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում են տնտեսության ոլորտային կառուցվածքի փոփոխությունները, արդյունաբերության, գյուղատնտեսության և ծառայությունների հատվածների հարաբերակցությունը, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը տնտեսական աճի և մրցունակության վրա։ Հեղինակը ուսումնասիրում է կառուցվածքային բարեփոխումների հիմնական ուղղությունները՝ ներառյալ պետական կառավարման արդյունավետության բարձրացումը, ներդրումային միջավայրի բարելավումը, փոքր և միջին ձեռնարկատիրության զարգացումը և շուկաների ազատականացման գործընթացները։ Աշխատության մեջ քննարկվում են նաև մակրոտնտեսական կայունության ապահովման, աշխատանքի արտադրողականության բարձրացման և տեխնոլոգիական արդիականացման խնդիրները։ Ներկայացվում են միջազգային փորձի օրինակներ և համեմատական վերլուծություններ, որոնք հնարավորություն են տալիս գնահատել տարբեր քաղաքական մոդելների արդյունավետությունը և կիրառելիությունը ՀՀ պայմաններում։ Գիրքը առաջարկում է կառուցվածքային վերափոխումների քաղաքականության կատարելագործման ուղիներ՝ ուղղված տնտեսական դիվերսիֆիկացիային, երկարաժամկետ աճի ապահովմանը և մրցունակ տնտեսության ձևավորմանը։ Աշխատությունը նախատեսված է տնտեսագետների, պետական քաղաքականություն մշակողների, հետազոտողների, ուսանողների և տնտեսական զարգացման հարցերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։
Updated: 2026-08-14