Դիսպերսիա

Կենսագրություն

«Կովկասի արքան» գրքում Արմեն Գասպարյանը ներկայացնում է Ալեքսանդր Մանթաշյանցի (կոչվում է նաև «Մանթաշ») կենսագրությունն ու գործունեությունը՝ որպես Կովկասում հայտնի, ազդեցիկ ու ոչ միանշանակ քաղաքական և ռազմական գործիչ։ Մանթաշյանցը մեծ դեր է ունեցել 19–20-րդ դարերի սահմանագծային քաղաքական ու ռազմական իրադարձություններում, երբ Կովկասը անցնում էր ծանր փորձությունների միջով՝ ազգերի ինքնորոշում, պատերազմներ և կայսրությունների անկում։ Գիրքը ուսումնասիրում է նրա ճանապարհը՝ մարտական ու պետական գործունեությունից մինչև ազդեցիկ առաջնորդական դերն ու նրա մոտեցումները՝ իշխանության, ռազմավարության և ազգային խնդիրների նկատմամբ։ Հեղինակը փորձում է բացահայտել, թե ինչպիսին է եղել Մանթաշյանցի մտածելակերպը, ինչ արժեքներ է նա պաշտպանում և ինչպիսի ազդեցություն է ունեցել տարածաշրջանի պատմության վրա։ Գրքում ներկայացվում են նաև Կովկասի սոցիալ-քաղաքական իրավիճակը, տարբեր ազգերի հարաբերությունները, կայսրությունների քաղաքական խաղերը և այն բարդ ժամանակաշրջանը, երբ մարդիկ ստիպված էին ընտրել կողմերը։ Այս աշխատանքը կարևոր է հայերի և Կովկասի պատմության հետաքրքրողների համար, քանի որ տալիս է պատկերացում՝ ինչպես են ձևավորվել տարածաշրջանային ուժերի հարաբերությունները և ինչպիսի դեր են խաղացել անհատները։ «Կովկասի արքան» գրքում Գասպարյանը փորձում է ոչ միայն պատմել, այլ նաև վերարժևորել Մանթաշյանցի կերպարը՝ ցույց տալով նրա անձնական ու հասարակական նշանակությունը։ Հրատարակիչ - Էդիթ Պրինտ Հրատ. տարեթիվ - 2020 ISBN - 978-9939-75-487-1

Բնապահպանություն

Այս գիրքը նվիրված է Երկիր մոլորակի լանդշաֆտային թաղանթի ուսումնասիրությանը՝ որպես աշխարհագրական թաղանթի կարևոր բաղադրիչ։ Այն ներկայացնում է լանդշաֆտը որպես բնական տարածքային համալիր, որտեղ փոխկապակցված են ռելիեֆը, կլիման, ջրերը, հողերը և կենսաշխարհը։ Գրքում բացատրվում են լանդշաֆտների ձևավորման հիմնական գործոններն ու օրինաչափությունները։ Հեղինակը ցույց է տալիս, թե ինչպես են բնական պայմանները՝ կլիմայական առանձնահատկությունները, երկրաբանական կառուցվածքը և ջրային ռեսուրսները, ազդում տարբեր լանդշաֆտների առաջացման վրա։ Ներկայացվում է նաև լանդշաֆտների դասակարգումը և տարածքային տարբերակումը՝ ըստ աշխարհագրական գոտիների և տարածաշրջանների։ Քննարկվում են տարբեր տեսակի լանդշաֆտներ՝ անտառային, տափաստանային, անապատային, լեռնային և այլ, ինչպես նաև դրանց բնորոշ առանձնահատկությունները։ Գիրքը անդրադառնում է նաև մարդու գործունեության ազդեցությանը լանդշաֆտների վրա՝ ընդգծելով բնական միջավայրի փոփոխությունները, ռեսուրսների օգտագործումը և շրջակա միջավայրի պահպանության կարևորությունը։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը օգնում է խորությամբ հասկանալ լանդշաֆտային համակարգերի կառուցվածքն ու զարգացումը և կարևոր է ֆիզիկական աշխարհագրության և բնապահպանության ուսումնասիրության համար։

Սոցիոլոգիա

Գիրքը բացատրում է, թե ինչպես են հասարակական կանոնները, ավանդույթները և արժեքային համակարգը կարգավորում մարդկանց վարքը և փոխհարաբերությունները հայ միջավայրում։ Հիմնական բովանդակությունը․ Սոցիոնորմատիվ համակարգ Հասարակության կողմից ընդունված վարքականոններ, օրենքներ և անգրված կանոններ։ Արժեքային համակարգ Ընտանիք, հայրենասիրություն, բարոյականություն և ավանդույթներ։ Սոցիալական վերահսկողություն Վարքի կարգավորում խրախուսման և սահմանափակումների միջոցով։ Ավանդույթ և արդիականություն Ավանդական նորմերի պահպանություն և փոփոխություն ժամանակակից պայմաններում։ Սոցիալական դերեր Անհատի վարքը ընտանիքում, համայնքում և հասարակությունում։

Փիլիսոփայություն

«Երկեր 5 հատորով» (Ֆրիդրիխ Նիցշե) հավաքածուի առաջին հատորը ներկայացնում է Նիցշեի փիլիսոփայական միտքը՝ խորը, բայց հակամարտիկ և հրահրող ձևով։ Նիցշեն իր գրություններում քննադատում է ավանդական բարոյականությունը, կրոնը և հասարակության «անխտիր ընդունված» արժեքները։ Նա շեշտում է, որ մարդը պետք է ազատվի «ոչնչացնող» սկզբունքներից և ստեղծի սեփական արժեքները՝ որպես ինքնավար և ուժեղ անհատ։ Նիցշեի մոտեցումը հաճախ արտահայտվում է արտահայտիչ ճառերով, մտքի զարկով և պատկերավոր լեզվով։ Գիրքը խոսում է նաև «բնական» և «մարդկային» կյանքի վերականգնման, հզորության և ստեղծագործականության մասին։ Նիցշեն ներկայացնում է «Übermensch» (մարդը՝ վերևից) գաղափարը՝ որպես մարդկային զարգացման մի տեսական նպատակ։ Հատորը կարող է ընդգրկել նաև գաղափարներ՝ մերժելու «կեղծ համերաշխությունը», «միջակության» և «հավասարության» մի մասի նեղացնող կողմերը։ Նիցշեի փիլիսոփայությունը հաճախ բերում է ընթերցողին ներքին պայքարի, ինքնաքննադատության և ինքնաճանաչման։ Հատոր 1-ը սովորաբար ծառայում է որպես հիմք՝ հասկանալու համար Նիցշեի մյուս տեքստերի տրամաբանությունն ու ոճը։ Գիրքը հարմար է փիլիսոփայության սիրահարների, մտավորականների և նրանց համար, ովքեր ուզում են մտածել մարդու ազատության և արժեքների մասին։ Այս աշխատությունը կարող է լինել դժվար, բայց շատ արժեքավոր՝ այն մարդկանց համար, ովքեր պատրաստ են մտավոր մարտի։ Հրատարակիչ - Անտարես ISBN - 978-9939-76-153-4

Հոգեբանություն

«Ազատվիր ավելորդություններից և հանգիստ ապրիր» (Հրաչյա Մանուկյան) ինքնազարգացման և հոգեբանական խաղաղության մասին գիրք է։ Հեղինակը առաջարկում է հրաժարվել կյանքի այն բաներից, որոնք ավելորդ ծանրաբեռնում են միտքը և խանգարում ներքին հանգստությանը։ Գիրքը խոսում է ոչ միայն նյութական իրերից ազատվելու, այլ նաև բացասական մտքերից, վախերից և կախվածություններից դուրս գալու մասին։ Մանուկյանը շեշտում է, որ պարզ կյանքը կարող է լինել ավելի լիարժեք և ուրախ։ Գրքում ներկայացված են գործնական խորհուրդներ՝ ինչպես դասավորել առօրյան և նվազեցնել սթրեսը։ Հեղինակը կարևորում է ժամանակի ճիշտ օգտագործումը և առաջնահերթությունների սահմանումը։ Գիրքը ընթերցողին հուշում է սովորել ասել «ոչ» այն ամենին, ինչը չի ծառայում իր բարօրությանը։ Շեշտվում է ներքին հավասարակշռության և ինքնաճանաչման դերը մարդու երջանկության մեջ։ Գրքի լեզուն պարզ է, հասկանալի և մոտիվացնող՝ առանց բարդ տեսությունների։ «Ազատվիր ավելորդություններից և հանգիստ ապրիր» կարող է դառնալ ուղեցույց նրանց համար, ովքեր ուզում են ավելի խաղաղ և կենտրոնացված կյանք։ Այն հատկապես օգտակար է ժամանակակից արագընթաց կյանքի պայմաններում ապրող մարդկանց համար։ Հրատարակիչ - Հեղինակային հրատարակություն Հրատ. տարեթիվ - 2020 ISBN - 978-9939-0-3259-7

Պատմություն

Գիրքը ուսումնասիրում է Օսմանյան կայսրություն-ի պատմական զարգացման հիմնական փուլերը՝ քաղաքական, ռազմական, տնտեսական և մշակութային տեսանկյուններից։ Հիմնական բովանդակությունը․ Կայսրության ձևավորումը Օսմանների իշխանության առաջացումը և ընդլայնումը։ Զարգացման և հզորացման փուլ Կայսրության տարածքային աճը, ռազմական հաջողությունները և պետական կառավարման համակարգը։ Կայսրության կառավարման կառուցվածք Սուլթանի իշխանություն, վարչական համակարգ և հասարակական կարգ։ Անկման գործընթաց Ներքին խնդիրներ, ռազմական պարտություններ և աստիճանական թուլացում։ Տարածաշրջանային ազդեցություն Օսմանյան տիրապետության ազդեցությունը Բալկաններում, Մերձավոր Արևելքում և հայ բնակչության վրա։