Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionLiterature
Գրական հորիզոններ
«Գրական հորիզոններ»-ը ներկայացնում է գրականության տարբեր ուղղությունների, ժանրերի և ստեղծագործողների վերլուծություն՝ ընդգծելով նրանց ազդեցությունը ժամանակակից գրականության վրա։ Գիրքը համադրում է պատմական, քննադատական և վերլուծական մոտեցումներ, լուսաբանում է գրականագիտության ուսուցման և հետազոտության արդի խնդիրները, ինչպես նաև ընթերցողի համար բացահայտում է գրականության բազմազան հորիզոնները։ Հիմնական թեմաները․ Գրականության պատմություն և զարգացման ընթացք Ժանրերի և ոճերի առանձնահատկություններ Հայ և համաշխարհային գրականության ազդեցություններ Գրական քննադատություն և վերլուծական մոտեցումներ Ուսուցման և հետազոտության մեթոդաբանական հարցեր Գրքի առանձնահատկությունները․ Համակողմանի ներկայացնում է գրականության հիմնական ուղղությունները Ներկայացնում է վերլուծություններ և քննադատական հոդվածներ Հարմար է գրականագիտության ուսանողների, հետազոտողների և գրական սիրահարների համար Միավորում է պատմական, վերլուծական և մեթոդաբանական մոտեցումները
Updated: 2026-09-20History
К интерпретации ванских надписей
Աշխատությունը նվիրված է Վանի սեպագիր արձանագրությունների մեկնաբանության հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Վերլուծվում են արձանագրությունների լեզվական, պատմական և բովանդակային առանձնահատկությունները, դրանց ընթերցման, թարգմանության և մեկնաբանության տարբեր գիտական մոտեցումները։ Ուսումնասիրությունում քննարկվում են սեպագիր աղբյուրների նշանակությունը Ուրարտուի քաղաքական պատմության, պետական կառավարման, ռազմական գործունեության, կրոնական պատկերացումների և մշակութային կյանքի վերակազմության համար։ Անդրադարձ է կատարվում արձանագրությունների տեքստաբանական վերլուծությանը, դրանցում կիրառված լեզվական ձևերին և պատմական իրադարձությունների լուսաբանմանը՝ համադրելով հնագիտական և պատմական այլ սկզբնաղբյուրների տվյալների հետ։ Աշխատությունը նպաստում է Վանի սեպագիր ժառանգության առավել խորքային ընկալմանը և Ուրարտուի պատմության ու մշակույթի ուսումնասիրության հիմնարար հարցերի բացահայտմանը։
Updated: 2026-09-19Mathematics
Թույլ հոսքի խտություններով արտագալակտիկ ռադիոաղբյուրների ուսումնասիրություն հաճախականությունների 0.1-7.7 ԳՀց տիրույթում
Այս աստղաֆիզիկական հետազոտությունը նվիրված է թույլ հոսքի խտություններով արտագալակտիկ ռադիոաղբյուրների ուսումնասիրությանը 0.1–7.7 ԳՀց հաճախականությունների տիրույթում՝ ժամանակակից ռադիոաստղագիտական դիտարկումների և տվյալների վերլուծության հիման վրա։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են ռադիոաղբյուրների սպեկտրալ հատկությունները, էներգետիկ բնութագրերը և տարածական բաշխման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև դրանց կապը գալակտիկաների ակտիվ միջուկների և տիեզերական կառուցվածքների էվոլյուցիայի հետ։ Հեղինակը ուսումնասիրում է թույլ ազդանշանների հայտնաբերման մեթոդները, աղմուկի նվազեցման տեխնիկաները և ճառագայթման սպեկտրալ ինդեքսների հաշվարկման մոտեցումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բազմահաճախական դիտարկումների համադրմանը, տվյալների կալիբրացման խնդիրներին և ռադիոինտերֆերոմետրիայի կիրառությանը՝ բարձր լուծաչափով քարտեզագրման համար։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են նաև արտագալակտիկ աղբյուրների ֆիզիկական մոդելները՝ ներառյալ սինքրոտրոնային ճառագայթման մեխանիզմները և մագնիսական դաշտերի դերը։ Հետազոտության արդյունքները կարևոր են տիեզերաբանության, ռադիոաստղագիտության և բարձր էներգիաների աստղաֆիզիկայի ոլորտների համար՝ նպաստելով տիեզերքի խորը կառուցվածքի և գալակտիկական էվոլյուցիայի ավելի ճշգրիտ ընկալմանը։
Updated: 2026-09-06Other Subjects
Հովհաննես Սարկավագը և իր «Մեկնութիին տումարիս Հայկազնեայ»-ն
Աշխատանքը նվիրված է Հովհաննես Սարկավագի գիտական, գրական և մշակութային գործունեության ուսումնասիրությանը և նրա օրացուցային-բանասիրական երկի քննությանը։ Հեղինակը միջնադարյան Հայաստանի մտավոր կյանքի կարևոր ներկայացուցիչներից է, որի գործունեությունը կապված է XI-XII դարերի գիտության, կրթության, փիլիսոփայության, աստղագիտության, ժամանակագրության և գրական մշակույթի զարգացման հետ։ Ուսումնասիրության առանցքում նրա աշխատությունն է, որը վերաբերում է հայկական տոմարագիտությանը և ժամանակի հաշվարկման համակարգին։ Այն կարևոր աղբյուր է միջնադարյան հայերի օրացուցային պատկերացումների, ժամանակի չափման եղանակների, տոմարական հաշվարկների և այդ գիտելիքների տեսական հիմքերի ուսումնասիրության համար։ Աշխատանքում կարող է մանրամասն քննության առնվել հայկական տոմարի կառուցվածքը, դրա կիրառման սկզբունքները և տարբեր ժամանակային միավորների հաշվարկման մեթոդները։ Հատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել արեգակնային և լուսնային ժամանակաշրջանների հարաբերակցությանը, տարվա կառուցվածքին, ամսանուններին, նահանջ տարվա հաշվարկին և օրացուցային ցիկլերի որոշմանը։ Նման խնդիրների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչ մակարդակի էին հասել միջնադարյան Հայաստանում աստղագիտական և մաթեմատիկական գիտելիքները։ Աշխատությունը կարևոր է նաև Հովհաննես Սարկավագի՝ որպես գիտնականի և ուսուցչի գործունեությունը գնահատելու տեսանկյունից։ Նրա գիտական հետաքրքրությունները չեն սահմանափակվել միայն տոմարագիտությամբ․ նա զբաղվել է փիլիսոփայությամբ, աստղագիտությամբ, մաթեմատիկայով, քերականությամբ և այլ գիտակարգերով։ Այս բազմակողմանիությունը բնորոշ է միջնադարյան հայ գիտական մտքի այն ավանդույթին, որտեղ տարբեր գիտությունների միջև սահմանները համեմատաբար փոխկապակցված էին։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է երկի աղբյուրների և գիտական ազդեցությունների բացահայտումը։ Միջնադարյան հայկական տոմարագիտական գիտելիքը ձևավորվել է տեղական ավանդույթների և հին ու միջնադարյան այլ մշակույթներից փոխանցված գիտական պատկերացումների փոխազդեցության պայմաններում։ Այդ պատճառով աշխատության քննությունը կարող է բացահայտել հայ գիտնականի կողմից նախորդ գիտական ժառանգության յուրացման, համակարգման և վերաիմաստավորման եղանակները։ Հատուկ հետաքրքրություն կարող է ներկայացնել տեքստում կիրառվող տերմինաբանությունը։ Տոմարագիտական և աստղագիտական հասկացությունների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս պատկերացնելու միջնադարյան հայ գիտական լեզվի զարգացումը, մասնագիտական բառապաշարի ձևավորումը և գիտելիքի փոխանցման առանձնահատկությունները։ Բանասիրական տեսանկյունից կարևոր է նաև երկի ձեռագրական ավանդույթի ուսումնասիրությունը։ Ձեռագրերի համեմատությունը կարող է օգնել պարզելու տեքստի պահպանված տարբերակների փոխհարաբերությունները, ընդօրինակման ընթացքում կատարված փոփոխությունները և հնարավոր խմբագրական միջամտությունները։ Այդպիսի ուսումնասիրությունը կարևոր է բնագրի առավել հավաստի ընթերցումը վերականգնելու և երկի պատմական տեղը հայ մատենագրության մեջ ճշգրտելու համար։ Աշխատանքում կարող է անդրադարձ կատարվել նաև միջնադարյան հայկական կրթական միջավայրին։ Հովհաննես Սարկավագի գործունեությունը կապված էր գիտելիքի ուսուցման և տարածման հետ, ուստի նրա տոմարագիտական աշխատությունը կարելի է դիտարկել ոչ միայն որպես տեսական գիտական երկ, այլև որպես կրթական նշանակություն ունեցող նյութ։ Այն կարող էր ծառայել ժամանակի հաշվարկի, եկեղեցական տոների որոշման, աստղագիտական երևույթների և օրացուցային համակարգերի վերաբերյալ գիտելիքների փոխանցմանը։ Երկի ուսումնասիրությունը կարևոր է նաև Հայ եկեղեցու տոնացույցի և ծիսական կյանքի հետ կապված խնդիրների տեսանկյունից։ Հայկական եկեղեցական օրացույցում տոների ճիշտ ժամանակագրական որոշումը պահանջում էր բարդ տոմարական հաշվարկներ, իսկ այդ համակարգի գիտական հիմնավորումը կապված էր աստղագիտական և մաթեմատիկական գիտելիքների հետ։ Հետևաբար աշխատությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկելու գիտության և եկեղեցական մշակույթի փոխկապակցվածությունը միջնադարյան Հայաստանում։ Ուսումնասիրությունը կարող է ընդգրկել նաև հեղինակի պատկերացումները տիեզերքի, ժամանակի և բնության օրինաչափությունների վերաբերյալ։ Այդ նյութը կարևոր է միջնադարյան հայկական բնափիլիսոփայական և գիտական մտածողության առանձնահատկությունները բացահայտելու համար։ Տոմարագիտությունը այդ ժամանակաշրջանում միայն օրերի հաշվարկի տեխնիկական համակարգ չէր․ այն կապված էր տիեզերական ժամանակի ընկալման, աստղագիտական դիտարկումների և աշխարհի կառուցվածքի մասին պատկերացումների հետ։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը Հովհաննես Սարկավագի գործունեությունն ու նրա տոմարագիտական երկը ներկայացնում է որպես միջնադարյան հայ գիտական մտքի կարևոր դրսևորում։ Այն հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու հայկական օրացույցի և ժամանակագրության տեսական հիմքերը, միջնադարյան աստղագիտական ու մաթեմատիկական գիտելիքները, հայ գիտական լեզվի զարգացումը, ձեռագրական ավանդույթը և գիտելիքի փոխանցման ձևերը։ Երկը արժեքավոր աղբյուր է հայագիտության, միջնադարյան գիտության պատմության, բանասիրության, տոմարագիտության և հայկական մտավոր մշակույթի զարգացման ուսումնասիրության համար։
Updated: 2026-09-21Economics
Պետական եկամուտների ձեվավորման և ծախսային քաղաքականության արդյունավետության բարձրացման հիմնախնդիրները Հայաստանի Հանրապետությունում
Այս գիտատնտեսագիտական հետազոտությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում պետական եկամուտների ձևավորման համակարգի և պետական ծախսային քաղաքականության արդյունավետության բարձրացման հիմնախնդիրների համակողմանի վերլուծությանը։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են պետական ֆինանսների կառավարման տեսական հիմքերը, հարկային համակարգի կառուցվածքը, եկամուտների հավաքագրման մեխանիզմները և բյուջետային գործընթացի հիմնական փուլերը։ Հեղինակը ուսումնասիրում է հարկային քաղաքականության ազդեցությունը տնտեսական աճի, ներդրումային միջավայրի և բիզնես ակտիվության վրա՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով հարկային վարչարարության արդյունավետությանը, ստվերային տնտեսության կրճատման խնդիրներին և հարկային բեռի բաշխման արդարությանը։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են նաև պետական ծախսերի կառուցվածքը, դրանց նպատակային օգտագործման արդյունավետությունը, սոցիալական և տնտեսական ծրագրերի ֆինանսավորման մեխանիզմները, ինչպես նաև բյուջետային դեֆիցիտի կառավարման խնդիրները։ Հեղինակը առաջարկում է պետական ֆինանսների կառավարման կատարելագործման ուղիներ՝ ներառյալ հարկային համակարգի պարզեցում, ծախսերի թիրախավորում, ծրագրային բյուջետավորում և թվային կառավարման գործիքների ներդրում։ Աշխատությունը նախատեսված է տնտեսագետների, պետական կառավարման մասնագետների, ֆինանսիստների, հետազոտողների և ուսանողների համար։
Updated: 2026-09-15Other Subjects
Նոր գրքեր: Հասարակական-քաղաքական գիտություններ: Բանասիրական գիտություններ: Գրականագիտություն: Լեզվաբանություն: Պատմություն: Պատմական գիտություններ: Աշխարհագրություն: Հնագիտություն: Ազգագրություն: Ինֆորմացիոն ցանկ (1978, Մարտ, թիվ 3)
Այս աշխատությունը ներկայացնում է «Նոր գրքեր» թեմատիկ ինֆորմացիոն ցանկ՝ ընդգրկելով հասարակական-քաղաքական գիտությունների, բանասիրական գիտությունների, գրականագիտության, լեզվաբանության, պատմության, պատմական գիտությունների, աշխարհագրության, հնագիտության և ազգագրության ոլորտներում նոր լույս տեսած կամ գրադարանային համակարգում գրանցված հրատարակությունները։ Նյութը ունի մատենագիտական-տեղեկատու բնույթ և նպատակ ունի համակարգված ձևով ներկայացնել գիտական և ուսումնա-հետազոտական նոր գրականությունը՝ ապահովելով արագ կողմնորոշում տարբեր ոլորտների մասնագետների, ուսանողների և հետազոտողների համար։ Ցանկում ներառված գրքերը դասակարգված են ըստ գիտակարգերի, ինչը թույլ է տալիս հեշտությամբ գտնել համապատասխան թեմատիկ ուղղության գրականությունը և հետևել գիտական մտքի ժամանակակից զարգացումներին։
Updated: 2026-08-28