Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Political Science

    Nagorno-Karabakh: UN urges ceasefire as Azerbaijan and Armenia dismiss talks.Armenian prime minister says he regards aggression by Azerbaijan as an ‘existential threat’

    Այս նյութը վերաբերում է 2020 թվականի սեպտեմբերին Լեռնային Ղարաբաղի շուրջ ռազմական գործողությունների սրմանը և միջազգային հանրության՝ հատկապես ՄԱԿ-ի կողմից հրադադարի ու բանակցությունների վերսկսման կոչերին։ Հրապարակման համաձայն՝ ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհուրդը կողմերին կոչ էր արել անհապաղ դադարեցնել ռազմական գործողությունները, նվազեցնել լարվածությունը և առանց նախապայմանների վերադառնալ բանակցային գործընթացին։ Նյութում ներկայացվում են Հայաստանի և Ադրբեջանի իշխանությունների տարբեր դիրքորոշումները ռազմական գործողությունների պատճառների և բանակցային գործընթացի վերաբերյալ։ Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը պնդում էր, որ բանակցությունների առաջընթացին խոչընդոտում է հայկական կողմի դիրքորոշումը, մինչդեռ Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարում էր, որ ռազմական գործողությունների պայմաններում բանակցությունների վարումը դժվար է և ընդգծում էր փոխզիջման անհրաժեշտությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում Փաշինյանի այն գնահատականին, որ Ադրբեջանի գործողությունները Հայաստանի և հայ ժողովրդի համար ընկալվում էին որպես «գոյաբանական սպառնալիք»։ Հոդվածը նաև անդրադառնում է հակամարտության միջազգային հարթությանը՝ ՄԱԿ-ի, Ռուսաստանի, ԱՄՆ-ի, Ֆրանսիայի, Գերմանիայի և Թուրքիայի դիրքորոշումներին ու հնարավոր միջնորդական դերերին։ Նյութում ընդգծվում է, որ ռազմական գործողությունների շարունակությունը կարող էր ընդլայնել հակամարտության աշխարհագրությունը և ներգրավել տարածաշրջանային այլ պետությունների, ինչն էլ ավելի էր մեծացնում դիվանագիտական կարգավորման անհրաժեշտությունը։ Ընդհանուր առմամբ, հրապարակումը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել 2020 թվականի պատերազմի սկզբնական փուլը, Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև բանակցային հակասությունները, միջազգային կազմակերպությունների արձագանքը և ռազմական էսկալացիայի պայմաններում խաղաղ կարգավորման փորձերը։

    Updated: 2026-09-20
    Nagorno-Karabakh: UN urges ceasefire as Azerbaijan and Armenia dismiss talks.Armenian prime minister says he regards aggression by Azerbaijan as an ‘existential threat’
    Online

    Environmental Science

    Մթնոլորտի աղտոտման խնդիրները

    Մթնոլորտի աղտոտման խնդիրները ժամանակակից աշխարհի ամենասուր էկոլոգիական մարտահրավերներից են, որոնք անմիջական ազդեցություն ունեն մարդու առողջության, կլիմայի և էկոհամակարգերի վրա։ Աղտոտումը հիմնականում առաջանում է արդյունաբերական ձեռնարկություններից, տրանսպորտային միջոցներից, էներգետիկ կայաններից, ինչպես նաև գյուղատնտեսական և կենցաղային գործունեությունից։ Օդի մեջ արտանետվող վնասակար նյութերը՝ ածխաթթու գազը, ծծմբային միացությունները, ազոտի օքսիդները և մանր մասնիկները, նպաստում են ջերմոցային էֆեկտի ուժեղացմանը, կլիմայի փոփոխությանը և գլոբալ տաքացմանը։ Մթնոլորտի աղտոտումը նաև առաջացնում է տարբեր հիվանդություններ, հատկապես շնչառական համակարգի խնդիրներ, սրտանոթային հիվանդություններ և ալերգիկ ռեակցիաներ։ Բացի առողջական խնդիրներից, այն վնասում է բուսական և կենդանական աշխարհը՝ խախտելով բնական հավասարակշռությունը և նվազեցնելով կենսաբազմազանությունը։ Աղտոտման նվազեցման համար անհրաժեշտ են միջազգային և ազգային մակարդակով միջոցառումներ՝ մաքուր էներգիայի աղբյուրների օգտագործում, արտանետումների վերահսկում, կանաչ տարածքների ավելացում և հասարակության էկոլոգիական գիտակցության բարձրացում։ Այսպիսով, մթնոլորտի աղտոտման խնդիրները ոչ միայն բնապահպանական, այլ նաև սոցիալական և տնտեսական կարևոր նշանակություն ունեցող հարց են, որոնք պահանջում են համատեղ և երկարաժամկետ լուծումներ։

    Updated: 2026-10-23
    Մթնոլորտի աղտոտման խնդիրները
    Online

    Culture

    Ալտը Հայաստանում

    Այս գիրքը նվիրված է ալտ գործիքի ներկայացմանը և դրա տեղին Հայաստանի երաժշտական մշակույթում՝ բացահայտելով գործիքի պատմությունը, առանձնահատկությունները և կատարողական հնարավորությունները։ Աշխատանքում անդրադարձ է կատարվում ալտի զարգացման ընթացքին, հայ երաժշտական միջավայրում դրա կիրառությանը, կատարողական ավանդույթներին և այն դերակատարությանը, որն այն ունի դասական և ժամանակակից երաժշտության մեջ։ Գրքում ներկայացվում են երաժշտական ուսումնասիրություններ, կատարողական արվեստի առանձնահատկություններ և գործիքի գեղարվեստական ներուժի բացահայտման մոտեցումներ։ Այն կարող է հետաքրքրել երաժիշտներին, երաժշտության ուսուցիչներին, ուսանողներին, հետազոտողներին և բոլոր նրանց, ովքեր ցանկանում են ծանոթանալ ալտի արվեստին ու դրա դրսևորումներին Հայաստանում։

    Updated: 2026-09-12
    Ալտը Հայաստանում
    Online

    Economics

    ՀՀ սննդի արտադրության կազմակերպությունների անվճարունակության և սնանկացման հիմնախնդիրները

    Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության սննդի արտադրության ոլորտում գործող կազմակերպությունների անվճարունակության և սնանկացման գործընթացների իրավական և տնտեսական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում են սնանկության իրավական կարգավորման հիմքերը, ընթացակարգերը և կիրառման առանձնահատկությունները՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով սննդի արդյունաբերության ձեռնարկությունների ֆինանսական կայունության վրա ազդող գործոններին։ Հեղինակը քննարկում է անվճարունակության առաջացման պատճառները, այդ թվում՝ շուկայական տատանումները, կառավարման խնդիրները, հարկային և վարկային բեռը, ինչպես նաև արտաքին տնտեսական ազդեցությունները։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են սնանկության վարույթների փուլերը, պարտատերերի և պարտապանների իրավունքներն ու պարտականությունները, վերակազմակերպման և լուծարման իրավական մեխանիզմները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում սննդի անվտանգության ոլորտի առանձնահատկություններին, արտադրական շղթաների խոցելիությանը և պետական վերահսկողության դերին։ Ներկայացվում են դատական պրակտիկայի օրինակներ, վիճակագրական տվյալներ և միջազգային փորձի համեմատական վերլուծություններ, որոնք հնարավորություն են տալիս գնահատել կարգավորման արդյունավետությունը և առաջարկել բարելավման ուղղություններ։ Գիրքը նախատեսված է իրավաբանների, տնտեսագետների, սննդի արդյունաբերության մասնագետների, պետական կառավարման ոլորտի աշխատողների, ուսանողների և սնանկության իրավունքի խնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

    Updated: 2026-09-07
    ՀՀ սննդի արտադրության կազմակերպությունների անվճարունակության և սնանկացման հիմնախնդիրները
    Online

    Economics

    Выполнение народно-хозяйственного плана ССРА за 1933 г.

    Այս աշխատանքը վերաբերում է 1933 թվականի խորհրդային ժողովրդատնտեսական պլանի իրականացման արդյունքների վերլուծությանը՝ ընդգծելով այն հիմնական տնտեսական ցուցանիշները, որոնք բնութագրում են արդյունաբերության, գյուղատնտեսության և ենթակառուցվածքների զարգացման ընթացքը տվյալ ժամանակաշրջանում։ Նյութում դիտարկվում են պլանային տնտեսության կազմակերպման առանձնահատկությունները, արտադրական նպատակների սահմանման մեխանիզմները և դրանց կատարման աստիճանի գնահատման մոտեցումները՝ կենտրոնանալով արտադրողականության աճի, արդյունաբերական հզորությունների ընդլայնման և ռեսուրսների բաշխման վրա։ Քննարկվում են նաև սոցիալ-տնտեսական այն գործոնները, որոնք ազդել են պլանի իրականացման վրա, ներառյալ աշխատուժի կազմակերպումը, տեխնոլոգիական վերազինման գործընթացները և տարածաշրջանային զարգացման անհամաչափությունները։ Աշխատությունը վերլուծում է նաև պետական պլանավորման համակարգի արդյունավետության գնահատման փորձերը՝ համադրելով նախատեսված և փաստացի արդյունքները, ինչպես նաև բացահայտում է այն խնդիրները, որոնք ծագել են արագ ինդուստրալացման և տնտեսական վերափոխումների պայմաններում։ Նյութի նպատակն է ներկայացնել 1933 թվականի տնտեսական պլանի իրականացման ընդհանուր պատկերը և դրա ազդեցությունը խորհրդային տնտեսության կառուցվածքային փոփոխությունների վրա։

    Updated: 2026-09-16
    Выполнение народно-хозяйственного плана ССРА за 1933 г.
    Online

    Literature

    Համաստեղ, Արամ Հայկազ, Հակոբ Խաշմանյան. «Մոռացված էջեր»-ի տասներկու հատորները

    Աշխատությունը նվիրված է սփյուռքահայ գրականության երեք նշանավոր ներկայացուցիչների գրական ժառանգության՝ բազմահատոր հրատարակությամբ վերականգնված և նորից շրջանառության մեջ դրված նյութերի քննությանը։ Ուսումնասիրության առանցքում երկար ժամանակ պարբերական մամուլի էջերում, արխիվներում կամ դժվարամատչելի հրատարակություններում մնացած ստեղծագործությունների հավաքման, տեքստաբանական մշակման և ընթերցողին ներկայացնելու նշանակությունն է։ Տասներկու հատորների ընդգրկուն նյութը հնարավորություն է տալիս առավել ամբողջական պատկերացում կազմելու հեղինակների ստեղծագործական ճանապարհի, թեմատիկ հետաքրքրությունների, գեղարվեստական մտածողության և սփյուռքահայ գրական միջավայրի հետ ունեցած կապերի մասին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում հայրենիքի և կորուսյալ ծննդավայրի հիշողությանը, գաղթի ու տարագրության փորձառությանը, նոր միջավայրում հայկական ինքնության պահպանմանը, ընտանեկան և համայնքային հարաբերություններին, ինչպես նաև անհատի՝ անցյալի և ներկայի միջև ձևավորվող ներքին երկխոսությանը։ Հեղինակների ստեղծագործությունների համադրումը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու ինչպես նրանց միավորող պատմամշակութային թեմաները, այնպես էլ յուրաքանչյուրի ինքնատիպ գրողական ձեռագիրը, պատմողական եղանակը, լեզվական առանձնահատկությունները և կերպարակերտման սկզբունքները։ Կարևորվում է նաև սփյուռքահայ մամուլի դերը գրական կյանքի կազմակերպման գործում, քանի որ բազմաթիվ ստեղծագործություններ սկզբնապես հրապարակվել են պարբերականներում և միայն հետագայում են ընդգրկվել առանձին ժողովածուներում կամ վերականգնվել նոր հրատարակություններով։ Այդ պատճառով բազմահատորյակը արժեքավոր է ոչ միայն գրականագիտական, այլև տեքստաբանական և մատենագիտական տեսանկյունից՝ հնարավորություն տալով ճշտելու ստեղծագործությունների հրապարակման պատմությունը, տարբերակները և գրական ժառանգության ընդհանուր ծավալը։ Նյութերի ուսումնասիրությունը կարող է բացահայտել նաև XX դարի հայկական սփյուռքի առօրյայի, սոցիալական միջավայրի, մշակութային հաստատությունների և սերունդների փոխհարաբերությունների գեղարվեստական արտացոլումները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը կարևոր ներդրում է սփյուռքահայ գրական ժառանգության վերարժևորման և համակարգման գործում՝ ընդգծելով մոռացված կամ քիչ հայտնի բնագրերի վերադարձի նշանակությունը հայ գրականության պատմության առավել ամբողջական ներկայացման համար։

    Updated: 2026-09-19
    Համաստեղ, Արամ Հայկազ, Հակոբ Խաշմանյան. «Մոռացված էջեր»-ի տասներկու հատորները