Բարեպաշտ մարդիկ

Mathematics

Այս աշխատությունը նվիրված է մաթեմատիկական ֆիզիկայում հանդիպող կոնվոլյուցիոն հավասարումների թվային և անալիտիկ լուծման մեթոդների ուսումնասիրությանը։ Ներկայացվում են տեսական հիմքերը, լուծումների գոյության և միակության պայմանները, ինչպես նաև տարբեր հաշվարկային ալգորիթմներ, որոնք հնարավորություն են տալիս արդյունավետորեն լուծել բարդ ինտեգրալ և ինտեգրո-դիֆերենցիալ խնդիրներ։ Հեղինակը համադրում է անալիտիկ մոտեցումները թվային մեթոդների հետ՝ գնահատելով դրանց ճշգրտությունը, կայունությունն ու կիրառելիությունը տարբեր ֆիզիկական մոդելներում։ Աշխատությունը ներառում է մաթեմատիկական ապացույցներ, գործնական օրինակներ և հաշվարկային փորձարկումներ, որոնք օգնում են հասկանալ առաջարկվող մեթոդների արդյունավետությունը իրական խնդիրների լուծման ընթացքում։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել կիրառական մաթեմատիկայի, մաթեմատիկական ֆիզիկայի, հաշվարկային մոդելավորման և ինժեներական գիտությունների ոլորտներում աշխատող հետազոտողների, դասախոսների, ասպիրանտների և բարձր կուրսերի ուսանողների համար։

Medicine

Աշխատությունը նվիրված է սրտանոթային հիվանդությունների տարբերակիչ ախտորոշման մեջ կենսաբանական թեստերի կիրառման ախտաֆիզիոլոգիական հիմքերի ուսումնասիրությանը՝ համադրելով փորձարարական և կլինիկական հետազոտությունների մոտեցումները։ Հետազոտության առանցքում սրտանոթային համակարգի տարբեր ախտաբանական վիճակների ժամանակ օրգանիզմում առաջացող ֆունկցիոնալ, նյութափոխանակային և կարգավորիչ փոփոխությունների գնահատումն է և դրանց արտացոլումը համապատասխան կենսաբանական ցուցանիշներում։ Քննվում է, թե տարբեր կենսաթեստերի միջոցով ստացվող տվյալները որքանով կարող են լրացնել ավանդական կլինիկական և գործիքային հետազոտությունների արդյունքները և նպաստել ախտաբանական գործընթացների միջև տարբերությունների բացահայտմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում սրտի և անոթների գործունեության խանգարումների զարգացման մեխանիզմներին, օրգանիզմի հարմարվողական ու փոխհատուցող արձագանքներին, ինչպես նաև հիվանդության տարբեր փուլերում կենսաբանական ցուցանիշների հնարավոր փոփոխություններին։ Փորձարարական հատվածը հնարավորություն է տալիս վերահսկվող պայմաններում ուսումնասիրելու առանձին ախտաֆիզիոլոգիական գործընթացների և ընտրված ցուցանիշների միջև կապերը, մինչդեռ կլինիկական ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու դրանց նշանակությունը հիվանդների հետազոտման համատեքստում։ Կարևորվում է կենսաթեստերի զգայունության և առանձնահատկության գնահատումը, քանի որ տարբերակիչ ախտորոշման համար կարևոր է հասկանալ, թե տվյալ ցուցանիշի փոփոխությունն ինչ աստիճանի է կապված որոշակի ախտաբանական գործընթացի հետ և որքանով այն կարող է հանդիպել այլ հիվանդությունների ժամանակ։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համադրվել կենսաքիմիական, ֆիզիոլոգիական և այլ լաբորատոր ցուցանիշներ՝ սրտանոթային համակարգի ֆունկցիոնալ վիճակի առավել ամբողջական բնութագիր ստանալու նպատակով։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում տարբեր մեթոդներով ստացված տվյալների փոխադարձ համապատասխանությանը և դրանց կլինիկական մեկնաբանության սահմանափակումներին։ Փորձարարական ու կլինիկական տվյալների համադրումը նպաստում է կենսաբանական ցուցանիշների փոփոխությունների պատճառահետևանքային հիմքերի առավել խորքային ըմբռնմանը և հնարավորություն է տալիս գնահատելու դրանց ախտորոշիչ նշանակությունը։ Միաժամանակ ընդգծվում է համալիր մոտեցման անհրաժեշտությունը, քանի որ որևէ առանձին կենսաթեստ սովորաբար չի կարող ինքնուրույն փոխարինել կլինիկական գնահատմանը և մյուս ախտորոշիչ մեթոդներին։ Աշխատությունն ընդհանուր առմամբ նպաստում է սրտանոթային հիվանդությունների ախտաֆիզիոլոգիական մեխանիզմների ուսումնասիրմանը և լաբորատոր ու ֆունկցիոնալ ցուցանիշների գիտականորեն հիմնավորված կիրառման հնարավորությունների գնահատմանը՝ կարևոր նշանակություն ունենալով ախտաֆիզիոլոգիայի, սրտաբանության և կլինիկական ախտորոշման համար։

Pedagogy

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի թանգարաններում կրթական ծրագրերի իրականացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ դրանք դիտարկելով ժամանակակից թանգարանային գործունեության, կրթական գործընթացի և հասարակության մշակութային պահանջների փոխկապակցվածության համատեքստում։ Հետազոտության առանցքում թանգարանը ներկայացվում է ոչ միայն որպես մշակութային արժեքների պահպանման և ցուցադրման վայր, այլև որպես կրթական միջավայր, որտեղ այցելուների տարբեր խմբերի համար հնարավոր է ստեղծել գիտելիքի ձեռքբերման, ճանաչողական զարգացման, ստեղծագործական մտածողության և մշակութային արժեքների ընկալման արդյունավետ պայմաններ։ Աշխատության մեջ ուշադրություն է դարձվում թանգարանային կրթական ծրագրերի բովանդակությանը, նպատակներին, կազմակերպման ձևերին և կիրառվող մեթոդներին, ինչպես նաև դրանց համապատասխանությանը տարբեր տարիքային և սոցիալական խմբերի առանձնահատկություններին։ Առանձնահատուկ տեղ է հատկացվում Հայաստանի թանգարանների փորձի ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելու այն հիմնական դժվարություններն ու սահմանափակումները, որոնք կարող են առաջանալ կրթական ծրագրերի մշակման, իրականացման, մասնագիտական կադրերի պատրաստման, ֆինանսավորման, տեխնիկական հագեցվածության և այցելուների ներգրավման գործընթացներում։ Քննարկվում են նաև դպրոցների, բուհերի և այլ կրթական հաստատությունների հետ թանգարանների համագործակցության հնարավորությունները, քանի որ նման փոխգործակցությունը կարող է նպաստել թանգարանային ռեսուրսների ավելի արդյունավետ կիրառմանը կրթական նպատակներով։ Աշխատությունը կարևորում է ինտերակտիվ և մասնակցային մեթոդների կիրառումը, ժամանակակից տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ներգրավումը և այցելուների անհատական փորձառության վրա հիմնված կրթական մոտեցումների զարգացումը։ Միաժամանակ դիտարկվում է կրթական ծրագրերի արդյունավետության գնահատման անհրաժեշտությունը՝ հասկանալու համար, թե որքանով են դրանք նպաստում գիտելիքի յուրացմանը, մշակութային ժառանգության նկատմամբ հետաքրքրության ձևավորմանը և թանգարան այցելելու շարունակական մոտիվացիայի ստեղծմանը։ Հայաստանի թանգարանների օրինակների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ներկայացնել ոլորտի առկա վիճակը, առանձնացնել զարգացման հիմնական ուղղությունները և առաջարկել կրթական գործունեության կատարելագործման հնարավոր մոտեցումներ։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել թանգարանագետների, մշակութաբանների, մանկավարժների, կրթության և մշակույթի ոլորտի մասնագետների, թանգարանային կրթությամբ հետաքրքրվող հետազոտողների, ուսանողների և մշակութային հաստատությունների աշխատակիցների համար։

Economics

Աշխատությունը նվիրված է էլեկտրաէներգիայի շուկաներում իրականացվող գործարքների ամբողջական պահանջների մոդելավորման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են էլեկտրաէներգիայի շուկայի մասնակիցների պահանջարկի ձևավորման, գործարքների կազմակերպման և շուկայական գործընթացների մոդելավորման առանձնահատկությունները՝ հաշվի առնելով էլեկտրաէներգիայի՝ որպես առանձնահատուկ ապրանքի տնտեսական և տեխնիկական բնույթը։ Ուսումնասիրվում են սպառողների և շուկայի այլ մասնակիցների պահանջարկի վրա ազդող գործոնները, գնային և ոչ գնային փոփոխականները, սպառման ծավալների տատանումները և դրանց ազդեցությունը գործարքների կառուցվածքի ու շուկայի հավասարակշռության վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պահանջարկի մաթեմատիկական ներկայացմանը և այնպիսի մոդելների կառուցմանը, որոնք հնարավորություն են տալիս նկարագրել տարբեր շուկայական իրավիճակներում գործարքների ձևավորման գործընթացը, գնահատել հնարավոր արդյունքները և կանխատեսել պահանջարկի փոփոխությունները։ Աշխատանքը կարևոր է նաև էլեկտրաէներգիայի շուկաների արդյունավետության, գնագոյացման մեխանիզմների, շուկայական ռիսկերի գնահատման և որոշումների ընդունման գործընթացների կատարելագործման տեսանկյունից։ Մոդելավորման կիրառումը կարող է նպաստել շուկայի մասնակիցների վարքագծի ավելի ճշգրիտ վերլուծությանը, ռեսուրսների արդյունավետ բաշխմանը և էլեկտրաէներգիայի առևտրային գործընթացների օպտիմալացմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել էներգետիկայի և տնտեսագիտության ոլորտների մասնագետների, էլեկտրաէներգիայի շուկաների հետազոտողների, մաթեմատիկական և տնտեսական մոդելավորմամբ զբաղվող մասնագետների, ինչպես նաև համապատասխան ուղղություններով սովորող ուսանողների համար։

Literature

Աշխատությունը նվիրված է հայերենի և անգլերենի դարձվածաբանական համակարգերում մարմնի մասերի անվանումներ պարունակող կայուն արտահայտությունների զուգադրական-տիպաբանական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում քննության են առնվում այն դարձվածային միավորները, որոնց բաղադրիչներից մեկը մարդու մարմնի որևէ մասի անվանում է՝ գլուխ, աչք, ձեռք, ոտք, սիրտ, բերան, լեզու, ականջ և այլն։ Նման միավորները դիտարկվում են ոչ միայն որպես լեզվական կառույցներ, այլև որպես ժողովրդի մտածողությունը, մշակութային պատկերացումները, արժեքային համակարգը և աշխարհի ընկալման առանձնահատկությունները արտահայտող միջոցներ։ Վերլուծվում են դարձվածների իմաստային կառուցվածքը, ձևաբանական և շարահյուսական առանձնահատկությունները, փոխաբերական նշանակության ձևավորման մեխանիզմները և խոսքում դրանց գործածության պայմանները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում երկու լեզուներում հանդիպող իմաստային և կառուցվածքային համապատասխանություններին՝ բացահայտելով ամբողջական կամ մասնակի համարժեք դարձվածները, ինչպես նաև այն միավորները, որոնք հատուկ են միայն լեզուներից մեկին։ Քննության են առնվում այն դեպքերը, երբ նույն մարմնի մասի անվանումը հայերենում և անգլերենում մասնակցում է տարբեր փոխաբերական իմաստների ձևավորմանը կամ, հակառակը, նույն գաղափարը երկու լեզուներում արտահայտվում է տարբեր մարմնական բաղադրիչներով։ Ուսումնասիրվում են նաև մարդու հույզերի, բնավորության, մտավոր գործունեության, վարքագծի, սոցիալական հարաբերությունների, աշխատանքի և առօրյա գործողությունների արտահայտման մեջ նման դարձվածների գործառույթները։ Զուգադրական քննությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու համընդհանուր լեզվամտածողական օրինաչափությունները և ազգային-մշակութային առանձնահատկությունները՝ ցույց տալով, թե ինչպես է մարդու մարմինը վերածվում վերացական հասկացությունների լեզվական արտահայտման կարևոր աղբյուրի։ Կարևոր տեղ է հատկացվում դարձվածների դասակարգմանը ըստ իմաստային խմբերի, կառուցվածքային տիպերի և գործառական հատկանիշների, ինչպես նաև դրանց թարգմանության ընթացքում առաջացող համարժեքության խնդիրներին։ Հետազոտությունը կարող է կարևոր նշանակություն ունենալ դարձվածաբանության, զուգադրական և տիպաբանական լեզվաբանության, թարգմանաբանության ու լեզվամշակութաբանության համար, ինչպես նաև նպաստել հայերեն և անգլերեն դարձվածաբանական համակարգերի ընդհանրությունների ու տարբերությունների առավել ամբողջական բացահայտմանը։

Economics

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում փոքր և միջին ձեռնարկատիրության զարգացման տնտեսական, կազմակերպական և ինստիտուցիոնալ հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև ոլորտի գործունեության արդյունավետության բարձրացման հնարավոր ուղիների բացահայտմանը։ Քննարկվում են փոքր և միջին ձեռնարկությունների դերը ազգային տնտեսության զարգացման, զբաղվածության ապահովման, մրցակցային միջավայրի ձևավորման և տարածաշրջանային տնտեսական ակտիվության խթանման գործընթացներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ձեռնարկատիրական գործունեության կազմակերպման պայմաններին, ֆինանսական ռեսուրսների հասանելիությանը, ներդրումային հնարավորություններին, հարկային և վարչարարական կարգավորումներին, ինչպես նաև գործարար միջավայրի զարգացմանը խոչընդոտող գործոններին։ Ուսումնասիրվում են փոքր և միջին ձեռնարկությունների ֆինանսատնտեսական գործունեության առանձնահատկությունները, կառավարման արդյունավետության բարձրացման մեխանիզմները, նորարարական տեխնոլոգիաների ներդրման և արտադրողականության աճի հնարավորությունները։ Անդրադարձ է կատարվում պետական աջակցության ծրագրերին, արտոնյալ ֆինանսավորման գործիքներին, վարկավորման և երաշխիքային մեխանիզմներին, ինչպես նաև ձեռնարկատիրության զարգացման միջազգային փորձի կիրառելիությանը Հայաստանի տնտեսական պայմաններում։ Կարևորվում են գործարար կրթության, մասնագիտական կարողությունների զարգացման, թվայնացման, շուկաների ընդլայնման և արտահանման հնարավորությունների բարելավման հարցերը։ Դիտարկվում են նաև մարզերում ձեռնարկատիրական ակտիվության խթանման, տնտեսական գործունեության տարածքային անհամաչափությունների մեղմման, ձեռնարկությունների մրցունակության բարձրացման և կայուն զարգացման նախադրյալների ձևավորման ուղղությունները։ Հետազոտության շրջանակում կարող են վերլուծվել ոլորտի զարգացման հիմնական ցուցանիշները, տնտեսական քաղաքականության գործիքների արդյունավետությունը և ձեռնարկատիրական միջավայրի կատարելագործման կազմակերպատնտեսական մոտեցումները։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի Հայաստանի տնտեսական զարգացման հնարավորությունների գնահատման, ձեռնարկատիրության խթանման մեխանիզմների կատարելագործման և փոքր ու միջին բիզնեսի զարգացման ռազմավարական ուղղությունների ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, ձեռնարկատերերի, բիզնեսի կառավարման մասնագետների, տնտեսական քաղաքականության հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։