Հայերենի հոլովական համակարգի ըմբռնումը և պատմական զարգացումը հայ քերականագիտության մեջ

Biology

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է 4 Հց հաճախականությամբ մեխանիկական տատանումների ազդեցության և դրանց կենսաբանական ազդեցության մեխանիզմների ուսումնասիրությանը սրտամկանի կծկելիության վրա։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է պարզել, թե ինչպես կարող է արտաքին մեխանիկական գրգռումը փոխազդել սրտամկանի բջիջների ֆունկցիոնալ վիճակի և կծկողական գործունեության հետ, ինչպես նաև բացահայտել այդ ազդեցության հիմքում ընկած հնարավոր ֆիզիոլոգիական և բջջային մեխանիզմները։ Աշխատանքի շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել սրտամկանի կծկման գործընթացի կարգավորման առանձնահատկությունները, մեխանիկական ազդակների ընկալումը, բջջային թաղանթների և իոնային փոխանակության փոփոխությունները, ինչպես նաև կալցիումի ներբջջային շարժի և կծկման մեխանիզմների հետ դրանց հնարավոր կապը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում 4 Հց հաճախականությամբ մեխանիկական ազդեցության պայմաններում սրտամկանի կծկողական ակտիվության փոփոխությունների գնահատմանը և ստացված արդյունքների համեմատությանը վերահսկիչ պայմանների հետ։ Հետազոտության ընթացքում կարող են կիրառվել ֆիզիոլոգիական, կենսաֆիզիկական և կենսաքիմիական մեթոդներ՝ սրտամկանի կծկումների ուժի, հաճախականության, ռիթմիկության և այլ ֆունկցիոնալ ցուցանիշների փոփոխությունները գնահատելու համար։ Կարող են ուսումնասիրվել նաև մեխանիկական գրգռման ազդեցության կախվածությունը ազդեցության տևողությունից և այլ պայմաններից՝ հնարավոր օրինաչափությունները բացահայտելու նպատակով։ Աշխատանքի արդյունքները կարող են նպաստել մեխանիկական ազդակների և սրտամկանի ֆունկցիայի փոխազդեցության ավելի խորքային ըմբռնմանը և հետաքրքրություն ներկայացնել սրտի ֆիզիոլոգիայի, կենսաֆիզիկայի ու բժշկական հետազոտությունների ոլորտներում։

Economics

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության տնտեսության պետական կարգավորման բյուջետային մեթոդների արդյունավետության բարձրացման և կատարելագործման հնարավոր ուղիների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Վերլուծվում են պետական բյուջեի ձևավորման, բաշխման և վերահսկման գործող մեխանիզմները՝ ընդգծելով դրանց ազդեցությունը մակրոտնտեսական կայունության, տնտեսական աճի և սոցիալական քաղաքականության իրականացման վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հարկաբյուջետային քաղաքականության գործիքների կիրառման արդյունավետությանը, բյուջետային պլանավորման և ծրագրային բյուջետավորման համակարգերի զարգացմանը, ինչպես նաև պետական ծախսերի թափանցիկության և հաշվետվողականության բարձրացման խնդիրներին։ Ուսումնասիրությունը քննարկում է նաև միջազգային փորձի կիրառելի օրինակները՝ նպատակ ունենալով բացահայտել ՀՀ պայմաններում բյուջետային կառավարման համակարգի բարելավման հնարավորությունները։ Աշխատությունը ներկայացնում է վերլուծական և գործնական առաջարկություններ, որոնք կարող են նպաստել պետական ֆինանսների կառավարման արդյունավետության բարձրացմանը և տնտեսական քաղաքականության կատարելագործմանը։

Pedagogy

Աշխատությունը նվիրված է տարրական կրթության փուլում մայրենի լեզվի զարգացնող ուսուցման կազմակերպման տեսական և մեթոդական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ ուսումնական ծրագրի, դասագրքի և դասագործընթացի փոխկապակցված համակարգի շրջանակում։ Հետազոտության կենտրոնում այն մանկավարժական մոտեցումն է, որի համաձայն լեզվական գիտելիքների յուրացումը պետք է միաժամանակ նպաստի երեխայի խոսքի, մտածողության, ընթերցողական կարողությունների, ստեղծագործական ակտիվության և ինքնուրույն ճանաչողական գործունեության զարգացմանը։ Քննվում է ուսումնական ծրագրի դերը կրթության նպատակների, բովանդակության, թեմատիկ հաջորդականության և ակնկալվող կարողությունների սահմանման գործում, ինչպես նաև այն հարցը, թե ծրագրային պահանջներն ինչպես են արտացոլվում դասագրքի կառուցվածքում և առանձին ուսումնական առաջադրանքներում։ Դասագիրքը դիտարկվում է ոչ միայն որպես լեզվական և գրական նյութի աղբյուր, այլև որպես սովորողի ճանաչողական գործունեությունը կազմակերպող միջոց, որի տեքստերը, հարցերը, վարժությունները և ստեղծագործական առաջադրանքները կարող են նպաստել համեմատելու, վերլուծելու, ընդհանրացնելու, սեփական կարծիքը ձևակերպելու և լեզուն հաղորդակցական իրավիճակներում կիրառելու կարողությունների զարգացմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում դասագործընթացին, որտեղ ծրագրային նպատակներն ու դասագրքային նյութը վերածվում են ուսուցչի և աշակերտների համատեղ գործունեության։ Դիտարկվում են ուսուցման այն ձևերն ու մեթոդները, որոնք խրախուսում են երեխայի ակտիվ մասնակցությունը, հարցադրումը, քննարկումը, տեքստի գիտակցված ընկալումը, բառապաշարի հարստացումը և կապակցված խոսքի զարգացումը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում կարդալու, գրելու, լսելու և խոսելու կարողությունների փոխկապակցված ձևավորումը՝ տարիքային առանձնահատկություններին և սովորողների անհատական հնարավորություններին համապատասխան։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև ուսումնական առաջադրանքների աստիճանական բարդացմանը, հետադարձ կապի և գնահատման դերին, ինչպես նաև ուսուցչի կողմից զարգացնող կրթական միջավայրի ստեղծմանը։ Ծրագիր–դասագիրք–դասագործընթաց ամբողջական համակարգի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել դրանց միջև համապատասխանության նշանակությունը և այն պայմանները, որոնց դեպքում մայրենիի ուսուցումը կարող է դուրս գալ միայն լեզվական կանոնների յուրացման շրջանակից և դառնալ սովորողի ընդհանուր մտավոր ու հաղորդակցական զարգացման միջոց։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է տարրական կրթության մանկավարժության, մայրենիի դասավանդման մեթոդիկայի, զարգացնող ուսուցման և կրթության բովանդակության կազմակերպման մոտեցումները։

Culture

Աշխատությունը նվիրված է XVII դարում Փոքր Հայքի տարածքում ձևավորված և զարգացած հայկական մանրանկարչական արվեստի պատմության, գեղարվեստական առանձնահատկությունների և մշակութային նշանակության ուսումնասիրությանը։ Ներկայացվում են տվյալ ժամանակաշրջանի հայկական ձեռագրարվեստի զարգացման հիմնական ուղղությունները, մանրանկարչական ավանդույթների շարունակականությունը և տարածաշրջանի գրչության ու նկարազարդման կենտրոնների գործունեությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ձեռագիր մատյանների պատկերազարդման ոճական առանձնահատկություններին, գունային լուծումներին, հորինվածքային կառուցվածքին, պատկերագրական համակարգերին և զարդարվեստի տարրերին։ Քննարկվում են մանրանկարիչների ստեղծագործական մոտեցումները, կրոնական ու մշակութային պատկերացումների արտացոլումը ձեռագրերում, ինչպես նաև միջնադարյան հայկական արվեստի ավանդույթների ազդեցությունը XVII դարի գեղարվեստական արտահայտչամիջոցների վրա։ Անդրադարձ է կատարվում պատմական և հասարակական պայմանների ազդեցությանը մանրանկարչության զարգացման վրա, տարբեր գեղարվեստական դպրոցների փոխառնչություններին և տեղական ինքնատիպ հատկանիշների ձևավորմանը։ Ուսումնասիրվում են նաև ձեռագրերի գեղարվեստական հարդարանքի, պատկերային խորհրդանշանների և քրիստոնեական թեմատիկայի արտահայտման առանձնահատկությունները։ Աշխատությունը նպաստում է հայկական մանրանկարչության պատմության առավել խորքային ճանաչմանը և Փոքր Հայքի գեղարվեստական ժառանգության արժևորմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել արվեստաբանների, պատմաբանների, հայագետների, ձեռագրագետների, մշակութաբանների և հայկական միջնադարյան արվեստով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Biology

Աշխատությունը նվիրված է միլիմետրային տիրույթի ցածր ինտենսիվության էլեկտրամագնիսական ալիքների ազդեցության ուսումնասիրությանը բջջային և թաղանթային համակարգերի վրա՝ համադրելով կենսաֆիզիկական, բջջաբանական և ֆիզիոլոգիական հետազոտության մոտեցումները։ Գրքում ուսումնասիրվում են բջջաթաղանթի կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ առանձնահատկությունները, դրա դերը բջջի ներքին միջավայրի պահպանման, նյութերի փոխանակության, ազդանշանների փոխանցման և արտաքին ազդակների նկատմամբ բջջային արձագանքի ձևավորման գործընթացներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ցածր ինտենսիվության էլեկտրամագնիսական ճառագայթման և կենսաբանական համակարգերի փոխազդեցության հնարավոր մեխանիզմներին՝ դիտարկելով, թե ինչպես կարող են նման ազդեցությունները փոփոխել թաղանթային կառուցվածքների ֆիզիկական և ֆունկցիոնալ բնութագրերը։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են փորձարարական մոտեցումներ, որոնց միջոցով գնահատվում են բջիջների կենսագործունեության, թաղանթային թափանցելիության, իոնային փոխանակության և այլ ֆիզիոլոգիական ցուցանիշների հնարավոր փոփոխությունները ճառագայթման ազդեցության պայմաններում։ Հեղինակը վերլուծում է նաև ճառագայթման հիմնական պարամետրերի՝ հաճախականության, ինտենսիվության, ազդեցության տևողության և այլ պայմանների նշանակությունը կենսաբանական պատասխանի ձևավորման գործում։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է բջջային արձագանքի և թաղանթային փոփոխությունների միջև պատճառահետևանքային կապերի բացահայտումը, ինչը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու էլեկտրամագնիսական ազդակների կենսաբանական ազդեցության մասին։ Գրքում քննարկվում են նաև ստացված արդյունքների հնարավոր կիրառական նշանակությունը կենսաբժշկական հետազոտությունների, ֆիզիոթերապևտիկ տեխնոլոգիաների և էլեկտրամագնիսական ճառագայթման կենսաբանական ազդեցությունների գնահատման ոլորտներում։ Աշխատությունը կարևոր է հատկապես այն տեսանկյունից, որ ուսումնասիրում է ցածր ինտենսիվության ազդեցությունների հնարավոր կենսաբանական հետևանքները բջջային մակարդակում՝ փորձելով բացահայտել դրանց հիմքում ընկած ֆիզիկական և կենսաքիմիական գործընթացները։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել կենսաֆիզիկոսների, բջջաբանների, ճառագայթային կենսաբանության և բժշկական ֆիզիկայի մասնագետների, ֆիզիոլոգների, կենսաբժշկական հետազոտողների, ասպիրանտների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Economics

Այս աշխատությունը ներկայացնում է Հայաստանի Հանրապետությունում անվճարունակության իրավական և գործնական առանձնահատկությունների խորքային ուսումնասիրություն՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով պետական մասնակցությամբ առևտրային կազմակերպությունների գործունեությանը և դրանց նկատմամբ կիրառվող իրավակարգավորումներին։ Վերլուծվում են անվճարունակության գործընթացի հիմնական սկզբունքները, իրավական հիմքերը, պետական և մասնավոր շահերի հավասարակշռման խնդիրները, ինչպես նաև այն առանձնահատուկ մոտեցումները, որոնք կիրառվում են պետական մասնակցությամբ ընկերությունների նկատմամբ։ Հեղինակը դիտարկում է գործող օրենսդրությունը, դատական պրակտիկան և կառավարման մեխանիզմները՝ բացահայտելով առկա իրավական բացերը, գործնական դժվարությունները և դրանց հաղթահարման հնարավոր ուղիները։ Աշխատությունը ներառում է համեմատական վերլուծություններ, մասնագիտական եզրակացություններ և առաջարկություններ, որոնք կարող են նպաստել անվճարունակության ինստիտուտի կատարելագործմանը, պետական ակտիվների արդյունավետ կառավարմանը և տնտեսական կայունության ապահովմանը։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել իրավաբանների, տնտեսագետների, պետական կառավարման ոլորտի մասնագետների, գիտաշխատողների, ուսանողների, ինչպես նաև բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են կորպորատիվ կառավարման, ֆինանսական վերականգնման և անվճարունակության իրավական կարգավորման արդի հիմնախնդիրներով։