More in Mathematics

    View all arrow_right_alt

    Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Other Subjects

    Նոր գրքեր: Հասարակական-քաղաքական գիտություններ: Բանասիրական գիտություններ: Գրականագիտություն, լեզվաբանություն: Պատմություն: Պատմական գիտություններ: Աշխարհագրություն: Հնագիտություն: Ազգագրություն: Ինֆորմացիոն ցանկ =Новые книги: Обшественно-п (1979, թիվ 11)

    Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է հասարակական, քաղաքական և հումանիտար գիտությունների տարբեր ոլորտներում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, ուսանողների և հետազոտողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական գրականության լայն դաշտում։ Այն ընդգրկում է հասարակական-քաղաքական գիտություններ, բանասիրական գիտություններ, գրականագիտություն, լեզվաբանություն, պատմություն և պատմական գիտություններ, աշխարհագրություն, հնագիտություն և ազգագրություն՝ արտացոլելով այս ոլորտներում ձևավորվող ժամանակակից գիտական մոտեցումները, տեսական զարգացումները և մեթոդաբանական նորարարությունները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների հիման վրա և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների և ուսումնական գործընթացի համար՝ հնարավորություն տալով արագ ծանոթանալ նոր հրատարակություններին, գնահատել դրանց գիտական արժեքը և կիրառել դրանք տարբեր հումանիտար ուսումնասիրությունների շրջանակներում։ Այն նաև նպաստում է միջգիտակարգային կապերի զարգացմանը՝ ապահովելով գիտելիքի համակարգված տարածում և աջակցելով հումանիտար գիտությունների զարգացման շարունակականությանը։

    Updated: 2026-11-02
    Նոր գրքեր: Հասարակական-քաղաքական գիտություններ: Բանասիրական գիտություններ: Գրականագիտություն, լեզվաբանություն: Պատմություն: Պատմական գիտություններ: Աշխարհագրություն: Հնագիտություն: Ազգագրություն: Ինֆորմացիոն ցանկ =Новые книги: Обшественно-п (1979, թիվ 11)
    Online

    Economics

    Տնտեսական գործունեության էկոլոգիական անվտանգության ապահովման հիմնահարցերը ՀՀ-ում

    Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում տնտեսական գործունեության էկոլոգիական անվտանգության ապահովման հիմնահարցերի համալիր ուսումնասիրությանը՝ տնտեսության զարգացման և շրջակա միջավայրի պահպանության միջև հավասարակշռության ձևավորման տեսանկյունից։ Հետազոտության հիմքում այն մոտեցումն է, որ տնտեսական գործունեությունը՝ արդյունաբերությունը, հանքարդյունաբերությունը, էներգետիկան, գյուղատնտեսությունը, շինարարությունը, տրանսպորտը և այլ ոլորտներ, կարող է առաջացնել շրջակա միջավայրի վրա տարբեր բնույթի ազդեցություններ, ուստի տնտեսական աճը պետք է զուգակցվի բնական ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման և էկոլոգիական ռիսկերի կանխարգելման միջոցառումներով։ ՀՀ-ում տնտեսական գործունեության հետևանքով շրջակա միջավայրի վրա վնասակար ազդեցությունների կանխարգելումն ու նվազեցումը բնապահպանական վերահսկողության կարևոր խնդիրներից է։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում են էկոլոգիական անվտանգության տեսական հիմքերը, դրա հիմնական սկզբունքները, տնտեսական գործունեության և բնական միջավայրի փոխազդեցության առանձնահատկությունները, ինչպես նաև բնապահպանական ռիսկերի գնահատման և կառավարման մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ջրային և հողային ռեսուրսների, մթնոլորտային օդի, ընդերքի, կենսաբազմազանության և բնական լանդշաֆտների պահպանության խնդիրներին, քանի որ դրանց վիճակը անմիջականորեն կապված է երկրի տնտեսական և սոցիալական զարգացման կայունության հետ։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է տնտեսական գործունեության շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության գնահատման համակարգի ուսումնասիրությունը։ ՀՀ օրենսդրությամբ նախատեսված շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության գնահատման և փորձաքննության գործընթացը նպատակ ունի կանխատեսել, կանխարգելել, նվազեցնել կամ բացառել նախատեսվող գործունեության հնարավոր վնասակար ազդեցությունները և նպաստել էկոլոգիական անվտանգության պահանջների հիման վրա կայուն զարգացմանը։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև բնապահպանական վերահսկողության արդյունավետությանը, թույլտվությունների և սահմանափակումների համակարգին, բնապահպանական մոնիթորինգին, տնտեսական գործունեության արդյունքում առաջացող թափոնների կառավարմանը և բնական ռեսուրսների օգտագործման նկատմամբ պետական վերահսկողությանը։ Կարևոր նշանակություն ունի այն հարցը, թե որքանով են գործող տնտեսական և վարչական մեխանիզմները խրախուսում ձեռնարկություններին նվազեցնել շրջակա միջավայրի վրա բացասական ազդեցությունը և ներդնել ավելի մաքուր ու ռեսուրսախնայող տեխնոլոգիաներ։ Այս համատեքստում էական դեր կարող են ունենալ բնապահպանական վճարները, տնտեսական խթանները, բնապահպանական պատասխանատվության մեխանիզմները, կանաչ տեխնոլոգիաների ներդրումը և շրջանաձև տնտեսության սկզբունքների կիրառումը։ ՀՀ շրջակա միջավայրի քաղաքականության շրջանակում առանձին ուղղություն է նաև կանաչ տնտեսության խթանումը և շրջակա միջավայրի պահպանության տնտեսական մեխանիզմների մշակումը։ Ուսումնասիրությունը կարող է գնահատել նաև էկոլոգիական անվտանգության ապահովման ինստիտուցիոնալ և իրավական հիմքերը, պետական կառավարման մարմինների դերակատարությունը և տնտեսական գործունեություն իրականացնող սուբյեկտների բնապահպանական պարտավորությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բնապահպանական տեղեկատվության հասանելիությանը, հանրության մասնակցությանը և որոշումների կայացման թափանցիկությանը, քանի որ ժամանակակից բնապահպանական կառավարումը ենթադրում է ոչ միայն պետական վերահսկողություն, այլև հասարակության մասնակցություն։ Աշխատության կարևոր նպատակներից է բացահայտել ՀՀ-ում տնտեսական գործունեության էկոլոգիական անվտանգության հիմնական խոչընդոտները և մշակել դրանց հաղթահարման հնարավոր ուղղություններ՝ հաշվի առնելով երկրի բնական ռեսուրսների սահմանափակությունը, տնտեսական կառուցվածքի առանձնահատկությունները և կայուն զարգացման անհրաժեշտությունը։ Արդյունքները կարող են նպաստել բնապահպանական քաղաքականության կատարելագործմանը, տնտեսական գործունեության էկոլոգիական ռիսկերի նվազեցմանը, բնական ռեսուրսների ավելի արդյունավետ կառավարմանը և բնապահպանական ու տնտեսական շահերի փոխհամաձայնեցմանը։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել բնապահպաններին, տնտեսագետներին, էկոլոգներին, պետական կառավարման մասնագետներին, իրավաբաններին, բնօգտագործման և շրջակա միջավայրի կառավարման ոլորտի հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը տնտեսական զարգացումը դիտարկում է էկոլոգիական անվտանգության հետ միասնական համակարգում՝ նպատակ ունենալով հիմնավորել այնպիսի կառավարման և տնտեսական մեխանիզմների անհրաժեշտությունը, որոնք հնարավորություն կտան համատեղել արտադրության և տնտեսական ակտիվության զարգացումը շրջակա միջավայրի պահպանության և ապագա սերունդների համար բնական ռեսուրսների պահպանման հետ։

    Updated: 2026-09-15
    Տնտեսական գործունեության էկոլոգիական անվտանգության ապահովման հիմնահարցերը ՀՀ-ում
    Online

    Economics

    Զբոսաշրջության զարգացման հիմնախնդիրները Հայաստանի Հանրապետությունում

    Տնտեսագիտական և ոլորտային բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում զբոսաշրջության զարգացման հիմնական խնդիրների, հնարավորությունների և հեռանկարային ուղղությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում զբոսաշրջային ներուժի ձևավորման և արդյունավետ օգտագործման պայմանները, ոլորտի ենթակառուցվածքների վիճակը, ծառայությունների կազմակերպման առանձնահատկությունները և զբոսաշրջային շուկայի զարգացման վրա ազդող գործոնները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում երկրի բնական, պատմամշակութային և սոցիալ-տնտեսական ռեսուրսների ներգրավմանը զբոսաշրջային առաջարկի ձևավորման գործընթացում։ Վերլուծվում են ոլորտի մրցունակության, ծառայությունների որակի, ներդրումային ակտիվության, տարածքային զարգացման և զբոսաշրջային արդյունքի առաջխաղացման հետ կապված հիմնահարցերը։ Քննարկվում են նաև պետական քաղաքականության, մասնավոր հատվածի մասնակցության, միջազգային համագործակցության և արդյունավետ մարքեթինգային գործիքների նշանակությունը զբոսաշրջության կայուն զարգացման համար։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու ոլորտի զարգացմանը խոչընդոտող գործոնները և գնահատելու դրանց հաղթահարման հնարավոր մոտեցումները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել զբոսաշրջության կառավարման, տնտեսագիտության, տարածաշրջանային զարգացման և ծառայությունների ոլորտի մասնագետների ու հետազոտողների համար։

    Updated: 2026-10-07
    Զբոսաշրջության զարգացման հիմնախնդիրները Հայաստանի Հանրապետությունում
    Online

    Culture

    Возможности пространственно-графического анализа балетной драматургии (на примере балетов армянских композиторов)

    Այս աշխատությունը նվիրված է բալետային դրամատուրգիայի տարածական և գրաֆիկական վերլուծության հնարավորությունների ուսումնասիրությանը՝ հայկական կոմպոզիտորների ստեղծագործությունների օրինակով։ Գրքում դիտարկվում են բալետային ներկայացման կառուցվածքային առանձնահատկությունները, շարժման, բեմական տարածության, երաժշտական զարգացման և պարային արտահայտչամիջոցների փոխկապակցվածությունը։ Ուսումնասիրությունը բացահայտում է, թե ինչպես կարող են տարածական հարաբերությունները, բեմադրական լուծումները և գրաֆիկական վերլուծության մեթոդները նպաստել բալետային ստեղծագործության ներքին տրամաբանության, կերպարային համակարգի և դրամատիկական զարգացման ավելի խոր ընկալմանը։ Աշխատության մեջ անդրադարձ է կատարվում հայկական բալետային արվեստի առանձնահատկություններին, ազգային երաժշտական մտածողության արտահայտմանը և տարբեր կոմպոզիտորների ստեղծագործություններում դրամատուրգիական կառուցվածքների ձևավորմանը։ Ներկայացված վերլուծական մոտեցումները հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրել բալետը ոչ միայն որպես երաժշտական և պարային երևույթ, այլև որպես տարածական կազմակերպված գեղարվեստական համակարգ։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել արվեստաբաններին, երաժշտագետներին, պարարվեստի մասնագետներին, մշակույթի ոլորտի հետազոտողներին և բալետային արվեստով հետաքրքրվող ընթերցողներին։

    Updated: 2026-09-21
    Возможности пространственно-графического анализа балетной драматургии (на примере балетов армянских композиторов)
    Online

    Pedagogy

    Վիճակագրական հասկացությունների և օրինաչափությունների ձևավորման մեթոդիկան մոլեկուլային ֆիզիկայի ուսուցման գործընթացում

    Աշխատանքը նվիրված է վիճակագրական հասկացությունների և օրինաչափությունների ձևավորման մեթոդիկայի ուսումնասիրությանը մոլեկուլային ֆիզիկայի ուսուցման գործընթացում։ Հետազոտության հիմնական նպատակը սովորողների մոտ նյութի միկրոսկոպիկ կառուցվածքի, մասնիկների շարժման և փոխազդեցության, ինչպես նաև այդ գործընթացները նկարագրող վիճակագրական օրինաչափությունների վերաբերյալ գիտական և համակարգված պատկերացումների ձևավորման արդյունավետ մանկավարժական մոտեցումների բացահայտումն է։ Մոլեկուլային ֆիզիկայի բազմաթիվ երևույթներ հիմնված են մեծ թվով մասնիկների հավաքական վարքի վրա, ինչի պատճառով առանձին մասնիկների շարժումը նկարագրելու փոխարեն անհրաժեշտ է կիրառել հավանականային և վիճակագրական մեթոդներ։ Այդ հանգամանքը ուսուցման գործընթացում առաջացնում է որոշակի դժվարություններ, քանի որ սովորողը պետք է անցում կատարի առանձին, անմիջականորեն չդիտարկվող միկրոմակարդակային պատկերացումներից դեպի մակրոսկոպիկ մեծությունների և վիճակագրական օրինաչափությունների ընկալում։ Աշխատանքում ուսումնասիրվում են այն մանկավարժական պայմաններն ու մեթոդները, որոնք կարող են նպաստել այդ անցման արդյունավետ իրականացմանը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում այնպիսի առանցքային հասկացությունների ձևավորմանը, ինչպիսիք են մասնիկների ջերմային շարժումը, ջերմաստիճանը, ճնշումը, ներքին էներգիան, հավանականությունը, միջին արժեքը և մասնիկների արագությունների կամ էներգիաների բաշխումը։ Հետազոտությունը կարևորում է հասկացությունների աստիճանական ձևավորումը՝ դիտարկումից և փորձից դեպի տեսական ընդհանրացում, իսկ այնուհետև՝ մաթեմատիկական և վիճակագրական նկարագրություն անցնելու սկզբունքը։ Ուսուցման արդյունավետության բարձրացման նպատակով կարող են կիրառվել խնդիրների լուծում, փորձարարական աշխատանքներ, մոդելավորում, գրաֆիկական ներկայացումներ, համակարգչային սիմուլյացիաներ, աղյուսակների և վիճակագրական տվյալների վերլուծություն, ինչպես նաև միջառարկայական կապեր մաթեմատիկայի և ինֆորմատիկայի հետ։ Հատուկ նշանակություն ունի սովորողների կողմից վիճակագրական օրինաչափությունների էմպիրիկ բացահայտումը, երբ նրանք բազմակի դիտարկումների կամ մոդելավորման արդյունքների հիման վրա ինքնուրույն նկատում են որոշակի օրինաչափություններ և այնուհետև փորձում դրանք ձևակերպել ու հիմնավորել։ Նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս վիճակագրական ֆիզիկայի գաղափարները ներկայացնել ոչ միայն որպես պատրաստի բանաձևերի և սահմանումների ամբողջություն, այլ որպես իրական ֆիզիկական երևույթները բացատրելու և կանխատեսելու միջոց։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նաև սովորողների տարածված սխալ պատկերացումներին, օրինակ՝ միկրոսկոպիկ և մակրոսկոպիկ մեծությունների շփոթությանը, միջին մեծության ֆիզիկական իմաստի ոչ լիարժեք ընկալմանը կամ հավանականային նկարագրությունը բացարձակ կանխատեսման հետ նույնացնելուն։ Այդ դժվարությունների բացահայտումը կարևոր է ուսուցման մեթոդների նպատակային ընտրության և ուսումնառության արդյունքների բարելավման համար։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են մշակվել դասերի կառուցվածքային մոդելներ, ուսումնական առաջադրանքների համակարգ և մեթոդական ցուցումներ, որոնք ուղղված են վիճակագրական մտածողության աստիճանական զարգացմանը։ Կարևոր է նաև գնահատել առաջարկվող մեթոդիկայի արդյունավետությունը՝ համեմատելով սովորողների գիտելիքների, հասկացությունների կիրառման կարողությունների, խնդիրների լուծման հմտությունների և ֆիզիկական երևույթները բացատրելու ունակությունների փոփոխությունները։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը միավորում է մոլեկուլային ֆիզիկայի բովանդակային առանձնահատկությունները և ֆիզիկայի դասավանդման ժամանակակից մեթոդաբանությունը՝ նպատակ ունենալով ձևավորել սովորողների մոտ վիճակագրական մտածողություն և օգնել նրանց հասկանալ, թե ինչպես են բազմաթիվ միկրոմասնիկների անկանոն շարժումից առաջանում նյութի դիտարկելի մակրոսկոպիկ հատկությունները։ Թեման կարևոր նշանակություն ունի ֆիզիկայի խորացված ուսուցման համար, քանի որ վիճակագրական հասկացությունների ճիշտ և գիտակցված ձևավորումը հիմք է ստեղծում ոչ միայն մոլեկուլային ֆիզիկայի, այլև վիճակագրական մեխանիկայի, թերմոդինամիկայի և հարակից ֆիզիկական ուղղությունների հետագա ուսումնասիրության համար։

    Updated: 2026-09-15
    Վիճակագրական հասկացությունների և օրինաչափությունների ձևավորման մեթոդիկան մոլեկուլային ֆիզիկայի ուսուցման գործընթացում
    Online

    Medicine

    Создание управляемого замыкательного аппарата из нежной мышцы бедра после брюшно-промежностной экстирпации прямой кишки

    Գիրքը նվիրված է ուղիղ աղիքի որովայնա-շեքային էքստիրպացիայից հետո կառավարելի փակող ապարատի ձևավորման վիրաբուժական մեթոդների ուսումնասիրությանը։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են ազդրի նուրբ մկանի կիրառման վրա հիմնված վերականգնողական վիրահատական մոտեցումները, որոնք նպատակ ունեն բարելավելու հիվանդների ֆունկցիոնալ արդյունքները և կյանքի որակը։ Ուսումնասիրությունը վերլուծում է վիրահատական տեխնիկայի առանձնահատկությունները, անատոմիական և ֆիզիոլոգիական հիմքերը, ինչպես նաև նորաստեղծ փակող համակարգի աշխատանքի սկզբունքները։ Անդրադարձ է կատարվում հետվիրահատական վերականգնման ընթացքին, հնարավոր բարդություններին, բուժման արդյունավետության գնահատման չափանիշներին և մեթոդի կլինիկական կիրառման արդյունքներին։ Գիրքը կարևոր գիտագործնական արժեք ունի կոլոպրոկտոլոգիայի և վերականգնողական վիրաբուժության ոլորտներում՝ ներկայացնելով հիվանդների ֆունկցիոնալ վերականգնման ժամանակակից մոտեցումներ։ Այն օգտակար աղբյուր է վիրաբույժների, կոլոպրոկտոլոգների, բժշկական հետազոտողների, կլինիկական օրդինատորների և բժշկական բուհերի ուսանողների համար։

    Updated: 2026-08-13
    Создание управляемого замыкательного аппарата из нежной мышцы бедра после брюшно-промежностной экстирпации прямой кишки