More in Psychology

    View all arrow_right_alt

    Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Pedagogy

    «Տեխնոլոգիա» դասընթացը որպես դպրոցականների գեղագիտական դաստիարակության միջոց

    Աշխատությունը նվիրված է դպրոցականների գեղագիտական դաստիարակության գործընթացում «Տեխնոլոգիա» դասընթացի դերի և հնարավորությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել, թե ինչպես կարող են գործնական, ստեղծագործական և դիզայներական աշխատանքները նպաստել սովորողների գեղագիտական ճաշակի, ստեղծագործական երևակայության, գեղեցիկը գնահատելու և սեփական ստեղծագործական գաղափարներն արտահայտելու կարողությունների ձևավորմանը։ Հետազոտական աղբյուրներում նշվում է, որ առարկայի ուսուցումը կարող է նպաստել գեղագիտական դաստիարակության նպատակների իրականացմանը և մշակութային փորձի փոխանցմանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարևոր տեղ է հատկացվում նյութերի, գույների, ձևերի, զարդանախշերի, համաչափության և կոմպոզիցիայի հետ սովորողների գործնական աշխատանքին։ Թղթի, բնական և արհեստական նյութերի, մանածագործական նյութերի և այլ միջոցների կիրառմամբ ստեղծվող ապլիկացիաները, խճանկարները, օրիգամին, թելանկարը, կոմպոզիցիաները և դեկորատիվ-կիրառական աշխատանքները հնարավորություն են տալիս միաժամանակ զարգացնել տեխնիկական հմտություններն ու գեղագիտական ընկալումը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի հայկական մշակութային ժառանգության ներառումը ուսումնական գործընթացում։ Հայկական զարդանախշերի, ազգային արհեստների, դեկորատիվ-կիրառական արվեստի տարրերի և ավանդական գեղարվեստական ձևերի ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել սովորողների մշակութային ինքնագիտակցության և ազգային արժեքների նկատմամբ հետաքրքրության ձևավորմանը։ Ժամանակակից առարկայական չափորոշիչը նույնպես կարևորում է ստեղծարար, նորարար և նախաձեռնող անձի ձևավորումը, արվեստին ու արհեստին հաղորդակցվելու կարողությունը և ստեղծագործական գործունեությունը։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել նաև ուսուցման այն մեթոդներն ու կազմակերպական ձևերը, որոնք առավել արդյունավետ են գեղագիտական դաստիարակության համար՝ գործնական աշխատանքներ, ստեղծագործական նախագծեր, անհատական և խմբային առաջադրանքներ, ցուցահանդեսներ, նախագծերի ներկայացումներ և սովորողների աշխատանքների քննարկումներ։ Առանձնահատուկ կարևորություն ունի ուսուցչի դերը, քանի որ նա ոչ միայն փոխանցում է տեխնոլոգիական գիտելիքներ և գործնական հմտություններ, այլև ուղղորդում է սովորողի ստեղծագործական մտածողությունը, օգնում է գնահատել սեփական աշխատանքի արդյունքը և ձևավորում է գեղեցիկի, նպատակահարմարության ու որակի նկատմամբ գիտակցված վերաբերմունք։ «Տեխնոլոգիա» առարկայի ժամանակակից չափորոշիչը մեծ տեղ է հատկացնում գործնական և ստեղծագործական նախագծերին՝ դրանք դիտարկելով որպես ուսուցման կարևոր բաղադրիչ։ Աշխատության մեջ կարող է հիմնավորվել այն տեսակետը, որ տեխնոլոգիական կրթությունն ու գեղագիտական դաստիարակությունը փոխկապակցված գործընթացներ են․ սովորողը ոչ միայն սովորում է նյութը մշակելու կամ որևէ առարկա պատրաստելու տեխնիկան, այլև սովորում է մտածել ձևի, գեղեցկության, համադրության, գործնականության և ստեղծագործական արժեքի մասին։ Այս գործընթացը կարող է նպաստել ուշադրության, դիտողականության, երևակայության, ձեռքի մանր մոտորիկայի, ինքնուրույնության և ստեղծագործական մտածողության զարգացմանը։ Հետազոտությունը կարող է օգտակար լինել տեխնոլոգիայի ուսուցիչների, մանկավարժների, մեթոդիստների, կրթության կազմակերպիչների, արվեստի և դեկորատիվ-կիրառական արվեստի մասնագետների, ինչպես նաև մանկավարժական բուհերի ուսանողների և դպրոցական կրթության զարգացման հարցերով հետաքրքրվող հետազոտողների համար։

    Updated: 2026-09-02
    «Տեխնոլոգիա» դասընթացը որպես դպրոցականների գեղագիտական դաստիարակության միջոց
    Online

    Other Subjects

    At least 16 dead in Armenia-Azerbaijan clashes over disputed region. Nagorno-Karabakh provides crucial transit routes for gas and oil to international market2020

    Նյութը վերաբերում է 2020 թվականին Լեռնային Ղարաբաղի շուրջ հայ-ադրբեջանական հակամարտության հերթական ռազմական սրմանը և դրա առաջին փուլում հաղորդված մարդկային կորուստներին, ռազմական գործողությունների ընթացքին ու միջազգային արձագանքներին։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացվում է Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև երկարատև հակամարտության քաղաքական ու պատմական համատեքստի վրա՝ ներկայացնելով վիճելի տարածքի կարգավիճակի շուրջ հակադիր դիրքորոշումները և ռազմական բախումների վերսկսման հետևանքով ստեղծված իրավիճակը։ Նյութում զոհերի և ռազմական զարգացումների վերաբերյալ տվյալները դիտարկվում են որպես տվյալ ժամանակահատվածում կողմերի և լրատվական աղբյուրների հաղորդած տեղեկություններ, որոնք արագ զարգացող հակամարտության պայմաններում կարող էին հետագայում ճշտվել կամ փոփոխվել։ Անդրադարձ է կատարվում նաև խաղաղ բնակչության անվտանգության, ռազմական գործողությունների ընդլայնման վտանգի և տարածաշրջանային կայունության խնդիրներին։ Կարևոր թեմա է Հարավային Կովկասի աշխարհաքաղաքական նշանակությունը, քանի որ տարածաշրջանը գտնվում է էներգետիկ և տրանսպորտային կարևոր հաղորդակցությունների հարևանությամբ։ Միաժամանակ անհրաժեշտ է տարբերակել Լեռնային Ղարաբաղի տարածքը և Ադրբեջանի էներգակիրների արտահանման հիմնական միջազգային երթուղիները․ նյութի վերնագրային ձևակերպումը կարող է ընդգծել հակամարտության ավելի լայն տարածաշրջանի ռազմավարական նշանակությունը, սակայն դա ինքնին չի նշանակում, որ հիմնական նավթագազային խողովակաշարերը անցնում են հենց Լեռնային Ղարաբաղով։ Քննարկվում է էներգետիկ ենթակառուցվածքների անվտանգության հարցը և այն մտահոգությունը, որ լայնածավալ ռազմական էսկալացիան կարող էր ազդեցություն ունենալ Հարավային Կովկասով անցնող միջազգային էներգետիկ ու տրանսպորտային կապերի վրա։ Ներկայացվում է նաև արտաքին դերակատարների հետաքրքրվածությունը հակամարտության զարգացումներով՝ հաշվի առնելով տարածաշրջանի աշխարհագրական դիրքը և հարևան պետությունների քաղաքական ու տնտեսական շահերը։ Նյութը հնարավորություն է տալիս դիտարկել ռազմական հակամարտությունը ոչ միայն տարածքային և քաղաքական վեճի, այլև տարածաշրջանային անվտանգության, միջազգային հարաբերությունների, էներգետիկ հաղորդակցությունների և աշխարհաքաղաքական մրցակցության ավելի լայն շրջանակում։ Այն միաժամանակ ցույց է տալիս, թե ինչպես են միջազգային լրատվամիջոցներում ռազմական զարգացումները հաճախ ներկայացվում տարածաշրջանի ռազմավարական նշանակության հետ համադրությամբ՝ ընթերցողին տրամադրելով հակամարտության հնարավոր միջազգային հետևանքների վերաբերյալ ավելի լայն համատեքստ։

    Updated: 2026-09-19
    At least 16 dead in Armenia-Azerbaijan clashes over disputed region. Nagorno-Karabakh provides crucial transit routes for gas and oil to international market2020
    Online

    Other Subjects

    Նոր գրքեր: Տեխնիկա: (Ինֆորմացիոն ցանկ) = Новые книги: Техника: Информационный указатель (1976, №3-4)

    Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է տեխնիկական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նախատեսված ուսանողների, դասախոսների, գիտաշխատողների և մասնագետների համար։ Ցանկում ընդգրկված են մեքենաշինությանը, էլեկտրատեխնիկային, էլեկտրոնիկային, էներգետիկային, շինարարությանը, ավտոմատացման համակարգերին, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներին և տեխնիկական այլ ուղղություններին վերաբերող աշխատություններ, որոնք արտացոլում են գիտատեխնիկական առաջընթացի ժամանակակից միտումները և ոլորտի զարգացման հիմնական ուղղությունները։ Հրատարակությունը ծառայում է որպես տեղեկատվական ռեսուրս, որը հնարավորություն է տալիս արագ ծանոթանալ նոր գրականությանը, ստանալ անհրաժեշտ մատենագիտական տվյալներ և ընտրել համապատասխան աղբյուրներ ուսումնական, գիտահետազոտական և մասնագիտական գործունեության համար։ Այն նպաստում է տեխնիկական գիտելիքների տարածմանը, մասնագիտական իրազեկվածության բարձրացմանը և գիտատեխնիկական տեղեկատվության հասանելիության ապահովմանը։

    Updated: 2026-09-05
    Նոր գրքեր: Տեխնիկա: (Ինֆորմացիոն ցանկ) = Новые книги: Техника: Информационный указатель (1976, №3-4)
    Online

    Culture

    Նոր գրականություն կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ : Մատենագիտական ցանկ

    Այս մատենագիտական ցանկը նվիրված է կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ նոր գրականության համակարգված ներկայացմանը՝ ընթերցողին և մասնագետներին հնարավորություն տալով արագ կողմնորոշվել տվյալ ոլորտներին վերաբերող հրատարակությունների բազմազանության մեջ։ Այն ընդգրկում է մշակույթի և արվեստի տարբեր ուղղություններին առնչվող գրքեր, ուսումնասիրություններ, գիտական աշխատություններ և այլ մատենագիտական նյութեր՝ ներկայացնելով դրանց վերաբերյալ անհրաժեշտ bibliographic տվյալները։ Ցանկի հիմնական արժեքը տեղեկատվության կազմակերպված և թեմատիկորեն նպատակային մատուցումն է, որի շնորհիվ այն կարող է ծառայել որպես գործնական ուղեցույց ինչպես մասնագիտական ուսումնասիրություններ իրականացնող հետազոտողների, այնպես էլ ուսանողների, դասախոսների, գրադարանավարների, արվեստագետների և մշակութային ոլորտով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Ներկայացված նյութերը հնարավորություն են տալիս հետևելու մշակույթի և արվեստի ուսումնասիրության արդի ուղղություններին, ծանոթանալու նոր հրատարակություններին և ընտրելու հետագա ընթերցանության կամ հետազոտության համար համապատասխան աղբյուրներ։ Մատենագիտական ցանկի կարևոր առանձնահատկությունն այն է, որ այն ոչ թե պարզապես առանձին հրատարակությունների հավաքածու է, այլ տեղեկատվական համակարգ, որը նպաստում է մասնագիտական գրականության որոնման, ընտրության և օգտագործման գործընթացի արդյունավետ կազմակերպմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել հատկապես այն դեպքերում, երբ անհրաժեշտ է արագ գտնել որոշակի թեմայի վերաբերյալ նոր կամ արդիական գրականություն, կազմել հետազոտական աշխատանքի աղբյուրագիտական հիմքը կամ ընդլայնել տվյալ ոլորտում ընթերցանության շրջանակը։ Նման հրատարակությունները կարևոր դեր ունեն նաև գրադարանային և տեղեկատվական սպասարկման գործում՝ ապահովելով մշակույթի և արվեստի բնագավառի նոր գրականության վերաբերյալ տեղեկության տարածումը։ Ցանկը կարող է հետաքրքրել հայ մշակույթի, արվեստի պատմության, տեսության և հարակից գիտակարգերի ուսումնասիրությամբ զբաղվող ընթերցողներին՝ միաժամանակ նպաստելով գիտական և կրթական աշխատանքում համապատասխան գրականության առավել արդյունավետ օգտագործմանը։ Ընդհանուր առմամբ, այն հանդես է գալիս որպես կողմնորոշիչ և տեղեկատու աղբյուր, որը մեկտեղում և համակարգում է մշակույթի ու արվեստի վերաբերյալ նոր գրականության մասին մատենագիտական տեղեկատվությունը։

    Updated: 2026-08-26
    Նոր գրականություն կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ : Մատենագիտական ցանկ
    Online

    Economics

    Տնտեսական գործունեության բնապահպանական վերահսկողության համակարգի կատարելագործման հիմնախնդիրները ՀՀ-ում

    Այս գիտատնտեսագիտական և բնապահպանական ուսումնասիրությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում տնտեսական գործունեության բնապահպանական վերահսկողության համակարգի կատարելագործման հիմնախնդիրների վերլուծությանը։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են բնապահպանական վերահսկողության իրավական և ինստիտուցիոնալ հիմքերը, պետական կարգավորման մեխանիզմները և դրանց ազդեցությունը տնտեսական գործունեության էկոլոգիական անվտանգության ապահովման վրա։ Հեղինակը ուսումնասիրում է արտադրական և տնտեսական գործընթացների բնապահպանական ռիսկերը՝ ներառյալ օդի, ջրի և հողի աղտոտումը, բնական ռեսուրսների ոչ կայուն օգտագործումը և էկոհամակարգերի դեգրադացիան։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում վերահսկողության արդյունավետության բարձրացման գործիքներին՝ մոնիթորինգային համակարգերի զարգացում, բնապահպանական ստանդարտների ներդրում, վարչական պատասխանատվության մեխանիզմներ և տնտեսական խթաններ։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են նաև միջազգային փորձը և կայուն զարգացման սկզբունքների կիրառումը ՀՀ բնապահպանական քաղաքականության մեջ։ Հեղինակը առաջարկում է վերահսկողության համակարգի կատարելագործման ուղղություններ՝ ուղղված ինստիտուցիոնալ կարողությունների ամրապնդմանը, վերահսկողական գործընթացների թափանցիկության բարձրացմանը և տնտեսական զարգացման ու բնապահպանական անվտանգության միջև հավասարակշռության ապահովմանը։ Աշխատությունը նախատեսված է բնապահպանների, տնտեսագետների, պետական կառավարման մասնագետների, իրավաբանների, հետազոտողների և ուսանողների համար։

    Updated: 2026-08-22
    Տնտեսական գործունեության բնապահպանական վերահսկողության համակարգի կատարելագործման հիմնախնդիրները ՀՀ-ում
    Online

    Linguistics

    17-րդ դարի աշխարհաբար տպագիր գրքերի լեզվական քննություն

    Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է 17-րդ դարի աշխարհաբար տպագիր գրքերի լեզվական առանձնահատկությունների քննությանը՝ նպատակ ունենալով բացահայտել գրավոր աշխարհաբարի ձևավորման վաղ փուլերը և դրա հարաբերությունը գրաբարական ավանդույթի հետ։ Նյութում վերլուծվում են այդ շրջանի տպագիր հրատարակություններում կիրառված բառապաշարի, ձևաբանության և շարահյուսության առանձնահատկությունները, որոնք արտացոլում են խոսակցական լեզվի աստիճանական ներթափանցումը գրավոր համակարգ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում լեզվական շերտավորմանը, որտեղ գրաբարյան կառուցվածքներին զուգահեռ նկատվում են ժողովրդախոսակցական ձևեր, ինչպես նաև օտար լեզուներից՝ հատկապես թուրքերենից, պարսկերենից և լատիներենից փոխառությունների ազդեցությունը։ Քննարկվում է նաև տպագրական կենտրոնների՝ մասնավորապես եվրոպական հայկական տպարանների դերը լեզվի ստանդարտացման և գրավոր աշխարհաբարի զարգացման գործընթացում, որտեղ ձևավորվում են նոր լեզվական նորմերի նախադրյալներ։ Ուսումնասիրությունը ընդգծում է, որ 17-րդ դարի տպագիր գրքերը կարևոր աղբյուր են հայերեն լեզվի պատմական զարգացման փուլերի վերականգնման համար՝ ցույց տալով անցումը միջնադարյան գրաբարից դեպի նոր ժամանակների աշխարհաբար գրավոր ձևեր։

    Updated: 2026-09-19
    17-րդ դարի աշխարհաբար տպագիր գրքերի լեզվական քննություն