Համո Սահյանի արվեստի մի քանի հարցեր

Психология

Ժողովածուն ընդգրկում է՝ հոգեբանության՝ որպես գիտության բնույթի վերաբերյալ տարբեր տեսական մոտեցումներ, հարցադրումներ՝ արդյոք հոգեբանությունը հումանիտար, բնագիտական, թե սոցիալական գիտություն է, միջդիսցիպլինար մոտեցումների քննարկում, հոգեբանական երևույթների ուսումնասիրության մեթոդաբանական խնդիրներ, տարբեր գիտնականների դիրքորոշումների համեմատական վերլուծություն։ Այն օգտակար է՝ հոգեբանության և փիլիսոփայության ուսանողների համար, հետազոտողների և դասախոսների համար, ինչպես նաև գիտության տեսության և մեթոդաբանության հարցերով հետաքրքրվողների համար։ Ընդհանուր առմամբ, ժողովածուն նպաստում է հոգեբանության գիտական ինքնության շուրջ քննարկումների խորացմանը՝ ընդգծելով դրա միջանկյալ դիրքը հումանիտար և բնագիտական գիտությունների միջև։

Философия

ԽԱՌՆԱՐԱՆ աշխատությունը ներկայացվում է որպես մտորումային և ազատ կառուցվածքով գրական ստեղծագործություն, որտեղ հեղինակը՝ Տիգրան Գորշ (Տիգրան Գրիգորյան), միավորում է տարբեր թեմատիկ շերտեր՝ ստեղծելով բազմաբովանդակ «խառն» գաղափարական տարածք, որտեղ հատվում են անձնական փորձը, փիլիսոփայական դիտարկումները և հասարակական իրականության մեկնաբանությունները։ Գրքում ընդգծված է մտքերի ազատ հոսքի սկզբունքը, որտեղ թեմաները չեն սահմանափակվում խիստ ակադեմիական կամ ժանրային շրջանակներով, այլ փոխկապակցվում են ասոցիատիվ ձևով՝ թույլ տալով ընթերցողին ընկալել բովանդակությունը որպես ամբողջական, բայց բազմաձայն համակարգ։ Հեղինակը անդրադառնում է մարդու ներաշխարհին, ժամանակակից կյանքի հակասություններին, արժեքային փոփոխություններին և իրականության ընկալման սուբյեկտիվ բնույթին՝ հաճախ կիրառելով խորհրդանշական պատկերներ և ընդհանրացնող ձևակերպումներ։ Աշխատությունը կարելի է դիտարկել որպես էսսեների, մտորումների և գրական փորձարարության համադրություն, որտեղ կարևոր է ոչ միայն ասվածը, այլ նաև ասելու ձևը, լեզվական խաղերը և իմաստային բազմաշերտությունը։ «ԽԱՌՆԱՐԱՆ»-ը խրախուսում է ընթերցողին ինքնուրույն մեկնաբանել գաղափարները և ձևավորել սեփական մտավոր կապերը ներկայացված թեմաների միջև՝ դարձնելով ընթերցանությունը ինտերակտիվ մտավոր գործընթաց։

История

Աշխատությունը նվիրված է 1905–1907 թվականներին Հայաստանի տարածքում բանվորական շարժման ձևավորման, զարգացման և քաղաքական դրսևորումների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում այդ ժամանակաշրջանի սոցիալ-տնտեսական պայմաններն են, արդյունաբերական կենտրոններում բանվորների աշխատանքի ու կենցաղի առանձնահատկությունները, աշխատավորների սոցիալական խնդիրները և դրանց հիման վրա ձևավորված կազմակերպված բողոքի ու պայքարի տարբեր ձևերը։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են դիտարկվել գործադուլները, ցույցերը, աշխատանքային պայմանների բարելավման պահանջները, աշխատավարձի և աշխատանքային ժամերի խնդիրները, ինչպես նաև բանվորների կազմակերպման ձևերն ու փոխօգնության մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում 1905 թվականի Ռուսական առաջին հեղափոխության ազդեցությանը, որի քաղաքական և սոցիալական ալիքները տարածվեցին նաև Հարավային Կովկասում և նպաստեցին աշխատավորական շարժումների ակտիվացմանը։ Հայաստանի քաղաքներում և արդյունաբերական կենտրոններում բանվորական պայքարը զարգանում էր տեղական սոցիալ-տնտեսական պայմանների, ազգային հարաբերությունների և Ռուսական կայսրության ընդհանուր քաղաքական իրավիճակի ազդեցության ներքո։ Աշխատությունը կարող է ուսումնասիրել նաև սոցիալիստական և հեղափոխական գաղափարների տարածումը բանվորների շրջանում, քաղաքական կազմակերպությունների գործունեությունը և դրանց կապերը աշխատավորական միջավայրի հետ։ Կարևոր նշանակություն ունի բանվորական շարժման և գյուղացիական կամ այլ հասարակական շարժումների փոխհարաբերության ուսումնասիրությունը, քանի որ 20-րդ դարի սկզբի Հայաստանի հասարակական կյանքում սոցիալական տարբեր խմբերի խնդիրները հաճախ փոխկապակցված էին։ Հետազոտության միջոցով հնարավոր է բացահայտել նաև իշխանությունների և վարչական մարմինների վերաբերմունքը գործադուլների ու քաղաքական ակտիվության նկատմամբ, վերահսկողության և ճնշման կիրառվող մեխանիզմները, ինչպես նաև շարժման կազմակերպիչների ու մասնակիցների նկատմամբ ձեռնարկված միջոցները։ Ժամանակաշրջանի ուսումնասիրությունը կարևոր է Հայաստանի սոցիալական պատմության տեսանկյունից, քանի որ 1905–1907 թվականների իրադարձությունները նպաստեցին հասարակական-քաղաքական ակտիվության աճին և աշխատավորների կազմակերպվածության նոր ձևերի առաջացմանը։ Աշխատությունը կարող է հիմնվել մամուլի հրապարակումների, արխիվային փաստաթղթերի, կուսակցական և կազմակերպական նյութերի, հուշագրությունների ու այլ պատմական աղբյուրների վրա՝ հնարավորություն տալով վերականգնել բանվորական շարժման հիմնական փուլերը, մասնակիցների կազմը և պայքարի մեթոդները։ Ուսումնասիրությունը կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, սոցիալական պատմության մասնագետներին, քաղաքագետներին, հասարակական շարժումների հետազոտողներին, հայագետներին, դասախոսներին, ասպիրանտներին և Հայաստանի 20-րդ դարի սկզբի պատմությամբ հետաքրքրվող ուսանողներին։

Экономика

Գիրքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության զբոսաշրջային կազմակերպություններում ներքին վերահսկողության և աուդիտի համակարգերի կատարելագործման հիմնահարցերին՝ ուսումնասիրելով դրանց դերը կազմակերպությունների ֆինանսական կայունության, արդյունավետ կառավարման և ռիսկերի նվազեցման գործում։ Աշխատության մեջ ներքին վերահսկողությունը դիտարկվում է որպես կառավարման կարևոր բաղադրիչ, որի միջոցով հնարավոր է վերահսկել ֆինանսական և գործառնական գործընթացները, կանխել սխալներն ու չարաշահումները, ապահովել ռեսուրսների նպատակային օգտագործումը և բարձրացնել կազմակերպության գործունեության թափանցիկությունը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում զբոսաշրջային կազմակերպությունների գործունեության առանձնահատկություններին՝ հաշվի առնելով ծառայությունների բազմազանությունը, հաճախորդների հետ ֆինանսական հարաբերությունների առանձնահատկությունները, սեզոնայնությունը, գործընկերային կապերը և եկամուտների ու ծախսերի կառավարման խնդիրները։ Գիրքը ներկայացնում է ներքին վերահսկողության կառուցվածքը, դրա հիմնական տարրերը, վերահսկողական ընթացակարգերը, պատասխանատվության բաշխման սկզբունքները և տեղեկատվական հոսքերի կազմակերպումը։ Աուդիտի շրջանակում ուսումնասիրվում են ֆինանսական հաշվետվությունների ստուգման, ներքին գործընթացների գնահատման, ռիսկերի բացահայտման և վերահսկողության արդյունավետության վերլուծության մեթոդները։ Հեղինակը կարևորում է աուդիտի և ներքին վերահսկողության փոխկապակցվածությունը՝ ցույց տալով, թե ինչպես կարող են աուդիտորական արդյունքները օգտագործվել կառավարման համակարգի թերությունների բացահայտման և դրանց վերացման համար։ Աշխատության գործնական ուղղվածությունը դրսևորվում է զբոսաշրջային կազմակերպություններում վերահսկողության համակարգի բարելավման հնարավորությունների ուսումնասիրությամբ՝ ներառելով ռիսկերի կառավարման, փաստաթղթավորման, հաշվապահական հաշվառման, ներքին աուդիտի կազմակերպման և կառավարման տեղեկատվական համակարգերի կատարելագործման հարցերը։ Առանձնահատուկ նշանակություն է տրվում ժամանակակից տեխնոլոգիաների կիրառմանը, վերահսկողական գործընթացների ավտոմատացմանը և կազմակերպության գործունեության նկատմամբ շարունակական վերահսկողության ապահովմանը։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել զբոսաշրջային կազմակերպությունների ղեկավարների, ֆինանսական և հաշվապահական ծառայությունների աշխատակիցների, ներքին և արտաքին աուդիտորների, տնտեսագետների, կառավարման մասնագետների, ինչպես նաև զբոսաշրջության և ֆինանսների ոլորտների ուսանողների ու հետազոտողների համար։

География

Աշխատությունը նվիրված է քրոմի հանքագոյացումների որոնման և հայտնաբերման գործընթացում կիրառվող երկրաֆիզիկական մեթոդների արդյունավետության գնահատմանը՝ հիմնվելով Հայաստանի Հանրապետության և Լեռնային Ղարաբաղի հանքավայրերի ուսումնասիրության արդյունքների վրա։ Հեղինակը ներկայացնում է տարբեր երկրաֆիզիկական հետազոտական մեթոդների տեսական հիմքերը, դրանց կիրառման առանձնահատկությունները և գործնական հնարավորությունները՝ անդրադառնալով երկրաբանական կառուցվածքների, հանքային մարմինների և ապարային միջավայրի ֆիզիկական հատկությունների փոխկապակցվածությանը։ Աշխատանքում վերլուծվում են դաշտային հետազոտությունների արդյունքները, տվյալների մշակման և մեկնաբանման մոտեցումները, ինչպես նաև տարբեր մեթոդների համատեղ կիրառման արդյունավետությունը քրոմ պարունակող հանքայնացման սահմանների ճշգրիտ բացահայտման գործում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում որոնողական աշխատանքների օպտիմալացմանը, հետախուզական ծախսերի նվազեցմանը և օգտակար հանածոների հայտնաբերման հավանականության բարձրացմանը՝ հիմնվելով իրական հանքավայրերից ստացված տվյալների վրա։ Գիրքը համադրում է տեսական գիտելիքներն ու կիրառական փորձը՝ ներկայացնելով արժեքավոր գիտական նյութ երկրաբանների, երկրաֆիզիկոսների, հանքարդյունաբերության մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար, ինչպես նաև նպաստում է ժամանակակից երկրաֆիզիկական տեխնոլոգիաների կիրառման զարգացմանը հանքահետախուզական աշխատանքներում։

Экономика

Այս գիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության տնտեսության բացության միտումների և հիմնախնդիրների վերլուծությանը միջազգային տնտեսական ինտեգրման պայմաններում։ Աշխատության մեջ դիտարկվում են արտաքին տնտեսական կապերի ընդլայնման գործընթացները, առևտրի ազատականացման ազդեցությունը, կապիտալի շարժի դինամիկան և երկրի ներգրավվածությունը գլոբալ տնտեսական համակարգերում։ Հեղինակը ուսումնասիրում է տնտեսական բացության ազդեցությունը ազգային արտադրության կառուցվածքի, մրցունակության, արտահանման ներուժի և ներդրումային միջավայրի վրա՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով կառուցվածքային բարեփոխումների և մակրոտնտեսական կայունության փոխկապակցվածությանը։ Վերլուծվում են նաև միջազգային տնտեսական ինտեգրման շրջանակներում առաջացող ռիսկերն ու մարտահրավերները՝ ներառյալ արտաքին կախվածության աճը, ներքին շուկաների զգայունությունը և սոցիալ-տնտեսական անհավասարակշռությունները։ Աշխատությունը համադրում է տեսական մոտեցումներ և վիճակագրական տվյալների վերլուծություն՝ առաջարկելով քաղաքականության հնարավոր ուղղություններ տնտեսության մրցունակ և կայուն զարգացման համար։ Այն օգտակար է տնտեսագետների, պետական կառավարման մասնագետների, միջազգային հարաբերությունների հետազոտողների և տնտեսական քաղաքականության մշակողների համար։