Динамические задачи электропроводящих пластин в сильных магнитных полях

Культура

Հայկական ժանյակ-ը ազգագրական և դեկորատիվ կիրառական արվեստին նվիրված ուսումնասիրություն է, որտեղ ներկայացվում է հայկական ժանյակագործության պատմական ձևավորումն ու զարգացումը, դրա տեխնիկական առանձնահատկությունները և մշակութային նշանակությունը հայ ժողովրդի կենցաղում ու արվեստում, աշխատությունում դիտարկվում է ժանյակի ստեղծման ավանդույթը՝ որպես ձեռագործ արվեստի յուրահատուկ ձև, որը փոխանցվել է սերնդեսերունդ և զարգացել տարբեր տարածաշրջաններում՝ պահպանելով ինչպես ընդհանուր հայկական ոճական հատկանիշները, այնպես էլ տեղական դպրոցների առանձնահատկությունները, ընդգծվում է նյութերի, գործվածքի տեխնիկաների, նախշերի և խորհրդանշական մոտիվների բազմազանությունը, որոնք հաճախ արտահայտել են բնության պատկերներ, կրոնական մոտիվներ և ժողովրդական աշխարհընկալում, միաժամանակ վերլուծվում է ժանյակի սոցիալ-մշակութային դերը՝ որպես կենցաղային օգտագործման առարկա, ինչպես նաև որպես գեղարվեստական ինքնարտահայտման միջոց, աշխատությունը ցույց է տալիս, որ հայկական ժանյակագործությունը ոչ միայն ձեռարվեստ է, այլ նաև մշակութային հիշողության կրող համակարգ, որը պահպանել և փոխանցել է ազգային գեղագիտական մտածողությունը և ինքնության կարևոր տարրերը տարբեր պատմական փուլերում։

Математика

Աշխատությունը նվիրված է միջաստղային ամպերում ատոմների և մոլեկուլների ֆիզիկաքիմիական փոխակերպումների ուսումնասիրությանը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով այն գործընթացներին, որոնք կարող են հանգեցնել ավելի բարդ օրգանական և նախակենսաբանական նշանակություն ունեցող մոլեկուլային համակարգերի առաջացմանը։ Հետազոտության շրջանակում միջաստղային միջավայրը դիտարկվում է որպես ցածր ջերմաստիճանով, փոքր խտությամբ, ճառագայթման ազդեցությամբ և փոշեհատիկների առկայությամբ բնութագրվող յուրահատուկ քիմիական համակարգ, որտեղ հնարավոր են ինչպես գազային փուլում, այնպես էլ միջաստղային փոշու մակերևույթներին ընթացող փոխազդեցություններ։ Քննության են առնվում ատոմների իոնացման, մոլեկուլների առաջացման և քայքայման, իոնամոլեկուլային փոխազդեցությունների, ֆոտոքիմիական երևույթների և ազատ ռադիկալների մասնակցությամբ ընթացող ռեակցիաների ընդհանուր օրինաչափությունները։ Առանձնահատուկ նշանակություն է տրվում միջաստղային փոշեհատիկների մակերևույթներին նյութերի կլանման և հետագա փոխակերպումների դերին, քանի որ նման պայմաններում պարզ քիմիական բաղադրիչներից կարող են ձևավորվել աստիճանաբար ավելի բարդ միացություններ։ Ուսումնասիրվում է նաև տիեզերական ճառագայթների և տարբեր հաճախականությունների էլեկտրամագնիսական ճառագայթման ազդեցությունը մոլեկուլային կառուցվածքների փոփոխությունների և նոր քիմիական կապերի առաջացման վրա։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է այն հնարավոր ուղիների տեսական գնահատումը, որոնց միջոցով միջաստղային նյութում կարող են առաջանալ կենսաբանական համակարգերի համար նշանակություն ունեցող օրգանական միացությունների նախորդներ։ Այս համատեքստում քննարկվում է տիեզերական քիմիական էվոլյուցիայի և նախակենսաբանական քիմիայի փոխկապակցվածությունը՝ փորձելով պարզաբանել, թե աստղերի ու մոլորակային համակարգերի ձևավորումից առաջ գոյություն ունեցող նյութը ինչպիսի քիմիական բարդության կարող է հասնել։ Միջաստղային ամպերում ձևավորված միացությունների ուսումնասիրությունը կարևոր է նաև հասկանալու համար, թե ինչպիսի օրգանական նյութ կարող է ներառվել հետագայում ձևավորվող աստղերի, մոլորակների, գիսաստղերի և այլ փոքր երկնային մարմինների բաղադրության մեջ։ Աշխատությունը համադրում է աստղաֆիզիկայի, ֆիզիկական քիմիայի, մոլեկուլային ֆիզիկայի և աստղակենսաբանության խնդիրները՝ նպաստելով տիեզերքում նյութի քիմիական էվոլյուցիայի և կյանքի առաջացման համար անհրաժեշտ մոլեկուլային նախադրյալների վերաբերյալ գիտական պատկերացումների զարգացմանը։

Математика

Պյութագորասը հին հունական փիլիսոփա, մաթեմատիկոս և գիտնական է, որը մեծ ազդեցություն է ունեցել ինչպես գիտության, այնպես էլ փիլիսոփայական մտածողության զարգացման վրա։ Նա համարվում է Պյութագորասյան դպրոցի հիմնադիրը, որտեղ միավորվում էին գիտական, կրոնափիլիսոփայական և բարոյական գաղափարներ։ Պյութագորասի ուսմունքի հիմքում ընկած էր այն գաղափարը, որ աշխարհը կառուցված է թվերի և մաթեմատիկական հարաբերությունների վրա, և հենց թվերն են տիեզերքի ներդաշնակության հիմքը։ Նրա կարծիքով ամեն ինչ՝ երաժշտությունը, բնությունը, տիեզերքը և մարդկային կյանքը, ենթարկվում են թվային օրենքների և համաչափության սկզբունքների։ Պյութագորասը մեծ ներդրում է ունեցել մաթեմատիկայի զարգացման մեջ, հատկապես հայտնի է նրա անվամբ կոչվող թեորեմը ուղղանկյուն եռանկյունների վերաբերյալ, որը մինչ այսօր օգտագործվում է երկրաչափության մեջ։ Նրա փիլիսոփայական ուսմունքում կարևոր տեղ ունի հոգու վերամարմնավորման գաղափարը, ըստ որի հոգին անմահ է և կարող է տեղափոխվել մեկ մարմնից մյուսը՝ տարբեր կյանքի փուլերում։ Պյութագորասը մեծ ուշադրություն էր դարձնում նաև բարոյական կյանքի կանոններին, ինքնակատարելագործմանը և կարգապահությանը՝ համարելով, որ մարդը պետք է ապրի ներդաշնակ և չափավոր կյանքով։ Նրա դպրոցում կարևոր էին լռությունը, խոհեմությունը, գիտելիքի որոնումը և հոգևոր մաքրությունը։ Պյութագորասի գաղափարները մեծ ազդեցություն են ունեցել հին հունական փիլիսոփայության, հատկապես Պլատոնի ուսմունքի վրա, ինչպես նաև մաթեմատիկայի և գիտության զարգացման վրա ընդհանուր առմամբ։ Նրա անունը մինչ այսօր կապված է գիտության, թվաբանության և փիլիսոփայական մտածողության հիմնարար սկզբունքների հետ, իսկ նրա ուսմունքը շարունակում է ուսումնասիրվել որպես հին աշխարհի կարևոր գիտական և փիլիսոփայական ժառանգություն։

География

Աշխատությունը նվիրված է հանքարդյունաբերության ընթացքում առաջացող մակաբացման ապարների և հանքահարստացման պոչերի համատեղ տեղադրման ու լցակույտերի ձևավորման տեխնոլոգիական, ինժեներական և բնապահպանական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են բաց եղանակով հանքավայրերի շահագործման արդյունքում գոյացող ապարային զանգվածների և հանքաքարի հարստացման թափոնների ֆիզիկամեխանիկական առանձնահատկությունները, դրանց կուտակման պայմանները և անվտանգ կառավարման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարբեր հատկություններ ունեցող հանքարդյունաբերական թափոնների համատեղ տեղադրման տեխնոլոգիական սկզբունքներին, լցակույտերի կառուցվածքի ձևավորմանը, նյութերի շերտավորման և խտացման գործընթացներին, ինչպես նաև դրանց կայունության ապահովման պայմաններին։ Ուսումնասիրվում են ապարների հատիկաչափական կազմի, խոնավության, ամրության և ջրաթափանցելիության ազդեցությունները լցակույտերի երկրատեխնիկական բնութագրերի վրա։ Անդրադարձ է կատարվում լցակույտերի նախագծման, տեղադրման հերթականության, ջրահեռացման կազմակերպման և հնարավոր դեֆորմացիաների կանխարգելման ինժեներական մոտեցումներին։ Կարևորվում են հանքարդյունաբերական տարածքների արդյունավետ օգտագործումը, թափոնների առանձին պահեստավորման համար անհրաժեշտ մակերեսների կրճատումը և շրջակա միջավայրի վրա բացասական ազդեցությունների նվազեցումը։ Դիտարկվում են տեխնոլոգիական լուծումների տնտեսական արդյունավետության, շահագործման անվտանգության, բնապահպանական վերահսկողության և խախտված տարածքների հետագա վերականգնման հնարավորությունները։ Աշխատությունը կարող է նպաստել հանքարդյունաբերական թափոնների կառավարման համակարգերի կատարելագործմանը և ռեսուրսների առավել արդյունավետ օգտագործմանը։ Այն նախատեսված է լեռնային ինժեներների, երկրատեխնիկայի մասնագետների, հանքարդյունաբերական ձեռնարկությունների նախագծողների, բնապահպանների, հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

История

Հին աշխարհի յոթ հրաշալիքները ներկայացնում են անտիկ ժամանակաշրջանի ամենահայտնի ճարտարապետական և արվեստային կառույցների հավաքածուն, որոնք հին հույների կողմից համարվել են մարդկային ստեղծագործության ամենաբարձր նվաճումները։ Այս ցանկը ձևավորվել է մ.թ.ա. III–II դարերում և ընդգրկում է Միջերկրածովյան և Մերձավոր Արևելքի տարածաշրջանի ամենատպավորիչ կառույցները, որոնք կապված էին հին քաղաքակրթությունների՝ Եգիպտոսի, Հունաստանի, Բաբելոնի և Փոքր Ասիայի մշակույթների հետ։ Յոթ հրաշալիքների շարքում են Գիզայի Մեծ բուրգը, որը միակն է, որ պահպանվել է մինչև այսօր, Բաբելոնի կախովի այգիները, որոնք համարվում են ինժեներական և էսթետիկ երևակայության գլուխգործոց, Օլիմպիայի Զևսի արձանը՝ հսկայական կրոնական քանդակ, Եփեսոսի Արտեմիսի տաճարը՝ հոյակապ ճարտարապետական համալիր, Հալիկառնասի դամբարանը՝ արքայական շքեղ գերեզման, Հռոդոսի Կոլոսոսը՝ հսկա բրոնզե արձան, և Ալեքսանդրիայի փարոսը՝ նավագնացության կարևորագույն կառույցներից մեկը։ Այս հրաշալիքները ոչ միայն արտահայտում էին տեխնիկական և արվեստային բարձր մակարդակ, այլև խորհրդանշում էին իրենց ժամանակի ժողովուրդների հավատքը, ուժը և մշակութային զարգացումը։

История

Այս աշխատությունը ուսումնասիրում է սլավոնական ժողովուրդների ծագման վերաբերյալ ձևավորված պատմական հիշողությունները, առասպելները և վաղ միջնադարյան աղբյուրներում պահպանված տեղեկությունները՝ փորձելով տարբերակել դիցաբանական պատկերացումները և գիտականորեն հիմնավորված պատմական շերտերը։ Գրքում վերլուծվում են սլավոնների ձևավորման գործընթացները Եվրոպայի արևելյան և կենտրոնական հատվածներում, նրանց ցեղային միավորումների զարգացումը, ինչպես նաև հարևան քաղաքակրթությունների՝ բյուզանդական, գերմանական և թյուրքական աշխարհների ազդեցությունը այդ գործընթացների վրա։ Հեղինակը անդրադառնում է նաև սլավոնական ինքնության ձևավորման մեխանիզմներին՝ ընդգծելով լեզվի, մշակույթի և պատմական հիշողության դերը հավաքական գիտակցության կայացման գործում։ Աշխատությունը համադրում է պատմագիտական, լեզվաբանական և մարդաբանական մոտեցումները՝ ընթերցողին ներկայացնելով սլավոնական աշխարհի ծագման վերաբերյալ տարբեր տեսությունների համապարփակ պատկերացում։