Ֆոտոնային ոչ-գծային դիսիպատիվ համակարգերի մոդելավորում

География

Այս մեթոդական ուղեցույցը նախատեսված է «Սերվիսի աշխարհագրություն» դասընթացի ուսումնական պրակտիկայի և գործնական պարապմունքների կազմակերպման համար։ Այն ներկայացնում է ծառայությունների ոլորտի աշխարհագրական առանձնահատկությունների ուսումնասիրման մեթոդները, գործնական առաջադրանքների ձևերը և տվյալների հավաքագրման ու վերլուծության սկզբունքները։ Ուղեցույցում քննարկվում են զբոսաշրջության, առևտրի, տրանսպորտի, հյուրանոցային և այլ ծառայությունների տարածքային կազմակերպման հարցերը, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը տարածաշրջանային զարգացման վրա։ Նյութը ներառում է գործնական աշխատանքների օրինակներ, քարտեզագրական և վիճակագրական մեթոդների կիրառություն, որոնք օգնում են ուսանողներին զարգացնել վերլուծական և հետազոտական հմտություններ։

История

Քևին Ջեյմս Լյուիսի այս ակադեմիական աշխատությունը նվիրված է XII դարի Լիբանանի հյուսիսում ձևավորված Տրիպոլիի կոմսությանը՝ Լևանտում գոյություն ունեցած խաչակրաց պետություններից մեկին, որը համեմատաբար քիչ է ուսումնասիրվել մյուս խաչակրաց իշխանությունների համեմատ։ Հեղինակը ոչ միայն վերականգնում է կոմսության քաղաքական պատմությունը, այլև փորձում է վերաիմաստավորել այն, թե ինչպես էր այդ պետությունը իրականում գործում բազմազգ, բազմալեզու և բազմակրոն միջավայրում։ Գրքի առանցքում Տրիպոլիի կոմսերի իշխանության ձևավորումն ու զարգացումն է՝ սկսած Ռայմոնդ I-ից, Վիլյամ Ջորդանից և Բերտրանից մինչև Պոնսի, Ռայմոնդ II-ի և Ռայմոնդ III-ի կառավարման ժամանակաշրջանները։ Լյուիսը հատուկ ուշադրություն է դարձնում ժառանգական պայքարներին, իշխանության փոխանցմանը, ռազմական հակամարտություններին, ամուսնական դաշինքներին և ներքին քաղաքական լարվածությանը՝ ցույց տալով, որ կոմսության պատմությունը չի կարելի ներկայացնել միայն որպես եվրոպացի խաչակիրների կողմից Մերձավոր Արևելքում ստեղծված պետության պատմություն։ Գրքի կարևորագույն գաղափարներից մեկն այն է, որ նախկին ուսումնասիրությունները չափազանց մեծ նշանակություն են տվել կոմսերի հարավֆրանսիական ծագմանը և նրանց կապին Սեն-Ժիլների տոհմի հետ։ Հեղինակը, սակայն, ընդգծում է, որ տեղական իրականությունը շատ ավելի բարդ էր։ Տրիպոլիի իշխանները ստիպված էին իրենց իշխանությունը հաստատել լեռնային ու աշխարհագրորեն դժվար հասանելի տարածքում, որտեղ ապրում էին տարբեր կրոնական, լեզվական և մշակութային խմբեր։ Այդ պատճառով իշխանության կայունությունը մեծապես կախված էր ոչ միայն ռազմական ուժից կամ եվրոպական ծագումից, այլև տեղի բնակչության տարբեր խմբերի հավատարմությունից, վարչական գործելակերպից և տարածաշրջանի առանձնահատուկ աշխարհագրությունից։ Հատկանշական է նաև այն հանգամանքը, որ կոմսության վարչական համակարգում կարևոր դեր էր խաղում արաբերենը, ինչը ցույց է տալիս, որ եվրոպական ծագում ունեցող իշխող տոհմը գործնականում ստիպված էր հարմարվել տեղական հասարակության պայմաններին։ Հեղինակը ուսումնասիրում է նաև մշակութային փոխազդեցությունները՝ մասնավորապես Տրիպոլիի արքունիքում ստեղծված օքսիտաներեն տրուբադուրական պոեզիան, որի միջոցով երևում է հարավֆրանսիական մշակութային ժառանգության իրական ազդեցությունը։ Այսպիսով, աշխատությունը հակադրում է «օտար եվրոպական իշխանություն» և «տեղական հասարակություն» պարզ բաժանումը՝ ցույց տալով, որ իրականում ձևավորվել էր փոխազդեցությունների, հարմարվողականության և փոխադարձ կախվածության ավելի բարդ համակարգ։ Գրքի կառուցվածքը հետևում է XII դարի հիմնական քաղաքական փուլերին՝ ներկայացնելով իշխանների հաջորդականությունը, կոմսության քաղաքական և ռազմական ամրապնդումը, հետագա ռազմական թուլացումը, տոհմական ու ամուսնական հակասությունները, Ռայմոնդ III-ի գերեվարումը, նրա ռեգենտության խնդիրները և իշխանության պահպանման դժվարությունները։ Վերջին բաժիններում հեղինակը կրկին անդրադառնում է օտար և տեղական տարրերի փոխհարաբերությանը՝ ամփոփելով այն գործընթացները, որոնք թույլ տվեցին կոմսությանը գոյատևել և գործել այդքան բարդ տարածաշրջանում։ Աշխատությունն արժեքավոր է հատկապես նրանով, որ խաչակրաց պետությունների պատմությունը դիտարկում է ոչ միայն ռազմական արշավանքների և եվրոպացի ազնվականների տեսանկյունից, այլև աշխարհագրության, ժողովրդագրության, վարչարարության, տեղական հասարակությունների և մշակութային փոխազդեցությունների համատեքստում։ Հեղինակը օգտագործում է ինչպես եվրոպական, այնպես էլ արաբական աղբյուրներ և փորձում է Տրիպոլիի պատմությունը տեղադրել ավելի լայն սիրիա-լիբանանյան միջավայրում։ Արդյունքում գիրքը ներկայացնում է XII դարի Մերձավոր Արևելքի բավական բարդ պատկերը, որտեղ խաչակիրների կողմից ստեղծված քաղաքական կառույցները գոյություն էին ունենում ոչ թե մեկուսացված եվրոպական աշխարհում, այլ տեղական հասարակությունների, մահմեդական և քրիստոնեական համայնքների, տարբեր լեզուների ու մշակույթների մշտական փոխազդեցության պայմաններում։

Лингвистика

Ամիրդովլաթ Ամասիացի-ի «Օգուտ բժշկութեան» երկի բառապաշարի ուսումնասիրությունը վերաբերում է միջնադարյան հայ բժշկական գրականության լեզվական առանձնահատկությունների վերլուծությանը՝ ընդգծելով տեքստում կիրառված բժշկական, դեղաբանական և անատոմիական տերմինների համակարգը։ Այս երկի բառապաշարը ձևավորվել է միջին հայերենի հիմքի վրա և առանձնանում է գիտական-մասնագիտական բնույթով, որտեղ լայնորեն օգտագործվում են ինչպես հայերեն բնիկ բառեր, այնպես էլ պարսկերեն, արաբերեն և հունարեն փոխառություններ, որոնք կապված են բժշկության և դեղագիտության ոլորտների հետ։ Բառապաշարի ուսումնասիրությունը թույլ է տալիս բացահայտել միջնադարյան բժշկական գիտելիքների տարածման ուղիները, ինչպես նաև հայ բժշկական տերմինաբանության զարգացման փուլերը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հիվանդությունների անվանումներին, բուժման մեթոդներին, դեղաբույսերի նկարագրություններին և մարդու մարմնի կառուցվածքին վերաբերող բառերի իմաստային առանձնահատկություններին։ Այսպիսով, «Օգուտ բժշկութեան»-ի բառապաշարը կարևոր աղբյուր է ոչ միայն բժշկության պատմության, այլ նաև հայերեն լեզվի պատմական զարգացման և մասնագիտական բառապաշարի ձևավորման ուսումնասիրության համար։

Биология

Այս աշխատությունը նվիրված է բջջային թաղանթների ձևավորման հիմնարար մեխանիզմների ուսումնասիրությանը՝ կիրառելով մոլեկուլային դինամիկայի մեթոդը և տարբեր մոդելային միացություններ, որոնք հնարավորություն են տալիս վերահսկելի պայմաններում վերլուծել մոլեկուլների փոխազդեցությունները և դրանց ինքնակազմակերպման օրինաչափությունները։ Հեղինակը ներկայացնում է բջջաթաղանթների կառուցվածքային և ֆիզիկաքիմիական առանձնահատկությունները, ուսումնասիրում է լիպիդների, մակերեսային ակտիվ նյութերի և այլ բաղադրիչների վարքագիծը տարբեր միջավայրերում, ինչպես նաև վերլուծում է, թե ինչպես են արտաքին պայմանները, ջերմաստիճանը, ճնշումը և մոլեկուլների հատկությունները ազդում թաղանթային կառուցվածքների ձևավորման և կայունության վրա։ Աշխատության կարևոր մասը նվիրված է համակարգչային մոդելավորմանը, որի միջոցով հնարավոր է մանրամասն դիտարկել այն գործընթացները, որոնք փորձարարական պայմաններում հաճախ դժվար է անմիջապես արձանագրել։ Ներկայացվում են հաշվարկային մոդելների կառուցման սկզբունքները, ստացված արդյունքների համեմատությունը տեսական և փորձարարական տվյալների հետ, ինչպես նաև դրանց կիրառելիությունը կենսաբանության, կենսաֆիզիկայի, կենսաքիմիայի և նանոտեխնոլոգիաների ոլորտներում։ Գիրքը արժեքավոր աղբյուր է բջջային թաղանթների առաջացման, մոլեկուլային ինքնակազմակերպման և ժամանակակից մոդելավորման մեթոդների նկատմամբ հետաքրքրություն ունեցող հետազոտողների, ասպիրանտների և բարձրագույն կրթության ուսանողների համար։

Литература

Աշխատությունը նվիրված է Շառլ Նոդիեի ստեղծագործական ժառանգության զարգացմանն ու դրա առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը ֆրանսիական ռոմանտիկական արձակի ձևավորման և զարգացման համատեքստում։ Հետազոտության կենտրոնում գրողի գեղարվեստական աշխարհայացքի, թեմատիկ նախասիրությունների, ժանրային որոնումների և ոճական փոփոխությունների աստիճանական զարգացումն է, ինչպես նաև նրա ստեղծագործության կապը XIX դարի առաջին կեսի ֆրանսիական գրականության հիմնական միտումների հետ։ Նոդիեի ստեղծագործական ուղին ձևավորվում է այն ժամանակաշրջանում, երբ ֆրանսիական գրականությունը անցում էր կատարում դասականության նորմերից դեպի ռոմանտիզմի նոր գեղարվեստական սկզբունքներ։ Այդ գործընթացում նրա արձակը կարևոր դեր է կատարում երևակայության, զգացմունքի, անհատի ներաշխարհի, խորհրդավորի և անսովորի նկատմամբ հետաքրքրության տարածման գործում։ Աշխատության շրջանակում կարող են դիտարկվել գրողի ստեղծագործության տարբեր փուլերը՝ բացահայտելով այն փոփոխությունները, որոնց միջոցով նրա արձակը աստիճանաբար ձեռք է բերում ռոմանտիկական մտածողությանը բնորոշ գծեր։ Առանձնահատուկ ուշադրության են արժանի ֆանտաստիկի, երազայինի, առեղծվածայինի և ժողովրդական բանահյուսության տարրերի կիրառությունը, որոնք Նոդիեի արձակին հաղորդում են յուրահատուկ մթնոլորտ և առանձնացնում այն ժամանակաշրջանի այլ հեղինակների ստեղծագործություններից։ Կարևոր է նաև կերպարների հոգեբանական աշխարհի ուսումնասիրությունը, քանի որ ռոմանտիկական արձակում անհատի զգացմունքները, ներքին հակասությունները, մենակությունը և իրականության հետ բախումը դառնում են գեղարվեստական պատկերման առանցքային թեմաներ։ Նոդիեի ստեղծագործության էվոլյուցիան կարելի է դիտարկել նաև եվրոպական գրական գործընթացների հետ կապի մեջ՝ հաշվի առնելով գերմանական ռոմանտիզմի, ժողովրդական ավանդությունների և ֆանտաստիկ գրականության ազդեցությունները։ Նրա փորձարարական մոտեցումները նպաստեցին ֆրանսիական արձակի ժանրային հնարավորությունների ընդլայնմանը և հետագայում ֆանտաստիկ գրականության զարգացման համար կարևոր նախադրյալների ձևավորմանը։ Հետազոտության նշանակությունն այն է, որ այն հնարավորություն է տալիս Նոդիեին դիտարկել ոչ միայն որպես առանձին գրողի, այլև որպես ֆրանսիական ռոմանտիզմի ձևավորման գործընթացում կարևոր օղակ, որի ստեղծագործության մեջ միահյուսվում են ռոմանտիկական զգացմունքայնությունը, ֆանտաստիկ երևակայությունը, ժողովրդական մշակույթի տարրերը և հոգեբանական պատկերման նոր ձևերը։ Այս տեսանկյունից նրա արձակի ուսումնասիրությունը նպաստում է ֆրանսիական ռոմանտիկական գրականության գեղարվեստական զարգացման, ժանրային փոխակերպումների և XIX դարի գրական մտածողության փոփոխությունների առավել ամբողջական ըմբռնմանը։

Психология

Психология. Книга 3. Психодиагностика աշխատությունը հոգեբանության ուսումնական բազմահատոր շարքի երրորդ հատորն է, որը նվիրված է հոգեդիագնոստիկայի տեսությանը և կիրառական մեթոդներին, այն ներկայացնում է անձի հոգեբանական հատկությունների, ճանաչողական գործընթացների և վարքային առանձնահատկությունների գնահատման հիմնական մոտեցումները, գիրքը բացատրում է թեստավորման մեթոդների տեսակները՝ հարցաթերթեր, պրոյեկտիվ մեթոդներ, ինտելեկտի և անձնային առանձնահատկությունների չափման գործիքներ, ինչպես նաև դրանց կիրառման գիտական հիմքերը և սահմանափակումները, միաժամանակ ընդգրկելով տվյալների վերլուծության և արդյունքների մեկնաբանման սկզբունքները, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր կլինիկական հոգեբանության, կրթական հոգեբանության և հոգեբանական գնահատման ոլորտների համար։