ՀՀ հանրային հատվածի կազմակերպություններում հաշվապահական հաշվառման համակարգի կատարելագործման ուղիները

География

Աշխատությունը նվիրված է ոսկու հանքավայրերի ստերեոլիթոերկրաքիմիական մոդելավորման տեսական, մեթոդաբանական և կիրառական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ որպես հանքային մարմինների տարածական կառուցվածքի, երկրաքիմիական առանձնահատկությունների և հանքայնացման օրինաչափությունների բացահայտման կարևոր գիտական մոտեցում։ Հետազոտության առանցքում են երկրաբանական միջավայրի եռաչափ կառուցվածքի ուսումնասիրությունը, ապարների լիթոլոգիական կազմի և երկրաքիմիական հատկությունների փոխկապակցվածության գնահատումը, ինչպես նաև ոսկու հանքայնացման տարածական բաշխման և ձևավորման պայմանների մոդելավորման մեթոդները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ոսկու հանքավայրերի երկրաբանական կառուցվածքին, հանքաբեր ապարների առանձնահատկություններին, տեկտոնական խախտումների և հանքայնացման գոտիների փոխհարաբերություններին, ինչպես նաև երկրաբանական տարբեր գործոնների ազդեցությանը օգտակար հանածոների տեղաբաշխման վրա։ Ուսումնասիրվում են ոսկու և դրա հետ զուգակցվող քիմիական տարրերի տարածման օրինաչափությունները, երկրաքիմիական անոմալիաների ձևավորման մեխանիզմները, հանքայնացման ինտենսիվության փոփոխությունները և հանքային մարմինների սահմանների որոշման հնարավորությունները։ Քննարկվում են երկրաբանական, լիթոլոգիական, հանքաբանական և երկրաքիմիական տվյալների համադրման մեթոդները, որոնց միջոցով հնարավոր է կառուցել հանքավայրերի տարածական մոդելներ և բացահայտել հանքայնացման զարգացման առանձնահատկությունները։ Կարևորվում է ստերեոլիթոերկրաքիմիական մոդելավորման դերը հանքավայրերի որոնման, հետախուզման և երկրաքիմիական գնահատման մեթոդների կատարելագործման գործում։ Անդրադարձ է կատարվում երկրաքիմիական նմուշառման, ապարների քիմիական կազմի լաբորատոր հետազոտության, տարրերի պարունակության վիճակագրական մշակման և երկրաբանական կտրվածքների ու տարածական սխեմաների կառուցման մեթոդաբանական հարցերին։ Հատուկ ուշադրության են արժանանում հանքավայրերի երկրաքիմիական դաշտերի ուսումնասիրությունը, հանքայնացման հետ կապված առաջնային և երկրորդային փոփոխությունների բացահայտումը, ինչպես նաև հանքաբեր և ոչ հանքաբեր գոտիների տարբերակման հնարավորությունները։ Աշխատության թեմատիկ շրջանակներում դիտարկվում են հանքային մարմինների երկրաչափական ձևերի, խորքային շարունակականության, լիթոլոգիական սահմանների և քիմիական տարրերի բաշխման փոխկապակցվածությունները։ Կարևորվում են երկրաքիմիական ցուցիչների ընտրության, հանքայնացման կանխատեսման չափանիշների մշակման և երկրաբանական տվյալների մեկնաբանման ճշգրտության բարձրացման հիմնախնդիրները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում ուշադրություն է դարձվում երկրաքիմիական անոմալիաների տարածական կառուցվածքի վերլուծությանը, տարբեր խորություններում հանքայնացման առանձնահատկությունների գնահատմանը և հեռանկարային հանքաբեր տեղամասերի առանձնացման գիտական հիմքերին։ Առանձնահատուկ նշանակություն է տրվում բազմաչափ վիճակագրական մեթոդների, երկրատեղեկատվական տեխնոլոգիաների և եռաչափ մոդելավորման գործիքների կիրառման հնարավորություններին՝ երկրաբանական ու երկրաքիմիական տեղեկատվության համալիր մշակման նպատակով։ Քննարկվում են նաև ոսկու հանքավայրերի ձևավորման երկրաբանական պայմանները, հիդրոթերմալ գործընթացների ազդեցությունը, ապարների մետասոմատիկ փոփոխությունները և հանքանյութերի տեղաբաշխման օրինաչափությունները։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է երկրաքիմիական մոդելների միջոցով հանքավայրերի ներքին կառուցվածքի առավել ամբողջական պատկերացման ձևավորումը, որը կարող է նպաստել երկրաբանահետախուզական աշխատանքների նպատակային կազմակերպմանը, հետախուզական ծախսերի օպտիմալացմանը և հանքային ռեսուրսների գնահատման հիմնավորվածության բարձրացմանը։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու, թե ինչպես են լիթոլոգիական, կառուցվածքային և երկրաքիմիական գործոնների համատեղ վերլուծությունն ու տարածական մոդելավորումը նպաստում ոսկու հանքավայրերի երկրաբանական առանձնահատկությունների բացահայտմանը։ Միաժամանակ կարևորվում է մոդելավորման արդյունքների հավաստիության գնահատումը, ելակետային տվյալների որակը և տարբեր երկրաբանական պայմաններում մշակված մեթոդների կիրառելիության սահմանների որոշումը։ Հետազոտությունն ունի գիտական և գործնական նշանակություն՝ նպաստելով հանքավայրերի երկրաքիմիական ուսումնասիրության մեթոդաբանության զարգացմանը, երկրաբանական կանխատեսման արդյունավետության բարձրացմանը և օգտակար հանածոների որոնման ու հետախուզման ժամանակակից մոտեցումների կատարելագործմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել երկրաբանների, երկրաքիմիկոսների, հանքաբանների, հանքավայրերի հետախուզման մասնագետների, երկրաբանական մոդելավորման հետազոտողների, գիտաշխատողների, դասախոսների, ասպիրանտների և հանքային ռեսուրսների ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվող ուսանողների համար։

Лингвистика

Այս աշխատությունը նվիրված է նախադասության լրացական անդամների գործառական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը արաբական լեզվաբանական ավանդույթում՝ հատկապես քերականական an-nahw տեսության շրջանակներում, որը հանդիսանում է դասական արաբագիտության հիմնարար ուղղություններից մեկը։ Գրքում վերլուծվում է արաբական քերականության ձևավորման պատմական զարգացումը՝ սկսած վաղ իսլամական շրջանից, երբ ձևավորվեցին լեզվի նորմատիվ նկարագրության առաջին համակարգերը, մինչև միջնադարյան դասական դպրոցների կողմից մշակված ամբողջական քերականական կառուցվածքները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նախադասության լրացական անդամների՝ հավելյալ, բացատրական և սահմանող տարրերի գործառական դերին, նրանց սինտաքսային դիրքին և իմաստային ազդեցությանը նախադասության կառուցվածքում։ Աշխատությունում քննարկվում են նաև բասրական և կուֆական քերականական դպրոցների մոտեցումների տարբերությունները, որոնք ձևավորել են an-nahw տեսության բազմաշերտ համակարգը և տարբեր մեկնաբանություններ են առաջարկել նույն լեզվական երևույթների վերաբերյալ։ Վերլուծվում է նաև քերականական կատեգորիաների կապը իմաստաբանության և հռետորաբանության հետ՝ ցույց տալու համար, թե ինչպես է արաբական լեզվաբանական ավանդույթը համադրում ձևաբանական, սինտաքսային և իմաստային մակարդակները։ Գրքի նպատակն է ներկայացնել լրացական անդամների դերը որպես ոչ միայն կառուցվածքային, այլև հաղորդակցական և իմաստաստեղծ տարրեր արաբական քերականական համակարգում։

Педагогика

Այս թեման վերաբերում է անգլերեն ճարտարապետաշինարարական տերմինաբանության ընտրության սկզբունքներին և դրա ուսուցման ռազմավարություններին՝ համակարգչային տեխնոլոգիաների կիրառմամբ, որտեղ ուսումնասիրվում է մասնագիտական լեզվի յուրացման գործընթացը՝ ուղղված ճարտարապետության և շինարարության ոլորտի ուսանողների և մասնագետների լեզվական ու մասնագիտական կոմպետենցիաների զարգացմանը։ Հետազոտության մեջ դիտարկվում են տերմինների ընտրության հիմնական սկզբունքները՝ հաճախականություն, կիրառական նշանակություն, միջազգային ստանդարտներին համապատասխանություն, ինչպես նաև մասնագիտական հաղորդակցության մեջ դրանց գործառական կարևորությունը։ Միաժամանակ ընդգծվում է ուսուցման գործընթացի արդյունավետ կազմակերպման անհրաժեշտությունը՝ օգտագործելով թվային և համակարգչային տեխնոլոգիաներ, ինչպիսիք են էլեկտրոնային ուսուցման հարթակները, ինտերակտիվ բառարանները, CAD և BIM ծրագրերի ինտեգրված ուսումնական մոդուլները, ինչպես նաև մուլտիմեդիա նյութերը, որոնք նպաստում են տերմինների տեսողական և գործնական ընկալմանը։ Հետազոտությունը նաև անդրադառնում է ուսուցման ռազմավարություններին՝ ներառյալ կոմունիկատիվ մոտեցումը, նախագծային ուսուցումը, դեպքերի վերլուծությունը և համագործակցային ուսուցումը, որոնք թույլ են տալիս ուսանողներին կիրառել տերմինաբանությունը իրական մասնագիտական իրավիճակներում։ Ընդգծվում է, որ համակարգչային տեխնոլոգիաների կիրառումը ոչ միայն բարձրացնում է ուսուցման արդյունավետությունը, այլ նաև նպաստում է ինքնուրույն ուսումնառությանը, լեզվական ճշգրտությանը և մասնագիտական հաղորդակցման կարողությունների զարգացմանը։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է տնտեսագետ Մենտոր Բունիաթյանի գիտական ժառանգության այն հատվածի ուսումնասիրությանը, որը վերաբերում է տնտեսական ճգնաժամերի տեսությանը, դրանց առաջացման պատճառներին, զարգացման օրինաչափություններին և պատմական դրսևորումներին։ Հետազոտության կենտրոնում գիտնականի տնտեսական հայացքների համակարգն է և այն տեսական սկզբունքները, որոնց միջոցով նա մեկնաբանել է շուկայական տնտեսության պարբերական անկայունությունները, արտադրության տատանումները և տնտեսական ցիկլերի տարբեր փուլերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ճգնաժամերի պատճառների վերաբերյալ նրա մոտեցումների վերակառուցմանը՝ դրանք դիտարկելով ժամանակի տնտեսական մտքի հիմնական ուղղությունների և գիտական բանավեճերի համատեքստում։ Քննության առարկա կարող են դառնալ արտադրության, սպառման, վարկի, դրամաշրջանառության, ներդրումային գործընթացների և շուկայական հավասարակշռության միջև փոխհարաբերությունների վերաբերյալ նրա մեկնաբանությունները։ Տեսական խնդիրների հետ մեկտեղ կարևորվում է պատմական նյութի կիրառումը, քանի որ տնտեսական ճգնաժամերի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս համադրելու ընդհանուր տեսական դրույթները տարբեր ժամանակաշրջաններում տեղի ունեցած տնտեսական ցնցումների հետ։ Հետազոտության շրջանակում կարող են վերլուծվել գիտնականի կողմից օգտագործված պատմական օրինակները, տնտեսական վիճակագրության նկատմամբ նրա մոտեցումը և տեսական եզրահանգումների հիմնավորման մեթոդաբանությունը։ Առանձին ուղղություն է նրա հայացքների համեմատությունը տնտեսական ցիկլերի և ճգնաժամերի վերաբերյալ այլ տնտեսագիտական դպրոցների գաղափարների հետ, ինչը հնարավորություն է տալիս ավելի հստակ որոշելու նրա տեղը տնտեսական մտքի պատմության մեջ։ Կարևոր է նաև պարզաբանել, թե նրա աշխատություններում ինչպես են փոխկապակցվում ճգնաժամի տեսական բացատրությունը և տնտեսական զարգացման պատմական առանձնահատկությունները։ Այս տեսանկյունից տնտեսական անկումները ներկայացվում են ոչ միայն որպես առանձին ժամանակաշրջանների երևույթներ, այլև որպես տնտեսական համակարգերի զարգացման տրամաբանության ուսումնասիրության կարևոր խնդիր։ Գիտական ժառանգության քննությունը կարող է նպաստել նաև հայ տնտեսագիտական մտքի պատմության ավելի ամբողջական ներկայացմանը՝ բացահայտելով հայազգի տնտեսագետների մասնակցությունը միջազգային տնտեսական տեսության զարգացմանը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է տնտեսական տեսության, տնտեսական ճգնաժամերի ուսումնասիրության, տնտեսական պատմության և տնտեսագիտական մտքի պատմության մոտեցումները՝ ներկայացնելով Մենտոր Բունիաթյանի գիտական հայացքների ձևավորումն ու նշանակությունը տնտեսական ցիկլերի և ճգնաժամերի հետազոտության շրջանակում։

Сельское хозяйство

Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է գյուղատնտեսության ոլորտին վերաբերող նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, մասնագետների և հետազոտողների արագ կողմնորոշումը ժամանակակից գյուղատնտեսական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է բուսաբուծությանը, անասնաբուծությանը, ագրոտեխնիկային, հողագիտությանը, ոռոգման համակարգերին, ագրոէկոլոգիային, գյուղատնտեսական մեքենայացմանը և գյուղատնտեսության տնտեսագիտությանը վերաբերող հրատարակություններ՝ արտացոլելով ոլորտի գիտատեխնիկական զարգացման արդի միտումները և կիրառական նոր մոտեցումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված և հուսալի ներկայացում, և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և արտադրական պրակտիկայի համար՝ հնարավորություն տալով արագ ծանոթանալ նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական և գործնական արժեքը և կիրառել այն ոլորտի զարգացման նպատակներով։

Лингвистика

Աշխատությունը նվիրված է թարգմանության գործընթացում նույնականության պահպանման, վերակառուցման և փոխակերպման խնդիրների ուսումնասիրությանը՝ ֆրանսիական արձակ և չափածո գրականության հայերեն թարգմանությունների նյութի հիման վրա։ Հետազոտության շրջանակում նույնականությունը դիտարկվում է որպես բազմաշերտ երևույթ, որը կարող է արտահայտվել ազգային, մշակութային, լեզվական, հեղինակային, սոցիալական և անհատական մակարդակներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում այն հարցին, թե բնագրում արտահայտված մշակութային ու լեզվական ինքնատիպությունը ինչպիսի փոփոխությունների է ենթարկվում այլ լեզվական և մշակութային միջավայր տեղափոխվելիս։ Քննվում են թարգմանչի ընտրած լեզվական միջոցները, բառապաշարը, ոճական լուծումները, դարձվածքները, մշակութային իրողությունների փոխանցման եղանակները և դրանց ազդեցությունը ստեղծագործության ընդհանուր ընկալման վրա։ Արձակ ստեղծագործությունների ուսումնասիրության ընթացքում կարևորվում են պատմողական ձայնի, կերպարների խոսքի, սոցիալական ու մշակութային միջավայրի, հեղինակային ոճի և ենթատեքստային իմաստների վերարտադրության խնդիրները։ Չափածո ստեղծագործությունների դեպքում առանձնահատուկ նշանակություն են ստանում բանաստեղծական լեզվի, պատկերային համակարգի, ռիթմի, հնչերանգի, տաղաչափական կառուցվածքի և գեղարվեստական արտահայտչականության փոխանցման հարցերը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է բնագրի և թարգմանության համեմատական քննությունը, որը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու իմաստային տեղաշարժերը, բացթողումները, հավելումները, փոխարինումները և մշակութային հարմարեցումները։ Դիտարկվում է նաև թարգմանչի՝ որպես երկու լեզվամշակութային համակարգերի միջնորդի դերը, քանի որ նրա մեկնաբանական որոշումները կարող են ազդել ինչպես հեղինակի անհատական ոճի, այնպես էլ ստեղծագործության մեջ ներկայացված մշակութային ինքնության ընկալման վրա։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում այն բառերին, արտահայտություններին, խորհրդանիշներին և իրողություններին, որոնք սերտորեն կապված են ֆրանսիական մշակութային միջավայրի հետ և հայերենում միշտ չէ, որ ունեն ամբողջական համարժեքներ։ Այդ դեպքերում քննվում են համարժեքության, օտարացման, տեղայնացման, բացատրական փոխանցման և այլ թարգմանական ռազմավարությունների հնարավորությունները։ Կարևորվում է նաև հայերեն թարգմանության լեզվական բնականության և բնագրի մշակութային առանձնահատկությունների պահպանման միջև հավասարակշռության խնդիրը։ Տարբեր ժանրերի համադրումը հնարավորություն է տալիս պարզելու, թե նույնականության փոխանցման խնդիրներն ինչպես են փոփոխվում արձակի և պոեզիայի դեպքում և ինչպիսի թարգմանական միջոցներ են առավել բնորոշ յուրաքանչյուրին։ Աշխատությունը կարող է նպաստել գրական թարգմանության տեսության, ֆրանսերեն-հայերեն մշակութային փոխհաղորդակցության և թարգմանական մեկնաբանության մեխանիզմների առավել խոր ուսումնասիրությանը՝ հետաքրքրություն ներկայացնելով թարգմանագիտության, համեմատական գրականագիտության, ֆրանսիական գրականության և լեզվամշակութաբանության ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։