Կարդալու հմտությունների ձևավորումն ու զարգացումը I-III դասարաններում մայրենիի դասի գործընթացում

Сельское хозяйство

Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է գյուղատնտեսության ոլորտին վերաբերող նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, մասնագետների և հետազոտողների արագ կողմնորոշումը ժամանակակից գյուղատնտեսական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է բուսաբուծությանը, անասնաբուծությանը, ագրոտեխնիկային, հողագիտությանը, ոռոգման համակարգերին, ագրոէկոլոգիային, գյուղատնտեսական մեքենայացմանը և գյուղատնտեսության տնտեսագիտությանը վերաբերող հրատարակություններ՝ արտացոլելով ոլորտի գիտատեխնիկական զարգացման արդի միտումները և կիրառական նոր մոտեցումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված և հուսալի ներկայացում, և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և արտադրական պրակտիկայի համար՝ հնարավորություն տալով արագ ծանոթանալ նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական և գործնական արժեքը և կիրառել այն ոլորտի զարգացման նպատակներով։

Математика

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է ճաքերի և անցքերի առկայությամբ ճկվող հեծանների մեխանիկական վարքի ուսումնասիրությանը՝ ներառելով դրանց դեֆորմացիայի, տատանումների և կայունության խնդիրները։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է պարզել, թե ինչպես են հեծանի կառուցվածքային ամբողջականության խախտումները՝ մասնավորապես ճաքերը և տեխնոլոգիական կամ կառուցվածքային անցքերը, ազդում նրա կրողունակության, կոշտության, բնական հաճախականությունների և ընդհանուր կայունության վրա։ Աշխատության հիմքում ընկած է այն հանգամանքը, որ իրական ինժեներական կառույցներում հեծանները միշտ չէ, որ ունեն իդեալական, միատարր և անթերի կառուցվածք․ նյութում կարող են առաջանալ ճաքեր, իսկ կառուցվածքային կամ տեխնոլոգիական անհրաժեշտությունից ելնելով կարող են նախատեսվել տարբեր չափերի և դիրքերի անցքեր։ Նման արատները փոխում են տարրի լայնակի կտրվածքի երկրաչափությունը և, հետևաբար, ազդում են նրա դիմադրության ու դեֆորմացիոն հատկությունների վրա։ Ճկման խնդրի ուսումնասիրության ժամանակ ուշադրություն է դարձվում արտաքին բեռի ազդեցությամբ առաջացող տեղաշարժերին, պտտման անկյուններին և ներքին ուժերին։ Ճաքի առկայությունը կարող է դիտարկվել որպես տեղային կոշտության նվազման պատճառ, ինչի հետևանքով հեծանի դեֆորմացիաները կարող են մեծանալ նույնիսկ այն դեպքում, երբ արտաքին բեռը չի փոխվում։ Անցքերի դեպքում կարևոր է դրանց չափը, ձևը, քանակը և տեղադրությունը, քանի որ այդ գործոնները կարող են փոփոխել ինչպես հեծանի ընդհանուր կոշտությունը, այնպես էլ տեղային լարվածությունների բաշխումը։ Աշխատության մյուս կարևոր ուղղությունը հեծանի տատանումների ուսումնասիրությունն է։ Կառուցվածքային վնասվածքները կարող են փոխել համակարգի զանգվածի և կոշտության բաշխումը, ինչն իր հերթին անդրադառնում է բնական տատանումների հաճախականությունների և ձևերի վրա։ Այդ պատճառով տատանողական բնութագրերի փոփոխությունը կարող է օգտագործվել նաև որպես կառուցվածքային վնասվածքների հայտնաբերման և գնահատման հնարավոր միջոց։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում կայունության խնդրին, հատկապես այն դեպքերում, երբ հեծանը ենթարկվում է սեղմող կամ երկայնական ուժերի։ Ճաքերի և անցքերի հետևանքով կոշտության նվազումը կարող է փոխել կրիտիկական բեռը և մեծացնել կորացման կամ կայունության կորստի հավանականությունը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համադրվել դասական առաձգականության տեսության, հեծանների տեսության և թվային հաշվարկների մեթոդները՝ տարբեր վնասվածքների ազդեցությունը քանակապես գնահատելու համար։ Մաթեմատիկական մոդելավորումը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել տարբեր երկարությամբ և երկրաչափությամբ հեծաններ, փոփոխել ճաքի կամ անցքի դիրքն ու չափերը և գնահատել դրանց ազդեցությունը կառուցվածքի հիմնական մեխանիկական բնութագրերի վրա։ Աշխատության կիրառական նշանակությունը կապված է շինարարական և ինժեներական կառույցների անվտանգության գնահատման հետ, քանի որ վնասված կամ թուլացած տարրերի իրական վարքի ճիշտ կանխատեսումը կարևոր է դրանց շահագործման հուսալիության, վերանորոգման անհրաժեշտության որոշման և վթարների կանխարգելման համար։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը միավորում է ճկման, դինամիկայի և կայունության խնդիրները՝ դիտարկելով դրանք ոչ իդեալական կառուցվածք ունեցող հեծանների համար և ցույց տալով, թե ինչպես կարող են ճաքերն ու անցքերը փոխել կառուցվածքի մեխանիկական արձագանքը։

Философия

Գիրքը ներկայացնում է նշանավոր հեղինակների խորհրդածությունների և իմաստալից մտքերի ընտրանի, որն ընթերցողին հնարավորություն է տալիս ծանոթանալու մարդկային կյանքի, բարոյական արժեքների, վարքագծի, հասարակական հարաբերությունների և անձնական կատարելագործման վերաբերյալ տարբեր գաղափարների։ Խորհրդածական բնույթի այսպիսի ժողովածուները միավորում են մտքեր, դատողություններ և խրատական ձևակերպումներ, որոնք խրախուսում են ինքնաճանաչումը, սեփական արարքների վերագնահատումը և կյանքի տարբեր երևույթների շուրջ խորքային մտածողությունը։ Հեղինակների ընտրանին կարող է ընդգրկել մարդու պարտականություններին, խղճին, առաքինությանը, գիտելիքին, իմաստությանը, արդարությանը և հասարակության մեջ անհատի դերին վերաբերող թեմաներ՝ ընթերցողին ներկայացնելով բարոյական ու մտավոր հարցերի շուրջ ձևավորված տարբեր մոտեցումներ։ Այսպիսի երկերը սովորաբար առանձնանում են համառոտ, բայց բովանդակալից շարադրանքով, ինչի շնորհիվ առանձին մտքեր կարող են ընկալվել որպես ինքնուրույն խորհրդածության նյութեր և կիրառվել առօրյա կյանքում։ Ժողովածուն կարող է ծառայել նաև որպես ինքնակրթության և դաստիարակության օժանդակ միջոց՝ նպաստելով ընթերցողի դատողության, քննադատական մտածողության և բարոյական ըմբռնումների զարգացմանը։ Այն արտացոլում է խրատական ու իմաստասիրական գրականության այն ավանդույթը, որի շրջանակում նշանավոր մտածողների գաղափարները տարածվել են ընտրանիների միջոցով՝ հասանելի դառնալով ավելի լայն ընթերցողական շրջանակների։ Գիրքը հետաքրքրություն է ներկայացնում փիլիսոփայական և բարոյագիտական մտքի տարածման, խրատական գրականության, ընթերցանության մշակույթի և հայերենով հրատարակված մտավոր-դաստիարակչական նյութերի պատմության ուսումնասիրության համար։

Другие предметы

2017 թվականին կատարած աշխատանքների հաշվետվությունը ներկայացնում է որոշ կազմակերպության, հաստատության կամ պետական մարմնի կողմից տարվա ընթացքում իրականացված գործունեության ամփոփ նկարագրությունը, որտեղ արտացոլվում են կատարված ծրագրերը, նպատակների իրագործման աստիճանը, արդյունքները և հիմնական ցուցանիշները։ Նման հաշվետվություններում սովորաբար ընդգրկվում են տարվա սկզբում նախատեսված աշխատանքների ցանկը և դրանց իրականացման ընթացքը՝ ըստ ամիսների կամ ոլորտների, ինչպես նաև իրականացված ծրագրերի ֆինանսական և կազմակերպչական կողմերը։ 2017 թվականի հաշվետվության մեջ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում իրականացված նախագծերին, ենթակառուցվածքային կամ վարչական բարեփոխումներին, ձեռք բերված արդյունքներին և առաջացած խնդիրներին, որոնք խոչընդոտել են որոշ նպատակների լիարժեք իրականացմանը։ Բացի այդ, հաճախ ներկայացվում են վիճակագրական տվյալներ՝ կապված կատարողական ցուցանիշների, բյուջետային ծախսերի, մարդկային ռեսուրսների օգտագործման և արդյունավետության գնահատման հետ։ Հաշվետվությունը նաև կարող է ներառել առաջարկություններ հետագա տարվա համար՝ նպատակ ունենալով բարելավել աշխատանքի որակը, բարձրացնել արդյունավետությունը և լուծել հայտնաբերված խնդիրները։ Ընդհանուր առմամբ, նման փաստաթուղթը ծառայում է որպես հաշվետվողականության և թափանցիկության միջոց, որը թույլ է տալիս գնահատել կազմակերպության կամ մարմնի գործունեության արդյունքները 2017 թվականի ընթացքում և ձևավորել հաջորդ տարվա զարգացման ուղղությունները։

Биология

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է հիպերիցինի և պոդոֆիլոտոքսինի փոխազդեցության ուսումնասիրությանը ԴՆԹ-ի հետ՝ ընդգծելով դրանց մոլեկուլային կապման մեխանիզմները և կենսաբանական ազդեցությունները։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են այդ բնական ծագում ունեցող կենսաակտիվ միացությունների կառուցվածքային առանձնահատկությունները և դրանց ունակությունը փոխազդելու նուկլեինաթթուների հետ տարբեր ֆիզիկաքիմիական պայմաններում։ Դիտարկվում են ինտերկալացիայի, ջրածնային կապերի և հիդրոֆոբ փոխազդեցությունների հնարավոր մեխանիզմները, որոնք կարող են պայմանավորել ԴՆԹ-ի կոնֆորմացիոն փոփոխությունները և ազդել գենետիկական ինֆորմացիայի արտահայտման գործընթացների վրա։

История

Մատենագիտական բնույթի այս աշխատանքը համակարգված կերպով ներկայացնում է խորհրդային շրջանի հայազգի ռազմական գործիչ Հայկ Բժշկյանցի՝ առավել հայտնի Գայ անունով, կյանքին, գործունեությանը և նրա մասին ձևավորված գրական ժառանգությանը վերաբերող նյութերը։ Ցանկի հիմնական նշանակությունը տվյալ գործչի վերաբերյալ տարբեր ժամանակներում հրատարակված աշխատությունների, հոդվածների, հուշագրությունների, փաստաթղթային հրապարակումների և այլ տեղեկատվական աղբյուրների մեկտեղումն ու մատենագիտական կարգավորումն է։ Նման հրատարակությունը հնարավորություն է տալիս հետազոտողին կողմնորոշվել առկա գրականության մեջ և ուսումնասիրել նրա կենսագրության, ռազմական գործունեության ու հասարակական կերպարի տարբեր կողմերը՝ համապատասխան սկզբնաղբյուրների և ուսումնասիրությունների միջոցով։ Մատենագիտական նյութերի համակարգումը կարևոր է նաև այն տեսանկյունից, որ նույն անձի վերաբերյալ տեղեկությունները կարող են հանդիպել տարբեր լեզուներով, տարբեր բնույթի հրատարակություններում և պատմագիտական տարբեր ժամանակաշրջանների աշխատություններում։ Ցանկում ընդգրկվող նյութերը կարող են արտացոլել ոչ միայն կենսագրական փաստերը, այլև նրա գործունեության պատմական ընկալման փոփոխությունները՝ ցույց տալով, թե տարբեր ժամանակներում ինչ թեմաների և իրադարձությունների վրա է կենտրոնացել ուսումնասիրողների ուշադրությունը։ Առանձնահատուկ արժեք ունեն հուշագրական և փաստաթղթային աղբյուրների վերաբերյալ մատենագիտական տվյալները, քանի որ դրանք հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու տվյալ ժամանակաշրջանի ռազմական և հասարակական գործընթացները նաև անհատական կենսագրության համատեքստում։ Միաժամանակ նման նյութերի օգտագործումը պահանջում է աղբյուրագիտական քննադատություն՝ հաշվի առնելով դրանց ստեղծման ժամանակը, նպատակը և պատմաքաղաքական միջավայրը։ Աշխատանքը կարող է ներառել նաև անձի սեփական հրապարակումների կամ նրան վերաբերող մամուլի նյութերի մասին տեղեկություններ՝ ընդլայնելով հետազոտության աղբյուրային բազան։ Մատենագիտական ցանկը հատկապես օգտակար է պատմաբանների, կենսագիրների, գրադարանային և տեղեկատվական ոլորտի մասնագետների համար, քանի որ այն հեշտացնում է համապատասխան գրականության որոնումը, թեմատիկ խմբավորումը և հետագա ուսումնասիրությունների կազմակերպումը։ Միաժամանակ այն հնարավորություն է տալիս դիտարկել հայազգի ռազմական գործչի կերպարի ներկայացումը խորհրդային պատմագրության և հիշողության մշակույթի շրջանակներում՝ տարբերելով փաստաթղթային աղբյուրները, հուշագրությունները և հետագա պատմագիտական մեկնաբանությունները։ Այսպիսով, հրատարակությունը կատարում է տեղեկատու և հետազոտական օժանդակ գործառույթ՝ մեկ համակարգում համախմբելով տվյալ անձի կենսագրության ու գործունեության ուսումնասիրության համար անհրաժեշտ մատենագիտական նյութերը։