Կաթոլիկներն ու բողոքականները

History

Աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության՝ ԱՊՀ շրջանակներում 1995-2001 թվականներին իրականացված գործունեության և այդ ժամանակահատվածում ձևավորված ռազմաքաղաքական ու սոցիալ-տնտեսական հարաբերությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում ներկայացվում են Հայաստանի՝ ԱՊՀ-ի ձևավորման և հետագա զարգացման գործընթացներում ունեցած մասնակցության առանձնահատկությունները, կազմակերպության անդամ պետությունների հետ քաղաքական, ռազմավարական, տնտեսական և սոցիալական փոխհարաբերությունների հիմնական ուղղությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարածաշրջանային անվտանգության խնդիրներին, Հայաստանի ռազմաքաղաքական դիրքորոշմանը, հավաքական անվտանգության մեխանիզմներին և ԱՊՀ շրջանակներում համագործակցության ձևաչափերին։ Ուսումնասիրվում են նաև Հայաստանի և ԱՊՀ մյուս երկրների միջև տնտեսական կապերի զարգացումը, առևտրատնտեսական հարաբերությունները, էներգետիկ և տրանսպորտային փոխգործակցությունը, արտադրական ու ֆինանսատնտեսական կապերի պահպանման և վերականգնման գործընթացները։ Աշխատանքում դիտարկվում են Հայաստանի անկախության առաջին տարիների սոցիալ-տնտեսական բարդությունները, տարածաշրջանային և միջազգային իրավիճակի ազդեցությունը երկրի զարգացման վրա, ինչպես նաև ԱՊՀ շրջանակներում համագործակցության հնարավորություններն ու սահմանափակումները։ Վերլուծության միջոցով ներկայացվում է այն քաղաքական և տնտեսական միջավայրը, որի պայմաններում Հայաստանը ձգտում էր համատեղել ազգային շահերի պաշտպանությունը, տարածաշրջանային անվտանգության ապահովումը և նախկին խորհրդային հանրապետությունների հետ փոխշահավետ հարաբերությունների զարգացումը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու նշված ժամանակաշրջանում Հայաստանի արտաքին և ներքին զարգացման գործընթացների փոխկապակցվածության, ԱՊՀ-ի դերի և Հայաստանի համար դրա շրջանակներում ձևավորված հնարավորությունների ու մարտահրավերների մասին։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, քաղաքագետների, միջազգային հարաբերությունների և տնտեսագիտության մասնագետների, հետազոտողների, ուսանողների և Հայաստանի նորագույն պատմությամբ ու հետխորհրդային տարածաշրջանի զարգացումներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

History

Գիրքը ուսումնասիրում է արաբական երկրների պատմական ընթացքը՝ հատկապես 19-րդ դարի վերջից մինչև 21-րդ դարի սկիզբ՝ ընդգծելով նրանց պայքարը անկախության, պետականության ձևավորման և միջազգային հարաբերություններում դիրքավորման համար։ Հիմնական բովանդակությունը․ Գաղութային շրջան և ազատագրական շարժումներ Արաբական երկրների պայքարը եվրոպական գաղութային տերությունների դեմ։ Անկախ պետությունների ձևավորում Նոր պետությունների առաջացում Մերձավոր Արևելքում և Հյուսիսային Աֆրիկայում։ Քաղաքական զարգացումներ Միապետությունների, հանրապետությունների և տարբեր քաղաքական համակարգերի ձևավորում։ Տնտեսական փոփոխություններ Նավթի արդյունաբերության զարգացում և դրա ազդեցությունը տարածաշրջանի վրա։ Հակամարտություններ և պատերազմներ Տարածաշրջանային հակասություններ, արաբ-իսրայելական հակամարտություն և ներքին քաղաքական ճգնաժամեր։ Ժամանակակից գործընթացներ 21-րդ դարի քաղաքական փոփոխություններ և հասարակական շարժումներ (այդ թվում՝ «արաբական գարուն»)։

Linguistics

Աշխատությունը նվիրված է 1990-ական թվականների հայ մամուլի լեզվում նոր բառերի, նոր իմաստների և նոր բառակապակցությունների ձևավորման ու գործածության օրինաչափությունների ուսումնասիրությանը։ Տվյալ ժամանակաշրջանը հայերենի բառապաշարի զարգացման տեսանկյունից առանձնանում է հասարակական, քաղաքական, տնտեսական և մշակութային համակարգերի արագ փոփոխություններով, որոնք անմիջականորեն արտացոլվել են զանգվածային լրատվության միջոցների լեզվում։ Հետազոտության կենտրոնում նորաբանությունների առաջացման աղբյուրներն են, դրանց կառուցվածքային և իմաստային առանձնահատկությունները, տարածման ուղիները և գրական լեզվի բառապաշարի վրա ունեցած ազդեցությունը։ Քննվում են հայերենի ներքին բառակազմական հնարավորություններով ստեղծված բառերը, օտար լեզուներից կատարված փոխառությունները, պատճենումները, ինչպես նաև արդեն գոյություն ունեցող բառերի նոր իմաստային կիրառությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում այն բառապաշարային միավորներին, որոնք կապված են տվյալ ժամանակաշրջանում հասարակական կյանքի նոր երևույթների, պետական և տնտեսական հաստատությունների, շուկայական հարաբերությունների, տեղեկատվական տեխնոլոգիաների, զանգվածային հաղորդակցության և մշակութային փոփոխությունների անվանման անհրաժեշտության հետ։ Նորաբանությունները կարող են դասակարգվել ըստ ծագման, բառակազմական կառուցվածքի, իմաստային ոլորտի, գործածության հաճախականության և լեզվում ամրապնդման աստիճանի։ Ուսումնասիրվում է նաև մամուլի դերը նոր բառերի տարածման և հանրայնացման գործընթացում, քանի որ պարբերական մամուլը ոչ միայն արձանագրում է լեզվական փոփոխությունները, այլև ակտիվորեն մասնակցում է նոր բառապաշարի շրջանառության ձևավորմանը։ Կարևորվում է նորմատիվ և գործածական մոտեցումների հարաբերակցությունը՝ պարզելու համար, թե նորաստեղծ կամ փոխառված միավորներից որոնք են աստիճանաբար հաստատվում ընդհանուր գործածության մեջ, իսկ որոնք պահպանվում են որպես որոշակի ժամանակաշրջանին բնորոշ անցողիկ լեզվական երևույթներ։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս նաև բացահայտելու մամուլի տարբեր ժանրերի բառապաշարային առանձնահատկությունները և հասարակական փոփոխությունների ու լեզվական նորարարությունների միջև գոյություն ունեցող կապերը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը կարևոր նյութ է ներկայացնում ժամանակակից հայերենի բառապաշարի զարգացման պատմության, նորաբանությունների ձևավորման մեխանիզմների և հասարակական փոփոխությունների լեզվական արտացոլման ուսումնասիրման համար։

Literature

Սայաթ-Նովա: Բանաստեղծություններ ժողովածուն ներկայացնում է 18-րդ դարի հայ աշուղական արվեստի ամենավառ ներկայացուցիչներից մեկի՝ Սայաթ-Նովայի ստեղծագործական ժառանգությունը՝ ընդգրկելով նրա սիրային, փիլիսոփայական և սոցիալական թեմաներով տաղերն ու երգերը։ Գրքում առանձնացվում է բանաստեղծի յուրահատուկ լեզվական ոճը, որը միավորում է հայերենը, վրացերենը և թուրքերենը՝ արտահայտելով Կովկասյան բազմամշակութային միջավայրի ազդեցությունը նրա արվեստի վրա։ Սայաթ-Նովայի բանաստեղծություններում գերիշխում են սիրո, մարդկային հարաբերությունների, ճակատագրի և հոգևոր որոնումների թեմաները, որոնք ներկայացված են խոր զգացմունքայնությամբ և երաժշտական բարձր ռիթմով։ Հեղինակի տաղերը հաճախ կառուցված են ժողովրդական մտածողության և փիլիսոփայական խորհրդածության միասնության վրա՝ ստեղծելով առանձնահատուկ գեղարվեստական աշխարհ։ Ժողովածուն նաև ընդգծում է Սայաթ-Նովայի դերը որպես աշուղական արվեստի նորարարի, ով բարձրացրել է ժողովրդական երգի գեղարվեստական մակարդակը և այն վերածել գրական բարձր արժեք ունեցող ստեղծագործության։ Նրա բանաստեղծությունները մինչ օրս պահպանել են իրենց երաժշտականությունն ու ազդեցիկությունը՝ դառնալով հայ մշակութային ժառանգության անբաժանելի մաս։

History

Աշխատությունը նվիրված է Հայկական լեռնաշխարհում ձևավորված հնագույն պետական կազմավորման գրային մշակույթի և հատկապես մեհենագրական համակարգի ուսումնասիրությանը՝ այն դիտարկելով պատմական, լեզվաբանական, հնագիտական և մշակութաբանական տեսանկյուններից։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է մեհենագրական նշանների կառուցվածքի, ձևաբանական առանձնահատկությունների, իմաստային նշանակության և կիրառության ոլորտների բացահայտման վրա։ Քննության են առնվում հնագիտական պեղումների և ուսումնասիրությունների ընթացքում հայտնաբերված տարբեր առարկաների, կառույցների և նյութական մշակույթի հուշարձանների վրա պահպանված նշանները՝ փորձելով պարզել դրանց գործառույթը և տեղը տվյալ ժամանակաշրջանի հաղորդակցական ու վարչական համակարգում։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում մեհենագրության և սեպագրության փոխհարաբերությանը, քանի որ պետական կառավարման և արքայական արձանագրությունների համար լայնորեն կիրառվող սեպագրի կողքին գոյություն ունեցող նշանային համակարգերը կարող էին ունենալ տնտեսական, պաշտամունքային, սեփականության նշման կամ այլ գործնական նշանակություն։ Ուսումնասիրվում են առանձին նշանների կրկնությունները, տարբերակները, համակցությունները և տարածվածությունը՝ դրանց հնարավոր իմաստները և կիրառման օրինաչափությունները բացահայտելու նպատակով։ Կարևորվում է նշանների հայտնաբերման հնագիտական համատեքստը, քանի որ դրանց նշանակության մեկնաբանությունը կապված է ոչ միայն գրաֆիկական ձևի, այլև այն առարկայի տեսակի, նշանակության և գտնվելու վայրի հետ, որի վրա դրանք պահպանվել են։ Անդրադարձ է կատարվում նաև գրային համակարգի ծագման, զարգացման և հարևան հինարևելյան մշակույթների նշանային ավանդույթների հետ հնարավոր առնչությունների խնդիրներին։ Համեմատական ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատել տեղական մշակութային առանձնահատկությունները և տարբերակել փոխառված, ընդհանրական ու ինքնուրույն ձևավորված տարրերը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է մեհենագրական նյութի դասակարգումը և համակարգումը, որի միջոցով հնարավոր է ստեղծել նշանների տիպաբանական խմբեր և ուսումնասիրել դրանց ժամանակագրական ու տարածքային փոփոխությունները։ Նյութը կարևոր տեղեկություններ է հաղորդում ոչ միայն գրի պատմության, այլև պետական կառավարման, տնտեսության, կրոնական պատկերացումների, արհեստների և հասարակական կազմակերպման որոշ կողմերի վերաբերյալ։ Հատուկ նշանակություն ունի գրավոր և հնագիտական աղբյուրների համադրումը, որը հնարավորություն է տալիս առավել ամբողջական պատկերացում կազմել մ.թ.ա. առաջին հազարամյակում Հայկական լեռնաշխարհի մշակութային զարգացման մասին։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել ուրարտագիտության, հայագիտության, հնագիտության, հին Արևելքի պատմության, գրաբանության և պատմական լեզվաբանության ոլորտներում աշխատող հետազոտողների, ուսանողների և հնագույն գրային մշակույթով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Other Subjects

Էլեկտրատեխնիկայի և էլեկտրաինժեներիայի հիմունքներին նվիրված ուսումնական ձեռնարկ է, որտեղ ներկայացվում են էլեկտրական շղթաների տեսության, էլեկտրամագնիսական երևույթների և ժամանակակից էլեկտրատեխնիկական համակարգերի հիմնական սկզբունքները։ Գրքում բացատրվում են հաստատուն և փոփոխական հոսանքի շղթաները, Օհմի օրենքը, Կիրխհոֆի կանոնները, հզորության հաշվարկները և էներգիայի փոխակերպման գործընթացները։ Աշխատության մեջ ընդգրկված են նաև տրանսֆորմատորների, էլեկտրական շարժիչների, գեներատորների և ավտոմատ կառավարման համակարգերի աշխատանքի սկզբունքները, որոնք կարևոր են էլեկտրաինժեներիայի գործնական կիրառությունների համար։ Հեղինակը ներկայացնում է տեսական հիմքերը՝ զուգակցելով դրանք գործնական օրինակներով և ինժեներական խնդիրների լուծման մոտեցումներով, ինչը նպաստում է նյութի ավելի խորքային ըմբռնմանը։ Գիրքը կարևորում է էլեկտրաէներգիայի արտադրության, փոխանցման և բաշխման գործընթացները, ինչպես նաև անվտանգ աշխատանքի կանոնները։ Այն արժեքավոր ուսումնական աղբյուր է տեխնիկական բուհերի ուսանողների, ինժեներների և էլեկտրատեխնիկայով հետաքրքրվողների համար։