Вопросы разрешимости нелинейных интегральных и интегро-дифференциальны уравнений с некомпактными операторами и их дискретных аналогов

Экономика

Գիրքը ուսումնասիրում է օտարերկրյա ուղղակի ներդրումների էությունը, ձևերը և դրանց ազդեցությունը ազգային տնտեսությունների զարգացման վրա՝ ներկայացնելով կապիտալի միջազգային շարժի հիմնական օրինաչափությունները։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են ուղղակի ներդրումների տեսակները՝ նոր ձեռնարկությունների ստեղծում, գործող ընկերությունների ձեռքբերում, համատեղ ձեռնարկություններ, ինչպես նաև դրանց իրականացման պայմանները և շարժիչ գործոնները։ Հեղինակը մանրամասն անդրադառնում է ներդրումային միջավայրի ձևավորմանը՝ քաղաքական կայունություն, իրավական կարգավորում, հարկային քաղաքականություն, շուկայի չափ և աշխատուժի որակ։ Գրքում քննարկվում են նաև օտարերկրյա ներդրումների տնտեսական ազդեցությունները՝ տեխնոլոգիաների փոխանցում, զբաղվածության աճ, արտադրողականության բարձրացում և արտաքին առևտրի զարգացում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում զարգացող երկրների, այդ թվում՝ Հայաստանի, ներդրումային գրավչության խնդիրներին և մրցակցային առավելությունների ձևավորմանը։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ձևավորել ամբողջական պատկերացում օտարերկրյա ուղղակի ներդրումների վերաբերյալ՝ օգտակար լինելով տնտեսագետների, ֆինանսիստների, պետական քաղաքականություն մշակողների և ուսանողների համար։

Биология

Աշխատությունը նվիրված է քաղաքային տեխնածին միջավայրում աճող ծառատեսակների էկոլոգիական և կենսաքիմիական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ Երևանի պայմաններում։ Հետազոտության կենտրոնում տարբեր ծառատեսակների արձագանքն է մարդածին ազդեցությունների համալիրին, որը կարող է ներառել տրանսպորտային և արդյունաբերական արտանետումները, օդում ու հողում տարբեր աղտոտիչների կուտակումը, քաղաքային փոշին, հողի ֆիզիկաքիմիական հատկությունների փոփոխությունները, ջրային ռեժիմի խախտումները և քաղաքային միկրոկլիմայի առանձնահատկությունները։ Ծառաբույսերը դիտարկվում են միաժամանակ որպես քաղաքային էկոհամակարգի կարևոր բաղադրիչներ և շրջակա միջավայրի վիճակի հնարավոր կենսացուցիչներ, քանի որ դրանց ֆիզիոլոգիական ու կենսաքիմիական փոփոխությունները կարող են արտացոլել տեխնածին ծանրաբեռնվածության աստիճանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում տարբեր տեսակների դիմադրողականության համեմատական գնահատմանը և այն կենսաքիմիական ցուցանիշների ուսումնասիրմանը, որոնք կապված են շրջակա միջավայրի անբարենպաստ գործոններին բույսերի հարմարվողական արձագանքի հետ։ Հետազոտության շրջանակում կարող են դիտարկվել տերևների պիգմենտային համակարգի, հակաօքսիդանտային պաշտպանության, նյութափոխանակության որոշ բաղադրիչների և բույսերի ընդհանուր ֆիզիոլոգիական վիճակի փոփոխությունները՝ տեխնածին ազդեցության տարբեր մակարդակներում։ Կարևորվում է նաև ծառատեսակների կողմից որոշ աղտոտիչների կուտակման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությունը, ինչը հնարավորություն է տալիս գնահատելու ինչպես դրանց կենսացուցչային նշանակությունը, այնպես էլ քաղաքային կանաչապատման համար համապատասխան տեսակների ընտրության հնարավորությունները։ Տարբեր տարածքներում աճող բույսերի համեմատությունը կարող է նպաստել քաղաքի տեխնածին ծանրաբեռնվածության տարածական տարբերությունների բացահայտմանը և շրջակա միջավայրի վիճակի համալիր գնահատմանը։ Ուսումնասիրության կիրառական նշանակությունը կապված է Երևանի կանաչ տարածքների կառավարման, քաղաքային միջավայրին առավել դիմացկուն ծառատեսակների ընտրության և կանաչապատման համակարգի էկոլոգիական արդյունավետության բարձրացման հետ։ Միաժամանակ ծառային բուսականության վիճակի ուսումնասիրությունը կարևոր է քաղաքային կենսաբազմազանության պահպանման և բնակավայրերի էկոլոգիական պայմանների բարելավման տեսանկյունից։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է բույսերի էկոլոգիայի, կենսաքիմիայի, քաղաքային էկոլոգիայի և շրջակա միջավայրի կենսամոնիթորինգի մոտեցումները՝ բացահայտելով տեխնածին միջավայրի նկատմամբ տարբեր ծառատեսակների արձագանքման և հարմարվողականության հիմնական առանձնահատկությունները։

Другие предметы

Աշխատությունը նվիրված է հայկական գրատպության ձևավորման, պատմական զարգացման և մշակութային նշանակության համակողմանի ներկայացմանը՝ սկսած սկզբնավորման շրջանից մինչև ժամանակակից փուլերը։ Ներկայացվում են հայկական առաջին տպագիր գրքերի ստեղծման հանգամանքները, գրատպության զարգացման կարևոր փուլերը, նշանավոր տպագրիչների և մշակութային գործիչների գործունեությունը, ինչպես նաև հայերեն գրքի տարածման և պահպանման նշանակությունը ազգային ինքնության ու կրթության զարգացման գործում։ Քննարկվում են տպագրական տեխնոլոգիաների փոփոխությունները, գրահրատարակչական ավանդույթների ձևավորումը, հայկական տպագրական կենտրոնների դերը և գրքի մշակույթի ազդեցությունը հասարակական ու գիտական կյանքի վրա։ Աշխատությունը ներկայացնում է հայկական գրատպության հարուստ ժառանգությունը՝ ընդգծելով դրա պատմական, լեզվամշակութային և կրթական արժեքը։ Գիրքը նախատեսված է պատմաբանների, գրադարանագետների, մշակույթի ոլորտի մասնագետների, հետազոտողների, դասախոսների, ուսանողների և հայկական գրքի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Политология

Գիրքը՝ «Քաղաքագիտության ներածություն», հեղինակը Բալյան Ի.Ս., հանդիսանում է ուսումնական ձեռնարկ, որը ներկայացնում է քաղաքագիտության որպես գիտական դիսցիպլինի հիմնական հիմքերը, հասկացությունները և ուսումնասիրման մեթոդները։ Այն տալիս է ամբողջական պատկերացում քաղաքականության էության, քաղաքական իշխանության ձևավորման, գործառույթի և հասարակության մեջ դրա դերի մասին։ Գրքում ընդգրկված են պետության և քաղաքական համակարգերի հիմնական տեսությունները, քաղաքական ինստիտուտների կառուցվածքն ու գործառույթները, ինչպես նաև քաղաքական գործընթացների զարգացման օրինաչափությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձված ժողովրդավարական և ոչ ժողովրդավարական քաղաքական համակարգերի առանձնահատկություններին, կուսակցական համակարգերի ձևերին, ընտրական մեխանիզմներին և քաղաքական մասնակցության ձևերին։ Ներառված են նաև քաղաքական գաղափարախոսությունների հիմնական ուղղությունները, քաղաքական մշակույթի և հասարակական կարծիքի ազդեցությունը քաղաքական կյանքի վրա, ինչպես նաև միջազգային հարաբերությունների սկզբնական հասկացությունները։ Այս աշխատությունը նախատեսված է ուսանողների, դասախոսների և քաղաքագիտությամբ հետաքրքրված ընթերցողների համար՝ նպաստելով քաղաքական գիտության հիմունքների համակարգված և մատչելի յուրացմանը։

История

Այս աշխատանքը ուսումնասիրում է Հայաստանի անկախությունից հետո ձևավորված հայ-ամերիկյան հարաբերությունների առաջին փուլը՝ ընդգրկելով 1991-2000 թվականների քաղաքական, տնտեսական և դիվանագիտական զարգացումները։ Նյութում վերլուծվում է, թե ինչպես է Հայաստանի Հանրապետությունը միջազգային հարաբերությունների նոր համակարգում ձևավորել իր արտաքին քաղաքական առաջնահերթությունները և ինչպես են Միացյալ Նահանգները աստիճանաբար կառուցել համագործակցության շրջանակներ նորանկախ պետության հետ՝ հաշվի առնելով տարածաշրջանային անվտանգության, տնտեսական բարեփոխումների և մարդասիրական աջակցության խնդիրները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ԱՄՆ-ի կողմից տրամադրվող ֆինանսական և տեխնիկական օգնությանը, ժողովրդավարական ինստիտուտների զարգացման աջակցությանը, ինչպես նաև էներգետիկ և ենթակառուցվածքային ծրագրերին, որոնք նպաստել են Հայաստանի պետականության կայացման գործընթացին։ Միաժամանակ քննարկվում են նաև քաղաքական երկխոսության ձևավորման փուլերը, տարածաշրջանային հակամարտությունների ազդեցությունը հարաբերությունների վրա և արտաքին քաղաքական հավասարակշռության որոնումները, որոնք բնորոշ էին այդ տասնամյակին։

Педагогика

Աշխատությունը ներկայացնում է Մոսկվայում Լազարյանների նախաձեռնությամբ հիմնադրված Արևելյան լեզուների հայկական ճեմարանի կազմակերպական, վարչական և կրթական գործունեությունը կարգավորող պաշտոնական կանոնադրական փաստաթուղթը։ Այն կարևոր պատմական սկզբնաղբյուր է հայ կրթական հաստատությունների ձևավորման, մասնագիտական ուսուցման կազմակերպման, արևելագիտական գիտությունների զարգացման և հայ համայնքի կրթամշակութային գործունեության ուսումնասիրության համար։ Փաստաթղթի հիմնական նպատակն է սահմանել ճեմարանի գործունեության իրավական և կազմակերպական հիմքերը, հաստատության կառավարման սկզբունքները, ուսումնական գործընթացի կազմակերպման կարգը, կրթական պարտականությունները և հաստատության առջև դրված ընդհանուր խնդիրները։ Ճեմարանի հիմնադրումը կապված էր Լազարյան ընտանիքի կրթասիրական և բարեգործական նախաձեռնության հետ, որի նպատակն էր ստեղծել հայ երիտասարդության կրթությանն ու արևելյան լեզուների ուսումնասիրությանը ծառայող մասնագիտացված ուսումնական կենտրոն։ Կանոնադրական կարգավորումների կարևոր նշանակությունը պայմանավորված է նրանով, որ կրթական հաստատության արդյունավետ գործունեությունը պահանջում էր ոչ միայն ուսումնական ծրագրերի մշակում, այլև կառավարման հստակ համակարգ, պատասխանատվության բաշխում, դասավանդման կազմակերպված ընթացք և կրթական գործունեության նկատմամբ վերահսկողություն։ Այսպիսի փաստաթղթերը սահմանում էին հաստատության իրավական կարգավիճակը, կառավարման մարմինների լիազորությունները, պաշտոնատար անձանց պարտականությունները և ուսումնական կյանքի կազմակերպման ընդհանուր սկզբունքները։ Ճեմարանի գործունեության առանձնահատուկ ուղղություններից էր արևելյան լեզուների ուսուցումը, որն ուներ ինչպես գիտական, այնպես էլ գործնական նշանակություն։ Արևելյան լեզուների իմացությունը կարևոր էր Ռուսաստանի և Արևելքի ժողովուրդների միջև դիվանագիտական, առևտրային, հասարակական ու մշակութային հարաբերությունների զարգացման համար։ Միաժամանակ հայ երիտասարդության համար այդ լեզուների ուսումնասիրությունը հնարավորություն էր ստեղծում խորացնելու սեփական լեզվամշակութային ժառանգության ճանաչողությունը, զբաղվելու թարգմանական գործունեությամբ և մասնակցելու արևելագիտական գիտելիքների զարգացմանը։ Ճեմարանի կրթական առաքելությունը չէր սահմանափակվում միայն լեզուների ուսուցմամբ. այն միտված էր նաև ընդհանուր մտավոր զարգացմանը, գիտական պատրաստվածության ձևավորմանը և կրթված մասնագետների դաստիարակությանը։ Այսպիսի կրթական միջավայրում լեզվական գիտելիքները դիտարկվում էին որպես պատմության, գրականության, կրոնի, մշակույթի և ժողովուրդների փոխհարաբերությունների ուսումնասիրության անհրաժեշտ հիմք։ Աշխատության կարևոր գաղափարական նշանակություններից է կրթության՝ որպես հասարակական առաջընթացի և ազգային զարգացման հիմնարար միջոցի ընկալումը։ Ճեմարանի ստեղծումը վկայում է այն գիտակցության մասին, որ ժողովրդի մտավոր ու մշակութային առաջընթացը մեծապես պայմանավորված է կազմակերպված կրթական հաստատությունների առկայությամբ, գիտելիքի համակարգված փոխանցմամբ և մասնագիտական պատրաստվածության ապահովմամբ։ Լազարյանների նախաձեռնությունը մարմնավորում էր կրթության միջոցով ազգային կարողությունների զարգացման, հայ երիտասարդության գիտական պատրաստման և հասարակական կյանքում նրա ակտիվ մասնակցության խթանման ձգտումը։ Կրթական հաստատության գործունեությունը կարևոր նշանակություն ուներ նաև հայերեն գիտական ու կրթական միջավայրի ընդլայնման, տարբեր լեզուների ու մշակույթների միջև կապերի ամրապնդման և հայ մտավորականության միջազգային հաղորդակցության հնարավորությունների զարգացման համար։ Փաստաթուղթը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև կրթության կառավարման պատմության տեսանկյունից։ Կանոնադրական կարգավորումները թույլ են տալիս ուսումնասիրել, թե ինչպես էին ձևավորվում նոր տիպի մասնագիտացված ուսումնական հաստատությունները, ինչպիսի սկզբունքներով էր կազմակերպվում դրանց վարչական կյանքը և ինչպես էին համադրվում բարեգործական նախաձեռնությունը, պետական հովանավորությունը և կրթական նպատակները։ Հաստատության կայսերական հովանավորության հանգամանքը կարևոր է նրա իրավական ու հասարակական դիրքի ընկալման համար, քանի որ այն արտացոլում է կրթական հաստատությունների և պետական իշխանության հարաբերությունների պատմական առանձնահատկությունները։ Միաժամանակ փաստաթուղթը ներկայացնում է կրթության կազմակերպման այն մոդելը, որտեղ ազգային նախաձեռնությունը և հասարակական բարեգործությունը կարող էին նշանակալի դեր ունենալ բարձրագույն կրթական նպատակների իրականացման գործում։ Պատմական առումով ճեմարանը դարձավ հայ մտավոր և գիտական կյանքի կարևոր կենտրոններից մեկը՝ նպաստելով արևելագիտության, հայագիտության, լեզվաբանության, պատմագիտության և թարգմանական գործունեության զարգացմանը։ Լազարյանների կրթական նախաձեռնությունը հատկապես կարևոր էր այն պայմաններում, երբ հայ ժողովրդի տարբեր համայնքներում աճում էր ժամանակակից կրթության, գիտական գիտելիքների և մասնագիտական պատրաստվածության պահանջարկը։ Մոսկվայում նման հաստատության ստեղծումը հայ երիտասարդության համար նոր հնարավորություններ էր բացում՝ հնարավորություն տալով ստանալու կազմակերպված կրթություն և ներգրավվելու միջազգային գիտական ու մշակութային միջավայրում։ Ճեմարանի հետագա գործունեությունը նշանակալի ազդեցություն ունեցավ հայ կրթական մտքի և արևելագիտական ուսումնասիրությունների զարգացման վրա։ Այն դարձավ հայ և ռուս գիտական շրջանակների համագործակցության կարևոր միջավայր և նպաստեց արևելյան ժողովուրդների լեզուների, պատմության ու մշակույթի ուսումնասիրությանը։ Գրական և փաստաթղթային առումով աշխատությունը պատկանում է կրթական կանոնադրությունների ու հաստատությունների պաշտոնական կարգավորումների ժանրին։ Նրան բնորոշ են իրավական և վարչական շարադրանքի հստակությունը, դրույթների համակարգված ներկայացումը և գործնական նպատակադրումը։ Ի տարբերություն սովորական ուսումնական ձեռնարկների՝ այս հրատարակության արժեքը պայմանավորված է ոչ թե գիտելիքի անմիջական ուսուցմամբ, այլ կրթական հաստատության գործունեության սկզբունքների և կազմակերպական հիմքերի ամրագրմամբ։ Այն հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու տասնիններորդ դարի կրթական կառավարման լեզուն, պաշտոնական փաստաթղթերի կառուցվածքը և ուսումնական հաստատությունների իրավական կարգավորման ավանդույթները։ Պատմամշակութային տեսանկյունից աշխատությունը կարևոր վկայություն է հայ բարեգործական շարժման, կրթական հաստատությունների հիմնադրման և ազգային մտավոր կյանքի զարգացման պատմության համար։ Այն արտացոլում է Լազարյան ընտանիքի բացառիկ ներդրումը հայ կրթության և գիտության զարգացման գործում, ինչպես նաև հայ համայնքի՝ կրթության միջոցով ազգային ինքնությունը պահպանելու և հասարակական դիրքն ամրապնդելու ձգտումը։ Գիրքը արժեքավոր սկզբնաղբյուր է Լազարյան ճեմարանի պատմությամբ, հայ-ռուսական կրթական հարաբերություններով, արևելագիտության զարգացմամբ, տասնիններորդ դարի մանկավարժական մտքով և հայ բարեգործական գործունեությամբ զբաղվող հետազոտողների համար։ Այն հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև պատմաբանների, մանկավարժների, իրավաբանների, արևելագետների, հայագետների և գրադարանային ու մատենագիտական հավաքածուների ուսումնասիրողների համար։ Նրա ընթերցողական և գիտական արժեքը հատկապես դրսևորվում է հայ կրթական հաստատությունների կազմակերպման պատմությունը, ազգային բարեգործության դերը և գիտելիքի տարածման ինստիտուցիոնալ հիմքերը բացահայտելու հնարավորության մեջ։