Արևմտահայ նորավեպը (1880-1910-ական թվականներ. ժանրի պատմություն և տեսություն)

Lեզվաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է Փոքր Ասիայի տարածքում ձևավորված թուրքերենի բարբառների բառապաշարի ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով դրանց ընդհանուր և տարբերակիչ առանձնահատկությունները։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում է տարբեր բարբառներում գործածվող բառերի և արտահայտությունների կազմը, դրանց ծագումը, իմաստային դաշտերը, տարածքային տարածվածությունը և գործածության առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տեղական կենցաղին, գյուղատնտեսությանը, արհեստներին, բնությանը, ընտանեկան և հասարակական հարաբերություններին վերաբերող բառապաշարին, քանի որ նման բառային միավորները հաճախ անմիջականորեն արտացոլում են տվյալ տարածաշրջանի պատմական ու մշակութային միջավայրը։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություն է նաև բարբառային բառերի և գրական թուրքերենի բառապաշարի համեմատությունը՝ բացահայտելու համար հնչյունական, իմաստային և ձևաբանական տարբերությունները։ Կարող են ուսումնասիրվել նաև այլ լեզուներից կատարված փոխառությունները, դրանց տարածման ուղիները և տեղական լեզվական շփումների ազդեցությունը բարբառային բառապաշարի ձևավորման վրա։ Փոքրասիական բարբառների բառային նյութի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու թուրքերենի տարածքային բազմազանության, պատմական զարգացման և լեզվական փոխազդեցությունների մասին։ Աշխատությունը կարևոր է նաև լեզվամշակութային տեսանկյունից, քանի որ բարբառային բառապաշարում պահպանվում են տվյալ համայնքների կենցաղի, ավանդույթների, զբաղմունքի և պատմական փորձի հետ կապված բազմաթիվ լեզվական վկայություններ։ Հետազոտության արդյունքները կարող են օգտակար լինել թուրքերենի բարբառային քարտեզագրման, պատմական բառագիտության և համեմատական լեզվաբանության հետագա ուսումնասիրությունների համար։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել թուրքագետներին, բարբառագետներին, լեզվաբաններին, բառագետներին, պատմական լեզվաբանության մասնագետներին, ինչպես նաև Փոքր Ասիայի լեզվական և մշակութային պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին ու ուսանողներին։

Հոգեբանություն

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է հիմնային պահանջմունքների և անձնային հատկությունների փոխկապակցվածության ուսումնասիրությանը՝ մանկավարժական բուհի ուսանողների օրինակով։ Հետազոտության նպատակն է բացահայտել, թե անձի տարբեր հատկություններն ինչպես են կապված անվտանգության, սոցիալական շփման, ընդունված լինելու և ինքնադրսևորման պահանջմունքների արտահայտվածության հետ։ Թեման հիմնված է այն մոտեցման վրա, որ պահանջմունքները անձի հոգեբանական կառուցվածքից մեկուսացված երևույթներ չեն, այլ փոխներգործում են անձնային այլ բաղադրիչների հետ և կարող են ազդել մարդու վարքի, սոցիալական հարմարման և ինքնադրսևորման ձևերի վրա։ Աշխատանքի էմպիրիկ ուսումնասիրությանը մասնակցել են Խ. Աբովյանի անվան ՀՊՄՀ-ի երկրորդ կուրսի 139 ուսանողներ։ Հետազոտության ընթացքում կիրառվել են հիմնային պահանջմունքների բավարարվածության աստիճանի ախտորոշման մեթոդիկա և Ռ. Կետտելի 16-գործոնային անձնային հարցարանը, իսկ պահանջմունքների և անձնային հատկությունների փոխհարաբերությունները գնահատվել են Սպիրմենի կարգային համահարաբերակցության մեթոդով։ Աշխատանքում ուսումնասիրվում են սոցիալական, ընդունված լինելու, անվտանգության և ինքնադրսևորման պահանջմունքների ու տարբեր անձնային գործոնների միջև առկա կապերը՝ փորձելով առանձնացնել այն հատկությունները, որոնք առավել նշանակալի դեր ունեն պահանջմունքների դրսևորման և դրանց բավարարման միջոցների ընտրության գործընթացում։ Հետազոտության արդյունքները ցույց են տալիս, որ տարբեր պահանջմունքների դրսևորումները կապված են Կետտելի անձնային գործոնների տարբեր համակցությունների հետ, իսկ որոշ գործոններ առանձնահատուկ նշանակություն ունեն մի քանի պահանջմունքների դեպքում։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է հատկապես ապագա մանկավարժների անձնային զարգացման տեսանկյունից, քանի որ ուսանողի պահանջմունքային համակարգի և անձնային առանձնահատկությունների փոխկապակցվածության ըմբռնումը կարող է նպաստել նրա սոցիալական հարմարմանը, մասնագիտական ինքնադրսևորմանը և անձնային ներուժի բացահայտմանը։ Աշխատանքի արդյունքները կարող են օգտակար լինել ընդհանուր և կրթական հոգեբանության, մանկավարժական հոգեբանության, ուսանողների անձնային զարգացման և մասնագիտական պատրաստվածության ուսումնասիրություններում։

Այլ առարկաներ

Այս ժողովածուն ընդգրկում է Վարազդատ Տերոյանի գիտական և հրապարակախոսական աշխատանքները՝ արտացոլելով նրա բազմակողմանի հետաքրքրությունները հասարակական գիտությունների, պատմության, մշակույթի և արդի սոցիալական խնդիրների ոլորտներում։ Գրքում համադրվում են տեսական վերլուծությունները և հանրամատչելի հոդվածները, որտեղ հեղինակը անդրադառնում է հասարակական զարգացման օրինաչափություններին, ազգային ինքնության հարցերին, կրթության և մշակույթի դերին, ինչպես նաև ժամանակակից աշխարհի քաղաքական ու սոցիալական մարտահրավերներին։ Աշխատությունները աչքի են ընկնում վերլուծական մտածողությամբ, փաստական հիմնավորվածությամբ և հրապարակախոսական հստակ ոճով՝ նպատակ ունենալով ոչ միայն ներկայացնել գիտական դիտարկումներ, այլև ազդել հասարակական մտքի ձևավորման վրա։ Ընթերցողը ստանում է համապարփակ պատկերացում հեղինակի գաղափարական դիրքորոշումների և գիտական հետաքրքրությունների մասին՝ տեսնելով դրանց կապը հասարակական իրականության և ազգային զարգացումների հետ։

Մաթեմատիկա

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է ճիշտ փոփոխվող բաշխումների անալիտիկ հատկությունների ուսումնասիրությանը և դրանց կիրառություններին ասիմպտոտիկ վերլուծության ու հավանականությունների տեսության մեջ։ Գրքում ներկայացվում են ճիշտ փոփոխվող (regularly varying) ֆունկցիաների և բաշխումների հիմնական հասկացությունները, դրանց կառուցվածքային առանձնահատկությունները և սահմանային վարքագիծը։ Հեղինակը վերլուծում է Կaramata-ի տեսության հիմնական արդյունքները, Tauberian թեորեմները և դրանց կապը ծանր պոչ ունեցող բաշխումների մոդելավորման հետ։ Աշխատությունում քննարկվում են նաև ինտեգրալ փոխակերպումների, լապլասյան և ֆուրիեի անալիզի մեթոդների կիրառությունները նման բաշխումների ուսումնասիրության մեջ, ինչպես նաև դրանց դերակատարությունը ստոխաստիկ գործընթացների, ռիսկերի տեսության և վիճակագրական ֆիզիկայի խնդիրներում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ասիմպտոտիկ գնահատումների ճշգրտությանը, կոնվերգենցիայի հատկություններին և կիրառական մոդելներին, որոնք օգտագործվում են ֆինանսական մաթեմատիկայում, հուսալիության տեսությունում և մեծ շեղումների վերլուծության մեջ։ Գիրքը նախատեսված է մաթեմատիկոսների, հավանականությունների տեսության մասնագետների, կիրառական վիճակագիրների, ասպիրանտների և բարձր կուրսերի ուսանողների համար՝ առաջարկելով խորը տեսական հիմքեր և ժամանակակից կիրառական մոտեցումներ։

Այլ առարկաներ

Հրատարակությունը նախատեսված է գրադարանավարներին մեթոդական աջակցություն ցուցաբերելու և սեմինար պարապմունքների կազմակերպման ու անցկացման գործընթացը արդյունավետ դարձնելու համար։ Այն ներկայացնում է սեմինարների նախապատրաստման, թեմաների ընտրության, ուսումնական նյութերի կազմակերպման և մասնակիցների հետ աշխատանքի հիմնական սկզբունքները՝ հաշվի առնելով գրադարանային գործունեության առանձնահատկությունները։ Նյութում կարող են ներառվել սեմինարների պլանավորման, ժամանակի արդյունավետ բաշխման, քննարկումների կազմակերպման, հարցադրումների ձևակերպման և մասնակիցների ակտիվ ներգրավման վերաբերյալ գործնական խորհուրդներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գրադարանավարների մասնագիտական գիտելիքների և հմտությունների զարգացմանը, տեղեկատվական ու մատենագիտական աշխատանքի կատարելագործմանը, ընթերցողների սպասարկման որակի բարձրացմանը և գրադարանային ժամանակակից մեթոդների կիրառմանը։ Հրատարակությունը կարող է առաջարկել նաև սեմինար պարապմունքների օրինակելի թեմաներ, կառուցվածքներ և մեթոդական մոտեցումներ, որոնք գրադարանավարները կարող են հարմարեցնել իրենց հաստատության առանձնահատկություններին և մասնակիցների պատրաստվածության մակարդակին։ Կարևորվում է փորձի փոխանակումը, մասնագիտական քննարկումների խթանումը և գործնական խնդիրների համատեղ վերլուծությունը, քանի որ սեմինարային ձևաչափը հնարավորություն է տալիս ոչ միայն փոխանցել գիտելիք, այլև զարգացնել մասնագիտական հաղորդակցությունն ու խնդիրների լուծման կարողությունները։ Նյութը կարող է օգտակար լինել ինչպես սկսնակ, այնպես էլ փորձառու գրադարանավարների համար՝ նպաստելով նրանց մասնագիտական գործունեության մեթոդական կազմակերպմանը և շարունակական կատարելագործմանը։ Այն կարող է հետաքրքրել գրադարանների ղեկավարներին, մեթոդիստներին, գրադարանավարներին, մասնագիտական վերապատրաստման կազմակերպիչներին, գրադարանագիտության ուսանողներին և տեղեկատվական ծառայությունների ոլորտի մասնագետներին։

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում տեղական ինքնակառավարման համակարգի արդյունավետության բարձրացման հիմնական ուղղությունների ուսումնասիրությանը՝ հաշվի առնելով համայնքների կառավարման առանձնահատկությունները, առկա խնդիրները և զարգացման հնարավորությունները։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են տեղական ինքնակառավարման մարմինների գործունեության արդյունավետությունը, կառավարման կազմակերպական մեխանիզմները, համայնքային ռեսուրսների օգտագործումը, ֆինանսական ինքնուրույնության մակարդակը և բնակչությանը մատուցվող հանրային ծառայությունների որակը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում համայնքների տնտեսական և ֆինանսական կարողությունների ամրապնդմանը, տեղական բյուջեների արդյունավետ կառավարմանը, սեփական եկամուտների ավելացման հնարավորություններին և համայնքային ծրագրերի ռազմավարական պլանավորմանը։ Աշխատությունում կարող են ուսումնասիրվել նաև տեղական իշխանությունների և բնակչության միջև համագործակցության, հանրային մասնակցության, թափանցիկության և հաշվետվողականության բարձրացման մեխանիզմները, ինչպես նաև թվային կառավարման գործիքների կիրառման հնարավորությունները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում համայնքների կառավարման արդյունավետության վրա ազդող կազմակերպական, իրավական, սոցիալ-տնտեսական և մարդկային ռեսուրսների գործոններին։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու տեղական ինքնակառավարման համակարգի առկա թերությունները և սահմանելու այն գերակա ուղղությունները, որոնց իրականացումը կարող է նպաստել համայնքների կառավարման որակի բարձրացմանը, ռեսուրսների ավելի արդյունավետ օգտագործմանը և բնակչության կարիքներին համապատասխան ծառայությունների մատուցմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել պետական և տեղական կառավարման մարմինների ներկայացուցիչների, հանրային կառավարման մասնագետների, տնտեսագետների, իրավաբանների, ուսանողների և տեղական ինքնակառավարման հիմնախնդիրներով զբաղվող հետազոտողների համար։