Ռիչարդ Օլդինգթոն

Բժշկություն

Գիրքը ներկայացնում է բժշկական էթիկայի հիմնական սկզբունքները, որոնք կարգավորում են առողջապահական աշխատողների վարքը և որոշումները։ Այն ընդգծում է, որ բժշկի գործունեությունը պետք է հիմնված լինի ոչ միայն մասնագիտական գիտելիքների, այլ նաև բարձր բարոյական արժեքների վրա։ Հիմնական թեմաներն են՝ Բժշկի պարտականությունները հիվանդի նկատմամբ Բժշկական գաղտնիքի պահպանում Հիվանդի իրավունքների հարգում Բժշկի և հասարակության փոխհարաբերությունները Բժշկական դեոնտոլոգիա (մասնագիտական վարքի կանոններ) Գիրքը կարևոր է, քանի որ այն օգնում է ապագա և գործող բժիշկներին ճիշտ կողմնորոշվել բարդ բարոյական իրավիճակներում և պահպանել մասնագիտական էթիկան։

Կենսաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է խմորասնկային D-ամինաթթվային օքսիդազի անջատման, մաքրման, ֆիզիկաքիմիական և ֆերմենտատիվ հատկությունների բնութագրման, ինչպես նաև անալիտիկ նպատակներով դրա կիրառման հնարավորությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են համապատասխան ֆերմենտ արտադրող խմորասնկային համակարգերի ընտրության և աճեցման պայմանները, ֆերմենտի ստացման, անջատման ու մաքրման տեխնոլոգիական մոտեցումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ֆերմենտի ակտիվության վրա ազդող գործոններին, այդ թվում՝ pH-ին, ջերմաստիճանին, սուբստրատի բնույթին և խտությանը, ինչպես նաև ռեակցիայի միջավայրի այլ պայմաններին։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել ֆերմենտի սուբստրատային յուրահատկությունը, կատալիտիկ հատկությունները, կայունությունը և ակտիվության փոփոխությունները տարբեր պայմաններում։ D-ամինաթթվային օքսիդազի գործունեության հիմքում ընկած է D-ամինաթթուների օքսիդացումը, որի ընթացքում կարող են առաջանալ համապատասխան α-կետոթթուներ, ամոնիակ և ջրածնի պերօքսիդ, ինչն էլ հնարավորություն է տալիս ֆերմենտը դիտարկել որպես անալիտիկ համակարգերի բաղադրիչ։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ֆերմենտի կիրառելիության գնահատումը տարբեր D-ամինաթթուների հայտնաբերման կամ քանակական որոշման նպատակով, ինչպես նաև ֆերմենտային մեթոդների զգայունության, ընտրողականության և վերարտադրելիության ուսումնասիրությունը։ Կարող են ուսումնասիրվել նաև ֆերմենտի անշարժացման կամ այլ տեխնոլոգիական մոտեցումների կիրառման հնարավորությունները՝ անալիտիկ համակարգերի կայունությունն ու գործնական կիրառելիությունը բարձրացնելու համար։ Աշխատության արդյունքները կարող են նպաստել միկրոօրգանիզմներից արժեքավոր ֆերմենտների ստացման և բնութագրման մեթոդների զարգացմանը, ինչպես նաև կենսաքիմիական վերլուծության մեջ ֆերմենտային համակարգերի կիրառության ընդլայնմանը։ Հետազոտությունը կարող է ունենալ նշանակություն կենսատեխնոլոգիայի, ֆերմենտային անալիզի, սննդամթերքի և դեղագործական արտադրանքի որակի վերահսկման, ինչպես նաև կենսաբանական նմուշների վերլուծության համար։ Այն կարող է հետաքրքրել կենսաքիմիկոսներին, մանրէաբաններին, կենսատեխնոլոգներին, ֆերմենտաբաններին, անալիտիկ քիմիկոսներին, դեղագործական հետազոտությունների մասնագետներին և համապատասխան ոլորտների ուսանողներին։

Պատմություն

Հին աշխարհի յոթ հրաշալիքները ներկայացնում են անտիկ ժամանակաշրջանի ամենահայտնի ճարտարապետական և արվեստային կառույցների հավաքածուն, որոնք հին հույների կողմից համարվել են մարդկային ստեղծագործության ամենաբարձր նվաճումները։ Այս ցանկը ձևավորվել է մ.թ.ա. III–II դարերում և ընդգրկում է Միջերկրածովյան և Մերձավոր Արևելքի տարածաշրջանի ամենատպավորիչ կառույցները, որոնք կապված էին հին քաղաքակրթությունների՝ Եգիպտոսի, Հունաստանի, Բաբելոնի և Փոքր Ասիայի մշակույթների հետ։ Յոթ հրաշալիքների շարքում են Գիզայի Մեծ բուրգը, որը միակն է, որ պահպանվել է մինչև այսօր, Բաբելոնի կախովի այգիները, որոնք համարվում են ինժեներական և էսթետիկ երևակայության գլուխգործոց, Օլիմպիայի Զևսի արձանը՝ հսկայական կրոնական քանդակ, Եփեսոսի Արտեմիսի տաճարը՝ հոյակապ ճարտարապետական համալիր, Հալիկառնասի դամբարանը՝ արքայական շքեղ գերեզման, Հռոդոսի Կոլոսոսը՝ հսկա բրոնզե արձան, և Ալեքսանդրիայի փարոսը՝ նավագնացության կարևորագույն կառույցներից մեկը։ Այս հրաշալիքները ոչ միայն արտահայտում էին տեխնիկական և արվեստային բարձր մակարդակ, այլև խորհրդանշում էին իրենց ժամանակի ժողովուրդների հավատքը, ուժը և մշակութային զարգացումը։

Գեղարվեստական հայ․

«Հայկական էսքիզներ» Վարդգես Պետրոսյանի մի կարևորագույն ստեղծագործությունն է, որը հայ գրականության մեջ առանձնանում է իր նուրբ ու խորքային կերպարներով և ազգային ինքնության հստակ արտահայտմամբ։ Այս ստեղծագործությունը մի շարք գրական տետրերից ու էսքիզներից կազմված է, որոնք պարունակում են հայ ժողովրդի պատմության, մշակույթի, ավանդույթների և առօրյայի վերաբերյալ հեղինակի ուշադիր դիտարկումները։ Պետրոսյանի «Հայկական էսքիզներ»-ը ներկայացնում է մի շարք նկարներ, պատկերներ և վերլուծություններ, որոնք բխում են հեղինակին ծանոթ համայնքների ու պատմական իրադարձությունների դիտարկումներից։ Գրքում հեղինակը խորը ներգործություն է կատարում գյուղի և քաղաքի առօրյաները, մարդկանց փոխհարաբերությունները, ինչպես նաև բնության ու ավանդույթների դերը հայ ժողովրդի կյանքում։ Նա նկարագրում է հայկական կյանքի կարճ ու խորացած դրվագներ՝ դիտարկելով ավանդական կյանքը, ինչպես նաև նոր ժամանակների փոփոխություններն ու դրանց ազդեցությունը հասարակության վրա։ «Հայկական էսքիզներ»-ը, լինելով գրական «պատկերների» հավաքածու, ներկայացնում է հայկական ժողովրդի սրտի թրթիռներն ու հոգու նրբությունները՝ մեծապես անդրադառնալով ազգային արժեհամակարգին ու պատմության ընթացքում ձևավորված բարոյական տեսակետներին։ Պետրոսյանը մերձեցնում է ընթերցողին այնպիսի պատկերներով, որոնք վերաբերում են թե՛ գյուղական կյանքի հարուստ գունապնակին, թե՛ քաղաքի մութ ու լարված ժամանակներին։ Այս հմտորեն հյուսված էսքիզներն իրենց մեջ պարունակում են նաև ազգային համատեղ կյանքի բնութագրական դրվագներ՝ տարբերվելով մյուս գրական գործերից իրենց մեղմության, խորաթափանցության և էթիկական ուղեցույցի շնորհիվ։ Բացի այդ, «Հայկական էսքիզներ»-ը նաեւ շարադրական վարպետություն է, որտեղ Պետրոսյանի յուրաքանչյուր բառը համադրված է կյանքի ու գոյության փոքր, բայց արժեքավոր կետերով, որոնք ընդգծում են հայկական իրականությունը ու ազգային ինքնությունը։ Այն լույս է սփռում ինչպես դարավոր ավանդների, այնպես էլ ժամանակակից փոփոխությունների վրա՝ թույլ տալով կարդացողին հասկանալ և զգալ երկրի, գյուղի, քաղաքի ու նրա մարդկանց «հանդես»-ը։ Այս ստեղծագործությունը պոետիկորեն ստեղծված փոքր «անկյուններ» է հայկական աշխարհից՝ նվիրված ազգային ինքնությանը, բնությանը և նրա խաղաղ գոյությանը, որը գրքի մեջ՝ թափանցիկ ու խորիմաստ, այլ ոչ թե ուղղակիորեն ասված է։ Հրատարակիչ - Դարակ Հրատ. տարեթիվ - 2020 ISBN - 978-9939-885-23-0

Քաղաքագիտություն

Վահե Սարգսյան-ի «Հայոց հյուսիսային դարպասներ. Ջավախք, Լոռի. 1» աշխատությունը պատմաաշխարհագրական և քաղաքագիտական հետազոտություն է, որը ներկայացնում է Ջավախքի և Լոռու տարածաշրջանները որպես Հայաստանի հյուսիսային սահմանային համակարգի կարևոր բաղադրիչներ՝ դիտարկելով դրանց պատմական ձևավորումը, քաղաքական զարգացումները և ռազմավարական նշանակությունը տարբեր դարաշրջաններում։ Գրքում ընդգծվում է այդ տարածքների դերը հայոց պետականության սահմանային անվտանգության, մշակութային փոխազդեցությունների և բնակչության էթնոմշակութային շարունակականության պահպանման գործընթացներում՝ ցույց տալով, թե ինչպես են պատմական իրադարձությունները ձևավորել դրանց ներկայիս սոցիալ-քաղաքական կերպարը։ Հեղինակը համադրում է պատմական աղբյուրների, քարտեզագրական նյութերի և վերլուծական մոտեցումների հիման վրա ստացված տվյալները՝ փորձելով վեր հանել տարածաշրջանային զարգացման խորքային օրինաչափությունները և դրանց կապը ազգային ինքնության ու պետականության գաղափարի հետ։ Աշխատությունը դիտարկում է նաև սահմանամերձ տարածքների նկատմամբ արտաքին ազդեցությունների հարցը և դրանց ազդեցությունը տեղական համայնքների զարգացման վրա՝ ընդգծելով Ջավախքի և Լոռու ռազմավարական կարևորությունը ինչպես պատմական, այնպես էլ ժամանակակից համատեքստում։

Աշխարհագրություն

Աշխատությունը նվիրված է ուռչող գրունտների ամրության և սողունության հատկությունների փոփոխության օրինաչափությունների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև դրանց վարքագծի կանխատեսման և շինարարության մեջ կիրառման հնարավորությունների գնահատմանը։ Վերլուծվում են նման գրունտների ֆիզիկամեխանիկական առանձնահատկությունները, խոնավության փոփոխության ազդեցությունը, դեֆորմացիոն գործընթացները և դրանց ազդեցությունը շինարարական կառույցների հուսալիության վրա։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են գրունտների մեխանիկական հատկությունների որոշման մեթոդները, երկարատև բեռնվածքների պայմաններում դրանց վարքագծի գնահատման մոտեցումները և կանխատեսման մոդելները։ Քննարկվում են հիմքերի նախագծման, շինարարական տարածքների ինժեներաերկրաբանական գնահատման և ուռչող գրունտների հետ կապված ռիսկերի նվազեցման խնդիրները։ Հետազոտությունը կարևոր նշանակություն ունի երկրատեխնիկայի և շինարարական ինժեներիայի համար՝ նպաստելով գրունտային պայմանների ճիշտ գնահատմանը, կառույցների կայունության ապահովմանը և շինարարական նախագծերի արդյունավետության բարձրացմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել երկրաբանների, շինարար ինժեներների, նախագծողների և գրունտների մեխանիկայի ոլորտի մասնագետների համար։