Քրիստոնեական վարդապետության ուսուցում Հայ առաքելական սուրբ եկեղեցու մանուկների համար

Political Science

Նկարագրվող աշխատությունը ուսումնասիրում է Իրանի ներքաղաքական զարգացումները Մահմուդ Ահմադինեժադի նախագահության տարիներին՝ 2005-2013 թվականներին, երբ երկրում զգալիորեն սրվել էին քաղաքական, սոցիալական և գաղափարական հակասությունները՝ պայմանավորված ինչպես ներքին իշխանական պայքարներով, այնպես էլ միջազգային ճնշումներով ու պատժամիջոցներով։ Վերլուծվում են պետական կառավարման համակարգի ներսում ուժերի վերադասավորումները, պահպանողական և բարեփոխական թևերի միջև մրցակցությունը, ինչպես նաև նախագահի վարած պոպուլիստական քաղաքականության ազդեցությունը հասարակական տրամադրությունների վրա։ Աշխատությունը ուշադրություն է դարձնում ընտրական գործընթացներին, մասնավորապես վիճահարույց 2009 թվականի նախագահական ընտրություններին հաջորդած բողոքի շարժումներին և դրանց ճնշման մեխանիզմներին, որոնք էական ազդեցություն ունեցան քաղաքական համակարգի կայունության և հասարակության վստահության վրա։ Միաժամանակ քննարկվում են տնտեսական քաղաքականության ուղղությունները՝ նավթային եկամուտների բաշխումը, սուբսիդիաների համակարգը և պատժամիջոցների պայմաններում տնտեսական դժվարությունների խորացումը, ինչպես նաև արտաքին քաղաքականության կոշտ հռետորաբանության ազդեցությունը ներքին քաղաքական դիսկուրսի վրա։ Աշխատությունը ցույց է տալիս, որ այդ շրջանում Իրանի ներքաղաքական կյանքը բնութագրվում էր բարձր լարվածությամբ, ինստիտուցիոնալ հակասություններով և պետության գաղափարական ինքնության շուրջ շարունակական պայքարով։

Other Subjects

Հրատարակությունը համադրում է տարվա օրացուցային տվյալներն ու եղանակային կանխատեսումները՝ արտացոլելով ժամանակի հաշվարկման և բնության երևույթների դիտարկման ավանդույթները։ Օրացուցային մասը նախատեսված է տարվա օրերի, շաբաթների և ամիսների հերթականությունը ներկայացնելու, ինչպես նաև առօրյա ու եկեղեցական կյանքի ժամանակացույցը կազմակերպելու համար։ Քրիստոնեական և Հայոց թվականությունների համատեղ կիրառությունը ցույց է տալիս տարբեր ժամանակագրական համակարգերի զուգահեռ գործածությունը և հայկական տոմարային ավանդույթի կարևորությունը։ Եղանակային կանխատեսումների բաժինը վերաբերում է տարվա ընթացքում սպասվող մթնոլորտային փոփոխություններին, եղանակների հերթագայությանը և բնական պայմանների հնարավոր դրսևորումներին։ Նման կանխատեսումները պատմականորեն մեծ նշանակություն են ունեցել գյուղատնտեսության, անասնապահության և առօրյա աշխատանքի կազմակերպման համար, քանի որ մարդկանց կենսագործունեությունը մեծապես կախված էր տեղումների, ջերմաստիճանի, քամիների և եղանակային այլ պայմանների փոփոխություններից։ Դրանք կարող էին հիմնվել բնության պարբերական երևույթների դիտարկման, ժողովրդական փորձի և ավանդական պատկերացումների վրա՝ արտացոլելով տվյալ ժամանակաշրջանի բնագիտական գիտելիքների մակարդակն ու կիրառական նշանակությունը։ Օրացույցի և կանխատեսումների համադրությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու ժամանակի հաշվարկման ու բնական միջավայրի ընկալման փոխկապակցվածությունը։ Հրատարակությունն արժեքավոր աղբյուր է 19-րդ դարի հայկական տպագիր օրացույցների, տոմարագիտության, ժողովրդական օդերևութաբանական գիտելիքների և առօրյա մշակույթի պատմության ուսումնասիրության համար։

History

Աշխատությունը նվիրված է 1991–2008 թվականներին Հայաստանի Հանրապետության և Բուլղարիայի Հանրապետության միջև ձևավորված ու զարգացած միջպետական հարաբերությունների ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով քաղաքական, դիվանագիտական, տնտեսական, մշակութային և հումանիտար համագործակցության հիմնական ուղղությունները։ Հետազոտության շրջանակում քննության են առնվում Հայաստանի անկախության վերականգնումից հետո երկկողմ պաշտոնական հարաբերությունների հաստատման նախադրյալները, դիվանագիտական կապերի ձևավորումը, բարձր մակարդակի փոխայցելությունները, միջպետական համաձայնագրերի կնքումը և համագործակցության իրավական հիմքերի զարգացումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում երկու երկրների արտաքին քաղաքական առաջնահերթություններին և դրանց ազդեցությանը հայ-բուլղարական հարաբերությունների զարգացման վրա՝ հաշվի առնելով հետխորհրդային տարածքում և Հարավարևելյան Եվրոպայում տեղի ունեցող քաղաքական փոփոխությունները։ Վերլուծվում են միջազգային և տարածաշրջանային կազմակերպությունների շրջանակներում Հայաստանի և Բուլղարիայի փոխգործակցությունը, տարբեր միջազգային հարցերի շուրջ դիրքորոշումների համադրումը և դիվանագիտական համագործակցության հնարավորությունները։ Քննության են առնվում առևտրատնտեսական կապերի զարգացման առանձնահատկությունները, ապրանքաշրջանառության կառուցվածքը, ներդրումային համագործակցության հնարավորությունները, գործարար կապերի ընդլայնումը և տնտեսական հարաբերությունների զարգացմանը խոչընդոտող գործոնները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում գիտակրթական և մշակութային համագործակցությանը, երկու ժողովուրդների պատմական կապերին, մշակութային փոխանակումներին և Բուլղարիայի հայկական համայնքի դերակատարությանը երկկողմ հարաբերությունների ամրապնդման գործում։ Ուսումնասիրվում են նաև Բուլղարիայի եվրոպական և եվրաատլանտյան ինտեգրման գործընթացները և դրանց հնարավոր ազդեցությունը Հայաստանի հետ հարաբերությունների բնույթի ու համագործակցության նոր ուղղությունների ձևավորման վրա։ Անդրադարձ է կատարվում Բուլղարիայի՝ Եվրոպական միությանն անդամակցության ժամանակաշրջանին և Հայաստանի եվրոպական կառույցների հետ հարաբերությունների զարգացման համատեքստում երկկողմ համագործակցության նշանակությանը։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս փուլային կերպով ներկայացնել հարաբերությունների ձևավորման և զարգացման ընթացքը, բացահայտել դրանց հիմնական ձեռքբերումները, խնդիրներն ու չօգտագործված հնարավորությունները։ Աշխատանքը կարևոր նշանակություն ունի Հայաստանի նորագույն արտաքին քաղաքականության և հայ-բուլղարական կապերի պատմության ուսումնասիրության համար՝ հնարավորություն տալով գնահատել երկու պետությունների միջև հարաբերությունների տեղն ու դերը հետսառըպատերազմյան ժամանակաշրջանի տարածաշրջանային և միջազգային գործընթացներում։

History

Աշխատությունը նվիրված է Օսմանյան կայսրությունում հայ բնակչության դեմ իրականացված զանգվածային բռնությունների, տեղահանությունների և ոչնչացման պատմական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում 1915 թվականին և դրան հաջորդած տարիներին հայ ժողովրդի կրած մարդկային, սոցիալական, մշակութային և նյութական կորուստներն են, ինչպես նաև այդ իրադարձությունների ձևավորման քաղաքական ու պատմական նախադրյալները։ Ուսումնասիրվում են Օսմանյան կայսրության հայ բնակչության հասարակական և քաղաքական դրությունը, ազգային հարցի զարգացումը, XIX դարի վերջի բռնությունների փորձը և այն գործընթացները, որոնք հանգեցրին համակարգված տեղահանությունների ու զանգվածային կոտորածների։ Աշխատության մեջ ուշադրություն է դարձվում Առաջին համաշխարհային պատերազմի պայմաններին, պետական կառույցների և տեղական իշխանությունների գործողություններին, հայ բնակչության բռնի տեղահանման կազմակերպմանը, մահվան ճանապարհներին, ճամբարային պայմաններին և վերապրածների ճակատագրերին։ Առանձին կարևորություն է տրվում ոչնչացման գործընթացի տարբեր դրսևորումների՝ զանգվածային սպանությունների, սովի, հիվանդությունների, բռնի տեղահանության, ունեցվածքի բռնագրավման և ընտանիքների ու համայնքների քայքայման ուսումնասիրությանը։ Հետազոտությունը անդրադառնում է նաև հայկական մշակութային ժառանգության կորստին, եկեղեցիների, դպրոցների, կրթական ու մշակութային հաստատությունների գործունեության խաթարմանը և հայաբնակ բնակավայրերի ժողովրդագրական փոփոխություններին։ Կարևորվում է միջազգային արձագանքի ուսումնասիրությունը, այդ թվում՝ ժամանակակից դիվանագիտական փաստաթղթերի, օտարերկրյա դիտորդների, մամուլի և մարդասիրական կազմակերպությունների հաղորդումների նշանակությունը պատմական իրադարձությունների փաստագրման գործում։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է նաև վերապրածների և փախստականների հետագա ճակատագիրը, հայկական սփյուռքի ձևավորման գործընթացը և տեղի ունեցածի հիշողության պահպանման ու փոխանցման խնդիրը։ Պատմական նյութի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկել տեղի ունեցածը ոչ միայն որպես առանձին ժամանակաշրջանի ողբերգական իրադարձությունների ամբողջություն, այլև որպես հայ ժողովրդի պատմական զարգացման, ժողովրդագրական պատկերի և ազգային ինքնության վրա խոր ազդեցություն ունեցած գործընթաց։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, ցեղասպանագիտության մասնագետներին, հայագետներին, քաղաքագետներին, միջազգային հարաբերությունների և մարդու իրավունքների հետազոտողներին, ինչպես նաև դասախոսներին և ուսանողներին։ Ուսումնասիրության նշանակությունը պայմանավորված է պատմական փաստերի համակարգված քննությամբ և հայ ժողովրդի կրած կորուստների, վերապրման փորձի ու պատմական հիշողության պահպանման խնդիրների լուսաբանմամբ։

Literature

Այս գիրքը «Էթմեքճի խաթուն» անվամբ բազմահատոր ստեղծագործության երկրորդ հատորն է։ Հատորի հրատարակումը վկայում է ստեղծագործության շարունակական ներկայացման մասին, երբ պատմողական նյութը բաժանվում է առանձին մասերի՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով հաջորդաբար ծանոթանալու երկի ամբողջական կառուցվածքին։ 19-րդ դարում բազմահատոր գեղարվեստական հրատարակությունները կարևոր տեղ ունեին ընթերցանության մշակույթում՝ ընթերցողներին տրամադրելով ծավալուն պատմություններ և նպաստելով գրական երկերի տարածմանը։ Այդ շրջանի հայերեն գրահրատարակչական միջավայրում տարբեր լեզուներով ստեղծված գործերի հրատարակումը կարևոր դեր էր կատարում գրական կապերի ընդլայնման և ընթերցողների հետաքրքրությունների բազմազանեցման գործում։ Երկրորդ հատորը կարող է դիտարկվել որպես ամբողջական ստեղծագործության մի մաս, որի բովանդակությունը պետք է ուսումնասիրել մյուս հատորների և մատենագիտական տվյալների հետ համադրությամբ։ Հրատարակությունն արժեքավոր է հայ գրքի պատմության, 19-րդ դարի բազմահատոր հրատարակությունների, ընթերցողական նախասիրությունների և գեղարվեստական գրականության տարածման ուղիների ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է հետաքրքրել մատենագետներին, գրականության պատմաբաններին և հայ տպագրական ժառանգությամբ զբաղվող հետազոտողներին՝ որպես տվյալ ժամանակաշրջանի գրահրատարակչական գործունեության օրինակ։

Other Subjects

Մատենագիտական և մասնագիտական-տեղեկատվական բնույթի հրատարակությունը նվիրված է խառատային մասնագիտության վերաբերյալ տեխնիկական գրականության ներկայացմանը, մասնագիտական գիտելիքների տարածմանը և արտադրական հմտությունների կատարելագործմանը։ Հանձնարարական գրականության ցանկի հիմնական նպատակն է խառատային աշխատանքներով զբաղվող մասնագետներին, արտադրական ուսուցման սովորողներին և տեխնիկական կրթություն ստացող անձանց ուղղորդել դեպի այն գրականությունը, որը կարող է նպաստել մետաղամշակման տեխնոլոգիաների, հաստոցաշինության, կտրող գործիքների և մեխանիկական մշակման գործընթացների վերաբերյալ գիտելիքների խորացմանը։ Հրատարակության թեմատիկ շրջանակն առնչվում է խառատային հաստոցների կառուցվածքին, աշխատանքի սկզբունքներին, տեխնիկական հնարավորություններին, շահագործման առանձնահատկություններին և դրանց միջոցով իրականացվող հիմնական արտադրական գործողություններին։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունեն մետաղների կտրման տեսության, մշակվող նյութերի ֆիզիկամեխանիկական հատկությունների, կտրող գործիքների ընտրության, կտրման արագության, մատուցման և մշակման խորության որոշման վերաբերյալ մասնագիտական գիտելիքները։ Խառատային աշխատանքի արդյունավետ կազմակերպման համար կարևոր են նաև տեխնիկական գծագրերի ընթերցման, չափումների կատարման, մշակվող դետալների երկրաչափական ճշգրտության ապահովման և պատրաստի արտադրանքի որակի վերահսկման հարցերը։ Հանձնարարական ցանկի թեմատիկան ընդգրկում է գլանաձև և կոնաձև մակերևույթների մշակման, անցքերի հորատման և լայնացման, պարուրակների մշակման, դետալների ամրացման և տարբեր տեսակի խառատային գործողությունների տեխնոլոգիական առանձնահատկությունները։ Մասնագիտական գրականության ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ծանոթանալու արտադրական գործընթացների հաջորդականությանը, հաստոցների ճիշտ կարգավորման սկզբունքներին, աշխատանքային գործիքների պահպանման կանոններին և արտադրության ընթացքում առաջացող տեխնիկական խնդիրների լուծման եղանակներին։ Կարևոր տեղ են զբաղեցնում նաև աշխատանքի անվտանգության, արտադրական սանիտարիայի, սարքավորումների տեխնիկական սպասարկման և աշխատավայրի արդյունավետ կազմակերպման վերաբերյալ գիտելիքները, որոնք անհրաժեշտ են անվտանգ և որակյալ արտադրական գործունեություն իրականացնելու համար։ Հրատարակության նշանակությունը պայմանավորված է նաև մասնագիտական ինքնակրթության խրախուսմամբ, քանի որ տեխնիկական գրականության շարունակական ուսումնասիրությունը նպաստում է աշխատողների որակավորման բարձրացմանը, նոր տեխնոլոգիական մոտեցումների յուրացմանը և արտադրական փորձի ընդլայնմանը։ Հանձնարարական գրականության ցանկը կարող է ընդգրկել մասնագիտական դասագրքերի, ուսումնական ձեռնարկների, տեխնիկական տեղեկատուների, արտադրական հրահանգների և խառատային գործին վերաբերող այլ հրատարակությունների մատենագիտական նկարագրություններ՝ օգնելով ընթերցողին ընտրելու իր պատրաստվածության մակարդակին և մասնագիտական հետաքրքրություններին համապատասխան նյութեր։ Նման մատենագիտական հրատարակությունները կարևոր դեր են ունեցել մասնագիտական-տեխնիկական կրթության զարգացման, բանվորական կադրերի պատրաստման և արտադրական գիտելիքների հանրահռչակման գործում։ Դրանք նպաստել են գրադարանների և տեխնիկական ուսումնական հաստատությունների համագործակցությանը՝ մասնագիտական գրականությունը հասանելի դարձնելով արդյունաբերական ձեռնարկությունների աշխատողներին և մասնագիտություն ձեռք բերող երիտասարդներին։ Հրատարակությունը պատմական հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև տեխնիկական կրթության, աշխատանքային մշակույթի և արդյունաբերական մասնագիտությունների զարգացման ուսումնասիրության տեսանկյունից՝ արտացոլելով այն գիտելիքների և հմտությունների շրջանակը, որոնք կարևոր են համարվել խառատային մասնագիտության յուրացման ու կատարելագործման համար։ Այն կարող է օգտակար լինել խառատներին, մետաղամշակման մասնագետներին, տեխնոլոգներին, մեքենաշինական արտադրության աշխատակիցներին, մասնագիտական ուսումնական հաստատությունների դասախոսներին և սովորողներին, ինչպես նաև տեխնիկական գրականության մատենագիտությամբ ու մասնագիտական կրթության պատմությամբ հետաքրքրվող հետազոտողներին։ Հրատարակությունն ունի կրթական, տեղեկատվական և գործնական նշանակություն՝ նպաստելով խառատային աշխատանքի վերաբերյալ մասնագիտական գրականության համակարգված ընտրությանը, տեխնիկական գիտելիքների տարածմանը և արտադրական հմտությունների զարգացմանը։