Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionOther Subjects
Նոր գրքեր: Հայաստան: Ինֆորմացիոն ցանկ= Новые книги: Арменика: Информационный указатель (1973, թիվ 8)
Հայաստանում «նոր գրքերի» մասին ինֆորմացիոն ցանկերը սովորաբար ներկայացվում են որպես մատենագիտական կամ գրադարանային տեղեկատուներ, որտեղ համակարգված ձևով ամփոփվում են տարբեր հրատարակչությունների նոր լույս տեսած աշխատությունները։ Այդպիսի ցանկերի հիմնական նպատակն է ընթերցողներին, գրադարաններին և հետազոտողներին տրամադրել արագ կողմնորոշվելու հնարավորություն ժամանակակից գրական հոսքերում՝ ընդգրկելով գիտական, գեղարվեստական, ուսումնական և տեղեկատու բնույթի հրատարակություններ։ Օրինակ՝ Հայաստանում ակտիվորեն գործում են պարբերական «Նոր գիրք» նախագծերը, որտեղ յուրաքանչյուր շաբաթ կամ ամիս ներկայացվում են նոր հրատարակություններ տարբեր ոլորտներից՝ գրականություն, պատմություն, հասարակագիտություն, արվեստ և գիտություն, ինչը թույլ է տալիս հետևել հրատարակչական գործընթացների ընթացիկ զարգացումներին և գրքային շուկայի միտումներին ։ Բացի այդ, մատենագիտական ցանկերի ավելի մասնագիտական ձևաչափերը, որոնք պատրաստվում են գրադարանային և գիտական հաստատությունների կողմից, ընդգրկում են նաև գրքերի ամբողջական տվյալներ՝ հեղինակ, վերնագիր, հրատարակության վայր, տարեթիվ և թեմատիկ դասակարգում, ինչը նպաստում է գիտական տեղեկատվության համակարգմանն ու որոնելիության բարձրացմանը ։ Նման տեղեկատուները կարևոր դեր ունեն ազգային գրադարանային համակարգում՝ ապահովելով նոր գրականության մատչելիությունը և աջակցելով կրթական ու գիտական գործընթացներին, ինչպես նաև նպաստելով ընթերցանության մշակույթի զարգացմանը Հայաստանում։
Updated: 2026-08-21Pedagogy
Սեռական դաստիարակության հիմնահարցը արևմտահայ դպրոցի և մանկավարժական մտքի պատմության մեջ (19-րդ դարի սկզբից մինչև 50-60-ական թվականները)
Աշխատությունը ուսումնասիրում է սեռական դաստիարակության գաղափարների ձևավորումն ու զարգացումը արևմտահայ կրթական միջավայրում՝ 19-րդ դարի սկզբից մինչև 20-րդ դարի 50–60-ական թվականները։ Հեղինակը վերլուծում է, թե ինչպես են տարբեր պատմական ժամանակաշրջաններում մանկավարժները, հասարակական գործիչները և կրթական հաստատությունները մեկնաբանել սեռական դաստիարակության նպատակները, բովանդակությունն ու դերը երեխայի և պատանու համակողմանի զարգացման գործընթացում։ Գրքում ներկայացվում են այդ թեմայի շուրջ ձևավորված մանկավարժական հայեցակարգերը, բարոյադաստիարակչական մոտեցումները, ընտանեկան և դպրոցական դաստիարակության փոխկապակցվածությունը, ինչպես նաև հասարակական, մշակութային և կրոնական գործոնների ազդեցությունը կրթական քաղաքականության վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում արևմտահայ մանկավարժական մտքի նշանավոր ներկայացուցիչների գաղափարներին, դասագրքերին, կրթական ծրագրերին և ժամանակի մամուլում արտահայտված տեսակետներին՝ բացահայտելով դրանց ներդրումը երեխաների և երիտասարդների առողջ, պատասխանատու և բարոյական դաստիարակության վերաբերյալ պատկերացումների ձևավորման գործում։ Աշխատությունը նաև անդրադառնում է կրթական համակարգի փոփոխություններին, հասարակական արժեքների վերափոխմանը և պատմական իրադարձությունների ազդեցությանը մանկավարժական մտքի զարգացման վրա՝ ներկայացնելով սեռական դաստիարակության հիմնահարցը որպես կրթության պատմության կարևոր բաղադրիչ։ Գիրքը նախատեսված է մանկավարժության, կրթության պատմության, հայագիտության, սոցիոլոգիայի և պատմության ոլորտների ուսանողների, դասախոսների, հետազոտողների, ինչպես նաև կրթական գործընթացների պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։
Updated: 2026-09-21Literature
Բանբեր Հայաստանի գրադարանների ։ 2024, 2
Այս հրատարակությունը Հայաստանի գրադարանային ոլորտին նվիրված գիտամեթոդական հանդեսի 2024 թվականի երկրորդ թողարկումն է, որը ներառում է մասնագիտական հոդվածներ և հաղորդումներ՝ գրադարանագիտության, մատենագիտության, ժառանգության պահպանության և հարակից հումանիտար ոլորտների վերաբերյալ։ Թողարկման նյութերը հիմնականում հիմնված են 2024 թվականի հոկտեմբերի 3-4-ին անցկացված «Ժառանգության պահպանություն՝ հանուն կայուն ապագայի» գիտաժողովում ներկայացված զեկուցումների և հաղորդումների վրա։ Բովանդակությունը բաժանված է յոթ հիմնական ուղղությունների՝ ազգային ժառանգության պահպանություն, ընթերցանության խթանում, թվային բովանդակության կառավարում, կառավարում և մասնագիտական զարգացում, հայկական ժառանգության պահպանություն և հանրահռչակում, Սփյուռքի ժառանգության պահպանություն և հանրահռչակում, ինչպես նաև հաղորդումներ։ Հրատարակությունը կարևորում է գրադարանների՝ որպես մշակութային հիշողության պահպանման, գիտելիքի տարածման և հասարակության կրթական ու մշակութային զարգացման կենտրոնների դերը։ Նյութերում քննարկվում են գրադարանային հավաքածուների պահպանության և կառավարման, մշակութային ժառանգության թվայնացման, թվային բովանդակության կազմակերպման և հասանելիության ապահովման ժամանակակից խնդիրները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում ընթերցանության խթանմանը և գրադարանային ծառայությունների զարգացմանը, ինչը հնարավորություն է տալիս դիտարկել գրադարանը ոչ միայն որպես գրքերի պահպանման վայր, այլև որպես ակտիվ հասարակական և կրթական միջավայր։ Թողարկման կարևոր ուղղություններից է հայկական մշակութային ժառանգության պահպանումն ու հանրահռչակումը՝ ինչպես Հայաստանի, այնպես էլ Սփյուռքի գրադարաններում և մշակութային հաստատություններում պահպանվող նյութերի համատեքստում։ Այս տեսանկյունից հրատարակությունը ներկայացնում է հայ գրավոր և մշակութային ժառանգության պահպանման ժամանակակից մոտեցումները, թվային տեխնոլոգիաների կիրառման հնարավորությունները և մասնագիտական համագործակցության անհրաժեշտությունը։ Նյութերը կարող են օգտակար լինել նաև գրադարանների կառավարման, մասնագիտական զարգացման, տեղեկատվական ռեսուրսների կազմակերպման և ոլորտի նորարարական մեթոդների ուսումնասիրության համար։ Հրատարակությունն արժեքավոր է գրադարանագետների, մատենագետների, արխիվագետների, թանգարանագետների, հրատարակչական ոլորտի մասնագետների և հումանիտար գիտությունների հետազոտողների համար։ Այն հնարավորություն է տալիս ծանոթանալու Հայաստանի գրադարանային ոլորտի արդի խնդիրներին, միջազգային փորձի և նոր տեխնոլոգիաների կիրառման միտումներին, ինչպես նաև մշակութային ժառանգության պահպանման ու հանրահռչակման ժամանակակից մոտեցումներին։ 2024 թվականի երկրորդ թողարկումը, ունենալով գիտամեթոդական և մասնագիտական ուղղվածություն, կարող է ծառայել նաև որպես հետազոտական աղբյուր՝ Հայաստանի գրադարանային համակարգի զարգացման, թվայնացման, ժառանգության պահպանության և մասնագիտական գործունեության ընթացիկ գործընթացների ուսումնասիրության համար։
Updated: 2026-09-20Economics
Անցումային տնտեսությունում զբաղվածության հիմնախնդրի տեսամեթոդաբանական ասպեկտները (Հայաստանի Հանրապետության նյութերով)
Աշխատությունը նվիրված է շուկայական հարաբերությունների ձևավորման և տնտեսական համակարգի կառուցվածքային վերափոխումների պայմաններում զբաղվածության հիմնախնդիրների տեսական ու մեթոդաբանական ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության սոցիալ-տնտեսական գործընթացների հիման վրա։ Հետազոտության կենտրոնում զբաղվածության՝ որպես տնտեսական և սոցիալական կատեգորիայի բովանդակությունն է, աշխատաշուկայի ձևավորման օրինաչափությունները, աշխատուժի պահանջարկի ու առաջարկի փոխհարաբերությունը և տնտեսական վերափոխումների ազդեցությունը բնակչության աշխատանքային վարքագծի վրա։ Անցումային տնտեսությունը դիտարկվում է որպես առանձնահատուկ միջավայր, որտեղ նախկին տնտեսական համակարգին բնորոշ զբաղվածության կառուցվածքները աստիճանաբար փոխարինվում են շուկայական մեխանիզմներով՝ առաջացնելով աշխատուժի վերաբաշխման, գործազրկության, մասնագիտական անհամապատասխանության և սոցիալական պաշտպանության նոր խնդիրներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում զբաղվածության մակարդակի և կառուցվածքի վրա ազդող մակրոտնտեսական գործոններին՝ տնտեսական ակտիվության, արտադրության կառուցվածքային փոփոխությունների, ներդրումային գործընթացների, աշխատավարձերի և ձեռնարկատիրական գործունեության զարգացման համատեքստում։ Հետազոտության շրջանակում կարող են քննարկվել զբաղվածության և գործազրկության գնահատման մեթոդաբանական մոտեցումները, աշխատաշուկայի հիմնական ցուցանիշների համակարգը և դրանց կիրառման առանձնահատկությունները վերափոխվող տնտեսության պայմաններում։ Կարևորվում է պաշտոնական և ոչ պաշտոնական զբաղվածության, ինքնազբաղվածության, թերզբաղվածության և աշխատանքային միգրացիայի փոխկապակցված ուսումնասիրությունը, քանի որ միայն գործազրկության մակարդակը միշտ չէ, որ ամբողջությամբ արտահայտում է աշխատաշուկայի իրական վիճակը։ Հայաստանի նյութերի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու տնտեսական վերափոխումների ընթացքում աշխատուժի ճյուղային և մասնագիտական կառուցվածքի փոփոխությունները, աշխատատեղերի ստեղծման սահմանափակումները և մարդկային կապիտալի օգտագործման արդյունավետության հետ կապված խնդիրները։ Առանձին ուղղություն է զբաղվածության պետական կարգավորման մեխանիզմների վերլուծությունը՝ գնահատելով ակտիվ և պասիվ աշխատաշուկայական քաղաքականության, մասնագիտական կրթության, վերապատրաստման և աշխատանքի տեղավորման համակարգերի նշանակությունը։ Կարող են դիտարկվել նաև տնտեսական աճի և զբաղվածության փոխկապակցվածությունը, աշխատուժի մրցունակության բարձրացման պայմանները և աշխատաշուկայի ինստիտուցիոնալ զարգացման խնդիրները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է աշխատանքի տնտեսագիտության, մակրոտնտեսագիտության, սոցիալական քաղաքականության և տնտեսական վերափոխումների տեսության մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով ձևավորել անցումային տնտեսությունում զբաղվածության գործընթացների վերլուծության ամբողջական տեսամեթոդաբանական հիմք և բացահայտել Հայաստանի աշխատաշուկայի զարգացման հիմնական օրինաչափությունները։
Updated: 2026-09-27Biology
Состояние метаболизма мембранных липидов при ионизирующем облучении и после применения производного пиразолона (BAC-195)
Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է բջջային թաղանթների լիպիդային փոխանակության (մեմբրանային լիպիդների մետաբոլիզմի) վիճակին իոնացնող ճառագայթման ազդեցության պայմաններում և հետագայում պիրազոլոնի ածանցյալ BAC-195-ի կիրառման ֆոնին՝ ընդգծելով ռադիոբիոլոգիայի և կենսաքիմիայի փոխկապակցված խնդիրները։ Նյութում վերլուծվում են ճառագայթման հետևանքով առաջացող օքսիդատիվ սթրեսի մեխանիզմները, լիպիդների պերօքսիդացման մակարդակի փոփոխությունները և բջջաթաղանթի կառուցվածքային-ֆունկցիոնալ խանգարումները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում BAC-195 միացության հնարավոր պաշտպանիչ ազդեցությանը՝ որպես ռադիոպրոտեկտոր, որը կարող է նվազեցնել ազատ ռադիկալների առաջացումը, կայունացնել մեմբրանային կառուցվածքները և վերականգնել լիպիդային հոմեոստազը։ Աշխատությունը նաև ընդգծում է կենսաքիմիական մարկերների՝ ֆոսֆոլիպիդների, խոլեստերինի և պերօքսիդացման արտադրանքների դինամիկայի ուսումնասիրությունը՝ որպես ճառագայթային վնասվածքի գնահատման և վերականգնման գործընթացների վերահսկման միջոց։ Միաժամանակ դիտարկվում են ռադիոպաշտպանիչ միացությունների կիրառման հեռանկարները բժշկության և կենսատեխնոլոգիայի ոլորտներում։
Updated: 2026-09-13Economics
ՀՀ ծառայությունների շուկայի զարգացման հեռանկարները (բնակարանային կոմունալ տնտեսության օրինակով)
Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում ծառայությունների շուկայի ձևավորման, զարգացման և հետագա ընդլայնման հնարավորությունների ուսումնասիրությանը՝ բնակարանային կոմունալ տնտեսության գործունեության օրինակով։ Վերլուծվում են ծառայությունների ոլորտի տնտեսական առանձնահատկությունները, շուկայական հարաբերությունների զարգացման պայմանները, պահանջարկի և առաջարկի ձևավորման գործոնները, ինչպես նաև ոլորտի դերը երկրի սոցիալ-տնտեսական համակարգում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բնակարանային և կոմունալ ծառայությունների կազմակերպմանը, դրանց մատուցման արդյունավետությանը, որակի բարձրացմանը, գնագոյացման սկզբունքներին և սպառողների պահանջների բավարարմանը։ Քննարկվում են բնակարանային ֆոնդի սպասարկման, ջրամատակարարման, ջրահեռացման, ջեռուցման, սանիտարական պահպանման և այլ կոմունալ ծառայությունների կառավարման տնտեսական ու կազմակերպական խնդիրները։ Ուսումնասիրվում են ոլորտում մրցակցային միջավայրի ձևավորման, մասնավոր հատվածի մասնակցության ընդլայնման, ներդրումների ներգրավման և կառավարման ժամանակակից մեխանիզմների կիրառման հնարավորությունները։ Անդրադարձ է կատարվում նաև ծառայությունների ինքնարժեքի, սակագների ձևավորման, ենթակառուցվածքների արդիականացման և մատուցվող ծառայությունների հասանելիության ու որակի միջև հավասարակշռության ապահովման խնդիրներին։ Կարևորվում են բնակարանային կոմունալ տնտեսության բարեփոխումները, կառավարման արդյունավետության բարձրացումը և շուկայական մեխանիզմների զարգացումը՝ որպես ծառայությունների ընդհանուր շուկայի կատարելագործմանը նպաստող գործոններ։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել ոլորտում առկա խնդիրների, զարգացման միտումների և հեռանկարային ուղղությունների մասին։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, հանրային ծառայությունների և քաղաքային տնտեսության մասնագետների, հետազոտողների, դասախոսների և ուսանողների համար։
Updated: 2026-09-30