Հեղուկ դեղաձևեր

Տնտեսագիտություն

Նվիրված է տնտեսագիտական տեսությունների ձևավորման, զարգացման և փոխակերպման պատմական գործընթացների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ նախատեսված տնտեսագիտության, պատմության, պետական կառավարման և սոցիալական գիտությունների ոլորտներում սովորող ուսանողների ու մասնագետների համար, գրքում ներկայացվում են տնտեսագիտական մտքի հիմնական դպրոցները և ուղղությունները՝ սկսած հին աշխարհի տնտեսական գաղափարներից մինչև դասական, նեոդասական, մարքսիստական և ժամանակակից տնտեսական տեսություններ, բացատրվում են տարբեր ժամանակաշրջաններում տնտեսական համակարգերի վերաբերյալ ձևավորված մոտեցումները, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը տնտեսական քաղաքականության և հասարակական զարգացման վրա, մանրամասն քննարկվում են Ադամ Սմիթի, Դավիդ Ռիկարդոյի, Կառլ Մարքսի, Ալֆրեդ Մարշալի և այլ նշանավոր տնտեսագետների գաղափարները, աշխատությունը անդրադառնում է նաև XX–XXI դարերի տնտեսական մտքի զարգացման նոր ուղղություններին՝ քեյնսյան տնտեսագիտություն, ինստիտուցիոնալ մոտեցումներ և գլոբալ տնտեսական մտածողության ձևավորում, ներկայացվում են տնտեսագիտական տեսությունների կիրառական նշանակությունը տարբեր տնտեսական համակարգերում և պետությունների տնտեսական քաղաքականության ձևավորման գործընթացում, գրքում ընդգծվում է տնտեսագիտական ուսմունքների պատմության դերը ժամանակակից տնտեսական գիտության տեսական հիմքերի ձևավորման և տնտեսական մտածողության զարգացման գործում, աշխատությունը համադրում է պատմական, տեսական և վերլուծական մոտեցումները՝ ձևավորելով տնտեսագիտական մտքի էվոլյուցիայի ամբողջական պատկերացում։

Իրավաբանություն

Հայաստանի Հանրապետությունում հաշմանդամություն ունեցող անձանց իրավունքների ապահովումը դիտարկվում է որպես պետական քաղաքականության կարևոր ուղղություն, որի հիմքում գտնվում է հավասար հնարավորությունների ստեղծումը, խտրականության բացառումը և սոցիալական ներառման խթանումը։ Այս ոլորտը կարգավորվում է մի շարք իրավական ակտերով, այդ թվում՝ «Հաշմանդամություն ունեցող անձանց իրավունքների մասին» ՀՀ օրենքով, ինչպես նաև ՄԱԿ-ի «Հաշմանդամություն ունեցող անձանց իրավունքների մասին» կոնվենցիայի դրույթներով, որոնք սահմանում են պետության պարտավորությունները՝ ապահովելու կրթության, աշխատանքի, առողջապահության, տեղաշարժի և հասարակական կյանքի բոլոր ոլորտներում մատչելիություն և մասնակցություն։ Օրենսդրությունը նախատեսում է նաև խելամիտ հարմարեցումների ներդրում, համընդհանուր դիզայնի կիրառություն և հասարակական ենթակառուցվածքների մատչելիության ապահովում՝ նպատակ ունենալով նվազեցնել ֆիզիկական, սոցիալական և ինստիտուցիոնալ խոչընդոտները։ Չնայած իրավական դաշտի զարգացումներին՝ գործնականում դեռևս առկա են խնդիրներ, ինչպիսիք են ենթակառուցվածքների ոչ լիարժեք մատչելիությունը, սոցիալական ծառայությունների սահմանափակ հասանելիությունը և հասարակական վերաբերմունքի որոշակի խոչընդոտները։ Վերջին տարիներին ներդրվում են նոր մոտեցումներ, օրինակ՝ անձնական օգնականի ծառայություն և ֆունկցիոնալության գնահատման համակարգ, որոնք նպատակ ունեն ավելի ճշգրիտ գնահատել կարիքները և ապահովել նպատակային աջակցություն։ Ընդհանուր առմամբ, ոլորտի զարգացումը ուղղված է նրան, որ հաշմանդամություն ունեցող անձինք կարողանան լիարժեք և անկախ մասնակցություն ունենալ հասարակական կյանքին՝ հավասար հիմունքներով մյուս քաղաքացիների հետ։

Մանկավարժություն

Այս գիտամեթոդական աշխատությունը նվիրված է հայկական դպրոցներում ռուսաց լեզվի ուսուցման գործընթացում բառային համատեղելիության ձևավորման լեզվաբանական և մեթոդական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Գրքում քննարկվում են բառերի իմաստային և քերականական համատեղելիության սկզբունքները, խոսքի մշակույթի ձևավորման գործում դրանց նշանակությունը, ինչպես նաև սովորողների բառապաշարի զարգացման և հաղորդակցական կարողությունների կատարելագործման արդյունավետ ուղիները։ Հեղինակը ներկայացնում է բառային համատեղելիության ուսուցման տեսական հիմքերը, դասավանդման ժամանակակից մեթոդները, ուսումնական վարժությունների համակարգը և գործնական մոտեցումները՝ հաշվի առնելով հայախոս սովորողների լեզվական առանձնահատկությունները և ռուսերենի յուրացման ընթացքում առաջացող բնորոշ դժվարությունները։ Աշխատությունը ներառում է լեզվաբանական վերլուծություններ, մանկավարժական առաջարկություններ և դասավանդման փորձից բխող մեթոդական լուծումներ, որոնք նպաստում են ռուսաց լեզվի արդյունավետ ուսուցմանը և սովորողների խոսքային հմտությունների զարգացմանը։ Գիրքը նախատեսված է ռուսաց լեզվի ուսուցիչների, լեզվաբանների, մանկավարժների, գիտաշխատողների, ուսանողների և օտար լեզուների դասավանդման մեթոդաբանությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Պատմություն

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է Հայաստանի դիրքին և դերին Բյուզանդական կայսրության դավանական քաղաքականության և Սասանյան Պարսկաստանի կրոնական քաղաքականության ազդեցության ոլորտում 395-642 թվականների ժամանակահատվածում՝ ընդգծելով տարածաշրջանի կրոնաքաղաքական բարդությունները և հայկական պետական-եկեղեցական կառույցների դիմակայունությունը երկու խոշոր կայսրությունների միջև։ Դիտարկվում է, թե ինչպես Հայաստանի աշխարհագրական և ռազմավարական դիրքը այն դարձնում էր մշտական մրցակցության գոտի Բյուզանդիայի և Սասանյան Իրանի միջև, որտեղ կրոնական հարցերը հաճախ սերտորեն միահյուսված էին քաղաքական վերահսկողության խնդիրներին։ Աշխատանքում վերլուծվում է Բյուզանդիայի դավանական քաղաքականությունը՝ ուղղափառության ամրապնդման և եկեղեցական միասնության պահպանման նպատակով, ինչպես նաև դրա ազդեցությունը հայկական եկեղեցու ինքնուրույնության և դավանական ինքնության ձևավորման վրա։ Միաժամանակ դիտարկվում է Սասանյան Պարսկաստանի կրոնական քաղաքականությունը՝ զրադաշտականության պետական դիրքի ամրապնդման և քրիստոնեական համայնքների վերահսկման համատեքստում, որտեղ Հայաստանը հաճախ հայտնվում էր քաղաքական և կրոնական ճնշումների միջև։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում 4-7-րդ դարերի ընթացքում տեղի ունեցած եկեղեցական և քաղաքական գործընթացներին, այդ թվում՝ հայ եկեղեցու ինքնուրույնության ամրապնդմանը, ազգային-եկեղեցական ինքնության պահպանմանը և արտաքին ազդեցությունների հավասարակշռման փորձերին։ Ընդգծվում է, որ այս ժամանակաշրջանում Հայաստանը հանդես է եկել որպես յուրահատուկ միջնորդային տարածք, որտեղ ձևավորվել է ազգային ինքնության և կրոնական անկախության պահպանման բարդ մեխանիզմ՝ երկու կայսրությունների հակասությունների պայմաններում։

Գեղարվեստական հայ․

«Կուկու»՝ Էդգար Կոստանդյանի ստեղծագործությունը, համարվում է հայ նորագույն գրականության կարևոր և յուրահատուկ օրինակներից մեկը։ Սա մի պատմություն է, որը իր բովանդակությամբ խարսխված է ժամանակակից մարդու ներաշխարհի, նրա անձնական և հասարակական խնդիրների խորացմամբ։ «Կուկու»-ում Կոստանդյանը ներկայացնում է գլխավոր կերպար՝ երիտասարդ մի մարդու, որի կյանքը վերածվում է առեղծվածի, հակասությունների, ինքնաբառախոսության և երկչոտության, բայց միաժամանակ այն ունի զվարճալի ու հումորային կողմեր։ Պատմության մեջ նա ցույց է տալիս մարդու ներքին տառապանքը, որի մեջ խառնվում են նույնիսկ ամենապարզ հարցերը՝ ինքնությունը, նպատակները, հասարակական դիրքը և մարդկային հարաբերությունները։ Պատմությունը սրված է դեպի մենակության, ինքնության որոնման ու հասարակական ճնշման թեմաները։ Էդգար Կոստանդյանը դիպուկ կերպով նկարագրում է այս հասարակական շրջանակները՝ տարբեր կերպարների միջոցով բացահայտելով մանիպուլյացիաները, որոնցից միանշանակ չես կարող ազատվել։ «Կուկու»-ն միաժամանակ սուր դիտարկում է բոլոր այն ուղիները, որոնք անցնում է մարդը՝ տանելով նրան ինքնագնահատական, անորոշություն և մտքի ճգնաժամ։ Այս ստեղծագործությունը նաև շատ հումորով ու անկեղծությամբ խոսում է իրականության մասին՝ ցույց տալով, թե ինչպես է այս իրականությունը փոփոխվում, երբ նա մտնում է սեփական հոգու ու գիտակցության մեջ։ «Կուկու»-ն ոչ միայն զվարճացնում է, այլ նաև լուրջ սոցիալական և հոգեբանական հարցադրումներ առաջացնում։ Գիրքն ունի գրական ինքնատիպություն, որը իր մեջ պահում է համադրություն՝ քննադատության ու ինտելեկտուալ խաղի։ Ամենադիտարժան պահը այստեղ այն է, որ «Կուկու»-ն ներկայացնում է մարդու բարդ ու խճճված հոգեբանությունը՝ ընդհանրապես ոչ միանշանակ ու ոչ մի ձևով մաքուր պատմություն։ Այստեղ խառնվում են բնույթների, վարդավառների, մտքի արկածների պատկերը, իսկ վերջում ընթերցողը մնում է սարսափելի վերլուծության դիմաց։ Հրատարակիչ - Երևան Հրատ. տարեթիվ - 2017 ISBN - 978-99930-4-812-3

Կենսաբանություն

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է համակարգչով իրականացվող օպերատորական գործունեության նեյրոֆիզիոլոգիական հիմքերի ուսումնասիրությանը։ Հեղինակը վերլուծում է մարդու նյարդային համակարգի աշխատանքի առանձնահատկությունները, տեղեկատվության ընկալման և մշակման գործընթացները, ուշադրության, հիշողության, արձագանքման արագության և որոշումների ընդունման մեխանիզմները համակարգչային միջավայրում։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են օպերատորի արդյունավետության վրա ազդող ֆիզիոլոգիական և հոգեբանական գործոնները, մտավոր ծանրաբեռնվածության, հոգնածության, սթրեսի և աշխատանքի կազմակերպման ազդեցությունը գործունեության արդյունքների վրա։ Ներկայացվում են մարդու և համակարգչի փոխազդեցության օպտիմալացման մոտեցումներ, ինչպես նաև առաջարկություններ՝ ուղղված աշխատանքային պայմանների բարելավմանը և օպերատորական գործունեության հուսալիության բարձրացմանը։ Հրատարակությունը նախատեսված է հոգեֆիզիոլոգների, նյարդաբանների, աշխատանքի հոգեբանության մասնագետների, տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտի հետազոտողների, ուսանողների և մարդու-համակարգիչ փոխազդեցությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։