Лингвистика
941 книг в этом разделе
Лингвистика
Վանկը որպես հնչույթաբանական վերլուծության բաղադրիչ
Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է վանկի՝ որպես հնչույթաբանական վերլուծության հիմնարար բաղադրիչի ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով նրա կառուցվածքային, ֆունկցիոնալ և լեզվական համակարգում ունեցած դերը։ Գրքում վերլուծվում է վանկի էությունը որպես խոսքի հնչյունային հոսքի կազմակերպման միավոր, որը պայմանավորում է լեզվի ռիթմիկ կառուցվածքը, արտասանության առանձնահատկությունները և հնչույթային համակարգի ներքին կազմակերպվածությունը։ Հեղինակը ներկայացնում է վանկի սահմանման տարբեր տեսություններ՝ դասական և ժամանակակից լեզվաբանական մոտեցումների համադրությամբ, ինչպես նաև քննարկում է վանկի կառուցվածքային տարրերը՝ սկզբնահնչյուն, միջուկ և վերջնահնչյուն։ Աշխատության մեջ հատուկ ուշադրություն է դարձվում հայերենի վանկային կառուցվածքի առանձնահատկություններին՝ համեմատելով այն այլ լեզուների վանկային համակարգերի հետ և բացահայտելով ընդհանուր և առանձնահատուկ օրինաչափությունները։ Ներկայացվում է նաև վանկի դերը հնչույթաբանական վերլուծության, բառային շեշտի, արտասանության և լեզվի ուսուցման գործընթացներում։ Գիրքը նախատեսված է լեզվաբանների, հայագետների, ուսանողների, լեզվի ուսուցիչների և ընդհանուր լեզվաբանությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։
Обновлено. 2026-09-20
Лингвистика
Արևմտահայերենի քերականության գործնական աշխատանքների ձեռնարկ
Արևմտահայերենի քերականության գործնական աշխատանքների ձեռնարկ աշխատությունը լեզվաբանական և ուսումնական ձեռնարկ է, որը նախատեսված է արևմտահայերենի քերականական համակարգի գործնական յուրացման համար, այն ընդգրկում է քերականության հիմնական բաժինները՝ հնչյունաբանություն, ձևաբանություն և շարահյուսություն, ինչպես նաև ուղղագրական և կետադրական կանոնների կիրառական վարժություններ, գիրքը ներկայացնում է թեմատիկ առաջադրանքներ և վարժությունների համակարգ, որոնք օգնում են զարգացնել ճիշտ գրելու, կարդալու և խոսելու հմտությունները, միաժամանակ ուշադրություն դարձնելով արևմտահայերենի առանձնահատկություններին՝ բարբառային ձևերին, բառապաշարի տարբերություններին և քերականական կառուցվածքների կիրառությանը, ինչը այն դարձնում է կարևոր ուսումնական աղբյուր ուսանողների, ուսուցիչների և արևմտահայերեն սովորողների համար։
Обновлено. 2026-09-10
Лингвистика
Կապանի տարածաշրջանի խոսվածքները
Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է Կապանի տարածաշրջանի խոսվածքներին՝ դրանց կառուցվածքային, հնչյունական, բառապաշարային և քերականական առանձնահատկությունների մանրամասն վերլուծությամբ։ Աշխատությունը ներկայացնում է, թե ինչպես է հարավային Հայաստանի այս տարածաշրջանի խոսքը ձևավորվել պատմական, աշխարհագրական և սոցիալ-մշակութային գործոնների ազդեցությամբ՝ պահպանելով ինչպես ընդհանուր հայերենին բնորոշ հիմքերը, այնպես էլ տեղական յուրահատուկ զարգացումները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հնչյունափոխական երևույթներին, բառերի տեղական տարբերակներին, փոխառություններին հարակից լեզուներից, ինչպես նաև խոսքի կենդանի կիրառությանը տարբեր սոցիալական խմբերում և տարիքային շերտերում։ Նյութում քննարկվում են նաև բարբառային շերտավորման հարցերը, խոսվածքների փոխհարաբերությունը գրական հայերենի հետ և դրանց պահպանման ու փոփոխման միտումները ժամանակակից պայմաններում։ Աշխատությունը կարևոր է հայ բարբառագիտության համար, քանի որ թույլ է տալիս ավելի հստակ պատկերացնել Կապանի տարածաշրջանի լեզվական ինքնությունը և դրա տեղը հայոց լեզվի ընդհանուր համակարգում։
Обновлено. 2026-08-29
Лингвистика
Աբադեի բարբառը
Այս աշխատանքը նվիրված է Աբադեի բարբառի լեզվաբանական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ դիտարկելով դրա ձևաբանական, հնչյունաբանական և բառապաշարային համակարգը ընդհանուր հայերենի բարբառային բազմազանության համատեքստում։ Նյութում վերլուծվում են բարբառի ծագման և ձևավորման հնարավոր պատմական պայմանները, այլ բարբառների և գրական հայերենի հետ ունեցած կապերը, ինչպես նաև արտաքին լեզվական ազդեցությունները, որոնք ձևավորել են նրա յուրահատուկ լեզվական շերտերը։ Աշխատությունը ներկայացնում է հնչյունական փոփոխությունների հիմնական օրինաչափությունները, բառերի կառուցվածքային առանձնահատկությունները և քերականական ձևերի կիրառության յուրահատկությունները՝ ընդգծելով բարբառի պահպանողական և նորարարական տարրերի համադրությունը։ Քննարկվում է նաև բարբառի սոցիոլինգվիստիկ նշանակությունը՝ նրա գործածությունը առօրյա հաղորդակցության մեջ, համայնքային ինքնության պահպանման գործում և լեզվական ժառանգության ուսումնասիրության համար ունեցած արժեքը։ Ընդհանուր առմամբ, նյութը կարևոր ներդրում է հայ բարբառագիտության մեջ՝ ապահովելով տվյալ բարբառի համակարգված նկարագրություն և դրա տեղադրումը հայ լեզվական քարտեզում։
Обновлено. 2026-09-03
Лингвистика
A Textbook of modern western Armenian
Սա լեզվաբանական և ուսումնական բնույթի ձեռնարկ է, որը նախատեսված է արդի արևմտահայերենի համակարգված ուսուցման համար և ներկայացնում է լեզվի կառուցվածքը՝ ներառելով հնչյունաբանություն, ձևաբանություն, շարահյուսություն և բառապաշար, ինչպես նաև գործնական վարժություններ ու ընթերցանության նյութեր, որոնք օգնում են սովորողներին զարգացնել գրավոր և բանավոր հաղորդակցման հմտությունները, աշխատանքը նպատակ ունի հեշտացնել արևմտահայերենի ուսումնասիրությունը ինչպես սկսնակների, այնպես էլ առաջադեմ սովորողների համար՝ միաժամանակ ներկայացնելով լեզվի ժամանակակից կիրառության առանձնահատկությունները, քերականական կանոնների կիրառման օրինակներ և լեզվամշակութային մեկնաբանություններ, որոնք արտացոլում են արևմտահայերենի կենդանի գործառույթը սփյուռքահայ իրականության մեջ։
Обновлено. 2026-08-28
Лингвистика
ժամանակի բառիմաստային կարգի հոգելեզվաբանական դրսևորումները գերմաներենում և հայերենում
Սույն ուսումնասիրությունը նվիրված է ժամանակի բառիմաստային կարգի հոգելեզվաբանական դրսևորումների համեմատական վերլուծությանը գերմաներեն և հայերեն լեզուներում՝ կենտրոնանալով այն վրա, թե ինչպես տարբեր լեզուներում ընկալվում, կազմակերպվում և արտացոլվում է ժամանակի երևույթը բառապաշարային և հոգեբանական մակարդակներում։ Աշխատությունը վերլուծում է ժամանակի ընդգծման, անցյալի, ներկայի և ապագայի կատեգորիաների բառային ու քերականական արտահայտումները, անդրադառնում դրանց մտավոր-հոգեբանական ընկալմանը, իմաստային շերտավորմանը և մետաֆորիկ օգտագործմանը երկլեզու համեմատության մեջ։ Ուսումնասիրությունն ընդգրկում է այն ռազմավարությունները, որոնց միջոցով խոսողը ժամանակը ներկայացնում է բառերի միջոցով, ինչպես նաև ազդեցությունը լեզվական մշակույթի և տրամաբանության վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ժամանակի ընկալման հոգեբանական և կոգնիտիվ բաղադրիչներին, ինչն օգնում է բացահայտել տարբեր լեզուներում մտածողության առանձնահատկությունները, ժամանակային տրամաբանության մոդելները և լեզվաբանական մշակույթի ազդեցությունը հոգելեզվաբանական պրոցեսների վրա։ Աշխատությունը կարող է ծառայել թե լեզվաբանական, թե հոգեբանական հետազոտությունների համար՝ նպաստելով լեզվական կոգնիտիվ մեխանիզմների խորքային հասկացմանը և համեմատական լեզվաբանության զարգացմանը։
Обновлено. 2026-09-23
Лингвистика
«Գիրք վաստակոց» երկի լեզուն
Սույն ուսումնասիրությունը նվիրված է «Գիրք վաստակոց» երկի լեզվական առանձնահատկություններին՝ ընդգծելով նրա բառապաշարային, քերականական և ոճական շերտերը հայ միջնադարյան գրավոր ավանդույթի համատեքստում։ Աշխատությունը վերլուծում է գրաբարին բնորոշ լեզվական կառուցվածքները, աստվածաբանական և փիլիսոփայական եզրաբանության կիրառությունը, ինչպես նաև պատկերավորման և շարադասության առանձնահատկությունները, որոնք ձևավորում են երկի բարձր ոճական մակարդակը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում տեքստում օգտագործվող հոմիլետիկ և մեկնողական լեզվաձևերին, որոնք միավորում են դիդակտիկ, բարոյախրատական և աստվածաբանական խոսքի տարրերը՝ ստեղծելով բազմաշերտ իմաստային համակարգ։ Ուսումնասիրությունը նաև ընդգծում է հունաբան և սեմական ազդեցությունների հնարավոր հետքերը, ինչպես նաև դրանց ինտեգրումը հայերեն միջնադարյան գրական լեզվի զարգացման գործընթացում։ Աշխատությունը կարևոր է հայագիտության, գրականագիտության և լեզվաբանության համար՝ նպաստելով «Գիրք վաստակոց» երկի լեզվի գիտական մեկնաբանությանը և միջնադարյան հայ գրական լեզվի ուսումնասիրության խորացմանը։
Обновлено. 2026-09-19
Лингвистика
Քննադատական խոսքի գործաբանական քննությունը անգլերենում
Այս գիրքը ուսումնասիրում է քննադատական խոսքի գործաբանական վերլուծությունը անգլերեն լեզվում՝ կենտրոնանալով այն, թե ինչպես է լեզուն օգտագործվում իշխանության, գաղափարախոսության և սոցիալական հարաբերությունների արտահայտման ու ձևավորման համար։ Գրքում ներկայացվում են քննադատական դիսկուրսի վերլուծության (Critical Discourse Analysis) հիմնական մոտեցումները և դրանց գործաբանական հիմքերը՝ ներառյալ խոսքային ակտերի տեսությունը, ենթատեքստի, ենթադրյալի և իմաստային շեշտադրումների ուսումնասիրությունը։ Հեղինակը վերլուծում է տարբեր տեքստեր՝ քաղաքական ելույթներ, մեդիա նյութեր և հանրային հաղորդակցություն՝ ցույց տալով, թե ինչպես են լեզվական ընտրությունները արտահայտում սոցիալական դիրքորոշումներ և ուժային հարաբերություններ։ Նյութը համադրում է լեզվաբանությունը, գործաբանությունը և սոցիալական վերլուծությունը՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով զարգացնել քննադատական ընթերցման և վերլուծական մտածողության հմտություններ անգլերեն դիսկուրսի ուսումնասիրության մեջ։
Обновлено. 2026-09-19
Лингвистика
New English File
This book is an English language learning course designed to develop learners’ skills in speaking, listening, reading, and writing through a structured, communicative approach. It focuses on real-life situations and everyday English, helping students improve fluency and confidence in practical communication. The course typically includes grammar explanations, vocabulary building, pronunciation practice, and interactive exercises. Each unit is organized around engaging topics that encourage discussion and active language use, supported by audio materials and visual content. The book emphasizes learner-centered methodology, combining language accuracy with communication skills development. It is suitable for beginners to intermediate learners who want to strengthen their general English proficiency in an organized and progressive way.
Обновлено. 2026-09-18
Лингвистика
ԼԵԶՎԻ ՄՇԱԿՈՒՅԹԸ ԱՐՎԵՍՏԻ ԿԱՐԵՎՈՐ ԳՈՐԾՈՆ
Այս ռեֆերատը վերաբերում է լեզվի մշակույթին որպես արվեստի կարևոր գործոնի, որտեղ լեզուն դիտարկվում է ոչ միայն որպես հաղորդակցման միջոց, այլ նաև որպես գեղարվեստական արտահայտչության հիմնական նյութ և մշակութային արժեքների կրող։ Լեզվի մշակույթը ենթադրում է լեզվի ճիշտ, նորմավորված և գեղեցիկ օգտագործում, որը նպաստում է մտքի հստակ արտահայտմանը և գեղագիտական ազդեցության ուժեղացմանը։ Արվեստում լեզուն դառնում է ստեղծագործական գործիք, որի միջոցով հեղինակը փոխանցում է գաղափարներ, զգացմունքներ, պատկերներ և խորհրդանիշներ՝ ձևավորելով գեղարվեստական իրականություն։ Գրականության, թատրոնի, պոեզիայի և այլ արվեստների տեսակներում լեզվի մշակույթը կարևոր դեր ունի, քանի որ հենց լեզվի որակից է կախված ստեղծագործության ազդեցությունը, արտահայտչական ուժը և ընթերցողի կամ հանդիսատեսի ընկալումը։ Լեզվի մշակույթը նաև արտացոլում է ժողովրդի մտածողության մակարդակը, պատմական զարգացումը և ազգային ինքնությունը, քանի որ յուրաքանչյուր լեզու կրում է տվյալ ժողովրդի մշակութային առանձնահատկությունները։ Ճիշտ և մշակված լեզվի օգտագործումը նպաստում է նաև հասարակության ընդհանուր կրթական մակարդակի բարձրացմանը, հաղորդակցության արդյունավետությանը և մշակութային արժեքների պահպանմանը։ Արվեստում լեզվի մշակույթը կարևոր է նաև ոճական բազմազանության ստեղծման համար, քանի որ այն թույլ է տալիս հեղինակին կիրառել տարբեր արտահայտչամիջոցներ՝ փոխաբերություններ, համեմատություններ, խորհրդանիշներ և այլ գեղարվեստական հնարքներ, որոնք հարստացնում են ստեղծագործությունը։ Այսպիսով, լեզվի մշակույթը հանդիսանում է արվեստի հիմնարար գործոններից մեկը, որը միավորում է գեղագիտությունը, մտածողությունը և ազգային մշակույթը մեկ ամբողջական համակարգում։
Обновлено. 2026-10-23
Лингвистика
Տերմինաբանական և ուղղագրական տեղեկատու
Այս գիրքը ներկայացնում է հայերենի տերմինաբանական և ուղղագրական հիմնական կանոններն ու սկզբունքները՝ ծառայելով որպես գործնական տեղեկատու ճիշտ գրության և մասնագիտական լեզվի օգտագործման համար։ Այն ընդգրկում է տարբեր ոլորտների տերմինների միասնականացման հարցերը, բառերի ճիշտ ուղղագրության կանոնները, կետադրության հիմնական նորմերը և հաճախ հանդիպող լեզվական սխալների շտկման ուղիները։ Հեղինակը հատուկ ուշադրություն է դարձնում գիտական, տեխնիկական և պաշտոնական գրագրության լեզվին՝ ցույց տալով, թե ինչպես ապահովել հստակություն, միօրինակություն և լեզվական ճշգրտություն։ Նյութը ներկայացված է համակարգված ձևով՝ որպես տեղեկատու ձեռնարկ, որտեղ ընթերցողը կարող է արագ գտնել անհրաժեշտ լեզվական կանոնները և օրինակները։ Գիրքը օգտակար է ուսանողների, լրագրողների, խմբագիրների, թարգմանիչների և բոլոր նրանց համար, ովքեր աշխատում են գրավոր հայերենով և ցանկանում են բարձրացնել իրենց լեզվական գրագիտության մակարդակը։
Обновлено. 2026-09-10
Лингвистика
Ամիրդովլաթ Ամասիացու «Օգուտ բժշկութեան» երկի բառապաշարը
Ամիրդովլաթ Ամասիացի-ի «Օգուտ բժշկութեան» երկի բառապաշարի ուսումնասիրությունը վերաբերում է միջնադարյան հայ բժշկական գրականության լեզվական առանձնահատկությունների վերլուծությանը՝ ընդգծելով տեքստում կիրառված բժշկական, դեղաբանական և անատոմիական տերմինների համակարգը։ Այս երկի բառապաշարը ձևավորվել է միջին հայերենի հիմքի վրա և առանձնանում է գիտական-մասնագիտական բնույթով, որտեղ լայնորեն օգտագործվում են ինչպես հայերեն բնիկ բառեր, այնպես էլ պարսկերեն, արաբերեն և հունարեն փոխառություններ, որոնք կապված են բժշկության և դեղագիտության ոլորտների հետ։ Բառապաշարի ուսումնասիրությունը թույլ է տալիս բացահայտել միջնադարյան բժշկական գիտելիքների տարածման ուղիները, ինչպես նաև հայ բժշկական տերմինաբանության զարգացման փուլերը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հիվանդությունների անվանումներին, բուժման մեթոդներին, դեղաբույսերի նկարագրություններին և մարդու մարմնի կառուցվածքին վերաբերող բառերի իմաստային առանձնահատկություններին։ Այսպիսով, «Օգուտ բժշկութեան»-ի բառապաշարը կարևոր աղբյուր է ոչ միայն բժշկության պատմության, այլ նաև հայերեն լեզվի պատմական զարգացման և մասնագիտական բառապաշարի ձևավորման ուսումնասիրության համար։
Обновлено. 2026-09-19
Лингвистика
Ռուբեն Սևակի խոսքարվեստը
Ռուբեն Սևակի խոսքարվեստը առանձնանում է քնարականության բարձր աստիճանով, ներքին լարվածությամբ և զգացմունքային խորությամբ, որտեղ լեզուն ծառայում է ոչ միայն պատկեր ստեղծելուն, այլև հոգեբանական վիճակների նուրբ բացահայտմանը։ Նրա ստեղծագործական խոսքը կառուցված է երաժշտական ռիթմի, պատկերային խտության և արտահայտչական համարձակության վրա, ինչը բնորոշ է վաղ 20-րդ դարի արևմտահայ պոեզիայի նորարարական ուղղություններին։ Սևակի լեզվամտածողության մեջ կարևոր տեղ ունեն հակադրությունները՝ կյանք և մահ, գեղեցկություն և կործանում, սեր և տառապանք, որոնք հաճախ արտահայտվում են հակիրճ, բայց հզոր պատկերներով։ Նրա խոսքարվեստը միաժամանակ միավորում է դասական գրական հայերենին բնորոշ հղկվածությունը և ժամանակի խոսակցական շերտերից եկող կենդանի արտահայտչաձևերը՝ ստեղծելով ոճական բազմաշերտություն։ Բնորոշ է նաև խորհրդանշական մտածողությունը, որտեղ առարկաներն ու երևույթները հաճախ ունենում են երկրորդական, խորքային իմաստներ՝ վերածվելով հոգևոր կամ գոյաբանական խորհրդանիշների։ Ռուբեն Սևակի լեզուն հագեցած է ներքին դրամատիզմով, որը ուժեղացնում է նրա բանաստեղծությունների էմոցիոնալ ազդեցությունը և ընթերցողի վրա թողնում տևական տպավորություն՝ համադրելով քնարական նրբությունը և ողբերգական աշխարհընկալումը։
Обновлено. 2026-09-19
Лингвистика
ժխտման արտահայտության միջոցները ժամանակակից ֆրանսերենի երկխոսություններում
Աշխատությունը նվիրված է ժամանակակից ֆրանսերենի երկխոսություններում ժխտման արտահայտության միջոցների ուսումնասիրությանը, ներկայացնելով այն լեզվական ձևերն ու կառուցվածքները, որոնց միջոցով զրուցակիցները արտահայտում են բացասական նշանակություն, հերքում կամ հրաժարում։ Գրքում վերլուծվում են ժխտման ձևաբանական, սինտակսիկ և ինտոնացիոն առանձնահատկությունները, դրանց տարածվածությունը տարբեր խոսակցական իրավիճակներում, ինչպես նաև ժխտման համատեքստային կիրառման գործոնները։ Հեղինակը ներկայացնում է ժխտման ավանդական և ժամանակակից ձևերը, բացառությունների և նոր լексիկական միավորների դերը երկխոսությունում, ինչպես նաև միջամտող բառերի և զուգակցությունների ազդեցությունը խոսքի իմաստային նրբություններին։ Աշխատության մեջ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում սոցիալ-մակրոգիտակական գործոններին, այն է՝ տարիք, սեռ, ուսումնական և մասնագիտական միջավայրերի ազդեցությանը ժխտման ձևերի ընտրության վրա, ինչպես նաև այն, թե ինչպես ժխտումը համադրվում է վերլուծված խոսակցական նորմերի հետ։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է ժամանակակից ֆրանսերենի գիտելիք ունեցող լեզվաբանների, ուսուցիչների, թարգմանիչների և հետազոտողների համար՝ նպաստելով խոսքային վարքի, լեզվական նրբությունների և երկխոսության դինամիկայի ավելի խորքային ըմբռնմանը։
Обновлено. 2026-09-16
Лингвистика
Eastern-Armenian comprehensive self-study language course
Այս աշխատանքը ներկայացնում է արևելահայերեն սովորելու համար նախատեսված համապարփակ ինքնուսման լեզվական կուրս։ Կուրսը կազմված է այնպես, որ օգտագործողը կարողանա ինքնուրույն զարգացնել լսողական, խոսքային, ընթերցանության և գրավոր հմտությունները՝ նպատակ ունենալով արդյունավետ հաղորդակցություն արևելահայերենի տարբեր ձևերով։ Գրքում ընդգրկված են բազային և առաջադեմ քերականական կառուցվածքներ, բառապաշարի թեմատիկ խմբեր, խոսակցական արտահայտություններ, ընթերցանության ու լսողական նյութեր, ինչպես նաև վարժություններ և պատասխանների բացատրություններ՝ ինքնուրույն ստուգման համար։ Հեղինակը առաջարկում է ինտեգրված մոտեցում՝ համատեղելով տեսական նյութը գործնական պրակտիկայի հետ, ինչպես նաև ընդգծում է մշակութային կոնտեքստի կարևորությունը՝ լեզվի ավելի բնական յուրացման համար։ Ուսումնասիրությունը օգտակար է հայերենի ուսուցման համար օտարազգի ուսանողների, ինքնուսման ծրագրերի օգտագործողների, ուսուցիչների և լեզվաբանական կենտրոնների համար, աջակցելով լեզվական հմտությունների համակարգված և արդյունավետ զարգացմանը։
Обновлено. 2026-08-23
Лингвистика
Соотношение длительности и интенсивности и ударных безударных гласных современного армянского языка /в зависимости от длины слова
Այս թեման վերաբերում է արդի հայերենի (ժամանակակից արևելահայերեն և արևմտահայերեն) հնչյունաբանական համակարգում վանկային կառուցվածքի, շեշտի և ձայնավորների տևողության ու ինտենսիվության փոխհարաբերությունների ուսումնասիրությանը՝ հատկապես դիտարկելով, թե ինչպես են փոփոխվում շեշտված (ударные) և անշեշտ (безударные) ձայնավորների ակուստիկ հատկությունները՝ կախված բառի երկարությունից։ Ժամանակակից հայերենում շեշտը հիմնականում դինամիկ բնույթի է, այսինքն՝ այն արտահայտվում է ոչ թե ֆոնոլոգիական երկարությամբ (ինչպես որոշ լեզուներում), այլ ձայնի ինտենսիվությամբ, տոնային փոքր փոփոխություններով և երբեմն տևողության հարաբերական աճով։ Սակայն բառի երկարության աճի հետ կարող են նկատվել կոլատերալ փոփոխություններ՝ բազմավանկ բառերում շեշտված վանկը ավելի հստակ է առանձնանում ինտենսիվության և ընկալվող տևողության տեսանկյունից, մինչդեռ անշեշտ ձայնավորները հաճախ ենթարկվում են ռեդուկցիայի՝ նվազեցված արտաբերմամբ կամ որակական թուլացմամբ։ Տևողության և ինտենսիվության հարաբերակցությունը հայերենում չի ենթարկվում խիստ ֆոնեմիկ հակադրության, սակայն ունի վիճակագրական և պրոզոդիկ օրինաչափություններ, որոնք կարելի է ուսումնասիրել ակուստիկ ֆոնետիկայի մեթոդներով՝ սպեկտրոգրամների վերլուծության, էներգետիկ կորերի և ժամանակային չափումների միջոցով։ Բառի երկարությունը նույնպես կարող է ազդել ռիթմիկ կառուցվածքի վրա՝ ստեղծելով տարբեր շեշտային խմբավորումներ և խոսքի հոսքի դինամիկ փոփոխություններ։ Այս ուսումնասիրությունները կարևոր են ինչպես տեսական լեզվաբանության, այնպես էլ խոսքի տեխնոլոգիաների, սինթեզի և ճանաչման համակարգերի զարգացման համար։
Обновлено. 2026-09-17
Лингвистика
Պատանեկության թեման գրողի գեղարվեստական համակարգում
Գիրքը նվիրված է պատանեկության թեմայի գեղարվեստական ներկայացման և դրա կառուցման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը գրողի ստեղծագործական համակարգում՝ դիտարկելով այն որպես հոգեբանական, սոցիալական և գեղարվեստական բազմաշերտ երևույթ։ Աշխատությունում վերլուծվում է, թե ինչպես է պատանեկությունը ձևավորվում որպես գրական կերպարի զարգացման կարևոր փուլ՝ ընդգծելով ինքնության որոնման, արժեքային կողմնորոշումների ձևավորման, ներքին հակասությունների և հասունացման գործընթացների արտացոլումը գեղարվեստական տեքստում։ Հեղինակը ուսումնասիրում է պատանեկան կերպարների կառուցման միջոցները՝ ներառյալ հոգեբանական խորացումը, ներքին մենախոսությունը, կոնֆլիկտային իրավիճակների ստեղծումը և սոցիալական միջավայրի ազդեցության պատկերումը։ Գրքում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նաև լեզվական և ոճական այն հնարներին, որոնց միջոցով գրողները փոխանցում են պատանեկության զգացմունքային լարվածությունը, անկայունությունը և աշխարհի ընկալման փոփոխականությունը։ Ներկայացված են տարբեր գրական ավանդույթներում պատանեկության թեմայի մեկնաբանությունները և դրա զարգացումը ժամանակակից արձակում՝ ցույց տալով, թե ինչպես է այդ թեման վերածվում գեղարվեստական համակարգի կարևոր կառուցվածքային տարրի։ Աշխատությունը նախատեսված է գրականագետների, ուսանողների, մանկավարժների, հոգեբանների և գրականությամբ հետաքրքրված ընթերցողների համար՝ նպաստելով պատանեկության թեմայի խորքային ըմբռնմանը գրական ստեղծագործության համատեքստում։
Обновлено. 2026-09-19
Лингвистика
English File Pre – intermediate e – book
English File Pre-Intermediate-ը Oxford University Press-ի (OUP) հանրահայտ անգլերենի դասընթացային շարքի Pre-Intermediate մակարդակի թվային (e-book) տարբերակն է, որը նախատեսված է A2–B1 մակարդակի սովորողների համար և ընդգրկում է անգլերենի հիմնական հմտությունների՝ քերականության, բառապաշարի, արտասանության և հաղորդակցական կարողությունների համապարփակ զարգացում։ Դասընթացը կառուցված է թեմատիկ միավորների ձևաչափով, որտեղ յուրաքանչյուր դաս համադրում է իրական կյանքի իրավիճակներ, լսողական և ընթերցողական նյութեր, ինչպես նաև ինտերակտիվ վարժություններ, որոնք նպաստում են լեզվի ակտիվ կիրառմանը։ Գրքի մեթոդաբանությունը ուղղված է հատկապես խոսակցական անգլերենի զարգացմանը՝ օգնելով սովորողներին ավելի վստահ և բնական հաղորդակցվել։ Թվային (e-book) տարբերակը սովորաբար ներառում է նաև հավելյալ ռեսուրսներ՝ աուդիո նյութեր, վիդեո դասեր և ինքնաստուգման վարժություններ, ինչը այն դարձնում է հարմար ինչպես ինքնուսուցման, այնպես էլ դասընթացների համար։
Обновлено. 2026-09-03
Лингвистика
Academic English: Theory & Practice (A guide for students in higher education)
Academic English: Theory & Practice (A guide for students in higher education) աշխատությունը բարձրագույն կրթության ուսանողների համար նախատեսված ակադեմիական անգլերենի ուսումնական ձեռնարկ է, որը համադրում է տեսական մոտեցումները և գործնական վարժությունները՝ նպատակ ունենալով զարգացնել ակադեմիական գրավոր և բանավոր հաղորդակցման հմտությունները, այն բացատրում է ակադեմիական ոճի հիմնական առանձնահատկությունները՝ ձևական լեզու, օբյեկտիվություն, հստակ կառուցվածք և գիտական փաստարկման տրամաբանություն, գիրքը ներառում է ակադեմիական էսսեների, հետազոտական աշխատանքների, ամփոփումների և ներկայացումների պատրաստման ուղեցույցներ, ինչպես նաև անդրադառնում է մեջբերումների ճիշտ կիրառմանը և ակադեմիական ազնվության կանոններին, միաժամանակ տրամադրելով գործնական վարժություններ բառապաշարի ընդլայնման և գրավոր խոսքի կատարելագործման համար, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր համալսարանական ուսանողների և գիտական գրավոր խոսք սովորողների համար։
Обновлено. 2026-09-19
Лингвистика
Сборник диктантов по русскому языку
Сборник диктантов по русскому языку աշխատությունը ռուսաց լեզվի ուսուցման գործնական ձեռնարկ է, որը նախատեսված է ուղղագրական և կետադրական հմտությունների զարգացման համար, այն ներառում է տարբեր բարդության մակարդակների դիկտանտներ՝ ուղղված բառերի ճիշտ գրությանը, քերականական կանոնների կիրառմանը և լեզվական նորմերի ամրապնդմանը, գիրքը ներկայացնում է նաև տեքստեր տարբեր թեմաներով՝ գրական, գիտական և առօրյա, ինչը հնարավորություն է տալիս սովորողներին զարգացնել լսողական ընկալումը և գրավոր խոսքի ճշգրտությունը, միաժամանակ ընդգրկելով ինքնաստուգման և սխալների վերլուծության առաջադրանքներ, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր դպրոցականների, ուսանողների և ռուսերեն լեզու սովորողների համար։
Обновлено. 2026-08-26
Лингвистика
Русский язык. Орфография и пунктуация.
Այս գիրքը ներկայացնում է ռուսաց լեզվի ուղղագրության և կետադրության հիմնական կանոնները՝ նպատակ ունենալով զարգացնել ճիշտ գրավոր խոսքի հմտությունները և լեզվական գրագիտությունը։ Գրքում համակարգված ձևով բացատրվում են ռուսերեն բառերի ուղղագրական կանոնները, հնչյունական և ձևաբանական առանձնահատկությունները, ինչպես նաև հաճախ հանդիպող ուղղագրական դժվարությունները։ Առանձին բաժիններով ներկայացվում են կետադրության կանոնները՝ ստորակետի, վերջակետի, գծիկի, միջակետի և այլ նշանների կիրառման դեպքերը՝ պարզ և բարդ նախադասություններում։ Հեղինակը տալիս է բազմաթիվ օրինակներ և վարժություններ, որոնք օգնում են ամրապնդել տեսական նյութը գործնական կիրառության միջոցով։ Գիրքը նախատեսված է ուսանողների, դպրոցականների և բոլոր նրանց համար, ովքեր ցանկանում են բարելավել իրենց ռուսերենի գրավոր խոսքի ճշգրտությունը և լեզվական կուլտուրան։
Обновлено. 2026-09-14
Лингвистика
Հրանտ Մաթևոսյանի արձակի պատկերավորման համակարգը
Այս աշխատությունը նվիրված է հայ գրող Հրանտ Մաթևոսյանի արձակի գեղարվեստական պատկերավորման համակարգի ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով նրա լեզվական, ոճական և կառուցվածքային առանձնահատկությունները։ Նյութում վերլուծվում են Մաթևոսյանի ստեղծագործություններում պատկերային մտածողության հիմնական ձևերը՝ բնության, մարդու ներաշխարհի և գյուղական իրականության փոխկապակցված ներկայացումը, ինչպես նաև խորհրդանշական և մետաֆորիկ արտահայտչամիջոցների կիրառումը։ Աշխատությունը առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձնում հեղինակի լեզվական նորարարություններին, ներքին մոնոլոգի, հոգեբանական խորացման և սյուժետային կառուցման յուրահատկություններին, որոնք ձևավորում են նրա արձակի ինքնատիպ գեղարվեստական աշխարհը։ Նյութում դիտարկվում է նաև Մաթևոսյանի ստեղծագործական մտածողության կապը ազգային ավանդույթների և համաշխարհային գրականության ժամանակակից միտումների հետ։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը բացահայտում է նրա արձակի պատկերավորման համակարգի ամբողջականությունը՝ որպես մարդու և բնության բարդ փոխհարաբերությունների փիլիսոփայական և գեղարվեստական արտացոլում։
Обновлено. 2026-09-11
Лингвистика
English file Elementary Student's Book
English File Elementary Student's Book-ը Oxford University Press-ի կողմից ստեղծված “English File” շարքի Elementary մակարդակի (A1–A2) հիմնական դասագիրքն է, որը նախատեսված է սկսնակների համար և նպատակ ունի համակարգված կերպով զարգացնել անգլերեն լեզվի բոլոր հիմնական հմտությունները՝ լսելու, խոսելու, կարդալու և գրելու կարողությունները՝ հաղորդակցական մոտեցման հիմքով, գրքում թեմաները կառուցված են առօրյա կյանքի իրավիճակների շուրջ՝ ծանոթություններ, ընտանիք, աշխատանք, ճանապարհորդություն, սնունդ և այլ կենցաղային թեմաներ, որոնք օգնում են սովորողին լեզուն անմիջապես կիրառել իրական հաղորդակցության մեջ, քերականական նյութը ներկայացվում է պարզ և աստիճանաբար՝ ընդգրկելով հիմնական կառուցվածքները, ինչպիսիք են to be բայը, Present Simple և Past Simple ժամանակաձևերը, մոդալների և նախդիրների հիմնական կիրառությունները, ինչպես նաև նախադասությունների կառուցման պարզ կանոնները, բառապաշարը ներկայացվում է թեմատիկ բաժիններով՝ նպաստելով բառերի բնական յուրացմանը և կիրառմանը, դասագրքում մեծ ուշադրություն է դարձվում խոսակցական անգլերենին՝ ներառելով երկխոսություններ, լսողական վարժություններ և իրական կյանքի հաղորդակցական իրավիճակներ, ինչպես նաև արտասանության վրա կենտրոնացած առաջադրանքներ, որոնք օգնում են զարգացնել ճիշտ և հասկանալի խոսք, ամբողջ նյութը կառուցված է այնպես, որ սովորողը աստիճանաբար ձեռք բերի վստահություն անգլերեն օգտագործելու հարցում և կարողանա գործնականում կիրառել լեզուն տարբեր իրավիճակներում։
Обновлено. 2026-09-17
Лингвистика
Справочник по правописанию и литературной правке
Справочник по правописанию и литературной правке աշխատությունը լեզվաբանական և խմբագրական բնույթի տեղեկատու ձեռնարկ է, որը նախատեսված է գրավոր խոսքի ճիշտ ձևավորման, ուղղագրության և ոճական մշակման կանոնների համակարգված ներկայացման համար, այն ընդգրկում է ռուսերենի ուղղագրական և կետադրական հիմնական կանոնները, բառերի ճիշտ գրության դժվար դեպքերը, ոճական սխալների կանխարգելումը և դրանց շտկման եղանակները, ինչպես նաև առաջարկում է գրական խմբագրման սկզբունքներ՝ տեքստի հստակությունը, տրամաբանական կառուցվածքը և լեզվական ճշգրտությունը բարելավելու համար, գիրքը միաժամանակ ծառայում է որպես գործնական ուղեցույց խմբագիրների, լրագրողների, ուսուցիչների և ուսանողների համար՝ օգնելով զարգացնել գրավոր խոսքի մշակույթը և ապահովել լեզվական նորմերի պահպանումը տարբեր տիպի տեքստերում։
Обновлено. 2026-09-21
Лингвистика
Тексты и разыскания по армяно-грузинской филологии
Научное издание посвящено исследованию вопросов армяно-грузинской филологии на основе анализа письменных памятников, рукописных источников и литературных текстов; в работе рассматриваются языковые, историко-литературные и культурные связи между армянской и грузинской традициями, особенности взаимного влияния языков, проблемы перевода, текстологии и интерпретации древних и средневековых произведений, а также результаты филологических разысканий, направленных на уточнение происхождения, датировки и содержания отдельных памятников; особое внимание уделяется сравнительному изучению лексики, грамматических явлений и историко-культурного контекста, что способствует более глубокому пониманию развития литературных и языковых контактов народов Южного Кавказа.
Обновлено. 2026-09-09
Лингвистика
Անգլերենի պատճառական կառույցները (իմացաբանական-գործաբանական քննություն)
Գրքում ուսումնասիրվում են անգլերեն լեզվի պատճառական կառույցները՝ ինտեգրելով իմացաբանական և գործաբանական մոտեցումները, վերլուծվում է, թե ինչպես սուբյեկտները և ենթակառուցվածքային տարրերը ներկայացնում են պատճառական հարաբերություններ խոսքային և գրավոր տեսքերում, ներկայացվում են հիմնական սինտաքսիկ ձևերը, գործածական տարբերակները և կապակցությունները, դիտարկվում է պատճառական կապի արտահայտման մեթոդները՝ ներառյալ կից հանգամանքները, հրամայական և ենթական կառուցվածքները, ուսումնասիրվում է պատճառական կառույցների դերը իմացաբանական պրոցեսներում՝ հասկանալու և կանխատեսելու համար նախադասության իմաստային հետևանքները, գիրքը համադրում է տեսական լեզվաբանական վերլուծությունը և գործնական օրինակները՝ ընդգծելով կառուցվածքների կիրառելիությունը գրավոր և բանավոր հաղորդակցությունում, առաջարկվում են դասակարգման և մեկնաբանման մոտեցումներ՝ նպաստելու ուսանողների, լեզվաբանների և թարգմանիչների խորացված ուսումնասիրմանը, աշխատանքը ծառայում է որպես ուղեցույց պատճառական կապի ուսումնասիրության, անգլերենի կառուցվածքային ճշգրտության և իմացաբանական-գործաբանական ինտեգրացման համար։
Обновлено. 2026-09-09
Лингвистика
Հայոց լեզու
Հայոց լեզու-ը ուսումնական լեզվաբանական ձեռնարկ է, որը ներկայացնում է հայերենի կառուցվածքը, զարգացման պատմական փուլերը և կիրառման հիմնական կանոնները՝ ընդգրկելով հնչյունաբանություն, ձևաբանություն, շարահյուսություն և բառագիտություն, աշխատությունում բացատրվում են հայերենի քերականական համակարգի հիմնական տարրերը, բառերի կազմությունը, խոսքի մասերը և դրանց գործառույթները նախադասության մեջ, ինչպես նաև լեզվական նորմերը՝ ուղղագրություն, կետադրություն և խոսքի մշակույթ, միաժամանակ ներկայացվում է հայերենի պատմական զարգացումը՝ գրաբարից մինչև աշխարհաբար և արդի գրական հայերեն, ընդգծելով լեզվի փոփոխությունները և դրանց սոցիալ-մշակութային պատճառները, աշխատությունը նպատակ ունի զարգացնել լեզվական ճիշտ օգտագործման հմտություններ, գրավոր և բանավոր խոսքի հստակություն և լեզվական մտածողություն, ինչպես նաև ամրապնդել հայերենի՝ որպես ազգային ինքնության կարևոր բաղադրիչի գիտակցումը:
Обновлено. 2026-09-16
Лингвистика
Лингвистическая категория вежливости: семантика и прагматика
Лингвистическая категория вежливости: семантика и прагматика աշխատությունը լեզվաբանության և հաղորդակցական պրագմատիկայի ոլորտի գիտական ուսումնասիրություն է, որը նվիրված է քաղաքավարության լեզվական կատեգորիայի իմաստաբանական և գործառութային վերլուծությանը, այն ուսումնասիրում է, թե ինչպես են տարբեր լեզուներում ձևավորվում քաղաքավարության արտահայտման միջոցները՝ քերականական ձևերի, բառապաշարի ընտրության, դիմելաձևերի և խոսքային ռազմավարությունների միջոցով, գիրքը բացատրում է քաղաքավարության դերը հաղորդակցության մեջ՝ որպես սոցիալական հարաբերությունների կարգավորման, հիերարխիայի արտահայտման և միջանձնային կոնֆլիկտների մեղմման գործիք, միաժամանակ անդրադառնում է պրագմատիկայի տեսություններին, խոսքային ակտերի և ենթատեքստի ազդեցությանը հաղորդակցության վրա, ինչպես նաև համեմատական վերլուծություն է ներկայացնում տարբեր լեզուների քաղաքավարության համակարգերի միջև, ընդգծելով մշակութային գործոնների ազդեցությունը լեզվական վարքի ձևավորման վրա, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր լեզվաբանների, հաղորդակցության մասնագետների և սոցիալ-լեզվաբանական հետազոտողների համար։
Обновлено. 2026-09-17
Лингвистика
Русский язык. Спецтексты и задания
Русский язык. Спецтексты и задания աշխատությունը ռուսաց լեզվի ուսուցման գործնական ուսումնական ձեռնարկ է, որը նախատեսված է լեզվական հմտությունների խորացման և մասնագիտական հաղորդակցության զարգացման համար, այն ներառում է տարբեր ոլորտների հատուկ տեքստեր՝ գիտական, հասարակական, տեխնիկական և հումանիտար բովանդակությամբ, ինչպես նաև դրանց հիման վրա կազմված լեզվական և վերլուծական առաջադրանքներ, գիրքը նպատակ ունի զարգացնել ընթերցանության, հասկացման, ամփոփման և թարգմանության կարողությունները, միաժամանակ ամրապնդելով քերականական կառուցվածքների և բառապաշարի գործնական կիրառումը, ուշադրություն է դարձվում նաև մասնագիտական լեզվի առանձնահատկություններին և տեքստերի տրամաբանական կառուցմանը, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր ռուսաց լեզու սովորողների և ակադեմիական հաղորդակցության հմտություններ զարգացնողների համար։
Обновлено. 2026-09-10
Лингвистика
Введение в языкознание
Введение в языкознание աշխատությունը լեզվաբանության հիմնարար ուսումնական ձեռնարկ է, որը ներկայացնում է լեզվի գիտական ուսումնասիրության հիմունքները և հիմնական ուղղությունները, այն բացատրում է լեզվի կառուցվածքային մակարդակները՝ հնչյունաբանություն, ձևաբանություն, բառագիտություն և շարահյուսություն, ինչպես նաև լեզվի ծագման, զարգացման և գործառույթների մասին հիմնական տեսությունները, գիրքը անդրադառնում է լեզվի և մտածողության կապին, լեզվական նշանի բնույթին, տարբեր լեզուների համեմատական ուսումնասիրությանը և լեզվական փոփոխությունների մեխանիզմներին, միաժամանակ ընդգրկելով լեզվաբանական մեթոդաբանության հիմունքները և վերլուծության հիմնական գործիքները, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր լեզվաբանության ուսանողների և լեզվի գիտական ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվողների համար։
Обновлено. 2026-09-22
Лингвистика
Թվայնացված գրականությունից մինչեվ լեզվական շտեմարաններ. դրանց նշանակությունը, հեռանկարներն ու մարտահրավերները
Գիրքը նվիրված է թվայնացված գրականության զարգացումից մինչև լեզվական շտեմարանների (կորպուսների) ձևավորման և կիրառման անցման գործընթացին՝ ընդգծելով դրանց նշանակությունը ժամանակակից լեզվաբանական, կրթական և տեխնոլոգիական հետազոտություններում։ Աշխատությունում ներկայացվում է, թե ինչպես են ավանդական տպագիր և թվայնացված գրական աղբյուրները վերածվում կառուցվածքային տվյալների բազաների, որոնք հիմք են հանդիսանում Corpus Linguistics և Digital Humanities ոլորտների զարգացման համար։ Քննարկվում են լեզվական շտեմարանների ստեղծման սկզբունքները, տվյալների հավաքագրման, նշագրման և վերլուծության մեթոդները, ինչպես նաև դրանց կիրառությունը մեքենայական թարգմանության, բնական լեզվի մշակման, կրթական տեխնոլոգիաների և լեզվի ուսուցման համակարգերում։ Հեղինակը վերլուծում է թվայնացման գործընթացի առավելությունները՝ հասանելիության ընդլայնում, տվյալների արագ որոնում և մեծածավալ լեզվական վերլուծության հնարավորություն, ինչպես նաև մարտահրավերները՝ հեղինակային իրավունքների խնդիրներ, տվյալների որակի անհամաչափություն, ստանդարտացման բացակայություն և տեխնոլոգիական սահմանափակումներ։ Գիրքը անդրադառնում է նաև ապագայի հեռանկարներին՝ արհեստական բանականության և մեծ տվյալների ինտեգրմանը լեզվական հետազոտություններում, բազմալեզու կորպուսների զարգացմանը և կրթական ու գիտական միջավայրերում դրանց ազդեցության խորացմանը։ Աշխատությունը նախատեսված է լեզվաբանների, ինֆորմատիկայի մասնագետների, հետազոտողների, ուսանողների և թվային հումանիտար գիտություններով հետաքրքրված ընթերցողների համար՝ նպատակ ունենալով ցույց տալ լեզվական տվյալների թվայնացման և վերլուծության աճող դերը ժամանակակից գիտության մեջ։
Обновлено. 2026-09-06
Лингвистика
Исследование о составе армянского языка
Այս աշխատանքը նվիրված է հայերենի կառուցվածքային և բաղադրիչների ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով լեզվաբանական համակարգի հիմնական շերտերը, ինչպիսիք են ֆոնետիկան, морֆոլոգիան, սինտակսիսը, lexis-ը և լեզվային միավորների համակցությունները։ Նյութում վերլուծվում են բառային համակարգի, ձայնային կառուցվածքի, բառաձևերի և գործածման կանոնների փոխազդեցությունը, ինչպես նաև բառերի իմաստաբանական և ֆունկցիոնալ առանձնահատկությունները։ Աշխատությունը ներկայացնում է հայերենի կառուցվածքային համալիրության տեսական և գործնական դիտարկումներ՝ ընդգծելով լեզվի պատմական զարգացումը, դրա մասնաճյուղերի տարբերությունները և ներկա ժամանակի լեզվաբանական պրակտիկայում կիրառվող սկզբունքները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում լեզվի մորֆոսինտակտիկ և ոճաբանական առանձնահատկություններին, ինչպես նաև ժամանակակից հայերենում լեզվական փոփոխությունների հետևանքներին։ Նյութը կարևոր է լեզվաբանների, ուսուցիչների և հայերենի ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների համար՝ նպաստելով լեզվի ավելի ամբողջական և գիտական ընկալմանը։
Обновлено. 2026-09-20
Лингвистика
Դերանվան համակարգը հայերենում և ֆրանսերենում (զուգադրական-տիպաբանական քննություն)
Այս աշխատանքը նվիրված է հայերեն և ֆրանսերեն լեզուներում դերանվան համակարգերի համեմատական ուսումնասիրությանը՝ ուշադրություն դարձնելով զուգադրողական և տիպաբանական առանձնահատկություններին։ Նյութում վերլուծվում են երկլեզվային դերանվան կազմվածքների, դրանց շարադասական դիրքի, գործառութային նշանակության և մորֆոլոգիական տեսակների տարբերությունները և նմանությունները, ինչպես նաև անձնային, ցուցիչ և հարցական դերանունների օգտագործման առանձնահատկությունները։ Աշխատությունը ընդգծում է լեզուների կառուցվածքային ու գործառնական համադրությունների վերլուծության կարևորությունը, ներառյալ համակողմանի համեմատություն այն առումով, թե ինչպես դերանունները դրսևորում են հարաբերակցությունները սուբյեկտների, օբյեկտների և համատեքստային իրավիճակների միջև։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում լեզվական կառուցվածքների տիպաբանական և սեմանտիկ համահունչությանը, ինչը նպաստում է երկլեզվական կրթության, թարգմանության և լեզվաբանական քննության գործընթացի արդյունավետության բարձրացմանը։ Նյութը օգտակար է լեզվաբանների, թարգմանաբանների, ուսուցիչների և հայերենի ու ֆրանսերենի ուսումնասիրմամբ զբաղվող հետազոտողնե
Обновлено. 2026-09-23
Лингвистика
Հրանտ Մաթևոսյանի արձակի բառապաշարի շերտերը և դրանց ոճական արժեքը
Այս թեման վերաբերում է Հրանտ Մաթևոսյանի արձակի լեզվական կառուցվածքի բազմաշերտությանը, որտեղ բառապաշարը չի սահմանափակվում միայն պատկերավորման միջոց լինելով, այլ դառնում է գաղափարական, հոգեբանական և ոճական ամբողջ համակարգի կրողը։ Նրա արձակում առանձնանում են մի քանի բառապաշարային շերտեր՝ առաջինը գյուղական-ժողովրդական խոսակցական շերտն է, որը ձևավորում է իրականության անմիջական, բնական և կենդանի զգացողություն՝ հաճախ օգտագործելով բարբառային երանգներ, առօրյա խոսքի կառուցվածքներ և պարզ, բայց ծանրաբեռնված իմաստային միավորներ։ Երկրորդը՝ գրական-ստանդարտ շերտն է, որը ապահովում է պատմողական հստակություն և կառուցվածքային կարգավորում, սակայն Մաթևոսյանի մոտ այն հաճախ խառնվում է խոսակցական տարրերի հետ՝ ստեղծելով յուրահատուկ հիբրիդային ոճ։ Երրորդը՝ փիլիսոփայական և ընդհանրական բառապաշարն է, որտեղ լեզուն բարձրանում է վերացական մակարդակ՝ արտահայտելով մարդու, ժամանակի, բնության և գոյության մասին ընդհանրական մտքեր, որոնք հաճախ ունեն հզոր էքզիստենցիալ երանգավորում։ Բացի այդ, նրա արձակում նկատելի է պատկերավոր-մետաֆորիկ շերտը, որտեղ բառերը ձեռք են բերում խորհրդանշական արժեք և ստեղծում բազմիմաստ պատկերներ՝ բնության, մարդու ներաշխարհի և սոցիալական հարաբերությունների միջև կապեր հաստատելով։ Այս շերտերի համադրությունը ստեղծում է առանձնահատուկ ոճական արժեք․ լեզուն դառնում է ոչ միայն հաղորդակցության միջոց, այլև մտածողության ձև, որտեղ յուրաքանչյուր բառ կրում է թե՛ հուզական, թե՛ իմաստաբանական ծանրաբեռնվածություն, իսկ ամբողջ տեքստը ձեռք է բերում խորքային փիլիսոփայական և գեղարվեստական հնչեղություն։
Обновлено. 2026-09-15
Лингвистика
Ջիվանու քնարերգության լեզուն
Աշխատությունը նվիրված է Ջիվանու քնարերգության լեզվական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով նրա ստեղծագործական խոսքի կառուցվածքը, արտահայտչամիջոցները և ժողովրդական-գրական շերտերի փոխազդեցությունը։ Գրքում վերլուծվում են բանաստեղծի լեզվաոճական համակարգը, բառապաշարի առանձնահատկությունները, դարձվածաբանական և պատկերավոր արտահայտությունների կիրառումը, ինչպես նաև քնարական խոսքի երաժշտականությունն ու ռիթմական կազմակերպումը։ Հեղինակը դիտարկում է Ջիվանու ստեղծագործության լեզվի կապը աշուղական ավանդույթների հետ՝ ցույց տալով, թե ինչպես է բանահյուսական լեզուն վերածվում գեղարվեստական բարձրարժեք արտահայտչամիջոցի։ Աշխատության մեջ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նաև սոցիալական և գաղափարական բովանդակության լեզվական արտահայտման ձևերին՝ ընդգծելով բանաստեղծի խոսքի պարզությունը, անմիջականությունը և ժողովրդական ընկալելիությունը։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է հայ գրականագետների, լեզվաբանների, բանահյուսության և աշուղական արվեստի հետազոտողների համար՝ նպաստելով Ջիվանու քնարերգության լեզվի խորքային և համակարգված ընկալմանը։
Обновлено. 2026-09-13
Лингвистика
Կանխենթադրույթը ֆրանսալեզու լրագրային խոսույթում
Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է կանխենթադրույթի (presupposition) երևույթի ուսումնասիրությանը ֆրանսալեզու լրագրային խոսույթում։ Գրքում ներկայացվում են կանխենթադրույթի լեզվաբանական և պրագմատիկ հիմքերը, դրա դերը ենթատեքստի ձևավորման և հաղորդակցական իմաստի կառուցման գործընթացում։ Հեղինակը վերլուծում է ֆրանսիական մամուլի տարբեր ժանրերում՝ նորություններ, մեկնաբանություններ, հարցազրույցներ և վերլուծական հոդվածներ, կանխենթադրույթի արտահայտման լեզվական միջոցները և գործառույթները։ Աշխատությունում քննարկվում են նաև իմաստային ենթատեքստի կառուցման մեխանիզմները, խոսողի և լսողի միջև իմպլիցիտ տեղեկատվության փոխանցման եղանակները, ինչպես նաև գաղափարախոսական և մանիպուլյատիվ գործառույթները լրագրային դիսկուրսում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում կանխենթադրույթի կապին տեղեկատվության օբյեկտիվության, համոզչականության և հաղորդակցական ազդեցության հետ։ Գիրքը նախատեսված է լեզվաբանների, ֆրանսերենի մասնագետների, հաղորդակցաբանների, լրագրության հետազոտողների և ուսանողների համար՝ առաջարկելով համակողմանի վերլուծություն ֆրանսալեզու լրագրային խոսույթում կանխենթադրույթի կիրառության վերաբերյալ։
Обновлено. 2026-09-16
Лингвистика
Ножичек
Издание представляет собой краткое литературное или лексикографическое произведение, посвящённое слову «ножичек» как уменьшительно-ласкательной форме русского слова «нож», в котором рассматриваются его семантические оттенки, особенности употребления в разговорной и художественной речи, а также стилистическая функция подобных уменьшительных форм в русском языке; внимание уделяется тому, как такие слова отражают эмоциональную окраску высказывания, бытовой контекст и традиции языковой выразительности, а также их роль в фольклоре и литературе как средства создания образности и характеристик предметного мира.
Обновлено. 2026-09-15
Лингвистика
Պարսկերենի և հայերենի բայական համակարգերի զուգադրական քննություն
Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է պարսկերենի և հայերենի բայական համակարգերի զուգադրական քննությանը՝ նպատակ ունենալով բացահայտել երկու լեզուների բայական կառուցվածքների տիպաբանական առանձնահատկությունները, ձևաբանական կազմակերպումը և շարահյուսական գործառույթները։ Դիտարկվում են պարսկերենի վերլուծական բայական համակարգը և հայերենի ավելի զարգացած ձևաբանական հարուստ համակարգը՝ ընդգծելով ժամանակի, եղանակի, դեմքի և թվի արտահայտման միջոցների տարբերությունները։ Աշխատանքում վերլուծվում է, որ պարսկերենում բայական իմաստների արտահայտումը մեծապես հիմնված է օժանդակ բայերի և ձևաբանական պարզեցված կառուցվածքների վրա, մինչդեռ հայերենում պահպանվել է բայական խոնարհման բազմաստիճան և ձևաբանական հարուստ համակարգ՝ ներառյալ սինթետիկ և վերլուծական ձևերի համադրությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ժամանակաձևերի համադրությանը, ասպեկտի և եղանակի արտահայտման առանձնահատկություններին, ինչպես նաև անցյալ և ներկա ձևերի կառուցման տարբերություններին երկու լեզուներում։ Քննարկվում են նաև շարահյուսական գործառույթները՝ բայի դերը նախադասության կառուցվածքում, համաձայնության մեխանիզմները և բայական կառավարումը։ Վերլուծվում է նաև լեզվական փոխազդեցության և պատմական զարգացման ազդեցությունը, որը ձևավորել է որոշ կառուցվածքային ընդհանրություններ և տարբերություններ։ Ընդգծվում է, որ նման զուգադրական ուսումնասիրությունները կարևոր են ոչ միայն տիպաբանական լեզվաբանության, այլ նաև թարգմանագիտության և երկրորդ լեզվի ուսուցման մեթոդաբանության զարգացման համար։
Обновлено. 2026-09-21
Лингвистика
Հայերենի գործուն ածանցների արժույթը (կապակցելիությունը) ըստ ժամանակակից մամուլի
Այս աշխատությունը նվիրված է ժամանակակից հայերենում գործուն ածանցների գործառական արժեքի և կապակցելիության ուսումնասիրությանը՝ հատկապես մամուլի լեզվի նյութի հիման վրա։ Հետազոտության մեջ վերլուծվում են ածանցների դերը բառաստեղծման գործընթացներում, դրանց հաճախականությունը և կիրառական առանձնահատկությունները լրագրական ոճում։ Աշխատությունում առանձնացվում են առավել ակտիվ գործածվող ածանցները, որոնք ապահովում են նոր բառերի ստեղծում և լեզվի արտահայտչական հնարավորությունների ընդլայնում՝ հատկապես հասարակական-քաղաքական, տնտեսական և մշակութային թեմատիկ դաշտերում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ածանցների կապակցելիությանը՝ այսինքն՝ նրանց կարողությանը միանալ տարբեր հիմքերի հետ և ձևավորել իմաստային ու ոճական բազմազան կառուցվածքներ։ Վերլուծվում են նաև մամուլի լեզվի առանձնահատկությունները, որտեղ արագ տեղեկատվական հոսքերը և նոր իրադարձությունների նկարագրությունը նպաստում են նորաբանությունների ակտիվ կիրառմանը։ Աշխատությունում դիտարկվում է, թե ինչպես են ածանցները մասնակցում խոսքի տնտեսմանը, իմաստի խտացմանը և արտահայտչականության բարձրացմանը լրագրական տեքստերում։
Обновлено. 2026-08-22
Лингвистика
Արաբական փոխառությունները հայրեններում և կաֆաներում
Այս աշխատությունը նվիրված է արաբական փոխառությունների ուսումնասիրությանը հայերենում՝ հատկապես հայրեններում և կաֆաներում (միջնադարյան բանաստեղծական ու կրոնական-գրական ձևերում)։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում է արաբերենի ազդեցությունը հայերեն բառապաշարի ձևավորման վրա, փոխառությունների ներթափանցման պատմական ուղիները և դրանց կիրառման ոլորտները միջնադարյան գրական միջավայրում։ Աշխատությունում դիտարկվում են ինչպես ուղղակի փոխառությունները, այնպես էլ միջնորդ լեզուների միջոցով ներթափանցած բառային միավորները, որոնք արտացոլում են հայ-արաբական մշակութային և քաղաքական շփումների բազմաշերտ բնույթը։
Обновлено. 2026-09-18
Лингвистика
РУССКИЙ ЯЗЫК 7 класса
Այս դասագիրքը նախատեսված է 7-րդ դասարանի աշակերտների համար և ուղղված է ռուսաց լեզվի քերականական, ուղղագրական և խոսքային հմտությունների զարգացմանը։ Գրքում ներկայացվում են լեզվի հիմնական բաժինները՝ հնչյունաբանություն, բառագիտություն, ձևաբանություն, շարահյուսություն և կետադրություն՝ համապատասխան դասարանային ծրագրին։ Նյութը մատուցվում է տեսական բացատրությունների, օրինակների և բազմաբնույթ գործնական վարժությունների միջոցով, որոնք օգնում են ամրապնդել լեզվական գիտելիքները և զարգացնել գրավոր ու բանավոր խոսքը։ Դասագիրքը նպաստում է բառապաշարի հարստացմանը, լեզվական նորմերի ճիշտ կիրառմանը և տեքստերի ընկալման ու վերլուծության կարողությունների ձևավորմանը։ Այն նաև ներառում է ընթերցանության նյութեր, ստեղծագործական առաջադրանքներ և ինքնաստուգման աշխատանքներ, որոնք խթանում են սովորողների ինքնուրույն աշխատանքը և հաղորդակցական կարողությունների զարգացումը։
Обновлено. 2026-10-23
Лингвистика
Text – Discourse – Knowledge (An Introductory Course in Textlinguistics)
This book introduces the fundamental concepts of text linguistics, focusing on the relationships between text, discourse, and knowledge in human communication. It explains how texts are structured beyond the sentence level, emphasizing cohesion, coherence, and contextual meaning as key elements in understanding language use. The author explores how discourse reflects social, cognitive, and cultural knowledge, showing how meaning is constructed through interaction between speaker, text, and reader. The course also covers major approaches in discourse analysis, including pragmatic and functional perspectives, and highlights how texts operate in different communicative settings such as academic, media, and everyday communication. Through clear explanations and illustrative examples, the book helps readers develop analytical skills for interpreting written and spoken discourse. It is intended for students of linguistics, communication studies, and related fields who seek an introductory yet systematic understanding of text linguistics and discourse analysis.
Обновлено. 2026-08-23
Лингвистика
Лексикология современного русского языка
Лексикология современного русского языка աշխատությունը լեզվաբանության ոլորտի ուսումնական ձեռնարկ է, որը նվիրված է ժամանակակից ռուսաց լեզվի բառապաշարի համակարգային ուսումնասիրությանը, այն բացատրում է բառագիտության հիմնական հասկացությունները՝ բառի իմաստային կառուցվածք, բազմիմաստություն, հոմանիշություն, հականիշություն և բառային համակցություններ, գիրքը անդրադառնում է նաև ֆրազեոլոգիայի, բառապաշարի շերտերի (գրական, խոսակցական, մասնագիտական) և նորաբանությունների ձևավորման գործընթացներին, միաժամանակ վերլուծելով բառերի պատմական զարգացումը և փոխառությունների դերը ռուսերեն լեզվի հարստացման մեջ, ընդգրկելով նաև լեզվական վերլուծության մեթոդներ և գործնական օրինակներ, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր լեզվաբանության, թարգմանագիտության և ռուսերեն լեզվի խորացված ուսուցման համար։
Обновлено. 2026-09-10
Лингвистика
Ցուցական դերանվան ուսուցումը: Օրինակելի դասի նմուշօրինակ:
Նվիրված է հայոց լեզվի քերականության կարևոր բաժիններից մեկին՝ ցուցական դերանունների ուսուցման մեթոդաբանությանը և դրանց արդյունավետ ներկայացմանը դպրոցական դասապրոցեսում։ Ռեֆերատում ներկայացվում է, թե ինչ դեր ունեն ցուցական դերանունները խոսքում, ինչպես են դրանք օգնում մատնանշել առարկաներ, անձեր, երևույթներ կամ հատկանիշներ և ինչպիսի նշանակություն ունեն սովորողների խոսքային ու գրավոր կարողությունների զարգացման գործում։ Նյութում բացատրվում են ցուցական դերանունների հիմնական տեսակները, դրանց կիրառության առանձնահատկությունները, ինչպես նաև լեզվական այն իրավիճակները, որոնցում դրանք առավել հաճախ օգտագործվում են։ Ռեֆերատը ներառում է նաև մանկավարժական մոտեցումներ, ուսուցման մեթոդներ և հնարքներ, որոնք նպաստում են աշակերտների կողմից թեմայի ավելի հեշտ ընկալմանը և ամրապնդմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դասի պլանավորմանը, նպատակների սահմանմանը, ուսուցման փուլերին, ուսուցչի և աշակերտի փոխգործակցությանը, ինչպես նաև կիրառվող ուսումնական նյութերին ու վարժություններին։ Օրինակելի դասի նմուշօրինակում ներկայացվում են դասի թեման, նպատակները, անհրաժեշտ պարագաները, դասի ընթացքը, հարցադրումները, գործնական աշխատանքները և ամփոփման փուլը, ինչը հնարավորություն է տալիս ուսուցչին կիրառել պատրաստի կառուցվածք իրական դասավանդման ընթացքում։ Ռեֆերատում կարող են ընդգրկվել նաև ստեղծագործական առաջադրանքներ, խմբային աշխատանքներ, լեզվական խաղեր և գնահատման ձևեր, որոնք զարգացնում են աշակերտների հետաքրքրությունը և ակտիվ մասնակցությունը դասին։ Այս թեման կարևոր է հատկապես տարրական և միջին դպրոցում հայոց լեզվի դասավանդման համար, քանի որ ցուցական դերանունների ճիշտ ուսուցումը նպաստում է խոսքի հստակությանը, կապակցվածությանը և լեզվական մտածողության զարգացմանը։
Обновлено. 2026-10-23
Лингвистика
Իսպաներեն -հայերեն բառային զուգահեռները
Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է իսպաներեն և հայերեն լեզուների բառային զուգահեռների վերլուծությանը՝ ընդգծելով երկու լեզվական համակարգերում առկա համընկնումները, իմաստային նմանությունները և կառուցվածքային տարբերությունները։ Դիտարկվում են ինչպես ուղղակի համընկնող բառային միավորները, այնպես էլ այն դեպքերը, երբ տարբեր ծագում ունեցող բառերը ցուցաբերում են նման իմաստային դաշտեր կամ գործառույթներ՝ պայմանավորված ընդհանուր հնդեվրոպական լեզվական ժառանգությամբ, փոխառություններով կամ համեմատելի մշակութային փորձով։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բառապաշարային այն շերտերին, որոնք առավել կայուն են համեմատական լեզվաբանության տեսանկյունից՝ հիմնական բառապաշար, ազգակցական տերմիններ, բնության և մարդու գործունեության հետ կապված բառեր, ինչպես նաև աբստրակտ հասկացությունների արտահայտման միջոցներ։ Աշխատանքում վերլուծվում են նաև փոխառությունների հնարավոր ուղղությունները՝ լատիներենից և հունարենից իսպաներենի միջոցով եվրոպական լեզուներ ներթափանցած բառերի և դրանց հայերեն համարժեքների ձևավորման առանձնահատկությունները։ Քննարկվում է նաև իմաստային դաշտերի համեմատությունը, որտեղ որոշ դեպքերում նկատվում են կառուցվածքային տարբերություններ՝ կապված լեզուների տարբեր պատմամշակութային զարգացման հետ։ Ընդգծվում է, որ իսպաներեն-հայերեն բառային զուգահեռների ուսումնասիրությունը կարևոր է ոչ միայն համեմատական լեզվաբանության, այլ նաև թարգմանագիտության և օտար լեզուների ուսուցման մեթոդաբանության համար՝ նպաստելով լեզվական ինտուիցիայի և միջմշակութային ըմբռնման խորացմանը։
Обновлено. 2026-09-17